diff --git a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/Makefile b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/Makefile index d4d98ffc68..ea125d0db9 100644 --- a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/Makefile +++ b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/Makefile @@ -1,277 +1,275 @@ # $FreeBSD$ # # The FreeBSD Mongolian Documentation Project # -# Original revision 1.104 +# Original revision 1.105 # # Build the FreeBSD Handbook. # # # ------------------------------------------------------------------------ # # Handbook-specific variables # # WITH_PGPKEYS The print version of the handbook only prints PGP # fingerprints by default. If you would like for the # entire key to be displayed, then set this variable. # This option has no affect on the HTML formats. # # Handbook-specific targets # # pgpkeyring This target will read the contents of # pgpkeys/chapter.sgml and will extract all of # the pgpkeys to standard out. This output can then # be redirected into a file and distributed as a # public keyring of FreeBSD developers that can # easily be imported into PGP/GPG. # # ------------------------------------------------------------------------ .PATH: ${.CURDIR}/../../share/sgml/glossary MAINTAINER= doc@FreeBSD.org DOC?= book FORMATS?= html-split HAS_INDEX= true USE_PS2PDF= yes INSTALL_COMPRESSED?= gz INSTALL_ONLY_COMPRESSED?= IMAGES_EN = advanced-networking/isdn-bus.eps IMAGES_EN+= advanced-networking/isdn-twisted-pair.eps IMAGES_EN+= advanced-networking/natd.eps IMAGES_EN+= advanced-networking/net-routing.pic IMAGES_EN+= advanced-networking/static-routes.pic IMAGES_EN+= geom/striping.pic IMAGES_EN+= install/adduser1.scr IMAGES_EN+= install/adduser2.scr IMAGES_EN+= install/adduser3.scr IMAGES_EN+= install/boot-mgr.scr IMAGES_EN+= install/console-saver1.scr IMAGES_EN+= install/console-saver2.scr IMAGES_EN+= install/console-saver3.scr IMAGES_EN+= install/console-saver4.scr -IMAGES_EN+= install/desktop.scr IMAGES_EN+= install/disklabel-auto.scr IMAGES_EN+= install/disklabel-ed1.scr IMAGES_EN+= install/disklabel-ed2.scr IMAGES_EN+= install/disklabel-fs.scr IMAGES_EN+= install/disklabel-root1.scr IMAGES_EN+= install/disklabel-root2.scr IMAGES_EN+= install/disklabel-root3.scr IMAGES_EN+= install/disk-layout.eps IMAGES_EN+= install/dist-set.scr IMAGES_EN+= install/dist-set2.scr IMAGES_EN+= install/docmenu1.scr IMAGES_EN+= install/ed0-conf.scr IMAGES_EN+= install/ed0-conf2.scr IMAGES_EN+= install/edit-inetd-conf.scr IMAGES_EN+= install/fdisk-drive1.scr IMAGES_EN+= install/fdisk-drive2.scr IMAGES_EN+= install/fdisk-edit1.scr IMAGES_EN+= install/fdisk-edit2.scr IMAGES_EN+= install/ftp-anon1.scr IMAGES_EN+= install/ftp-anon2.scr IMAGES_EN+= install/hdwrconf.scr IMAGES_EN+= install/keymap.scr IMAGES_EN+= install/main1.scr IMAGES_EN+= install/mainexit.scr IMAGES_EN+= install/main-std.scr IMAGES_EN+= install/main-options.scr IMAGES_EN+= install/main-doc.scr IMAGES_EN+= install/main-keymap.scr IMAGES_EN+= install/media.scr IMAGES_EN+= install/mouse1.scr IMAGES_EN+= install/mouse2.scr IMAGES_EN+= install/mouse3.scr IMAGES_EN+= install/mouse4.scr IMAGES_EN+= install/mouse5.scr IMAGES_EN+= install/mouse6.scr IMAGES_EN+= install/mta-main.scr IMAGES_EN+= install/net-config-menu1.scr IMAGES_EN+= install/net-config-menu2.scr IMAGES_EN+= install/nfs-server-edit.scr IMAGES_EN+= install/ntp-config.scr IMAGES_EN+= install/options.scr IMAGES_EN+= install/pkg-cat.scr IMAGES_EN+= install/pkg-confirm.scr IMAGES_EN+= install/pkg-install.scr IMAGES_EN+= install/pkg-sel.scr IMAGES_EN+= install/probstart.scr IMAGES_EN+= install/routed.scr IMAGES_EN+= install/security.scr IMAGES_EN+= install/sysinstall-exit.scr IMAGES_EN+= install/timezone1.scr IMAGES_EN+= install/timezone2.scr IMAGES_EN+= install/timezone3.scr IMAGES_EN+= install/userconfig.scr IMAGES_EN+= install/userconfig2.scr -IMAGES_EN+= install/xf86setup.scr IMAGES_EN+= mail/mutt1.scr IMAGES_EN+= mail/mutt2.scr IMAGES_EN+= mail/mutt3.scr IMAGES_EN+= mail/pine1.scr IMAGES_EN+= mail/pine2.scr IMAGES_EN+= mail/pine3.scr IMAGES_EN+= mail/pine4.scr IMAGES_EN+= mail/pine5.scr IMAGES_EN+= install/example-dir1.eps IMAGES_EN+= install/example-dir2.eps IMAGES_EN+= install/example-dir3.eps IMAGES_EN+= install/example-dir4.eps IMAGES_EN+= install/example-dir5.eps IMAGES_EN+= security/ipsec-network.pic IMAGES_EN+= security/ipsec-crypt-pkt.pic IMAGES_EN+= security/ipsec-encap-pkt.pic IMAGES_EN+= security/ipsec-out-pkt.pic IMAGES_EN+= vinum/vinum-concat.pic IMAGES_EN+= vinum/vinum-mirrored-vol.pic IMAGES_EN+= vinum/vinum-raid10-vol.pic IMAGES_EN+= vinum/vinum-raid5-org.pic IMAGES_EN+= vinum/vinum-simple-vol.pic IMAGES_EN+= vinum/vinum-striped-vol.pic IMAGES_EN+= vinum/vinum-striped.pic IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd1.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd2.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd3.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd4.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd5.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd6.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd7.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd8.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd9.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd10.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd11.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd12.png IMAGES_EN+= virtualization/parallels-freebsd13.png # Images from the cross-document image library IMAGES_LIB= callouts/1.png IMAGES_LIB+= callouts/2.png IMAGES_LIB+= callouts/3.png IMAGES_LIB+= callouts/4.png IMAGES_LIB+= callouts/5.png IMAGES_LIB+= callouts/6.png IMAGES_LIB+= callouts/7.png IMAGES_LIB+= callouts/8.png IMAGES_LIB+= callouts/9.png IMAGES_LIB+= callouts/10.png IMAGES_LIB+= callouts/11.png IMAGES_LIB+= callouts/12.png IMAGES_LIB+= callouts/13.png IMAGES_LIB+= callouts/14.png IMAGES_LIB+= callouts/15.png # # SRCS lists the individual SGML files that make up the document. Changes # to any of these files will force a rebuild # # SGML content SRCS+= audit/chapter.sgml SRCS+= book.sgml SRCS+= colophon.sgml SRCS+= freebsd-glossary.sgml SRCS+= advanced-networking/chapter.sgml SRCS+= basics/chapter.sgml SRCS+= bibliography/chapter.sgml SRCS+= boot/chapter.sgml SRCS+= config/chapter.sgml SRCS+= cutting-edge/chapter.sgml SRCS+= desktop/chapter.sgml SRCS+= disks/chapter.sgml SRCS+= eresources/chapter.sgml SRCS+= firewalls/chapter.sgml SRCS+= geom/chapter.sgml SRCS+= install/chapter.sgml SRCS+= introduction/chapter.sgml SRCS+= jails/chapter.sgml SRCS+= kernelconfig/chapter.sgml SRCS+= l10n/chapter.sgml SRCS+= linuxemu/chapter.sgml SRCS+= mac/chapter.sgml SRCS+= mail/chapter.sgml SRCS+= mirrors/chapter.sgml SRCS+= multimedia/chapter.sgml SRCS+= network-servers/chapter.sgml SRCS+= pgpkeys/chapter.sgml SRCS+= ports/chapter.sgml SRCS+= ppp-and-slip/chapter.sgml SRCS+= preface/preface.sgml SRCS+= printing/chapter.sgml SRCS+= security/chapter.sgml SRCS+= serialcomms/chapter.sgml SRCS+= users/chapter.sgml SRCS+= vinum/chapter.sgml SRCS+= virtualization/chapter.sgml SRCS+= x11/chapter.sgml # Entities SRCS+= chapters.ent SYMLINKS= ${DESTDIR} index.html handbook.html # Turn on all the chapters. CHAPTERS?= ${SRCS:M*chapter.sgml} SGMLFLAGS+= ${CHAPTERS:S/\/chapter.sgml//:S/^/-i chap./} SGMLFLAGS+= -i chap.freebsd-glossary pgpkeyring: pgpkeys/chapter.sgml @${JADE} -V nochunks ${OTHERFLAGS} ${JADEOPTS} -d ${DSLPGP} -t sgml ${MASTERDOC} # # Handbook-specific variables # .if defined(WITH_PGPKEYS) JADEFLAGS+= -V withpgpkeys .endif URL_RELPREFIX?= ../../../.. DOC_PREFIX?= ${.CURDIR}/../../.. # # rules generating lists of mirror site from XML database. # XMLDOCS= mirrors-ftp:::mirrors.sgml.ftp.inc.tmp \ mirrors-cvsup:::mirrors.sgml.cvsup.inc.tmp \ eresources:::eresources.sgml.www.inc.tmp DEPENDSET.DEFAULT= transtable mirror XSLT.DEFAULT= ${XSL_MIRRORS} XML.DEFAULT= ${XML_MIRRORS} NO_TIDY.DEFAULT= yes PARAMS.mirrors-ftp+= --param 'type' "'ftp'" \ --param 'proto' "'ftp'" \ --param 'target' "'handbook/mirrors/chapter.sgml'" PARAMS.mirrors-cvsup+= --param 'type' "'cvsup'" \ --param 'proto' "'cvsup'" \ --param 'target' "'handbook/mirrors/chapter.sgml'" PARAMS.eresources+= --param 'type' "'www'" \ --param 'proto' "'http'" \ --param 'target' "'handbook/eresources/chapter.sgml'" SRCS+= mirrors.sgml.ftp.inc \ mirrors.sgml.cvsup.inc \ eresources.sgml.www.inc CLEANFILES+= mirrors.sgml.ftp.inc mirrors.sgml.ftp.inc.tmp \ mirrors.sgml.cvsup.inc mirrors.sgml.cvsup.inc.tmp \ eresources.sgml.www.inc eresources.sgml.www.inc.tmp .include "${DOC_PREFIX}/share/mk/doc.project.mk" .for p in ftp cvsup mirrors.sgml.${p}.inc: mirrors.sgml.${p}.inc.tmp ${SED} -e 's,<\([^ >]*\)\([^>]*\)/>,<\1\2>,;s,,,'\ < $@.tmp > $@ || (${RM} -f $@ && false) .endfor eresources.sgml.www.inc: eresources.sgml.www.inc.tmp ${SED} -e 's,<\([^ >]*\)\([^>]*\)/>,<\1\2>,;s,,,'\ < $@.tmp > $@ || (${RM} -f $@ && false) diff --git a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/cutting-edge/chapter.sgml b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/cutting-edge/chapter.sgml index 6f01f4ea7e..9873020aa7 100644 --- a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/cutting-edge/chapter.sgml +++ b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/cutting-edge/chapter.sgml @@ -1,1672 +1,1672 @@ Жим Мок Бүтцийг дахин өөрчлөн зохион байгуулж зарим хэсгүүдийг шинэчилсэн Жордан Хаббард Анхлан эхийг бичсэн Поул-Хэннинг Камп Жон Полстра Ник Клэйтон Цагаанхүүгийн Ганболд Орчуулсан Амжилт ололтын тэргүүнд Ерөнхий агуулга &os; нь өөрийн хувилбаруудын хооронд байнгын хөгжүүлэлтийн доор оршин тогтнож байдаг. Амжилт ололтын тэргүүнд байхыг хүссэн хүн бүхэнд өөрийн системийг хамгийн сүүлийн үеийн хөгжүүлэлтийн хэлбэрт оруулах хэд хэдэн хялбар арга байдаг. Амжилт ололтын тэргүүнд байх нь хүн бүхэнд зориулагдаагүйг анхаарна уу! Энэхүү бүлэг нь хөгжүүлэлтийн системийг дагахыг хүсэх эсвэл гаргасан хувилбартай үлдэх эсэхийг шийдэхэд танд туслах болно. Энэ бүлгийг уншсаны дараа, та дараах зүйлсийг мэдэх болно: &os.stable; болон &os.current; хөгжүүлэлтийн салбаруудын ялгаа. CVSup, CVS, эсвэл CTM програмуудын тусламжтай өөрийн системийг хэрхэн хамгийн сүүлийн хэлбэрт авчрах талаар. Бүх үндсэн системийг make buildworld (гэх мэт) ашиглан хэрхэн дахин бүтээж суулгах талаар. Энэ бүлгийг уншихаасаа өмнө, та дараах зүйлсийг мэдэх шаардлагатай: Өөрийн сүлжээний холболтыг зөв тохируулах (). Нэмэлт гуравдагч програм хангамжуудыг хэрхэн суулгахыг мэдэх (). &os.current; vs. &os.stable; -CURRENT -STABLE FreeBSD-ийн хоёр хөгжүүлэлтийн салбар байдаг: &os.current; болон &os.stable;. Энэ хэсэгт эдгээр тус бүрийг тайлбарлаж өөрийн системийг тус тусын модны хувьд хамгийн шинэ хэлбэрт байнга байлгах талаар тайлбарлах болно. &os.current; эхлээд хэлэлцэгдэх бөгөөд дараа нь &os.stable;-ийн тухай яригдах болно. &os;-ийн одоо үеийн хэлбэрт байх нь Та үүнийг уншихдаа &os.current; нь &os;-ийн хөгжүүлэлтийн bleeding edge салбар буюу амжилт ололтын хамгийн тэргүүний салбар гэдгийг санаарай. &os.current; хэрэглэгчдийг техникийн өндөр чадавхитай бөгөөд системийн хүнд хэцүү асуудлуудыг өөрсдөө шийдвэрлэх чадвартай байна гэж тооцдог. Хэрэв та &os;-д анхлан суралцагч бол үүнийг суулгахаасаа өмнө дахин сайн бодоорой. &os.current; гэж юу вэ? хормын агшны хувилбар &os.current; нь &os;-ийн хамгийн сүүлийн үеийн ажлын эх юм. Энэ нь хийгдэж байгаа ажлууд, туршилтын өөрчлөлтүүд болон програм хангамжийн дараагийн албан ёсны хувилбарт байхгүй ч байж болох эсвэл байж ч болох шилжилтийн аргуудыг багтаадаг. &os;-ийн олон хөгжүүлэгчид &os.current;-ийн эх кодыг өдөр болгон эмхэтгэн хөрвүүлж байдаг боловч эхийг бүтээх боломжгүй үе бас байдаг. Эдгээр асуудлууд нь боломжийн хэрээр хурдан шийдэгддэг боловч &os.current; нь сүйрэл авчрах эсвэл тун их хүссэн ажиллагааг авчрах эсэх нь та яг ямар агшинд эх кодыг татаж авснаас хамаарах юм! &os.current; хэнд хэрэгтэй вэ? &os.current; нь үндсэн 3 сонирхлын бүлэгт зориулагдан хийгдсэн: Эх модны зарим хэсэг дээр идэвхтэйгээр ажиллаж байгаа &os;-ийн хүрээний гишүүд болон current буюу одоо үеийн хэлбэрт байлгах нь туйлын шаардлага болсон хүмүүст. &os.current;-г аль болох ухаалаг байлгахыг хичээж асуудлуудыг шийдвэрлэхэд цагаа зарах хүсэлтэй байдаг идэвхтэй тест хийгч &os;-ийн хүрээний гишүүд. Эдгээр хүмүүс нь өөрчлөлтүүд болон &os;-ийн ерөнхий чиглэлд цаг үеийн саналуудыг тусгахыг хүсэж тэдгээрийг шийдэх засваруудыг илгээдэг бас хүмүүс юм.. Юу болж байгааг зөвхөн харж мэдэж байхыг хүссэн эсвэл одоо үеийн эхийг лавлагааны зорилгоор ашиглахыг зөвхөн хүссэн хүмүүс (өөрөөр хэлбэл ажиллуулах биш унших зорилгоор). Эдгээр хүмүүс нь хааяа бас санал гаргаж кодонд хувь нэмэр оруулдаг. &os.current; нь юу <emphasis>Биш</emphasis> вэ? Та зарим нэг дажгүй шинэ боломж байгааг сонссон учраас бусдаас түрүүлж урьдчилсан хувилбарын тэдгээр битүүдийг авах таны нэн тэргүүний арга зам. Шинэ боломжийг авч эхэнд байна гэдэг нь та шинэ алдаанууд, хорхойнуудыг бас авч эхэнд байна гэсэн үг юм. Алдааны засваруудыг хурдан авах арга зам. &os.current;-ийн өгөгдсөн дурын хувилбар нь илэрсэн алдаануудыг засахын хажуугаар бас магадгүй шинэ алдаанууд бас гаргаж байдаг. Аль ч үед албан ёсоор дэмжигдсэн. Бид өөрсдийн чадлын хирээр хууль ёсны 3 &os.current; бүлгийн аль нэгэнд хүмүүст бодитоор туслахыг хичээдэг, гэхдээ бидэнд ердөө л техникийн дэмжлэг үзүүлэх цаг байдаггүй. Энэ нь бид хүмүүст туслах дургүй өөдгүй муухай хүмүүс учраас гэсэн үг биш юм (хэрэв бид байгаагүй бол бид &os;-г хийж байхгүй байх байсан). Бид ердөө л өдрийн хэдэн зуун захидлуудад хариулахын хажуугаар FreeBSD дээр ажиллаж чаддаггүй! &os;-г сайжруулах болон туршилтын кодон дээр тавигдсан маш олон асуултуудад хариулах хоёр сонголтын эхнийхийг хөгжүүлэгчид сонгосон юм. &os.current; ашиглах нь -CURRENT ашиглах нь &a.current.name; болон &a.cvsall.name; жагсаалтуудад элсэн орно уу. Энэ нь зөвхөн сайн санаанаас гадна бас чухал юм. Хэрэв та &a.current.name; жагсаалтад ороогүй бол системийн одоогийн төлвийн талаар хүмүүсийн өгч байгаа санал хүсэлтүүдийг харахгүй учраас бусдын аль хэдийн олоод шийдсэн маш их асуудлууд дээр магадгүй та бүдрэн төөрөлдөж дуусах биз ээ. Бүр илүү чухал зүйл нь юу вэ гэвэл таны системийн эрүүл мэндэд эгзэгтэй байж болох чухал мэдээнүүдээс та хоцрох болно. &a.cvsall.name; жагсаалт нь кодонд оруулсан өөрчлөлт бүрийн бүртгэл оруулгыг болзошгүй сөрөг нөлөөнүүдийн талаар тохирсон мэдээллийн хамтаар танд харах боломжийг олгодог. Эдгээр жагсаалтууд эсвэл байгаа бусдын аль нэгэнд элсэхийн тулд &a.mailman.lists.link; хаяг уруу орж элсэхийг хүссэн жагсаалтаа сонгоорой. Дарааллын үлдсэн зааврууд тэнд байгаа болно. &os;-ийн толин тусгалаас эхийг авна. Та үүнийг хоёр аргаар хийж болно: cvsup cron -CURRENT CVSup ашиглан сүүлийн хэлбэрт аваачих /usr/share/examples/cvsup санд байх standard-supfile гэж нэрлэгдсэн supfile-тай цуг cvsup програм ашигла. Энэ нь бүхэл цуглуулгыг нэг л удаа авч дараа нь зөвхөн өөрчлөгдсөнүүдийг танд авах боломжийг олгодог хамгийн сайшаасан арга юм. Олон хүмүүс cvsupcron-с ажиллуулж өөрсдийн эхийг хамгийн сүүлийн хэлбэрт автоматаар аваачдаг. Та дээр дурдсан жишээ supfile-г өөрчлөн cvsup-г өөрийн орчны хувьд тохируулах хэрэгтэй. -CURRENT CTM ашиглан сүүлийн хэлбэрт аваачих CTM хэрэгслийг ашигла. Хэрэв та маш муу холболттой (өндөр үнэтэй холболтууд эсвэл зөвхөн цахим захидлын хандалт) бол CTM нь сонголт болох юм. Гэхдээ энэ нь бөөн зовлон бөгөөд та эвдэрсэн файлуудтай үлдэж болох юм. Энэ нь үүнийг ховор ашиглахад хүргэдэг бөгөөд ингэснээр ажиллахгүй байх боломжийг нэлээн удаан хугацаагаар ихэсгэдэг. Бид 9600 bps модем болон түүнээс хурдан холболттой хүмүүст CVSup-г ашиглахыг зөвлөдөг. Хэрэв та эхийг зөвхөн харахаар биш ажиллуулахаар татаж авч байгаа бол зөвхөн сонгосон хэсгүүдийг биш &os.current;-ийн бүх эхийг татаж аваарай. Үүний шалтгаан нь эхийн төрөл бүрийн хэсгүүд нь бусад хаа нэгтээ байгаа шинэчлэлтүүдээс хамаардаг бөгөөд зөвхөн хэсэг бүлэг эхийг хөрвүүлэхийг оролдох нь таныг бараг л баталгаатайгаар асуудалтай учруулах болно. -CURRENT хөрвүүлэх &os.current;-ийг хөрвүүлэхээсээ өмнө /usr/src дахь Makefile-г анхааралтай уншина уу. Эхний удаа та хамгийн багаар бодоход шинэчлэлтийн процессийн хэсэг болох шинэ цөмийг суулгаж ертенцийг дахин бүтээх хэсгээр дамжих хэрэгтэй. &a.current; болон /usr/src/UPDATING файлыг унших нь биднийг дараагийн хувилбар уруу шилжихэд заримдаа шаардлагатай болдог бусад эхлүүлэх процедуруудын хувьд хамгийн сүүлийн мэдээлэлтэй байлгах боломжийг бидэнд олгодог. Идэвхтэй бай! Хэрэв та &os.current; ажиллуулж байгаа бол түүний талаар таныг юу хэлэхийг ялангуяа хэрэв танд өргөжүүлэлт эсвэл алдааны засваруудын талаар санал хүсэлт байвал түүнийг бид мэдэхийг хүсдэг юм. Хавсаргасан кодтой санал хүсэлтүүдийг хамгийн их урам зоригтойгоор хүлээн авдаг билээ! &os;-ийн тогтвортой хэлбэрт байх нь &os.stable; гэж юу вэ? -STABLE &os.stable; нь үндсэн хувилбарууд гардаг бидний хөгжүүлэлтийн салбар юм. Өөрчлөлтүүд нь эхлээд тест хийгдэх зорилгоор &os.current; уруу ордог гэсэн ерөнхий төсөөлөл/таамаглалтайгаар янз бүрийн зөвшөөрлөөр энэ салбар уруу ордог. Энэ нь одоо болтол хөгжүүлэлтийн салбар бөгөөд гэхдээ энэ нь ямар ч үед &os.stable;-д зориулагдсан эх нь ямар ч зорилгод тохирч эсвэл тохирохгүй байж болно гэсэн үг юм. Энэ нь эцсийн хэрэглэгчид зориулагдсан эх үүсвэр бус ердөө л өөр нэг инженерчлэлийн хөгжүүлэлтийн арга зам юм. &os.stable; хэнд хэрэгтэй вэ? Хэрэв та FreeBSD-ийн хөгжүүлэлтийн процессод хувь нэмэр оруулах сонирхолтой, энэ нь ялангуяа FreeBSD-ийн дараагийн гарах хувилбартай холбоотой байдаг, эсвэл юу болж байгааг мэдэж байх сонирхолтой байгаа бол та дараах &os.stable;-г бодолцох хэрэгтэй. Аюулгүй байдлын засварууд бас &os.stable; салбар уруу орж байдаг нь үнэн боловч та үүнийг хийхийн тулд &os.stable;-г заавал дагах хэрэггүй. FreeBSD-ийн аюулгүй байдлын зөвлөмжүүд нь тухайн хувилбарт хамааралтай асуудлыг хэрхэн засах тухай тайлбарладаг Энэ нь бүр яг үнэн биш юм. Бид FreeBSD-ийн хуучин хувилбаруудыг үргэлж дэмжиж чадахгүй, гэхдээ бид тэдгээрийг олон жилийн турш дэмжсээр ирсэн. FreeBSD-ийн хуучин хувилбаруудын одоогийн аюулгүй байдлын бодлогын бүрэн тайлбарыг http://www.FreeBSD.org/security/-с үзнэ үү. бөгөөд зөвхөн аюулгүй байдлын үүднээс бүхэл бүтэн хөгжүүлэлтийн салбарыг дагаж байна гэдэг бас зөндөө олон хүсээгүй өөрчлөлтүүдийг авчрах магадлалтай юм. Бид &os.stable; салбар үргэлж хөрвүүлэгдэн эмхэтгэгдэж дандаа ажилладаг байлгахаар чармайж байдаг боловч энэ нь баталгаатай биш юм. Нэмж хэлэхэд код нь &os.stable;-д орохоосоо өмнө &os.current;-д хөгжүүлэгдэж байдаг боловч &os.current;-г ашиглан ажиллуулдгаас илүү &os.stable;-г хүмүүс ажиллуулдаг болохоор &os.current;-ийн хувьд илэрхий биш байсан алдаанууд болон булангийн тохиолдлууд &os.stable;-д илрэх нь заримдаа зайлшгүй юм. Эдгээр шалтгаануудаас болоод бид &os.stable;-г сохроор дагахыг танд зөвлөдөггүй бөгөөд энэ нь өөрийн хөгжүүлэлтийн орчиндоо кодыг эхлээд сайтар тест хийлгүйгээр үйлдвэрлэлд (production) ашиглаж байгаа серверүүдээ &os.stable; уруу шинэчлэхгүй байхад танд ялангуяа чухал ач холбогдолтой юм. Хэрэв танд үүнийг хийх эх үүсвэрүүд байхгүй бол бид FreeBSD-ийн хамгийн сүүлийн үеийн хувилбарыг ажиллуулж хоёртын шинэчлэлт хийх аргыг хувилбараас хувилбар уруу шилжихдээ ашиглахыг танд зөвлөж байна. &os.stable; ашиглах нь -STABLE ашиглах нь &a.stable.name; жагсаалтад элсэн орно уу. Энэ нь &os.stable;-д илэрч болох бүтээлтийн хамаарлууд эсвэл тусгайлсан анхаарал шаардлагатай өөр бусад асуудлуудын талаар танд мэдээлж байх болно. Хөгжүүлэгчид нь зарим нэг маргаантай засвар эсвэл шинэчлэлийн талаар бодож байгаа талаараа бас энэ захидлын жагсаалтад мэдээлдэг бөгөөд ийнхүү санал болгож байгаа өөрчлөлтийн талаар хэрэглэгчдэд ямар нэг асуудал байвал тэдэнд эргээд хариу өгөх боломж олгодог юм. &a.cvsall.name; жагсаалт нь кодонд оруулсан өөрчлөлт бүрийн бүртгэл оруулгыг болзошгүй сөрөг нөлөөнүүдийн талаар тохирсон мэдээллийн хамтаар танд харах боломжийг олгодог. Эдгээр жагсаалтууд эсвэл байгаа бусдын аль нэгэнд элсэхийн тулд &a.mailman.lists.link; хаяг уруу орж элсэхийг хүссэн жагсаалтаа сонгоорой. Дарааллын үлдсэн зааврууд тэнд байгаа болно. Хэрэв та шинэ систем суулгаж &os.stable;-ээс бүтээсэн сар бүрийн хормын агшны хувилбарыг түүн дээр ажиллуулахыг хүсэж байгаа бол дэлгэрэнгүй мэдээллийн талаар Хормын агшны хувилбарууд вэб хуудаснаас шалгана уу. Үүнээс гадна хамгийн сүүлийн үеийн &os.stable; хувилбарыг толин тусгалын хаягуудаас татан авч суулгах боломжтой бөгөөд доор дурдсан заавруудыг дагаж өөрийн системийг хамгийн сүүлийн үеийн &os.stable; эх код уруу шинэчилж болох юм. Хэрэв та &os;-ийн урдны хувилбар аль хэдийн ажиллуулж байгаа бөгөөд эхээс шинэчлэхийг хүсэж байгаа бол &os;-ийн толин тусгал хуудасаас хялбараар хийж болно. Үүнийг хоёр аргаар хийж болно: cvsup cron -STABLE CVSup ашиглан сүүлийн хэлбэрт аваачих /usr/share/examples/cvsup санд байх standard-supfile гэж нэрлэгдсэн supfile-тай цуг cvsup програм ашигла. Энэ нь бүхэл цуглуулгыг нэг л удаа авч дараа нь зөвхөн өөрчлөгдсөнүүдийг танд авах боломжийг олгодог хамгийн сайшаасан арга юм. Олон хүмүүс cvsupcron-с ажиллуулж өөрсдийн эхийг хамгийн сүүлийн хэлбэр автоматаар аваачдаг. Та дээр дурдсан жишээ supfile-г өөрчлөн cvsup-г өөрийн орчны хувьд тохируулах хэрэгтэй. -STABLE CTM ашиглан сүүлийн хэлбэрт аваачих CTM хэрэгслийг ашигла. Хэрэв танд Интернэт уруу холбогдсон хурдан хямд холболт байхгүй бол энэ аргыг та ашиглах хэрэгтэй. Гол нь хэрэв та эхэд хурдан, шаардлагын улмаас хандах хэрэгтэй болоод холболтуудын зурвасын өргөн ач холбогдолгүй бол cvsup эсвэл ftp ашиглаарай. Бусад тохиолдолд CTM-г ашигла. -STABLE хөрвүүлэх нь &os.current;-ийг хөрвүүлэхээсээ өмнө /usr/src дахь Makefile-г анхааралтай уншина уу. Эхний удаа та хамгийн багаар бодоход шинэчлэлтийн процессийн хэсэг болох шинэ цөмийг суулгаж ертенцийг дахин бүтээх хэсгээр дамжих хэрэгтэй. &a.current; болон /usr/src/UPDATING файлыг унших нь биднийг дараагийн хувилбар уруу шилжихэд заримдаа шаардлагатай болдог бусад эхлүүлэх процедуруудын хувьд хамгийн сүүлийн мэдээлэлтэй байлгах боломжийг бидэнд олгодог. Өөрийн эхийг хамгийн сүүлийн хэлбэрт аваачих нь Интернетийн (эсвэл цахим захидал) холболт ашиглан &os; төслийн эхүүдийн аль ч хэсгийн хувьд эсвэл таны юу сонирхож байгаагаас хамааран бүх хэсгүүдийг хамгийн шинэ байлгаж байх төрөл бүрийн аргууд байдаг. Бидний санал болгодог үндсэн үйлчилгээнүүд бол Anonymous буюу нэргүй CVS, CVSup болон CTM юм. Өөрийн эх модны зөвхөн зарим хэсгийг шинэчлэх боломжтой боловч цорын ганц шинэчлэх арга бол модыг бүтнээр нь шинэчилж хэрэглэгчийн талбар (өөрөөр хэлбэл /bin болон /sbin гэх мэт дэх хэрэглэгчийн талбарт ажилладаг бүх програмууд) болон цөмийн эхүүдийг дахин эмхэтгэх явдал юм. Өөрийн эх модны зөвхөн нэг хэсэг зөвхөн цөм эсвэл зөвхөн хэрэглэгчийн талбарыг шинэчлэх нь асуудлууд гарахад ихэвчлэн хүргэдэг. Эдгээр асуудлууд нь эмхэтгэлтийн үеийн алдаануудаас авахуулаад цөмийн сүйрлүүд эсвэл өгөгдлийн эвдрэлийг хүртэл хамардаг. CVS anonymous буюу нэргүй Нэргүй CVS болон CVSup нь эхийг шинэчлэхдээ татах загварыг хэрэглэдэг. CVSup-ийн хувьд хэрэглэгч (эсвэл cron скрипт) cvsup програмыг эхлүүлэн хаа нэгтээ байгаа cvsupd серверт хандаж таны өөрийн файлуудыг хамгийн шинэ хэлбэрт авчирдаг. Таны хүлээн авах шинэчлэлтүүд нь хамгийн сүүлийн минут хүртэлх үеийнх байх бөгөөд та тэдгээрийг зөвхөн өөрийн хүссэн тэр үедээ авдаг. Та өөрийн шинэчлэлтүүдийг таны сонирхож байгаа тусгайлсан файлууд эсвэл сангуудаар хялбараар хязгаарлаж болно. Шинэчлэлтүүд нь таны юуг авахыг хүссэн болон танд юу байгаагаас хамааран серверээр тухайн үед үүсгэгддэг. Нэргүй CVS нь алсын CVS repository буюу кодын архиваас өөрчлөлтүүдийг шууд татахыг түүнд зөвшөөрдөг CVS-ийн ердөө л нэг өргөтгөл бөгөөд үүгээрээ CVSup-с арай илүү хялбар юм. CVSup нь үүнийг хамаагүй илүү үр дүнтэйгээр хийж чаддаг боловч Нэргүй CVS-г ашиглахад илүү хялбар байдаг. CTM Нөгөө талаас CTM нь танд байгаа эхийг мастер архив дахь эхтэй лавлаж асуух зарчмаар харьцуулдаггүй бөгөөд өөрөөр хэлбэл тэдгээрийг татаж авдаггүй. Ингэхийн оронд харин өмнө нь ажиллуулснаас хойшх файл дахь өөрчлөлтүүдийг таньдаг скрипт өдөрт хэд хэдэн удаа мастер CTM машин дээр ажиллаж илэрсэн өөрчлөлтүүдийг шахаж дарааллын-дугаар тавин цахим захидлаар дамжуулахад зориулан кодчилдог (зөвхөн хэвлэгдэх боломжтой ASCII хэлбэрээр). Эдгээр CTM дельтануудыг авсаны дараа тэдгээрийг автоматаар декод хийж шалган хэрэгчид байгаа эхийн хуулбарт өөрчлөлтүүдийг хийх &man.ctm.rmail.1; хэрэгсэл уруу өгдөг. Энэ процесс нь CVSup-с хамаагүй илүү үр дүнтэй бөгөөд энэ нь татах биш харин түлхэх загвар учраас бидний серверийн эх үүсвэрт бага ачаалал учруулдаг юм. Мэдээж үүнээс гадна харилцан сул болон давуу талуудтай асуудлууд байдаг. Хэрэв та санамсаргүйгээр өөрийн архивын хэсгийг устгачих юм бол CVSup үүнийг илрүүлж эвдэрсэн хэсгүүдийг дахин бүтээж өгдөг. CTM ингэж хийдэггүй бөгөөд хэрэв та өөрийн эх модны зарим хэсгийг устгасан (бас нөөцлөн аваагүй) бол та дахин шинээр эхнээс нь (хамгийн сүүлийн үеийн CVS суурь дельтагаас) эхэлж CTM-ийн тусламжтайгаар бүгдийг дахин бүтээх буюу эсвэл Нэргүй CVS-ийн тусламжтайгаар муу битүүдийг ердөө л устгаж дахин сүүлийн хэлбэрт аваачих хэрэгтэй болно. <quote>Ертөнц</quote>ийг дахин бүтээх нь Ертөнцийг дахин бүтээх нь Та өөрийн локал эх модоо &os;-ийн тухайн хувилбарын (&os.stable;, &os.current;, гэх зэрэг) хамгийн сүүлийн үеийн хэлбэрт аваачсаныхаа дараа та эх модоо ашиглан системийг дахин бүтээж болно. Нөөц хий Та дээрхийг хийхээсээ өмнө өөрийн системийг нөөцлөн авах нь ямар чухал болохыг энэ нь хангалттай хэлж өгч чаддаггүй. Ертөнцийг дахин бүтээх нь (хэрэв та эдгээр заавруудыг дагасан тохиолдолд) хялбар боловч таныг алдаа гаргахад эсвэл бусдын эх модонд хийсэн алдаанууд нь таны системийг ачаалагдахгүй болгох нөхцөлд зайлшгүй хүргэдэг. Нөөц хийж авсан эсэхээ шалгаарай. Засварлах уян диск эсвэл ачаалагдах CD-г гарын дор байлгаарай. Магадгүй та үүнийг хэзээ ч хэрэглэхгүй байж болох юм, гэхдээ харамсахаасаа өмнө аюулгүй байж байх нь илүү дээр юм! Тохирох захидлын жагсаалтад бүртгүүл захидлын жагсаалт &os.stable; болон &os.current; салбарууд нь угаасаа хөгжүүлэлтэд байдаг. &os;-д хувь нэмэр оруулж байгаа хүмүүс нь хүн л учраас алдаанууд заримдаа гардаг. Заримдаа эдгээр алдаанууд нь нэг их хор хөнөөлгүй бөгөөд ердөө л таны системийг шинэ оношлогооны анхааруулга хэвлэхэд хүргэдэг. Эсвэл өөрчлөлт нь сүйрлийн байж болзошгүй байдаг бөгөөд таны системийг ачаалагдахгүй болгож эсвэл файлын системүүдийг чинь устгаж (эсвэл бүр муу юм болж) болох юм. Эдгээртэй адил асуудлууд гарвал асуудлын учир шалтгаан болон аль систем дээр энэ асуудал хамааралтайг тайлбарласан heads up буюу бүхний сонорт хандсан зарлал тохирох захидлын жагсаалтад илгээгддэг. Тэгээд all clear буюу бүгд цэвэр зарлал асуудал шийдэгдсэний дараа тавигддаг. Хэрэв та &os.stable; эсвэл &os.current;-ийг дагахыг оролдож &a.stable; эсвэл &a.current;-г харгалзуулан уншихгүй байгаа бол энэ нь та өөртөө гай төвөг асууж байна л гэсэн үг юм. <command>make world</command> тушаалыг бүү ашигла Ихэнх хуучин баримтууд үүнд зориулан make world тушаалыг ашиглахыг зөвлөдөг. Энэ тушаалыг ажиллуулснаар зарим нэг чухал алхмуудыг алгасах бөгөөд та юу хийж байгаагаа мэдэж байгаа тохиолдолд үүнийг зөвхөн ашиглах хэрэгтэй. Бараг ихэнх тохиолдолд make world хийх нь буруу зүйл бөгөөд энд тайлбарласан процедурыг түүний оронд ашиглах ёстой юм. Шалгагдсан аргаар өөрийн системийг шинэчлэх нь Өөрийн системийг шинэчлэхийн тулд өөрт чинь байгаа эхийн хувилбарт шаардлагатай байгаа бүтээхээс урьдах алхмууд та /usr/src/UPDATING файлд байгаа эсэхийг шалгах хэрэгтэй бөгөөд үүний дараа доор дурдсан процедурыг ашиглана: &prompt.root; make buildworld &prompt.root; make buildkernel &prompt.root; make installkernel &prompt.root; reboot buildworld алхмаас өмнө mergemaster -p тушаалыг нэмж ажиллуулах цөөн ховор тохиолдлууд байдаг. Эдгээрийн талаар UPDATING файлд тайлбарласан байдаг. Хэрэв та &os;-ийн нэг буюу олон голлох хувилбаруудын дагуу шинэчлэл хийхгүй байгаа бол ерөнхийдөө энэ алхмыг эмээлгүйгээр орхиж болох юм. installkernel амжилттай дууссаны дараа та ганц хэрэглэгчийн горим уруу ачаалах хэрэгтэй (өөрөөр хэлбэл  boot -s тушаалыг дуудагч мөрөөс ашиглана). Дараа нь доор дурдсан тушаалуудыг ажиллуулна: &prompt.root; mergemaster -p &prompt.root; make installworld &prompt.root; mergemaster &prompt.root; reboot Тайлбаруудыг цааш уншина уу Дээр тайлбарласан дараалал нь зөвхөн таныг эхлэхэд туслах богино сэргээлт болох юм. Гэхдээ хэрэв та ялангуяа өөрчлөн тохируулсан цөмийн тохиргоо ашиглахыг хүсэж байгаа бол дараах хэсгүүдийг уншиж алхам бүрийг сайтар ойлгох хэрэгтэй. <filename>/usr/src/UPDATING</filename> файлыг унш Өөр юм хийж эхлэхээсээ өмнө та /usr/src/UPDATING-г (эсвэл эх кодын хуулбар хаана байгаа тэндээс үүнтэй төстэй файлыг ) уншаарай. Энэ файл нь танд учирч болзошгүй асуудлуудын талаар чухал мэдээлэл агуулдаг бөгөөд эсвэл таны ажиллуулах зарим нэг тушаалуудын дарааллын талаар заасан байдаг. Хэрэв UPDATING файл таны энд уншсантай зөрчилдөж байвал UPDATING файлд заасныг дагах хэрэгтэй. UPDATING файлыг унших нь өмнө нь тайлбарласнаар зөв захидлын жагсаалтад бүртгүүлэхтэй харьцуулах юм бол хүлээн зөвшөөрч болохуйц орлогч байж чадахгүй юм. Энэ хоёр шаардлага нь нэмэлт бөгөөд заавал шаардлагатай биш юм. <filename>/etc/make.conf</filename> файлыг шалга make.conf /usr/share/examples/etc/make.conf болон /etc/make.conf файлыг шалгаарай. Эхнийх нь зарим нэг анхдагч тодорхойлолтуудыг агуулдаг – тэдгээрийн ихэнх нь тайлбар болон хаагдсан байдаг. Та системээ эхээс нь дахин бүтээх үедээ тэдгээрийг ашиглахын тулд /etc/make.conf файлд нэмэх хэрэгтэй. /etc/make.conf файлд нэмсэн болгон make тушаалыг ажиллуулах бүрд бас ашиглагддаг учир өөрийн системдээ зориулан тэдгээрийг боломжийн утгаар тохируулж өгөх нь зүйтэй юм. Ердийн хэрэглэгч /usr/share/examples/etc/make.conf файлд байдаг CFLAGS болон NO_PROFILE мөрүүдийг /etc/make.conf уруу хуулж тэдгээрийг тайлбар болгосныг болиулж нээхийг магадгүй хүсэж болох юм. Бусад тодорхойлолтуудыг (COPTFLAGS, NOPORTDOCS гэх зэрэг) шалгаж танд хамаатай эсэхээс хамаарч оруулах эсэхээ шийдээрэй. <filename>/etc</filename> дэх файлуудыг шинэчил /etc сан нь таны системийн тохиргооны мэдээллийн ихэнх хэсгийг агуулдгаас гадна системийг эхлүүлэхэд ажилладаг скриптүүд энд байдаг. Эдгээр скриптүүдийн зарим нь FreeBSD-ийн хувилбараас хувилбарт өөрчлөгддөг. Тохиргооны файлуудын зарим нь бас системийг ажиллуулахад өдөр тутам хэрэглэгддэг. Ялангуяа /etc/group-г дурдаж болно. make installworld тушаалын суулгалт хийх хэсэг нь зарим нэг хэрэглэгчийн нэр эсвэл бүлгүүд байж байна гэж тооцдог тохиолдлууд байдаг. Шинэчлэл хийж байх үед эдгээр хэрэглэгчид эсвэл бүлгүүд ихэнхдээ байхгүй байдаг. Энэ нь шинэчлэл хийхэд асуудал учруулдаг. Зарим тохиолдолд make buildworld нь эдгээр хэрэглэгчид эсвэл бүлгүүд байгаа эсэхийг шалгана. Үүний нэг жишээ нь smmsp хэрэглэгч нэмэгдсэн тохиолдол юм. &man.mtree.8; нь /var/spool/clientmqueue-г үүсгэхийг оролдох үед хэрэглэгчийн суулгалтын процесс энэ асуудлаас болж амжилтгүй болж байсан. Үүний шийдэл нь &man.mergemaster.8;-г ертөнцийг бүтээхээс урд тохируулгатай ажиллуулах явдал юм. Энэ нь buildworld эсвэл installworld тушаалыг амжилттай болгоход зөвхөн шаардлагатай файлуудыг харьцуулдаг. Хэрэв таны хуучин mergemaster хувилбар тохируулгыг дэмждэггүй бол эх модон дахь шинэ хувилбарыг эхний удаа ажиллуулахдаа ашиглаарай: &prompt.root; cd /usr/src/usr.sbin/mergemaster &prompt.root; ./mergemaster.sh -p Хэрэв та ялангуяа хэтэрхий санаа зовж байгаа бол тухайн бүлэгт харьяалагдаж байгаа нэрийг нь өөрчилж байгаа эсвэл устгаж байгаа ямар файлууд байгааг өөрийн системээс шалгаарай: &prompt.root; find / -group GID -print дээрх нь GID (энэ бүлгийн нэр байж болно эсвэл бүлгийн тоон ID байж болно) бүлгийн эзэмшдэг файлуудыг харуулна. Ганц хэрэглэгчийн горимд шилж ганц хэрэглэгчийн горим Та системийг ганц хэрэглэгчийн горимд эмхэтгэхийг хүсэж болох юм. Энэ нь шинэчлэлтийг арай илүү хурдасгах илэрхий ашиг тустайгаас гадна системийг дахин суулгах нь системийн стандарт хоёртын файлууд, libraries буюу туслах сангууд, оруулгын файлууд гэх зэрэг системийн маш олон чухал файлуудыг хөнддөг. Ажиллаж байгаа систем дээр эдгээрийг өөрчлөх нь (ялангуяа хэрэв тухайн үед таны систем дээр идэвхтэй хэрэглэгчид байвал) гай төвгийг өөрөө эрж байна гэсэн үг юм. олон хэрэглэгчийн горим Өөр нэг арга бол системийг олон хэрэглэгчийн горимд эмхэтгэж дараа нь суулгахдаа ганц хэрэглэгчийн горимд шилжин хийх явдал юм. Хэрэв та энэ замаар хийхийг хүсэж байвал бүтээлт дуустал дараах алхмууд дээр хүлээж байгаарай. Та installkernel эсвэл installworld хийх хүртлээ ганц хэрэглэгчийн горимд оролгүйгээр хүлээж байж болно. Супер хэрэглэгч болоод та доор дурдсаныг: &prompt.root; shutdown now ажиллаж байгаа системээс ганц хэрэглэгчийн горим уруу оруулахдаа ажиллуулж болно. Өөр нэг арга нь системийг дахин ачаалаад ачаалалтын тушаал хүлээх мөрөн дээр single user буюу ганц хэрэглэгч тохируулгыг сонгоорой. Ингэхэд систем ганц хэрэглэгчийг ачаална. Бүрхүүлийн тушаал хүлээх мөрөнд та доор дурдсан тушаалуудыг ажиллуулах шаардлагатай: &prompt.root; fsck -p &prompt.root; mount -u / &prompt.root; mount -a -t ufs &prompt.root; swapon -a Энэ нь файлын системүүдийг шалгаж /-г дахин унших/бичихээр дахин холбож бусад бүх UFS файлын системүүдийг /etc/fstab-д заасны дагуу холбон дараа нь swap-ийг идэмвхжүүлэх болно. Хэрэв таны CMOS цаг нь GMT биш локал хугацаагаар тохируулагдсан бол (хэрэв &man.date.1; тушаалын гаралт зөв цаг болон бүсийг харуулахгүй бол энэ нь үнэн) та дараах тушаалыг бас ажиллуулах хэрэгтэй болж болох юм: &prompt.root; adjkerntz -i Энэ нь таны локал цагийн бүсийн тохируулгуудыг зөвөөр тохируулж өгдөг — үүнийг хийхгүй бол та дараа нь зарим асуудлуудтай тулгарч магадгүй. <filename>/usr/obj</filename>-г устга Системийн хэсгүүд дахин бүтээгдсэнийхээ дараа (анхдагчаар) /usr/obj дахь сангуудад байршдаг. Эдгээр сангууд нь /usr/src дотор байгааг халхалдаг. Та make buildworld процессийг хурдасгаж болох бөгөөд энэ санг бас устгаснаар хамаарлын зовлонгуудаас өөрийгөө магадгүй аврах болно. /usr/obj доторх зарим файлуудад immutable буюу хувиршгүй туг тавигдсан (дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.chflags.1;-с үзнэ үү ) байж болох бөгөөд түүнийг эхлээд арилгах хэрэгтэй. &prompt.root; cd /usr/obj &prompt.root; chflags -R noschg * &prompt.root; rm -rf * Үндсэн системийг дахин эмхэтгэ Гаралтыг хадгалах нь &man.make.1;-г ажиллуулахдаа гарах үр дүнг өөр файл уруу хадгалах нь зүйтэй юм. Хэрэв ямар нэг юм болохоо боливол та алдааны мэдэгдлийн хуулбартай байх болно. Энэ нь танд юу буруутсаныг шинжлэхэд чинь тус болохгүй байж болох боловч та өөрийн энэ асуудлаа &os;-ийн аль нэг захидлын жагсаалт уруу илгээсэн тохиолдолд бусдад тус болж болох юм. Үүнийг хамгийн амраар хийхийн тулд &man.script.1; тушаалыг бүх гаралтыг хадгалах файлын нэрийг заасан параметрийн хамтаар ашиглана. Та үүнийг ертөнцийг дахин бүтээхээс өмнөхөн нэн даруй хийж дараа нь процесс дууссаны дараа exit гэж бичиж гарна. &prompt.root; script /var/tmp/mw.out Script started, output file is /var/tmp/mw.out &prompt.root; make TARGET … compile, compile, compile … &prompt.root; exit Script done, … Хэрэв та үүнийг хийх бол гаралтыг /tmp дотор битгий хадгалаарай. Энэ сан нь таныг дахин ачаалсны дараа цэвэрлэгдэж болох юм. Энэ файлыг хадгалах арай илүү боломжийн газар нь /var/tmp (өмнөх жишээн дээрх шиг) эсвэл root хэрэглэгчийн гэр сан байж болох юм. Үндсэн системийг эмхэтгэ Та /usr/src сан дотор байх шаардлагатай: &prompt.root; cd /usr/src (гэхдээ мэдээж таны код өөр газар байгаа тохиолдолд тэр сан уруугаа орох хэрэгтэй). make Ертөнцийг дахин бүтээхдээ та &man.make.1; тушаалыг ашиглана. Энэ тушаал нь &os;-ийн агуулсан програмууд ямар дарааллаар дахин хэрхэн бүтээгдэх зэргийг тайлбарласан Makefile файлаас заавруудыг уншдаг. Таны бичих тушаалын мөрийн ерөнхий хэлбэр нь дараах байдлаар байна: &prompt.root; make -x -DVARIABLE target Энэ жишээн дээр нь &man.make.1; уруу таны дамжуулах тохируулга юм. &man.make.1;-н гарын авлагын хуудаснаас та дамжуулж болох тохируулгуудын жишээг үзнэ үү. тохируулга нь Makefile уруу хувьсагч дамжуулж байна. Makefile-ийн ажиллагаа эдгээр хувьсагчуудаар хянагдана. Эдгээр нь /etc/make.conf дотор зааж өгсөн хувьсагчуудтай адил бөгөөд энэ нь тэдгээрийг тохируулах бас нэг өөр арга юм. &prompt.root; make -DNO_PROFILE target тушаал нь профиль хийгдсэн сангууд бүтээгдэх ёсгүйг заах өөр нэг арга бөгөөд энэ нь /etc/make.conf дахь дараах NO_PROFILE= true # Avoid compiling profiled libraries мөрд харгалзах юм. target нь &man.make.1;-д таны юу хийхийг хэлж өгдөг. Makefile болгон өөр өөр targets буюу даалгаврын төрлүүдийг тодорхойлдог бөгөөд таны сонгосон төрөл юу болохыг тодорхойлдог. Зарим төрлүүд Makefile-д жагсаагдсан байх бөгөөд гэхдээ эдгээр нь таныг ажиллуулахад зориулагдаагүй. Харин тэдгээр нь системийг дахин бүтээхэд шаардлагатай алхмуудыг хэд хэдэн дэд алхмуудад хуваахын тулд бүтээх процессод хэрэглэгддэг. Ихэнх тохиолдолд та &man.make.1; уруу ямар ч параметр дамжуулах хэрэггүй бөгөөд тэгэхээр таны тушаал дараахтай ижил байж болно: &prompt.root; make target дээрх target нь олон бүтээх тохируулгуудын нэг болно. Эхний төрөл нь үргэлж buildworld байх ёстой. Нэртэйгээ адилаар buildworld нь /usr/obj дотор бүрэн гүйцэд шинэ модыг бүтээх бөгөөд өөр нэг төрөл болох installworld нь энэ модыг тухайн машин дээр суулгадаг. Тусдаа тохируулгуудтай байх нь хоёр шалтгаанаар маш ач холбогдолтой юм. Нэгдүгээрт энэ нь бүтээлтийг таны ажиллаж байгаа системийн ямар ч хэсэгт нөлөөлөхгүйгээр аюулгүйгээр хийхийг танд зөвшөөрдөг. Бүтээлт нь өөр дээрээ хийгдэнэ (self hosted). Ийм болохоор та buildworld тушаалыг олон хэрэглэгчийн горимд ажиллаж байгаа машин дээр буруу нөлөөллөөс айлгүйгээр аюулгүйгээр хийж болно. Гэхдээ installworld хэсгийн хувьд ганц хэрэглэгчийн горимд хийхийг танд зөвлөдөг. Хоёрдугаарт энэ нь сүлжээн дэх олон машинуудыг шинэчлэхэд NFS холболтуудыг ашиглахыг танд зөвшөөрдөг. Хэрэв танд гурван машин байгаа бөгөөд A, B болон C машинуудыг шинэчлэхийг хүсвэл make buildworld болон make installworld тушаалыг A дээр ажиллуулна. Дараа нь B болон C машинууд A дээрх /usr/src болон /usr/obj сангуудыг NFS холболт хийн make installworld-г ажиллуулж бүтээлтийн үр дүнг B болон C дээр суулгаж болох юм. world төрөл байсаар байгаа хэдий ч танд түүнийг ашиглахгүй байхыг зөвлөж байна. Дараах тушаалыг ажиллуул &prompt.root; make buildworld Хэд хэдэн зэрэгцээ процессуудыг үүсгэх тохируулгыг make тушаалд зааж өгөх боломжтой. Энэ нь олон CPU-тэй машинууд дээр хамгийн их ашигтай. Гэхдээ эмхэтгэх процессийн ихэнх нь CPU дээр биш IO дээр ажилладаг болохоор энэ нь бас нэг CPU-тэй машинууд дээр ашигтай юм. Ердийн нэг CPU-тэй машин дээр та доор дурдсаныг ажиллуулж болох юм: &prompt.root; make -j4 buildworld &man.make.1; нь 4 хүртэлх процессийг нэгэн зэрэг ажиллуулах юм. Захидлын жагсаалтуудад илгээгдсэн туршлагаас харахад энэ нь ерөнхийдөө ажиллагааг хамгийн сайн хангаж хурдасгадаг байна. Хэрэв та олон CPU машинтай бөгөөд SMP тохируулагдсан цөм ашиглаж байвал утгыг 6-аас 10 хүртэл болгож хэр хурдсаж байгааг хараарай. Хугацаа ертөнцийг дахин бүтээх нь хугацаа Бүтээхэд шаардагдах хугацаанд олон хүчин зүйлс нөлөөлдөг, гэхдээ нэлээн сүүлийн үеийн машинуудын хувьд &os.stable; модыг процессийн явцад ямар нэгэн заль мэх эсвэл дөт зам ашиглалгүйгээр бүтээхэд зөвхөн нэг юм уу эсвэл хоёр цаг л шаардагдах болох юм. &os.current; модны хувьд арай удах болов уу. Шинэ цөмийг эмхэтгэж суулга цөм суулгах нь Та өөрийн шинэ системийн давуу талыг бүгдийг нь авахын тулд цөмөө дахин эмхэтгэх хэрэгтэй. Зарим нэг санах ойн бүтцүүд өөрчлөгдсөн байх талтай бөгөөд &man.ps.1; болон &man.top.1; зэрэг програмууд нь цөм болон эх кодын хувилбарууд адил болтол ажилладаггүй болохоор эмхэтгэх нь үнэндээ чухал хэрэгцээтэй юм. Үүнийг хамгийн хялбараар аюулгүйгээр хийхийн тулд GENERIC дээр тулгуурласан цөмийг бүтээж суулгах явдал юм. GENERIC нь таны системийн хувьд хэрэгцээтэй төхөөрөмжүүдийг агуулаагүй байж болох боловч таны системийг ядаж ганц хэрэглэгчийн горимд ачаалахад шаардлагатай бүгдийг агуулсан байх ёстой. Шинэ систем зөв ажиллуулахад энэ сайн тест болж өгдөг. GENERIC-с ачаалж таны систем ажиллаж байгааг шалгасны дараа та өөрийн ердийн цөмийн тохиргооны файл дээр тулгуурлан шинэ цөмөө бүтээж болох юм. &os; дээр шинэ цөм бүтээхээсээ өмнө ертөнцийг бүтээх нь чухал юм. Хэрэв та өөрчлөн тохируулсан цөмийг бүтээхийг хүсэж тохиргооны файлаа аль хэдийн үүсгэсэн бол доор дурдсантай адилаар KERNCONF=MYKERNEL гэж ашиглаарай: &prompt.root; cd /usr/src &prompt.root; make buildkernel KERNCONF=MYKERNEL &prompt.root; make installkernel KERNCONF=MYKERNEL Хэрэв та kern.securelevel хувьсагчийг 1-ээс дээш болгон ихэсгэсэн бөгөөд noschg эсвэл түүнтэй адил тугуудыг өөрийн цөмийн хоёртын файлд тавьсан бол installkernel хийхийн тулд та ганц хэрэглэгчийн горимд шилжин орох шаардлагатай байж болох юм. Үгүй бол та энэ хоёр тушаалыг олон хэрэглэгчийн горимоос ямар ч асуудалгүйгээр ажиллуулах ёстой. kern.securelevel-ийн талаар дэлгэрэнгүйг &man.init.8; болон төрөл бүрийн файлын тугуудын талаар дэлгэрэнгүйг &man.chflags.1; гарын авлагын хуудаснуудаас үзнэ үү. Ганц хэрэглэгчийн горим уруу дахин ачаалан ор ганц хэрэглэгчийн горим Та шинэ цөмийн ажиллагааг шалгахын тулд ганц хэрэглэгчийн горимд дахин ачаалан орох хэрэгтэй. Үүнийг дахь заавруудын дагуу хийнэ. Шинэ системийн хоёртын файлуудыг суулга Хэрэв та make buildworld тушаалыг ашигласан саяхны &os;-ийн хувилбарыг бүтээж байгаа бол одоо шинэ системийн хоёртын файлуудыг суулгахын тулд installworld тушаалыг ашиглах шаардлагатай. Доор дурдсаныг ажиллуулна &prompt.root; cd /usr/src &prompt.root; make installworld Хэрэв та make buildworld тушаалын мөрөнд хувьсагчуудыг зааж өгсөн бол тэдгээр хувьсагчуудыг make installworld тушаалын мөрөнд бас адилаар зааж өгөх хэрэгтэй. Энэ бусад тохируулгуудын хувьд заавал шаардлагатай биш байж болох юм; жишээ нь тохируулга installworld-той цуг хэзээ ч хэрэглэгдэх ёсгүй. Жишээ нь хэрэв та доор дурдсаныг ажиллуулсан бол: &prompt.root; make -DNO_PROFILE buildworld хоёртын файлуудыг дараах тушаалаар суулгана: &prompt.root; make -DNO_PROFILE installworld ингэхгүй бол make buildworld тушаалын ажиллах явцад бүтээгдээгүй профиль хийгдсэн сангуудыг (libraries) суулгахыг оролдох болно. <command>make installworld</command> тушаалаар шинэчлэгдээгүй файлуудыг шинэчил Ертөнцийг дахин бүтээх нь зарим нэг сангуудыг (ялангуяа /etc, /var болон /usr) шинэ болон өөрчлөгдсөн тохиргооны файлуудаар шинэчилдэггүй. Эдгээр файлуудыг хамгийн амархнаар шинэчлэх арга нь &man.mergemaster.8;-г ашиглах явдал юм, гэхдээ та хэрэв хүсвэл үүнийг гараар ажиллуулах боломжтой юм. Аль ч аргыг сонголоо гэсэн ямар нэгэн зүйл буруутсан тохиолдолд сэргээх боломжтойгоор /etc-г нөөцөлж авах нь зүйтэй юм. Том Рөүдс Хувь нэмэр болгон оруулсан <command>mergemaster</command> mergemaster &man.mergemaster.8; хэрэгсэл нь /etc дэх таны тохиргооны файлууд болон /usr/src/etc эх модон дахь тохиргооны файлуудын ялгааг тодорхойлоход танд тусалдаг Bourne скрипт юм. Энэ нь системийн тохиргооны файлуудыг эх модон дахь тохиргооны файлуудаар шинэчлэх зориулалттай бидний зөвлөдөг шийдэл юм. Эхлэхийн тулд өөрийн тушаал оруулах мөрөнд ердөө л mergemaster-г бичиж түүний эхлэхийг нь хараарай. mergemaster нь түр зуурын root орчныг /-с доошлуулан бүтээж төрөл бүрийн системийн тохиргооны файлуудаар дамждаг. Тэдгээр файлууд нь таны системд суулгагдсан файлуудтай харьцуулагддаг. Энэ үед хоорондоо ялгаатай файлууд &man.diff.1; хэлбэрээр үзүүлэгддэг бөгөөд тэмдэгтээр нэмэгдсэн эсвэл өөрчлөгдсөн мөрүүдийг тэмдэгтээр устгагдсан эсвэл шинэ мөрөөр солигдсон мөрүүдийг харуулдаг. &man.diff.1;-н синтакс болон файлын өөрчлөлтүүдийг хэрхэн үзүүлдэг талаар дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.diff.1; гарын авлагын хуудаснаас үзнэ үү. &man.mergemaster.8; нь зөрчилдөөнүүдийг үзүүлсэн файл болгоныг харуулдаг бөгөөд энэ үед танд шинэ файлыг устгах (түр зуурын файл гэгддэг), түр зуурын файлыг өөрчлөлгүйгээр суулгах, суусан байгаа файлтай түр зуурын файлыг нийлүүлэх эсвэл &man.diff.1;-н гаралтыг дахин харах сонголтыг үзүүлэх болно. Түр зуурын файлыг устгахыг сонгосноор бид одоо байгаа файлаа хэвээр өөрчлөлгүй үлдээж шинэ хувилбарыг устгахыг хүсэж байгаагаа &man.mergemaster.8;-д хэлж байна гэсэн үг юм. Хэрэв та одоо байгаа файлаа өөрчлөх шалтгааныг олж харахгүй байгаагаас бусад тохиолдолд энэ сонголтыг хийхийг зөвлөдөггүй. Та ямар ч үед &man.mergemaster.8; тушаал хүлээх мөрөн дээр ? гэж бичин тусламж авч болох юм. Хэрэв хэрэглэгч файлыг орхихоор сонгосон бол энэ нь бусад бүх файлуудтай ажилсны дараа дахин үзүүлэгдэн хэрэглэгчээс тушаал хүлээх болно. Өөрчлөгдөөгүй түр зуурын файлыг суулгахыг сонгосноор одоо байгаа файлыг шинээр сольдог. Ихэнх өөрчлөгдөөгүй файлуудын хувьд энэ нь хамгийн шилдэг сонголт юм. Файлыг нийлүүлэхийг сонгосноор текст засварлагч болон хоёр файлын агуулгыг танд харуулах болно. Та дэлгэцийн хоёр талд байрласан тэдгээр хоёр файлыг хоёуланг нь шалган аль аль талаас нь хэрэгтэй хэсгүүдийг сонгон эцсийн бүтээгдэхүүн гаргаж аван нийлүүлж болно. Файлууд нь дэлгэцийн хоёр талд байрлан харьцуулагдах явцад l түлхүүр таны зүүн талын агуулгыг сонгодог бол r түлхүүр нь таны баруун тал дахь агуулгыг сонгох юм. Гарах эцсийн үр дүн нь хоёр файлын хоёулангийн хэсгүүдийг агуулсан файл болох бөгөөд түүнийг дараа нь суулгах боломжтой болох юм. Энэ сонголтыг хэрэглэгчийн тохиргоонуудад хийгдсэн өөрчлөлтүүдтэй файлуудын хувьд хэрэглэх нь зуршил болжээ. &man.diff.1;-ээс гарах үр дүнг дахин харахыг сонгосноор өмнө нь &man.mergemaster.8; файлын өөрчлөлтүүдийг харуулан таны сонголтыг хүлээсний нэгэн адилыг дахин харуулдаг. &man.mergemaster.8; системийн файлуудтай ажиллаж дууссаны дараа танаас бусад сонголтуудыг хийхийг хүлээдэг. &man.mergemaster.8; тушаал нууц үгийн файлыг дахин бүтээхийг хүсэж байгаа эсэхийг танаас асууж үлдсэн түр зуурын файлуудыг устгах сонголтыг үзүүлэн дуусдаг. Гараар шинэчлэх Хэрэв та гараар шинэчлэхийг хүсвэл гэхдээ та /usr/src/etc сангаас /etc сан уруу файлуудыг зүгээр л дарж хуулж ажиллуулж чадахгүй. Зарим файлуудыг эхлээд суулгах хэрэгтэй. Учир нь /usr/src/etc сан таны /etc сангийн хуулбар шиг байхаар харагддагүй. Мөн /usr/src/etc санд байдаггүй хэрнээ /etc сан дотор байх шаардлагатай зарим файлууд байдаг. Хэрэв та &man.mergemaster.8; (зөвлөсний дагуу) ашиглаж байвал та дагаагийн хэсэг уруу орж болно. Үүнийг гараар хамгийн хялбар аргаар хийхийн тулд файлуудыг шинэ сан уруу суулгаж нэг бүрчлэн өөрчлөлтүүдийг хайн ажиллах хэрэгтэй. Өөрт байгаа <filename>/etc</filename>-г нөөцөл Онолоор бол автоматаар энэ санд юу ч хүрдэггүй ч үүнд үргэлж итгэлтэй байх хэрэгтэй. Тэгэхээр өөрийн байгаа /etc санг хаа нэг аюулгүй газар хуулах хэрэгтэй. Доорхтой адилаар: &prompt.root; cp -Rp /etc /etc.old нь рекурсив хуулбар хийх бөгөөд нь файлуудын хугацаа, эзэмшигч гэх мэтийг хадгалдаг. Та шинэ /etc болон бусад файлуудыг суулгахын тулд хоосон сангууд бүтээх хэрэгтэй. /var/tmp/root нь боломжийн сонголт болох бөгөөд энэ сангийн доор хэд хэдэн дэд сангууд бас шаардлагатай болно. &prompt.root; mkdir /var/tmp/root &prompt.root; cd /usr/src/etc &prompt.root; make DESTDIR=/var/tmp/root distrib-dirs distribution Энэ нь шаардлагатай сангийн бүтцийг бүтээж файлуудыг суулгадаг. /var/tmp/root дотор үүсгэгдсэн олон дэд сангууд хоосон бөгөөд тэдгээрийг устгах шаардлагатай байдаг. Үүнийг хамгийн хялбараар хийхийн тулд: &prompt.root; cd /var/tmp/root &prompt.root; find -d . -type d | xargs rmdir 2>/dev/null Энэ нь бүх хоосон сангуудыг устгана. (Хоосон биш сангуудын тухай анхааруулгуудыг гаргахгүйн тулд стандарт алдаа нь /dev/null уруу илгээгддэг.) Одоо /var/tmp/root нь /-с доор байрлах тохирох байрлалуудад байршуулах ёстой бүх файлуудыг агуулсан байх болно. Та одоо эдгээр файл бүрийг шалгаж танд байгаа файлуудаас хэрхэн ялгаатай болохыг тогтоох хэрэгтэй. /var/tmp/root дотор суулгагдсан зарим файлуудын нэр урдаа . тэмдэгттэй байдгийг анхаарна уу. Энэ баримтыг бичиж байх үед ийм файлуудтай адил файлууд /var/tmp/root/ болон /var/tmp/root/root/ сан дахь бүрхүүлийн эхлүүлэх файлууд байсан, гэхдээ (таны хэзээ үүнийг уншиж байгаагаас хамаарч) өөр бусад файлууд байхыг үгүйсгэхгүй. Тэдгээрийг олж харахын тулд ls -a тушаалыг заавал ашиглаарай. Үүнийг хамгийн хялбар аргаар хийж хоёр файлыг харьцуулахын тулд &man.diff.1; тушаалыг ашиглах явдал юм: &prompt.root; diff /etc/shells /var/tmp/root/etc/shells Энэ нь таны /etc/shells файл болон шинэ /var/tmp/root/etc/shells файлын хоорондын ялгааг харуулна. Эдгээрийг ашиглаж өөрийн хийсэн өөрчлөлтүүдийг нийлүүлэх эсвэл өөрийн хуучин файл дээрээс хуулах эсэхээ шийдээрэй. Хувилбаруудын Хоорондох Ялгаануудыг Хялбараар Харьцуулахын Тулд Та Шинэ Root Сангаа Тухайн Үеийн Хугацаагаар Нэрлээрэй Ертөнцийг байнга дахин бүтээнэ гэдэг нь /etc-г та бас байнга шинэчилнэ гэсэн үг бөгөөд энэ нь ердөө л жижиг хэвшмэл ажил юм. Та энэ процессийг /etc уруу нийлүүлсэн өөрийн хамгийн сүүлийн өөрчлөгдсөн файлуудыг хадгалснаар хурдасгаж болох юм. Дараах процедур үүнийг хэрхэн хийж болох нэг санааг өгч байна. Ертөнцийг жирийнээр бүтээ. /etc болон бусад сангуудыг шинэчлэхийг хүсэхдээ тухайн цаг дээр тулгуурласан нэр бүхий санг өг. Хэрэв та үүнийг 1998 оны 2 сарын 14-нд хийж байгаа бол дараах байдлаар хийнэ: &prompt.root; mkdir /var/tmp/root-19980214 &prompt.root; cd /usr/src/etc &prompt.root; make DESTDIR=/var/tmp/root-19980214 \ distrib-dirs distribution Энэ сангийн өөрчлөлтүүдийг дээр дурдсаны дагуу нийлүүл. Та дууссаныхаа дараа /var/tmp/root-19980214 санг битгий устгаарай. Та эхийн хамгийн сүүлийн хувилбарыг татан авч дахин бүтээхдээ 1-р алхмыг дага. Энэ нь танд шинэ сан өгөх бөгөөд /var/tmp/root-19980221 гэж нэрлэгдсэн байж болох юм (хэрэв та шинэчлэлтүүдийг хийхдээ долоо хоног хүлээсэн бол). Та одоо &man.diff.1; ашиглан хоёр сангийн хооронд рекурсив diff үүсгэж долоо хоногийн хооронд хийгдсэн өөрчлөлтүүдийг харж болно: &prompt.root; cd /var/tmp &prompt.root; diff -r root-19980214 root-19980221 Ихэнхдээ энэ нь /var/tmp/root-19980221/etc болон /etc хоёрын хоорондох өөрчлөлтүүдийг бодох юм бол харьцангуй бага өөрчлөлтүүд байдаг. Өөрчлөлтүүд нь арай бага болохоор тэдгээр өөрчлөлтүүдийг өөрийн /etc сан уруу шилжүүлэх нь илүү хялбар байдаг. Та одоо хоёр /var/tmp/root-* сангуудын аль хуучныг устгаж болно: &prompt.root; rm -rf /var/tmp/root-19980214 /etc уруу өөрчлөлтүүдийг нийлүүлэх болгондоо энэ процессийг давтах хэрэгтэй. Та &man.date.1;-г ашиглан сангийн нэрсийг автоматаар үүсгэж болно: &prompt.root; mkdir /var/tmp/root-`date "+%Y%m%d"` Дахин ачаалах нь Та ерөнхийдөө ингээд хийгээд дуусч байна. Та бүх зүйл байх ёстой байрандаа байгаа эсэхийг шалгасныхаа дараа системийг дахин ачаалж болно. Энгийн &man.shutdown.8; үүнийг хийх болно: &prompt.root; shutdown -r now Дууслаа Одоо та өөрийн &os; системийг амжилттайгаар шинэчлээд дууссан байх ёстой. Баяр хүргэе. Хэрэв юмс шал буруугаар эргэвэл системийн тухайн хэсгийг дахин бүтээхэд амархан байдаг. Жишээ нь хэрэв та шинэчлэлтийн явцад эсвэл /etc-г нийлүүлэх явцад санамсаргүйгээр /etc/magic файлыг устгасан бол &man.file.1; тушаал ажиллахаа больно. Ийм тохиолдолд дараах засварыг ажиллуулж болох юм: &prompt.root; cd /usr/src/usr.bin/file &prompt.root; make all install Асуултууд Өөрчлөлт бүрт зориулан ертөнцийг дахин бүтээх хэрэгтэй юу? Үүнд хялбар хариулт байхгүй, учир нь өөрчлөлтийн цаад утга чанараас хамаарна. Жишээ нь хэрэв та CVSup-г дөнгөж ажиллуулахад дараах файлууд шинэчлэгдэж байгааг үзүүлж байгаа бол: src/games/cribbage/instr.c src/games/sail/pl_main.c src/release/sysinstall/config.c src/release/sysinstall/media.c src/share/mk/bsd.port.mk магадгүй бүхэл ертөнцийг дахин бүтээх хэрэггүй байж болох юм. Та тохирох дэд сангууд уруу орж make all install гэж тушаалыг өгөөд л болох юм. Хэрэв зарим нэг гол чухал зүйл жишээ нь src/lib/libc/stdlib өөрчлөгдсөн бол та ертөнцийг эсвэл хамгийн багаар бодоход статикаар холбогдсон (statically linked) түүний тэдгээр хэсгүүдийг дахин бүтээх шаардлагатай болно. Эцсийн эцэст энэ нь танаас л хамаарна. Та жишээ нь хоёр долоо хоног тутам ертөнцийг дахин бүтээж тэр хоёр долоо хоногийн хугацаанд өөрчлөлтүүдийг хуримтлуулж байгаадаа сэтгэл хангалуун байж болно. Эсвэл та зөвхөн өөрчлөгдсөн зүйлсүүдийг дахин бүтээхийг хүсэж магадгүй бөгөөд бүх хамаарлуудыг шийднэ гэдэгтээ итгэлтэй байх хэрэгтэй. Тэгээд мэдээж энэ бүхэн таны ямар давтамжтайгаар шинэчлэхийг хүсдэг болон &os.stable; эсвэл &os.current;-ийн алийг дагаж байгаагаас хамаарах болно. Миний эмхэтгэл маш олон дохио 11 (эсвэл бусад дохионы дугаар) алдаагаар амжилтгүй болсон. Юу болсон юм бол? дохио 11 Энэ нь ихэвчлэн тоног төхөөрөмжийн асуудлыг илэрхийлдэг. Ертөнцийг (дахин) бүтээх нь өөрийн тоног төхөөрөмжийг ачаалах тест хийх үр дүнтэй арга бөгөөд удаа дараа санах ойн асуудлууд байвал тэдгээрийг илрүүлдэг. Эмхэтгэгч нь сонин/хачин дохионуудыг хүлээн авч ид шидийн байдлаар амжилтгүй болсноор тэдгээр асуудлууд нь өөрсдийгөө зарлан тунхагладаг. Хэрэв та бүтээлтийг дахин эхлүүлээд тэр нь процессийн өөр өөр хэсэгт амжилтгүй болж байвал энэ нь үүнийг тодоор зааж байна гэсэн үг юм. Энэ тохиолдолд та өөрийн машин дахь бүрэлдэхүүн хэсгүүдээ өөрчлөн нэгээс нөгөөд сольж тавин аль нь ажиллахгүй байгааг олохоос өөр зүйл хийж чадахгүй л болов уу. Би дууссаныхаа дараа /usr/obj-г устгаж болох уу? Товчхондоо бол болно. /usr/obj нь эмхэтгэх үед бүтээгдсэн бүх обьект файлуудыг агуулдаг. Жирийн үед make buildworld процессийн эхний алхмуудын нэг нь энэ санг устгаад цоо шинээр эхлэх явдал юм. Энэ тохиолдолд /usr/obj-г дууссаныхаа дараа байлгаад байх нь ухаалаг биш бөгөөд үүнийг устгаснаар ихээхэн хэмжээний дискний зайг суллах болно (одоогоор 340 MB орчим). Гэхдээ хэрэв та юу хийж байгаагаа мэдэж байгаа бол make buildworld хийхдээ энэ алхмыг алгасаж болно. Энэ нь дараа дараагийн бүтээлтийг илүү хурдасгадаг бөгөөд учир нь ихэнх эхүүд дахин эмхэтгэх шаардлагагүй байдаг. Үүний сул тал нь баригдашгүй хамаарлын асуудлууд илэрч таны бүтээлтийг хачин байдлаар амжилтгүй болгодог. Хэн нэгэн илүү дөтлөх гэснээсээ болоод амжилтгүй болсныг мэдэлгүй өөрийн бүтээлтийг амжилтгүй болсныг гомдоллосноор &os;-ийн захидлын жагсаалтуудад хий дэмий шуугианыг удаа дараа үүсгэдэг билээ. Тасалдсан бүтээлтүүдийг үргэлжлүүлж болох уу? Энэ нь асуудлыг олох хүртлээ та хэр хол явснаас хамаарна. Ерөнхийдөө (энэ нь хэцүү бас хурдан дүрэм биш) make buildworld процесс нь үндсэн багажуудын (&man.gcc.1;, болон &man.make.1; зэрэг) болон системийн сангуудын шинэ хуулбаруудыг бүтээдэг. Тэдгээр багажууд болон сангууд нь дараа нь суулгагддаг. Шинэ багажууд болон сангууд дараа нь өөрсдийгөө дахин бүтээхэд ашиглагддаг бөгөөд дахин суулгагддаг. Бүхэл бүтэн систем (одоо &man.ls.1; эсвэл &man.grep.1; зэрэг ердийн хэрэглэгчийн програмууд) дараа нь шинэ системийн файлуудтайгаар дахин бүтээгддэг. Хэрэв та сүүлийн шатанд байгаа бөгөөд та үүнийг мэдэж байгаа бол (та хадгалж байгаа гаралтаас харсан болохоор) та дараах тушаалыг ажиллуулж (бараг л аюулгүйгээр) болно: … fix the problem … &prompt.root; cd /usr/src &prompt.root; make -DNO_CLEAN all Энэ нь өмнөх make buildworld тушаалын хийснийг буцаахгүй. Хэрэв та доорх мэдэгдлийг : -------------------------------------------------------------- Building everything.. -------------------------------------------------------------- make buildworld тушаалын гаралт дээр харсан бол магадгүй тэгж хийх нь аюулгүй байж болох юм. Хэрэв та тийм мэдэгдэл харахгүй байгаа бол эсвэл та итгэлтэй биш байгаа бол харамсахаасаа өмнө аюулгүй байдлыг бодож бүтээлтийг бүр эхнээс нь дахин эхлүүлсэн нь дээр юм. Би ертөнцийг бүтээхийг хэрхэн хурдасгах вэ? Ганц хэрэглэгчийн горимд ажиллуул. /usr/src болон /usr/obj сангуудыг тус тусдаа байх дискнүүд дээр тус тусдаа байх файлын системүүд дээр байрлуул. Хэрэв боломжтой бол эдгээр дискнүүдийг тус тусад нь дискний хянагчууд дээр байрлуул. &man.ccd.4; (нийлүүлсэн дискний драйвер) төхөөрөмж ашиглан эдгээр файлын системүүдийг олон дискнүүдийн дагуу байрлуулах нь бас арай илүү хурдасгах юм. Профиль хийгдэхийг (/etc/make.conf файлд NO_PROFILE=true гэж зааж өг) болиул. Танд энэ бараг гарцаагүй хэрэггүй. /etc/make.conf файлд бас CFLAGS гэдэгтэй адилаар заа. оновчлол нь илүү удаан байдаг бөгөөд болон оновчлолын ялгаа ихэвчлэн өчүүхэн байдаг. нь эмхэтгэгчид холбооны зориулалтаар түр зуурын файлуудыг биш хоолойнуудыг ашиглахыг зөвшөөрдөг бөгөөд энэ нь дискэнд хандах хандалтыг (санах ойг илүүтэй хэрэглэж) багасгадаг. тохируулгыг &man.make.1;-д дамжуулж олон процессийг зэрэгцээгээр ажиллуул. Энэ нь танд ганц эсвэл олон процессортой машин аль нь ч байсан ялгаагүйгээр ихэвчлэн тусалдаг. /usr/src-г агуулж байгаа файлын систем тохируулгаар холболт хийгдэж (эсвэл салгагдаж) болно. Энэ нь файлын систем файл уруу хандах хандалтын хугацааг бүртгэхийг болиулдаг. Танд магадгүй энэ мэдээлэл бараг л хэрэггүй биз ээ. &prompt.root; mount -u -o noatime /usr/src Энэ жишээ /usr/src нь өөрийн файлын систем дээр байгаа гэж тооцож байгаа болно. Хэрэв энэ нь тийм биш бол (хэрэв энэ сан жишээ нь /usr-ийн хэсэг маягаар байгаа бол) та /usr/src-г биш харин тэр файлын системээ холболтын цэг болгон ашиглах хэрэгтэй. /usr/obj-г агуулж байгаа файлын систем тохируулгатай холболт хийгдэж (эсвэл салгагдаж) болно. Энэ нь диск уруу хийх бичилтийг асинхроноор буюу зэрэг биш хийлгэдэг. Өөрөөр хэлбэл бичилт нэн даруй хийгдээд өгөгдөл диск уруу цөөн секундын дараа бичигддэг. Энэ нь бичилтүүдийг бүлэглэхийг зөвшөөрч маш их үр дүнтэйгээр ажиллагааг хурдасгаж болох юм. Энэ тохируулга нь таны файлын системийг илүү эмзэг болгохыг санаарай. Тэжээл тасалдаж машин дахин ачаалах үед файлын систем сэргээж болшгүй төлөвт орох магадлал энэ тохируулгатай байхад илүү байдаг. Хэрэв /usr/obj нь энэ файлын систем дээрх цорын ганц зүйл бол энэ асуудал биш юм. Хэрэв танд уг файлын систем дээр өөр, үнэтэй өгөгдөл байгаа бол энэ тохируулгыг идэвхжүүлэхээсээ өмнө өөрийн нөөц чинь шинэ эсэхийг шалгаарай. &prompt.root; mount -u -o async /usr/obj Дээр дурдсан шиг хэрэв /usr/obj нь өөрийн файлын систем дээр биш байх юм бол жишээн дээрхийг тохирох холболт хийх цэгийн нэрээр солиорой. Хэрэв ямар нэг юм буруутвал би юу хийх вэ? Таны орчинд өмнөх бүтээлтүүдийн үеийн илүү үлдэгдлүүд байхгүйд үнэхээр итгэлтэй байх хэрэгтэй. Энэ нь их амархан юм. &prompt.root; chflags -R noschg /usr/obj/usr &prompt.root; rm -rf /usr/obj/usr &prompt.root; cd /usr/src &prompt.root; make cleandir &prompt.root; make cleandir Тиймээ, make cleandir тушаалыг үнэндээ хоёр удаа ажиллуулах шаардлагатай. Тэгээд make buildworld тушаалыг эхлүүлж бүх процессийг дахин эхлүүл. Хэрэв та асуудалтай хэвээр байгаа бол алдаа болон uname -a тушаалын дүнг &a.questions; уруу явуулаарай. Өөрийн тохиргооныхоо талаар бусад асуултанд хариулахад бэлэн байгаарай! Майк Мэйэр Хувь нэмэр болгон оруулсан Олон машины хувьд дагах нь NFS олон машин суулгах нь Хэрэв та олон машинуудын хувьд ижил эх модыг дагахыг хүсэж бүгдийн хувьд эхийг татан авахуулж бүгдийг дахин бүтээхийг хүсэж байгаа бол энэ нь дискний зай, сүлжээний зурвасын өргөн болон CPU циклүүд зэрэг эх үүсвэрүүдийг үр ашиггүйгээр ашиглахад хүргэхээр санагдаж болох юм. Тиймээ, үүний шийдэл нь нэг машинаар ихэнх ажлыг хийлгэж бусад машинууд нь тэр ажлыг NFS-ээр дамжуулан холбох явдал юм. Энэ хэсэгт ингэж хийх аргыг тайлбарсан. Бэлтгэл ажлууд Эхлээд хоёртын адил файлуудыг ажиллуулах build set буюу бүтээх олонлог гэж бидний нэрлэх машинуудыг олох хэрэгтэй. Машин бүр өөрчлөн тохируулсан цөмтэй байж болох бөгөөд гэхдээ тэд ижил хэрэглэгчийн талбарын хоёртын файлуудыг ажиллуулж байх ёстой. Тэр олонлогоос бүтээх машиныг сонгох хэрэгтэй. Энэ нь ертөнц болон цөм бүтээгдэх машин байх юм. Туйлын хүслээр бол энэ нь make buildworld болон make buildkernel тушаалуудыг ажиллуулахад хангалттай нөөц CPU бүхий хурдан машин байх хэрэгтэй. Та мөн үйлдвэрлэлд ашиглахаас өмнө програм хангамжуудыг тест хийдэг тест машин сонгохыг бас хүсэж болох юм. Энэ нь удаан хугацаагаар унтраастай эсвэл зогссон байж болох машин байх ёстой. Энэ нь бүтээх машин байж болох юм, гэхдээ заавал биш юм. Энэ бүтээх олонлог дахь бүх машинууд нь өөр өөрийн машин дээрээсээ ижил цэг дээр /usr/obj болон /usr/src-г холболт хийх хэрэгтэй. Туйлын хүслээр бол энэ нь бүтээх машин дээрх хоёр өөр дискнүүд байж болох бөгөөд гэхдээ эдгээр нь уг машин дээр NFS холболт бас хийгдэж болохоор байж болох юм. Хэрэв танд олон бүтээх олонлогууд байгаа бол /usr/src сан нь нэг бүтээх машин дээр байрлаж бусад дээр нь NFS холболт хийгдсэн байх юм. Төгсгөлд нь бүтээх олонлогийн бүх машинууд дээрх /etc/make.conf файл бүтээх машиныхтай тохирч байгаа эсэхийг шалгаарай. Энэ нь бүтээх олонлогийн машин бүрийн суулгах үндсэн системийн бүх хэсгүүдийг бүтээх машин хийх ёстой гэсэн үг юм. Мөн бүтээх машин бүр өөрийн цөмийн нэрийг /etc/make.conf файлд KERNCONF хувьсагчид заан өгөх ёстой бөгөөд бүтээх машин бүр KERNCONF хувьсагчдаа өөрийн цөмийг эхэнд оруулан дараа нь тэдгээрийг жагсаах ёстой байдаг. Бүтээх машин нь машин бүрийн цөмийг бүтээхээр болох юм бол тэдгээрийн тохиргооны файлыг /usr/src/sys/arch/conf санд агуулсан байх шаардлагатай. Үндсэн систем Одоо бүх юм ингэж хийгдсэний дараа та бүгдийг бүтээхэд бэлэн боллоо. Бүтээх машин дээр -д тайлбарласны дагуу цөм болон ертөнцийг бүтээ, гэхдээ юуг ч битгий суулгаарай. Бүтээлт дууссаны дараа тест машин дээр дөнгөж саяхан бүтээсэн цөмөө суулга. Хэрэв энэ машин нь /usr/src болон /usr/obj сангуудыг NFS-ээр холболт хийх гэж байгаа бол та ганц хэрэглэгчийн горимд дахин ачаалахдаа сүлжээг нээж тэдгээрийг холбож өгөх хэрэгтэй. Үүнийг хамгийн хялбараар хийхийн тулд олон хэрэглэгчийн горимд ачаалан shutdown now тушаалыг ажиллуулж ганц хэрэглэгчийн горимд орох явдал юм. Тэгэж орсныхоо дараа та шинэ цөм болон ертөнцийг суулгаж жирийн үедээ хийдэг mergemaster тушаалыг ажиллуулж болно. Ингэж дууссаныхаа дараа энэ машины хувьд ердийн олон хэрэглэгчийн үйлдлүүдэд дахин ачаалж орно. Тест машин дээрх бүх зүйлс зөв ажиллаж байгааг мэдсэнийхээ дараа та бүтээх олонлогийн бусад машин бүр дээр шинэ програм хангамж суулгахдаа ижил процедурыг ашиглаарай. Портууд Үүнтэй адил санааг бас портуудын модонд ашиглаж болно. Эхний чухал алхам бол нөгөө машин дээрх /usr/ports санг бүтээх олонлогийн бусад машинууд дээр холбож өгөх явдал юм. Дараа нь та /etc/make.conf файлыг distfiles буюу түгээлтийн файлуудыг хуваалцахаар зөв тохируулж өгч болно. Та DISTDIR хувьсагчийг таны NFS холболтуудад заагдсан аль ч root хэрэглэгчийн хувьд бичигдэх боломжтой байх нийтлэг хуваалцсан сангаар тохируулах шаардлагатай. Машин бүр WRKDIRPREFIX хувьсагчийг локал бүтээх сангаар зааж өгөх хэрэгтэй. Эцэст нь хэрэв та багцуудыг бүтээж түгээх гэж байгаа бол PACKAGES хувьсагчийг DISTDIR хувьсагчийн нэгэн адил сангаар зааж өгөх хэрэгтэй. diff --git a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/disks/chapter.sgml b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/disks/chapter.sgml index 5d5df8f305..a7c5f11e1d 100644 --- a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/disks/chapter.sgml +++ b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/disks/chapter.sgml @@ -1,4051 +1,4049 @@ Цагаанхүүгийн Ганболд Орчуулсан Хадгалалт Ерөнхий агуулга Энэ бүлэг нь FreeBSD дээр дискнүүдийг ашиглах талаар тайлбарлах болно. Эдгээрт санах ой дээр тулгуурласан дискнүүд, сүлжээнд залгагдсан дискнүүд, стандарт SCSI/IDE хадгалалтын төхөөрөмжүүд болон USB интерфэйс ашигладаг төхөөрөмжүүд багтах юм. Энэ бүлгийг уншсаны дараа, та дараах зүйлсийг мэдэх болно: Физик диск (хуваалтууд болон зүсмэлүүд) дээрх өгөгдлийн зохион байгуулалтыг тайлбарладаг FreeBSD-ийн ашигладаг ухагдахуун. Өөрийн систем дээр нэмэлт хатуу дискнүүдийг хэрхэн нэмэх талаар. USB хадгалалтын төхөөрөмжүүдийг ашиглахын тулд &os;-г хэрхэн тохируулах талаар. Санах ойн диск зэрэг виртуал файлын системүүдийг хэрхэн тохируулах талаар. Дискний зайн хэрэглээг хязгаарлахын тулд ноогдлыг хэрхэн ашиглах талаар. Дискийг халдагчдаас хамгаалж нууцлахын тулд хэрхэн шифрлэх талаар. FreeBSD дээр CD болон DVD-г хэрхэн үүсгэж шарах талаар. Нөөцлөлтөд зориулсан хадгалалтын төрөл бүрийн тохируулгууд. FreeBSD дээр байдаг нөөцлөлтийн програмуудыг хэрхэн ашиглах талаар. Уян диск уруу хэрхэн нөөцлөх талаар. Файлын системийн хормын хувилбар гэж юу болох түүнийг хэрхэн үр дүнтэйгээр ашиглах талаар. Энэ бүлгийг уншихаасаа өмнө та дараах зүйлсийг гүйцэтгэх хэрэгтэй: Шинэ FreeBSD цөмийг хэрхэн тохируулж суулгах талаар мэдэх (). Төхөөрөмжийн нэрс Дараах нь FreeBSD-д дэмжигдсэн физик хадгалалтын төхөөрөмжүүд болон тэдгээртэй холбоотой төхөөрөмжийн нэрсийн жагсаалт юм. Физик диск нэрлэх заншил Хөтчийн төрөл Хөтчийн төхөөрөмжийн нэр IDE хатуу хөтчүүд ad IDE CDROM хөтчүүд acd SCSI хатуу хөтчүүд болон USB Mass хадгалалтын төхөөрөмжүүд da SCSI CDROM хөтчүүд cd Төрөлжүүлсэн стандарт бус CDROM хөтчүүд Mitsumi CD-ROM-ийн хувьд mcd ба Sony CD-ROM хөтчүүдийн хувьд scd Уян хөтчүүд fd SCSI соронзон хальсны хөтчүүд sa IDE соронзон хальсны хөтчүүд ast Flash хөтчүүд &diskonchip; Flash хөтчийн хувьд fla RAID хөтчүүд &adaptec; AdvancedRAID-н хувьд aacd, &mylex;-ийн хувьд mlxd ба mlyd, AMI &megaraid;-ийн хувьд amrd, Compaq Smart RAID-ийн хувьд idad, &tm.3ware; RAID-ийн хувьд twed.
Дэйвид О'Брайн Анхлан хувь нэмэр болгон оруулсан Диск нэмэх дискнүүд нэмэх нь Бид шинэ SCSI дискийг одоогоор зөвхөн нэг хөтөчтэй байгаа машин дээр нэмэхийг хүсэж байна гэж бодъё. Эхлээд компьютераа унтраагаад хөтчийг компьютер, хянагч болон хөтчийн үйлдвэрлэгчийн заавруудын дагуу суулгана. Үүнийг хийх маш олон төрлийн процедуруудаас болоод энэ тухай дэлгэрэнгүй мэдээлэл нь энэ баримтын хамрах хүрээнээс гадна юм. root хэрэглэгчээр нэвтрэх хэрэгтэй. Та хөтчийг суулгасны дараа шинэ диск олдсон эсэхийг /var/run/dmesg.boot-с шалгаарай. Шинээр нэмсэн хөтөч нь da1 байх бөгөөд бид үүнийг /1 дээр холбохыг хүснэ (хэрэв та IDE хөтөч нэмж байгаа бол төхөөрөмжийн нэр нь ad1 болно). хуваалтууд зүсмэлүүд fdisk FreeBSD нь IBM-PC-тэй нийцтэй компьютеруудтай ажилладаг учраас PC BIOS хуваалтуудыг бодолцох ёстой. Эдгээр нь уламжлалт BSD хуваалтуудаас өөр юм. PC диск нь дөрөв хүртэлх тооны BSD хуваалттай байдаг. Хэрэв диск нь жинхэнээрээ FreeBSD-д зориулагдах бол та dedicated буюу зориулагдсан горимыг ашиглаж болно. Үгүй бол FreeBSD нь PC BIOS хуваалтуудын аль нэгэн дээр байрлах болно. FreeBSD нь PC BIOS хуваалтуудыг уламжлалт BSD хуваалтуудтай эндүүрэхгүйн тулд зүсмэлүүд гэж нэрлэдэг. Та бас FreeBSD-д зориулагдсан боловч өөр үйлдлийн систем суулгагдсан компьютер дээр ашигласан диск дээрх зүсмэлүүдийг хэрэглэж болох юм. Энэ нь FreeBSD биш өөр үйлдлийн системийн fdisk хэрэгсэлтэй андуурахаас хамгаалах нэг сайн арга юм. Зүсмэлийн хувьд бол хөтөч нь /dev/da1s1e гэж нэмэгдэх болно. Үүнийг SCSI диск, нэгжийн дугаар 1 (хоёр дахь SCSI диск), зүсмэл 1 (PC BIOS хуваалт 1) болон e BSD хуваалт гэж уншина. Зориулагдсан тохиолдолд хөтөч нь ердөө л /dev/da1e гэж нэмэгдэнэ. Секторуудын тоог хадгалахын тулд 32 битийн бүхэл тоог ашигладгаас болоод &man.bsdlabel.8; нь нэг дискний хувьд 2^32-1 сектор буюу ихэнх тохиолдолд 2TB болж хязгаарлагддаг. &man.fdisk.8; хэлбэршүүлэлт нь 2^32-1-с ихгүй эхлэх сектор болон 2^32-1-с ихгүй уртыг зөвшөөрч хуваалтуудыг 2TB, дискнүүдийг ихэнх тохиолдолд 4TB болгож хязгаарладаг. &man.sunlabel.8; хэлбэршүүлэлт нь нэг хуваалтын хувьд 2^32-1 сектороор, нийтдээ 16TB-ийн 8 хуваалтаар хязгаарлагддаг. Илүү том дискнүүдийн хувьд &man.gpt.8; хуваалтууд ашиглагдаж болох юм. &man.sysinstall.8;-г ашиглах нь sysinstall дискнүүд нэмэх нь su <application>Sysinstall</application>-г жолоодох нь Та sysinstall-н хялбар ашиглаж болох цэснүүдийн тусламжтайгаар шинэ дискийг хуваан хаяглаж болох юм. root хэрэгчээр нэвтрэх буюу эсвэл su тушаалыг ашиглаарай. sysinstall-г ажиллуулж Configure цэс уруу орно. FreeBSD Configuration Menu дотор доош шилжиж Fdisk тохируулгыг сонгоно. <application>fdisk</application> хуваалт засварлагч fdisk-ийн дотор байхдаа A гэж бичвэл дискийг бүхэлд нь FreeBSD-д ашиглах болно. Асуух үед нь хэрэв та ирээдүйд суулгаж болзошгүй үйлдлийн системүүдтэй хамтран ажиллахаар үлдэхийг хүсвэл YES гэж хариулаарай. W-г ашиглан өөрчлөлтүүдийг диск уруу бичнэ. Одоо FDISK засварлагчаас q гэж бичин гараарай. Дараа нь танаас Master Boot Record буюу Мастер Ачаалагч Бичлэгийн талаар асуух болно. Та ажиллаж байгаа систем дээр диск нэмж байгаа болохоор None-г сонгох хэрэгтэй. Дискний Шошго засварлагч BSD хуваалтууд Дараа нь sysinstall-с гарч дахин түүнийг эхлүүлэх хэрэгтэй. Дээрх заавруудыг дагаарай, гэхдээ энэ удаад Label тохируулгыг сонгоорой. Энэ нь Disk Label Editor буюу дискний шошго засварлагч уруу орно. Энд та уламжлалт BSD хуваалтуудыг үүсгэдэг. Диск нь a-h гэж хаяглагдсан найм хүртэлх хуваалтуудтай байж болно. Хуваалтын шошгонуудын цөөн хэд нь тусгай хэрэглээтэй байдаг. a хуваалт нь root хуваалтанд (/) ашиглагддаг. Тиймээс зөвхөн таны системийн диск (өөрөөр хэлбэл таны ачаалалт хийсэн диск) a хуваалттай байх ёстой. b хуваалт нь swap хуваалтуудад хэрэглэгддэг бөгөөд та swap хуваалттай олон дисктэй байж болох юм. c хуваалт нь зориулагдсан горимд бүх дискийг, зүсмэлийн горимд бүхэл FreeBSD зүсмэлийг эсвэл заадаг. Бусад хуваалтууд нь ерөнхий хэрэглээнд зориулагдсан. sysinstall-ийн шошго засварлагч нь root биш, swap биш хуваалтуудад зориулж e хуваалтыг илүүтэй үздэг. Шошго засварлагч дотор байхдаа C гэж бичин ганц файлын систем үүсгэх хэрэгтэй. Асуух үед, хэрэв энэ нь FS (файлын систем) эсвэл swap байх юм бол FS-г сонгож холбох цэгийг (өөрөөр хэлбэл /mnt) бичээрэй. Хэрэв дискийг суулгацын дараах горимд нэмж байгаа бол sysinstall нь танд зориулж оруулгуудыг /etc/fstab файлд үүсгэхгүй, тиймээс таны зааж өгсөн холбох цэг нь чухал биш юм. Та одоо шинэ шошгыг диск уруу бичиж түүн дээр файлын систем үүсгэхэд бэлэн боллоо. Үүнийг W гэж бичин хийнэ. sysinstall-ын шинэ хуваалтыг холбож чадахгүй байна гэсэн алдааг өнгөрүүлэх хэрэгтэй. Шошго засварлагч болон sysinstall-с бүр мөсөн гараарай. Төгсгөл Хамгийн сүүлийн алхам нь /etc/fstab файлыг засварлаж өөрийн шинэ дискний оруулгыг нэмэх явдал юм. Тушаалын мөрийн хэрэгслүүдийг ашиглах нь Зүсмэлүүдийг ашиглах нь Энэ тохиргоо нь таны дискийг өөрийн чинь компьютер дээр суулгагдсан байж болох бусад үйлдлийн системтэй зөв ажиллаж өөр бусад үйлдлийн системийн fdisk хэрэгслүүдтэй эндүүрэхгүй байх боломжийг бүрдүүлдэг. Шинэ дискийг суулгахад энэ аргыг ашиглахыг зөвлөдөг. Хэрэв танд үнэхээр тохирох шалтгаан байгаа тохиолдолд зориулагдсан горимыг ашиглаарай! &prompt.root; dd if=/dev/zero of=/dev/da1 bs=1k count=1 &prompt.root; fdisk -BI da1 #Initialize your new disk &prompt.root; bsdlabel -B -w -r da1s1 auto #Label it. &prompt.root; bsdlabel -e da1s1 # Edit the bsdlabel just created and add any partitions. &prompt.root; mkdir -p /1 &prompt.root; newfs /dev/da1s1e # Repeat this for every partition you created. &prompt.root; mount /dev/da1s1e /1 # Mount the partition(s) &prompt.root; vi /etc/fstab # Add the appropriate entry/entries to your /etc/fstab. Хэрэв танд IDE диск байвал daad гэж солиорой. Зориулагдсан OS/2 Хэрэв та шинэ хөтчийг өөр үйлдлийн системтэй цуг хуваалцахгүй бол зориулагдсан горимыг ашиглаж болох юм. Энэ горим нь Microsoft үйлдлийн системийн толгойг эргүүлж болохыг санаарай; гэхдээ тэдгээр нь ямар ч эвдрэл гэмтэл үүсгэхгүй. IBM-ийн &os2; нь харин олсон бүх ойлгохгүй байгаа ямар ч хуваалтыг хувьдаа завших болно. &prompt.root; dd if=/dev/zero of=/dev/da1 bs=1k count=1 &prompt.root; bsdlabel -Brw da1 auto &prompt.root; bsdlabel -e da1 # create the `e' partition &prompt.root; newfs -d0 /dev/da1e &prompt.root; mkdir -p /1 &prompt.root; vi /etc/fstab # add an entry for /dev/da1e &prompt.root; mount /1 Өөр нэг арга нь: &prompt.root; dd if=/dev/zero of=/dev/da1 count=2 &prompt.root; bsdlabel /dev/da1 | bsdlabel -BrR da1 /dev/stdin &prompt.root; newfs /dev/da1e &prompt.root; mkdir -p /1 &prompt.root; vi /etc/fstab # add an entry for /dev/da1e &prompt.root; mount /1 RAID Програм хангамжийн RAID Кристофер Шамвэй Анхлан ажилласан Жим Браун Хянан тохиолдуулсан RAIDпрограм хангамж RAIDCCD Нийлүүлэгдсэн Дискний Драйвер (Concatenated Disk Driver буюу CCD) тохиргоо Бөөн хадгалалтын шийдлийг сонгохдоо бодолцох хамгийн чухал хүчин зүйлүүд нь хурд, найдвартай байдал болон өртөг юм. Энэ гурвыг гурвууланг нь тэнцүү байлгах нь ховор байдаг; ерөнхийдөө хурдан, найдвартай бөөн хадгалалтын төхөөрөмж нь үнэтэй бөгөөд үнийн хувьд хямдыг сонгох нь хурд эсвэл найдвартай байдлын аль нэгийг золиослох хэрэгтэй болдог. Доор тайлбарласан системийг дизайн хийхдээ өртгийг хамгийн чухал хүчин зүйл гэж сонгож авсан бөгөөд үүний дараа хурд, хурдын дараа найдвартай байдлыг сонгосон. Энэ системийн өгөгдөл дамжуулах хурд нь эцсийн эцэст сүлжээгээр шахагддаг. Найдвартай байдал нь маш чухал боловч доор тайлбарласан CCD хөтөч нь CD-R-ууд дээр аль хэдийн бүтнээрээ нөөцлөгдсөн, амархнаар солигдож болох өгөгдөлд шууд үйлчилдэг. Өөрийн шаардлагыг тодорхойлох нь бөөн хадгалалтын шийдлийг сонгох анхны алхам юм. Хэрэв таны шаардлага нь хурд эсвэл найдвартай байдлыг өртгөөс илүүтэй үзэж байгаа бол таны шийдэл энэ хэсэгт тайлбарласан шийдлээс өөр болох болно. Тоног төхөөрөмжийг суулгах нь IDE системийн дискнээс гадна гурван Western Digital 30GB, 5400 RPM IDE диск нь доор тайлбарласан CCD дискний гол цөм болж нийтдээ ойролцоогоор 90GB шууд хадгалалт болно. Туйлын хүслээр бол IDE диск бүр өөрийн IDE хянагч болон кабельтай байна, гэхдээ өртгийг багасгахын тулд нэмэлт IDE хянагчууд ашиглагдаагүй болно. Харин дискнүүд нь jumper буюу холбогчоор тохируулагдсан бөгөөд ингэснээр IDE хянагч бүр нэг мастер болон нэг боолтой байна. Дахин ачаалах үед системийн BIOS залгагдсан дискнүүдийг автоматаар олохоор тохируулагдсан байдаг. Илүү чухал зүйл нь FreeBSD тэдгээрийг дахин ачаалахад олсон явдал юм: ad0: 19574MB <WDC WD205BA> [39770/16/63] at ata0-master UDMA33 ad1: 29333MB <WDC WD307AA> [59598/16/63] at ata0-slave UDMA33 ad2: 29333MB <WDC WD307AA> [59598/16/63] at ata1-master UDMA33 ad3: 29333MB <WDC WD307AA> [59598/16/63] at ata1-slave UDMA33 Хэрэв FreeBSD дискнүүдийг бүгдийг нь олохгүй байгаа бол та тэдгээрийг зөвөөр холбосон эсэхээ шалгаарай. IDE хөтчүүдийн ихэнх нь бас Cable Select холбогчтой байдаг. Энэ нь мастер/боол харилцаанд зориулагдсан холбогч биш юм. Хөтчийн баримтаас зөв холбогчийг таних талаар лавлаарай. Дараа нь тэдгээрийг файлын системийн хэсэг болгон залгах талаар бодох хэрэгтэй. Та &man.vinum.8; () болон &man.ccd.4; хоёуланг судлах хэрэгтэй. Энэ тохиргооны хувьд &man.ccd.4;-г сонгосон. CCD-г тохируулах нь &man.ccd.4; хөтөч нь хэд хэдэн адил дискнүүдийг авч тэдгээрийг нэг логик файл систем болгон нийлүүлэх боломжийг олгодог. &man.ccd.4;-г ашиглахын тулд танд &man.ccd.4; дэмжлэг цуг бүтээгдсэн цөм хэрэгтэй. Энэ мөрийг цөмийн тохиргооны файлдаа нэмээд цөмөө дахин бүтээж суулгаарай: device ccd &man.ccd.4; дэмжлэг цөмийн дуудагдах модуль хэлбэрээр бас дуудагдаж болно. &man.ccd.4;-г тохируулахын тулд та эхлээд дискнүүдийг хаяглах &man.bsdlabel.8;-г ашиглах ёстой: bsdlabel -r -w ad1 auto bsdlabel -r -w ad2 auto bsdlabel -r -w ad3 auto Энэ нь бүх дискний дагуух ad1c, ad2c болон ad3c-д зориулж bsdlabel үүсгэдэг. Дараагийн алхам нь дискний шошгоны төрлийг өөрчлөх явдал юм. Та дискнүүдийг засварлахдаа &man.bsdlabel.8;-г ашиглаж болно: bsdlabel -e ad1 bsdlabel -e ad2 bsdlabel -e ad3 Энэ нь диск бүр дэх тухайн дискний шошгыг EDITOR орчны хувьсагчид заасан засварлагчаар, ихэнхдээ &man.vi.1;-ээр онгойлгодог. Өөрчлөлт хийгдээгүй дискний шошго иймэрхүү харагдах болно: 8 partitions: # size offset fstype [fsize bsize bps/cpg] c: 60074784 0 unused 0 0 0 # (Cyl. 0 - 59597) &man.ccd.4;-д зориулж ашиглахаар шинэ e хуваалтыг нэмнэ. Үүнийг ихэвчлэн c хуваалтаас хуулж болох боловч нь 4.2BSD байх ёстой. Дискний шошго одоо иймэрхүү харагдах ёстой: 8 partitions: # size offset fstype [fsize bsize bps/cpg] c: 60074784 0 unused 0 0 0 # (Cyl. 0 - 59597) e: 60074784 0 4.2BSD 0 0 0 # (Cyl. 0 - 59597) Файлын системийг бүтээх нь Та бүх дискнүүдээ хаягласны дараа &man.ccd.4;-г бүтээх ёстой. Үүнийг хийхийн тулд дараах тохируулгуудтай адилаар &man.ccdconfig.8;-г ашиглана: ccdconfig ccd0 32 0 /dev/ad1e /dev/ad2e /dev/ad3e Тохируулга бүрийн хэрэглээ болон утгыг доор харуулав: Эхний нэмэлт өгөгдөл нь тохируулах төхөөрөмж байх бөгөөд энэ тохиолдолд /dev/ccd0c байна. /dev/ хэсэг байхгүй ч байж болно. Файлын системд зориулсан interleave. interleave нь дискний блокууд дээрх судлын хэмжээг тодорхойлдог бөгөөд нэг бүр нь ихэвчлэн 512 байт байдаг. Тэгэхээр 32 interleave нь 16,384 байт байна. &man.ccdconfig.8;-д зориулсан тугнууд. Хэрэв та хөтчийг толин тусгал үүсгэж идэвхжүүлэхийг хүсвэл тугийг энд зааж өгч болно. Энэ тохиргоо нь &man.ccd.4;-н хувьд толин тусгал үүсгэлтийг хангадаггүй учир энэ нь 0 (тэг) гэж тохируулагдсан. &man.ccdconfig.8; уруу өгөгдөх сүүлийн нэмэлт өгөгдлүүд нь массивт оруулах төхөөрөмжүүд юм. Төхөөрөмж бүрийн хувьд бүрэн гүйцэд замын нэрийг ашиглах хэрэгтэй. &man.ccdconfig.8;-г ажиллуулсны дараа &man.ccd.4; тохируулагдана. Файлын систем суулгагдаж болно. Тохируулгуудын талаар &man.newfs.8;-с лавлана уу, эсвэл ердөө л ингэж ажиллуулна: newfs /dev/ccd0c Бүгдийг автомат болгох нь Ерөнхийдөө та &man.ccd.4;-г дахин ачаалах бүртээ холбохыг хүснэ. Үүнийг хийхийн тулд та эхлээд тохируулах хэрэгтэй. Өөрийн одоогийн тохиргоогоо дараах тушаал ашиглаж /etc/ccd.conf уруу бичих хэрэгтэй: ccdconfig -g > /etc/ccd.conf Дахин ачаалах үед скрипт /etc/rc нь хэрэв /etc/ccd.conf байвал ccdconfig -C тушаалыг ажиллуулна. Энэ нь &man.ccd.4;-г холбож болохоор болгож автоматаар тохируулна. Хэрэв та ганц хэрэглэгчийн горим уруу ачаалж байгаа бол &man.ccd.4;-г &man.mount.8; хийхээсээ өмнө массивыг тохируулахын тулд дараах тушаалыг ажиллуулах шаардлагатай: ccdconfig -C &man.ccd.4;-г автоматаар холбохын тулд &man.ccd.4;-н оруулгыг /etc/fstab файлд байрлуулах хэрэгтэй. Ингэсэн тохиолдолд энэ нь ачаалах үед холбогдох болно: /dev/ccd0c /media ufs rw 2 2 Vinum Эзлэхүүн Менежер RAIDпрограм хангамж RAID Vinum Vinum Эзлэхүүн Менежер нь виртуал диск хөтчийг хийдэг блок төхөөрөмжийн драйвер юм. Энэ нь дискний тоног төхөөрөмжийг блок төхөөрөмжийн интерфэйсээс тусгаарлаж уян хатан байдал, ажиллагаа болон найдвартай байдлыг дискний хадгалалтын уламжлалт зүсмэлийн харагдалтаас илүүтэйгээр хангах тийм аргаар өгөгдлийг дүрсэлдэг. &man.vinum.8; нь RAID-0, RAID-1 болон RAID-5 загваруудыг тус бүрт нь болон холбоотой байдлаар нь шийддэг. &man.vinum.8;-ийн талаар дэлгэрэнгүй мэдээллийг -с үзнэ үү. Тоног төхөөрөмжийн RAID RAID тоног төхөөрөмж FreeBSD нь бас төрөл бүрийн тоног төхөөрөмжийн RAID хянагчуудыг дэмждэг. Эдгээр төхөөрөмжүүд нь FreeBSD-д зориулсан тусгай програм хангамжаар массивыг удирдах шаардлагагүйгээр RAID дэд системийг хянадаг. Карт дээрх BIOS-г ашиглан карт нь дискний үйлдлүүдийн ихэнхийг өөрөө хянадаг. Дараах нь Promise IDE RAID хянагчийг ашиглах тохиргооны товч тайлбар юм. Энэ карт суулгагдаж систем эхлэх үед мэдээллийг хүсэх мөрийг харуулна. Картны тохиргооны дэлгэц уруу орохын тулд заавруудыг дагана. Эндээс залгагдсан бүх хөтчүүдийг нэгтгэх боломж танд байх болно. Ингэж хийснийхээ дараа диск(нүүд) нь FreeBSD-д нэг хөтөч шиг харагдах болно. Бусад RAID түвшингүүдийг бас тохируулж болно. ATA RAID1 массивуудыг дахин бүтээх нь FreeBSD нь массив дахь гэмтсэн, ажиллагаагүй болсон дискийг шууд солих боломжийг олгодог. Энэ нь дахин ачаалахаасаа өмнө таныг ийм асуудлыг мэдэхийг шаарддаг. Та магадгүй доор дурдсантай адилыг /var/log/messages эсвэл &man.dmesg.8; гаралт дээр харж болох юм: ad6 on monster1 suffered a hard error. ad6: READ command timeout tag=0 serv=0 - resetting ad6: trying fallback to PIO mode ata3: resetting devices .. done ad6: hard error reading fsbn 1116119 of 0-7 (ad6 bn 1116119; cn 1107 tn 4 sn 11)\\ status=59 error=40 ar0: WARNING - mirror lost &man.atacontrol.8; ашиглан дэлгэрэнгүй мэдээллийг шалгана: &prompt.root; atacontrol list ATA channel 0: Master: no device present Slave: acd0 <HL-DT-ST CD-ROM GCR-8520B/1.00> ATA/ATAPI rev 0 ATA channel 1: Master: no device present Slave: no device present ATA channel 2: Master: ad4 <MAXTOR 6L080J4/A93.0500> ATA/ATAPI rev 5 Slave: no device present ATA channel 3: Master: ad6 <MAXTOR 6L080J4/A93.0500> ATA/ATAPI rev 5 Slave: no device present &prompt.root; atacontrol status ar0 ar0: ATA RAID1 subdisks: ad4 ad6 status: DEGRADED Та дискийг аюулгүйгээр салган авахын тулд эхлээд ata сувгийг ажиллахгүй байгаа дисктэй цуг салгана: &prompt.root; atacontrol detach ata3 Дискийг сольно. ata сувгийг дахин залгана: &prompt.root; atacontrol attach ata3 Master: ad6 <MAXTOR 6L080J4/A93.0500> ATA/ATAPI rev 5 Slave: no device present Шинэ дискийг массивт нөөц маягаар нэмнэ: &prompt.root; atacontrol addspare ar0 ad6 Массивыг дахин бүтээнэ: &prompt.root; atacontrol rebuild ar0 Дараах тушаалыг ашиглаж үйл явцыг шалгаж болно: &prompt.root; dmesg | tail -10 [output removed] ad6: removed from configuration ad6: deleted from ar0 disk1 ad6: inserted into ar0 disk1 as spare &prompt.root; atacontrol status ar0 ar0: ATA RAID1 subdisks: ad4 ad6 status: REBUILDING 0% completed Энэ үйлдэл хийгдэж дуустал хүлээх хэрэгтэй. Марк Фонвил Хувь нэмэр болгон оруулсан USB хадгалалтын төхөөрөмжүүд USB дискнүүд Одоо үед маш олон гадаад хадгалалтын шийдлүүд байгаа бөгөөд Universal Serial Bus (USB): хатуу хөтчүүд, USB хуруун хөтчүүд, CD-R шарагчид зэргийг ашигладаг. &os; нь эдгээр төхөөрөмжүүдийн дэмжлэгийг хангадаг. Тохиргоо USB бөөн хадгалалтын төхөөрөмжүүдийн драйвер &man.umass.4; нь USB хадгалалтын төхөөрөмжүүдийн дэмжлэгийг хангадаг. Хэрэв та GENERIC цөм ашиглавал өөрийн тохиргоондоо юу ч өөрчлөх шаардлагагүй. Хэрэв та өөрчлөн тохируулсан цөм ашиглах бол таны цөмийн тохиргооны файлд дараах мөрүүд байгаа эсэхийг шалгаарай: device scbus device da device pass device uhci device ohci device usb device umass &man.umass.4; драйвер нь USB хадгалалтын төхөөрөмжүүдэд хандахын тулд SCSI дэд системийг хэрэглэдэг бөгөөд таны USB төхөөрөмж системд SCSI төхөөрөмж маягаар харагдах болно. Таны эх хавтан дээрх USB бичил схемээс хамаарч танд зөвхөн device uhci эсвэл device ohci хоёрын аль нэг хэрэгтэй болно, гэхдээ хоёуланг нь цөмийн тохиргоондоо байлгах нь гэмгүй юм. Хэрэв та ямар нэг мөр нэмсэн бол шинэ цөмөө эмхэтгэж суулгахаа битгий мартаарай. Хэрэв таны USB төхөөрөмж чинь CD-R эсвэл DVD шарагч бол SCSI CD-ROM драйвер &man.cd.4;-г цөмд дараах мөрийн тусламжтай нэмэх ёстой: device cd Шарагч нь SCSI хөтөч гэж харагддаг учир &man.atapicam.4; драйверийг цөмийн тохиргоонд ашиглах ёсгүй. USB 2.0 хянагчуудын дэмжлэг &os;-д байдаг; гэхдээ та дараах мөрийг: device ehci өөрийн тохиргооны файлдаа USB 2.0 дэмжлэгт зориулж нэмэх ёстой. Хэрэв танд USB 1.X дэмжлэг хэрэгтэй бол &man.uhci.4; болон &man.ohci.4; драйверууд нь хэрэгтэй хэвээр болохыг санаарай. Тохиргоог тест хийх нь Тохиргоог тест хийхэд бэлэн боллоо: өөрийн USB төхөөрөмжийг залгахад системийн мэдэгдлийн буферт (&man.dmesg.8;) хөтөч нь иймэрхүү харагдах ёстой: umass0: USB Solid state disk, rev 1.10/1.00, addr 2 GEOM: create disk da0 dp=0xc2d74850 da0 at umass-sim0 bus 0 target 0 lun 0 da0: <Generic Traveling Disk 1.11> Removable Direct Access SCSI-2 device da0: 1.000MB/s transfers da0: 126MB (258048 512 byte sectors: 64H 32S/T 126C) Мэдээж хэрэг үйлдвэрлэгч, төхөөрөмжийн цэг (da0) болон бусад зүйлс таны тохиргооноос хамаараад өөр байж болно. USB төхөөрөмж нь SCSI төхөөрөмж гэж харагддаг болохоор camcontrol тушаалыг ашиглаж системд холбогдсон USB хадгалалтын төхөөрөмжүүдийн жагсаалтыг харуулж болно: &prompt.root; camcontrol devlist <Generic Traveling Disk 1.11> at scbus0 target 0 lun 0 (da0,pass0) Хэрэв хөтөч нь файлын системтэй ирвэл та түүнийг холбож чадна. хэсэг нь хэрэв шаардлагатай бол USB хөтчийг хэлбэршүүлж түүн дээр хуваалт үүсгэхэд танд туслах болно. Энэ төхөөрөмжийг энгийн хэрэглэгч холбож чаддагаар болгохын тулд тодорхой алхмуудыг хийх хэрэгтэй. Эхлээд USB хадгалалтын төхөөрөмж холбогдсон үед үүссэн төхөөрөмжүүдэд хэрэглэгч хандаж болохоор байх хэрэгтэй. Үүний шийдэл нь эдгээр төхөөрөмжүүдийн бүх хэрэглэгчдийг operator бүлгийн гишүүн болгох явдал юм. Үүнийг &man.pw.8;-ээр хийнэ. Хоёрдугаарт төхөөрөмжүүд нь үүсэх үед operator бүлэг тэдгээрийг уншиж бичиж чадаж байх ёстой. Тохирох мөрүүдийг /etc/devfs.rules файлд нэмснээр үүнийг хийж болно: [localrules=1] add path 'da*' mode 0660 group operator Хэрэв системд SCSI дискнүүд байгаа бол үүнийг арай өөрөөр хийх ёстой. Өөрөөр хэлбэл хэрэв систем нь аль хэдийн da0-ээс da2 хүртэлх холбогдсон дискнүүдийг агуулж байвал хоёр дахь мөрийг дараах маягаар солих хэрэгтэй: add path 'da[3-9]*' mode 0660 group operator Энэ нь байгаа дискнүүдийг operator бүлэгт хамааруулахгүй болгоно. Та бас өөрийн &man.devfs.rules.5; дүрмийн олонлогийг /etc/rc.conf файлд идэвхжүүлэх хэрэгтэй: devfs_system_ruleset="localrules" Дараа нь цөм нь ердийн хэрэглэгчдэд файлын системийг холбох боломжтойгоор тохируулагдах ёстой. Хамгийн хялбар арга бол /etc/sysctl.conf-д мөр нэмэх явдал юм: vfs.usermount=1 Дараагийн дахин ачаалалтын дараа энэ нь идэвхжихийг санаарай. Өөрөөр энэ хувьсагчийг тохируулахын тулд &man.sysctl.8;-г ашиглаж болох юм. Төгсгөлийн алхам нь файлын систем холбогдох санг үүсгэх явдал юм. Энэ санг файлын системийг холбох хэрэглэгч эзэмшсэн байх хэрэгтэй. Үүнийг хийх нэг арга нь root-ийн хувьд тэр хэрэглэгчийн эзэмшсэн дэд санг /mnt/$USER ($USER-г тухайн хэрэглэгчийнхээ нэвтрэх нэрээр солиорой) гэж үүсгэх явдал юм: &prompt.root; mkdir /mnt/$USER &prompt.root; chown $USER:$USER /mnt/$USER USB хуруун хөтөч залгагдаж /dev/da0s1 төхөөрөмж гарч иржээ гэж бодъё. Эдгээр төхөөрөмжүүд нь ихэвчлэн FAT файлын системээр хэлбэршүүлэгдсэн ирдэг бөгөөд эдгээрийг иймэрхүү маягаар холбож болно: &prompt.user; mount_msdosfs -m 644 -M 755 /dev/da0s1 /mnt/$USER Хэрэв та төхөөрөмжийг залгаснаа салгавал (дискийг урьдаар салгах ёстой) та системийн мэдэгдлийн буфераас доор дурдсантай төстэй мэдэгдлийг харах ёстой: umass0: at uhub0 port 1 (addr 2) disconnected (da0:umass-sim0:0:0:0): lost device (da0:umass-sim0:0:0:0): removing device entry GEOM: destroy disk da0 dp=0xc2d74850 umass0: detached Нэмэлт унших материалууд Диск нэмэх болон Файлын системүүдийг холбох болон салгах хэсгүүдээс гадна төрөл бүрийн гарын авлагын хуудаснуудыг унших нь хэрэгтэй байж болох юм: &man.umass.4;, &man.camcontrol.8;, болон &man.usbdevs.8;. Майк Мэйэр Хувь нэмэр болгон оруулсан Оптик зөөвөрлөгчийг (CD-үүд) үүсгэж ашиглах нь CDROM-ууд үүсгэх нь Танилцуулга CD-үүд нь тэдгээрийг ердийн дискнүүдээс ялгах хэд хэдэн боломжуудтай байдаг. Эхлээд хэрэглэгч CD дээр бичих боломжгүй байсан. Тэдгээр нь замуудын хооронд толгойг шилжүүлэхдээ сааталгүйгээр үргэлжлэн уншдагаар хийгджээ. Тэр үед байсан адил хэмжээтэй зөөвөрлөгчийг зөөхөөс тэдгээрийг систем хооронд зөөх нь хамаагүй хялбар байдаг. CD-үүд нь замтай байдаг боловч энэ нь дискний физик хэсэг биш харин үргэлжлэн уншигдах өгөгдлийн хэсгийг хэлдэг. FreeBSD дээр CD үүсгэхдээ CD дээр замууд үүсгэх өгөгдлийн файлуудыг бэлдэж дараа нь замуудыг CD уруу бичнэ. ISO 9660 файлын системүүд ISO 9660 ISO 9660 файлын систем нь эдгээр ялгаануудтай ажиллахаар хийгдсэн. Энэ нь тэр үед нийтлэг байсан файлын системийн хязгааруудыг харамсалтай нь кодчилдог. Азаар энэ нь зөв бичигдсэн CD-үүдэд тэдгээр хязгааруудыг давж гарахыг зөвшөөрөх өргөтгөлөөр хангадаг бөгөөд тэдгээр өргөтгөлүүдийг дэмждэггүй системүүдтэй ажиллаж чадсан хэвээр байдаг. sysutils/cdrtools sysutils/cdrtools портод ISO 9660 файлын системийг агуулах өгөгдлийн файлыг үүсгэдэг програм &man.mkisofs.8; байдаг. Энэ нь төрөл бүрийн өргөтгөлүүдийг дэмждэг тохируулгуудтай бөгөөд доор тайлбарлагдсан болно. CD шарагч ATAPI CD шарахдаа ямар хэрэгслийг ашиглах нь таны CD шарагч ATAPI юу аль эсвэл өөр үү гэдгээс шалтгаална. ATAPI CD шарагчид нь үндсэн системийн burncd програмыг ашигладаг. SCSI болон USB CD шарагчид нь sysutils/cdrtools портын cdrecord-г ашиглах ёстой. Мөн ATAPI тоног төхөөрөмж дээр SCSI хөтчүүдийн хувьд ATAPI/CAM модул ашиглан cdrecord-г хэрэглэх боломжтой байдаг. Хэрэв та график хэрэглэгчийн интерфэйстэй CD шарагч програм хангамжийг хүсэж байгаа бол X-CD-Roast эсвэл K3b-г үзээрэй. Эдгээр хэрэгслүүд нь багц хэлбэрээр эсвэл sysutils/xcdroast болон sysutils/k3b портуудад байдаг. X-CD-Roast болон K3b нь ATAPI тоног төхөөрөмж дээр ATAPI/CAM модулийг шаарддаг. mkisofs sysutils/cdrtools портын хэсэг &man.mkisofs.8; програм нь &unix;-ийн файлын системийн нэрийн талбар дахь сангийн модны дүрс болох ISO 9660 файлын системийг үүсгэдэг. Хамгийн хялбар хэрэглээ нь: &prompt.root; mkisofs -o imagefile.iso /path/to/tree файлын системүүд ISO 9660 Энэ тушаал нь /path/to/tree дахь модны хуулбар ISO 9660 файлын системийг агуулах imagefile.iso файлыг үүсгэх болно. Энэ процессод файлын нэрсийг ISO 9660 файлын системийн стандартын хязгаарлалтуудад багтах нэрсэд тааруулах бөгөөд ISO файлын системүүдэд байдаггүй нэрс бүхий файлуудыг оруулахгүй байх болно. файлын системүүд HFS файлын системүүд Joliet Тэдгээр хязгаарлалтуудыг давж гарах хэд хэдэн тохируулгууд байдаг. Ялангуяа тохируулга &unix; системүүдэд нийтлэг байдаг Rock Ridge өргөтгөлүүдийг идэвхжүүлдэг, нь Microsoft системүүдэд хэрэглэгддэг Joilet өргөтгөлүүдийг идэвхжүүлдэг бөгөөд нь &macos;-д хэрэглэгддэг HFS файлын системүүдийг үүсгэхэд ашиглагддаг. Зөвхөн FreeBSD системүүдэд ашиглагдах CD-үүдийн хувьд тохируулга бүх файлын нэрийн хязгаарлалтуудыг хаахад ашиглагдаж болно. тохируулгатай хэрэглэгдэх үед энэ нь таны эхэлсэн FreeBSD-ийн модтой ижил файлын системийн дүрсийг үүсгэдэг, гэхдээ энэ нь ISO 9660 стандартыг хэд хэдэн замаар зөрчиж болох юм. CDROM-ууд ачаалагддаг үүсгэх Ердийн хэрэглээний сүүлийн тохируулга нь юм. Энэ нь ачаалагдах El Torito CD-г үүсгэхэд хэрэглэгдэх ачаалагдах дүрсний байрлалыг заахад ашиглагддаг. Энэ тохируулга нь CD уруу бичигдэх модны дээд хэсгийн ачаалагдах дүрс хүрэх замыг заах нэмэлт өгөгдлийг авдаг. Анхдагчаар &man.mkisofs.8; нь floppy disk emulation буюу уян дискний эмуляц гэж нэрлэгддэг горимд ISO дүрсийг үүсгэдэг бөгөөд ачаалагдах дүрсийг яг 1200, 1440, эсвэл 2880 KB хэмжээтэй байна гэж тооцдог. FreeBSD түгээлтийн дискнүүдэд хэрэглэгддэг ачаалагч дуудагч зэрэг зарим ачаалагч дуудагчид нь эмуляц горимыг ашигладаггүй; энэ тохиолдолд тохируулгыг ашиглах шаардлагатай. Тэгэхээр хэрэв /tmp/myboot нь ачаалагдах FreeBSD системийг /tmp/myboot/boot/cdboot дэх ачаалагдах дүрстэй цуг агуулж байвал та ISO 9660 файлын системийн дүрсийг /tmp/bootable.iso-д иймэрхүү маягаар үүсгэж болох юм: &prompt.root; mkisofs -R -no-emul-boot -b boot/cdboot -o /tmp/bootable.iso /tmp/myboot Үүнийг хийснийхээ дараа хэрэв та цөмдөө md-г тохируулсан бол файлын системийг ингэж холбож болно: &prompt.root; mdconfig -a -t vnode -f /tmp/bootable.iso -u 0 &prompt.root; mount -t cd9660 /dev/md0 /mnt Энэ үед та /mnt болон /tmp/myboot нь ижил болохыг шалгаж болно. &man.mkisofs.8;-ийн ажиллагааг нарийн тааруулахын тулд та түүний бусад олон тохируулгуудыг ашиглаж болно. Ялангуяа ISO 9660-ийн байрлал болон Joilet ба HFS дискнүүдийн үүсгэлтэд өөрчлөлтүүд хийж болно. Дэлгэрэнгүйг &man.mkisofs.8;-ийн гарын авлагын хуудаснаас үзнэ үү. burncd CDROM-ууд шарах Хэрэв танд ATAPI CD шарагч байгаа бол та ISO дүрсийг CD уруу шарахдаа burncd тушаалыг ашиглаж болно. burncd нь үндсэн системийн хэсэг бөгөөд /usr/sbin/burncd гэж суулгагдсан байдаг. Энэ нь цөөн тохируулгуудтай болохоор хэрэглэхэд их хялбар байдаг: &prompt.root; burncd -f cddevice data imagefile.iso fixate Дээрх тушаал нь imagefile.iso-н хуулбарыг cddevice уруу шарах болно. Анхдагч төхөөрөмж нь /dev/acd0 юм. Бичих хурд, шарсны дараа CD-г гаргах болон аудио өгөгдөл бичихийг заах тохируулгуудын талаар &man.burncd.8;-с үзнэ үү. cdrecord Хэрэв танд ATAPI CD шарагч байхгүй бол та өөрийн CD-үүдийг шарахын тулд cdrecord-г ашиглах шаардлагатай. cdrecord нь үндсэн системд байдаггүй; та үүнийг sysutils/cdrtools дахь портоос эсвэл тохирох багцаас суулгах ёстой. Үндсэн системд хийгдсэн өөрчлөлт нь энэ програмын хоёртын хувилбарыг ажиллахгүй болгож, магадгүй асуудалд (coaster) хүргэж болох юм. Тийм болохоор та өөрийн системээ шинэчлэхдээ портоо бас шинэчлэх эсвэл хэрэв та -STABLE салбарыг дагаж байгаа бол портыг шинэ хувилбар гарахад нь шинэчлэх хэрэгтэй. cdrecord нь олон тохируулгатай байдаг боловч үндсэн хэрэглээ нь burncd-с бүр илүү хялбар байдаг. ISO 9660 дүрсийг шарахдаа: &prompt.root; cdrecord dev=device imagefile.iso cdrecord-г хэрэглэхэд гардаг нэг заль нь тохируулгыг олох явдал юм. Зөв тохиргоог олохын тулд cdrecord-ийн тугийг хэрэглэх хэрэгтэй бөгөөд энэ нь иймэрхүү үр дүнд хүргэж болох юм: CDROM-ууд шарах &prompt.root; cdrecord -scanbus Cdrecord-Clone 2.01 (i386-unknown-freebsd7.0) Copyright (C) 1995-2004 Jörg Schilling Using libscg version 'schily-0.1' scsibus0: 0,0,0 0) 'SEAGATE ' 'ST39236LW ' '0004' Disk 0,1,0 1) 'SEAGATE ' 'ST39173W ' '5958' Disk 0,2,0 2) * 0,3,0 3) 'iomega ' 'jaz 1GB ' 'J.86' Removable Disk 0,4,0 4) 'NEC ' 'CD-ROM DRIVE:466' '1.26' Removable CD-ROM 0,5,0 5) * 0,6,0 6) * 0,7,0 7) * scsibus1: 1,0,0 100) * 1,1,0 101) * 1,2,0 102) * 1,3,0 103) * 1,4,0 104) * 1,5,0 105) 'YAMAHA ' 'CRW4260 ' '1.0q' Removable CD-ROM 1,6,0 106) 'ARTEC ' 'AM12S ' '1.06' Scanner 1,7,0 107) * Энэ нь жагсаалтан дахь төхөөрөмжүүдийн хувьд тохирох утгыг жагсаадаг. Өөрийн CD шарагчийг олохын тулд тохируулгын утгад гурван дугаарыг таслалаар тусгаарлан хэрэглэнэ. Энэ тохиолдолд CRW төхөөрөмж нь 1,5,0, байх бөгөөд тохирох оролт нь болно. Энэ утгыг заах амархан аргууд байдаг; дэлгэрэнгүйг &man.cdrecord.1;-с үзнэ үү. Мөн тэндээс аудио замуудыг бичих, хурдыг хянах болон бусад зүйлүүдийн тухай мэдээллийг үзэж болно. Аудио CD-үүдийг хувилах Та аудио өгөгдлийг CD-ээс файлуудын цуваа болгон задалж дараа нь эдгээр файлуудыг хоосон CD дээр бичин аудио CD-г хувилж болно. Энэ процесс нь ATAPI болон SCSI хөтчүүдийн хувьд нэлээн өөр байдаг. SCSI хөтчүүд Аудиог cdda2wav ашиглан задлана. &prompt.user; cdda2wav -v255 -D2,0 -B -Owav cdrecord ашиглан .wav файлуудыг бичнэ. &prompt.user; cdrecord -v dev=2,0 -dao -useinfo *.wav хэсэгт тайлбарласны дагуу 2,0 гэж зөв заагдсан эсэхийг шалгаарай. ATAPI хөтчүүд ATAPI CD драйвер нь зам бүрийг /dev/acddtnn маягаар болгодог бөгөөд d нь хөтчийн дугаар ба nn нь шаардлагатай бол урдаа 0 тавьж хоёр оронтой тоогоор бичигдсэн замын дугаар юм. Тэгэхээр эхний диск дээрх эхний зам нь /dev/acd0t01, хоёр дахь нь /dev/acd0t02, гурав дахь нь /dev/acd0t03 гэх мэтчилэн байна. Тохирох файлууд /dev санд байгаа эсэхийг шалгаарай. Хэрэв оруулгууд байхгүй байгаа бол зөөвөрлөгчийг дахин үзэхээр системийг хүчлэх хэрэгтэй: &prompt.root; dd if=/dev/acd0 of=/dev/null count=1 Зам бүрийг &man.dd.1; ашиглан задална. Файлуудыг задлахдаа та тусгай блокийн хэмжээг бас ашиглах ёстой. &prompt.root; dd if=/dev/acd0t01 of=track1.cdr bs=2352 &prompt.root; dd if=/dev/acd0t02 of=track2.cdr bs=2352 ... Задалсан файлуудаа диск уруу burncd ашиглан шарна. Та эдгээрийг аудио файл гэж зааж өгөх хэрэгтэй бөгөөд burncd нь дуусахдаа дискийг бэхжүүлэх ёстой. &prompt.root; burncd -f /dev/acd0 audio track1.cdr track2.cdr ... fixate Өгөгдлийн CD-үүдийг хувилах Та өгөгдлийн CD-г &man.mkisofs.8;-р үүсгэсэн дүрс файлтай ажиллагааны хувьд адилхан дүрс файл уруу хуулж болох бөгөөд та үүнийг ямар ч өгөгдлийн CD хувилахад ашиглаж болно. Энд өгөгдсөн жишээ нь таны CDROM төхөөрөмжийг acd0 гэж үзэх болно. Өөрийн зөв CDROM төхөөрөмжөөр солиорой. &prompt.root; dd if=/dev/acd0 of=file.iso bs=2048 Одоо та нэгэнт дүрстэй болсон болохоор үүнийг CD уруу дээр тайлбарласны дагуу шарж болно. Өгөгдлийн CD-үүдийг ашиглах Одоо та стандарт өгөгдлийн CDROM үүсгэсэн болохоор түүнийг холбож түүн дээрх өгөгдлийг уншихыг хүсэх байх. Анхдагчаар &man.mount.8; нь файлын системийг ufs төрлийнх гэж үздэг. Хэрэв та доорх шиг оролдвол: &prompt.root; mount /dev/cd0 /mnt Incorrect super block гэж гомдоллохыг та харах бөгөөд холболт хийгдэхгүй байх болно. CDROM нь UFS файлын систем биш, тэгэхээр ингэж холбохыг оролдох нь амжилтгүй болох болно. Та &man.mount.8;-д файлын системийн төрөл нь ISO9660 гэж зааж өгөхөд л бүгд ажиллах болно. Та тохируулгыг &man.mount.8;-д өгч үүнийг хийнэ. Жишээ нь хэрэв та CDROM төхөөрөмж /dev/cd0/mnt-д холбохыг хүсвэл дараах тушаалыг ажиллуулах болно: &prompt.root; mount -t cd9660 /dev/cd0 /mnt Таны төхөөрөмжийн нэр (энэ жишээн дээр /dev/cd0) таны CDROM ямар интерфэйс ашиглаж байгаагаас хамааран өөр байж болох юм. Мөн тохируулга нь ердөө л &man.mount.cd9660.8;-г ажиллуулдаг. Дээрх жишээг ингэж богиносгож болно: &prompt.root; mount_cd9660 /dev/cd0 /mnt Та ерөнхийдөө энэ аргаар ямар ч үйлдвэрлэгчийн өгөгдлийн CDROM-уудыг ашиглаж болно. Гэхдээ зарим нэг ISO 9660 өргөтгөлүүдтэй дискнүүд хачин ажиллаж болох юм. Жишээ нь Joilet дискнүүд нь бүх файлын нэрсийг хоёр байт Юникод тэмдэгтээр хадгалдаг. FreeBSD цөм нь Юникодоор ярьдаггүй, гэхдээ &os;-ийн CD9660 драйвер Юникод тэмдэгтүүдийг шууд хувиргаж чаддаг. Хэрэв зарим нэг Англи бус тэмдэгтүүд асуултын тэмдэг хэлбэрээр харагдвал та ашиглаж байгаа локал тэмдэгтийн олонлогоо тохируулгаар зааж өгөх хэрэгтэй. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.mount.cd9660.8; гарын авлагын хуудаснаас лавлана уу. Энэ тэмдэгтийн хувиргалтыг тохируулгын тусламжтай хийхийн тулд цөм cd9660_iconv.ko модулийг дуудсан байхыг шаардах болно. Энэ мөрийг loader.conf файлд нэмж үүнийг: cd9660_iconv_load="YES" гэж хийн машиныг дахин ачаалах буюу эсвэл модулийг &man.kldload.8;-н тусламжтай дуудан хийж болох юм. Хааяа таныг CDROM-г холбохыг оролдох үед Device not configured гэсэн алдаа гарч болох юм. Энэ нь ихэнхдээ CDROM хөтөч нь төхөөрөмжид диск байхгүй эсвэл хөтөч нь шугаманд (bus) харагдахгүй байна гэж үзэж байна гэсэн үг юм. CDROM хөтөч нь хоёр секундын дотор үүнийг мэддэг болохоор тэвчээртэй байгаарай. Шугамын дахин тогтоолтод хариу өгөх хангалттай хугацаа байхгүйн улмаас заримдаа SCSI CDROM-ийг олохгүй байж болох юм. Хэрэв та SCSI CDROM-той бол та дараах тохируулгыг цөмийн тохиргоондоо нэмж өөрийн цөмийг дахин бүтээнэ үү. options SCSI_DELAY=15000 Энэ нь таны SCSI шугамд ачаалах үедээ 15 секунд түр саатахыг хэлж өгөх бөгөөд ингэснээр шугамын дахин тогтоолтод таны CDROM хөтчөөр хариу өгүүлэхийн тулд бүх байж болох боломжийг түүнд өгч байна гэсэн үг юм. Түүхий өгөгдлийн CD-үүдийг шарах Та ISO 9660 файлын системийг үүсгэлгүйгээр файлыг CD уруу шууд шарахаар сонгож болно. Зарим хүмүүс үүнийг нөөцлөх зорилгоор хийдэг. Энэ нь стандарт CD-г шарахаас илүү хурдан ажилладаг: &prompt.root; burncd -f /dev/acd1 -s 12 data archive.tar.gz fixate Тийм CD-д шарагдсан өгөгдлийг авахын тулд та түүхий төхөөрөмжийн цэгээс өгөгдлийг унших ёстой: &prompt.root; tar xzvf /dev/acd1 Та энэ дискийг ердийн CDROM-ийг холбодог шиг холбож чадахгүй. Ийм CDROM нь FreeBSD-ээс өөр ямар ч үйлдлийн систем дээр уншигдахгүй. Хэрэв та CD-гээ холбохыг эсвэл өөр үйлдлийн системтэй өгөгдлөө хуваалцах хүсэлтэй байгаа бол дээр тайлбарласны дагуу &man.mkisofs.8;-г ашиглах ёстой. Марк Фонвил Хувь нэмэр болгон оруулсан CD шарагч ATAPI/CAM драйвер ATAPI/CAM драйверийг ашиглах Энэ драйвер нь ATAPI төхөөрөмжүүдэд (CD-ROM, CD-RW, DVD хөтчүүд гэх мэт...) SCSI дэд системээр хандах боломжийг олгох бөгөөд ингэснээр sysutils/cdrdao эсвэл &man.cdrecord.1; зэрэг програмуудыг ашиглах боломжийг олгодог. Энэ драйверыг ашиглахын тулд та дараах мөрийг /boot/loader.conf файл уруу нэмэх хэрэгтэй болно: atapicam_load="YES" тэгээд өөрийн машинаа дахин ачаална. Хэрэв та өөрийн цөмдөө &man.atapicam.4; дэмжлэгийг статикаар эмхэтгэхийг хүсвэл энэ мөрийг өөрийн цөмийн тохиргооны файлдаа нэмэх хэрэгтэй болно: device atapicam Мөн та өөрийн цөмийн тохиргооны файлдаа дараах мөрүүдийг бас нэмэх хэрэгтэй болно: device ata device scbus device cd device pass Эдгээр нь аль хэдийн байж байх ёстой. Дараа нь дахин бүтээгээд өөрийн цөмийг суулгаж машинаа дахин ачаалах хэрэгтэй. Ачаалах процессийн үед таны шарагч иймэрхүү маягаар гарч ирэх ёстой: acd0: CD-RW <MATSHITA CD-RW/DVD-ROM UJDA740> at ata1-master PIO4 cd0 at ata1 bus 0 target 0 lun 0 cd0: <MATSHITA CDRW/DVD UJDA740 1.00> Removable CD-ROM SCSI-0 device cd0: 16.000MB/s transfers cd0: Attempt to query device size failed: NOT READY, Medium not present - tray closed Одоо хөтчид /dev/cd0 төхөрөөмжийн нэрийг ашиглан хандаж болох бөгөөд жишээ нь CD-ROM-г /mnt-д холбохдоо дараах тушаалыг бичих хэрэгтэй: &prompt.root; mount -t cd9660 /dev/cd0 /mnt root хэрэглэгчээр дараах тушаалыг ажиллуулж та шарагчийн SCSI хаягийг авч болно: &prompt.root; camcontrol devlist <MATSHITA CDRW/DVD UJDA740 1.00> at scbus1 target 0 lun 0 (pass0,cd0) Тэгэхээр 1,0,0 нь &man.cdrecord.1; болон бусад SCSI програмтай ашиглах SCSI хаяг болох юм. ATAPI/CAM болон SCSI системийн талаар дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.atapicam.4; болон &man.cam.4; гарын авлагын хуудаснуудаас лавлана уу. Марк Фонвил Хувь нэмэр болгон оруулсан Энди Поляков Зарим зүйл оруулсан Оптик зөөвөрлөгчийг (DVD-үүд) үүсгэж ашиглах нь DVD шарах нь Танилцуулга CD-тэй харьцуулахад DVD нь оптик зөөвөрлөгч хадгалалтын технологийн дараачийн үе юм. DVD нь ямар ч CD-ээс илүү өгөгдлийг агуулдаг бөгөөд одоогийн видео хэвлэлтийн стандарт болжээ. Бичигддэг DVD гэж бидний нэрлэдэг DVD-үүдийн физик 5 бичигддэг хэлбэршүүлэлтийг тодорхойлж болно: DVD-R: Энэ нь бичигддэг DVD-ий анхны хэлбэршүүлэлт юм. DVD-R стандарт нь DVD хэлэлцүүлгээр тодорхойлогдсон бөгөөд энэ нь зөвхөн нэг удаа бичих хэлбэршүүлэлт юм. DVD-RW: Энэ нь DVD-R стандартын дахин бичигдэх хувилбар юм. DVD-RW нь ойролцоогоор 1000 удаа бичигдэх боломжтой. DVD-RAM: Энэ нь DVD хэлэлцүүлгийн дэмждэг бас дахин бичигддэг хэлбэршүүлэлт юм. DVD-RAM нь зөөгдөж болох хатуу хөтөч маягаар харагддаг. Гэхдээ энэ зөөвөрлөгч нь ихэнх DVD-ROM хөтчүүд болон DVD-Видео тоглуулагчуудтай нийцтэй биш байдаг; цөөн DVD бичигчид DVD-RAM хэлбэршүүлэлтийг дэмждэг. DVD-RAM-ийн хэрэглээний талаар илүү дэлгэрэнгүйг -с уншина уу. DVD+RW: Энэ нь DVD+RW холбооноос тодорхойлсон дахин бичигдэх хэлбэршүүлэлт юм. DVD+RW нь ойролцоогоор 1000 удаа бичигдэх боломжтой. DVD+R: Энэ хэлбэршүүлэлт нь DVD+RW хэлбэршүүлэлтийн нэг удаа бичих хувилбар юм. Бичигддэг DVD-ий нэг давхарга нь 4,700,000,000 байт буюу 4.38 GB эсвэл 4485 MB (1 килобайт нь 1024 байт) хүртэлх мэдээлэл агуулж чадна. Физик зөөвөрлөгч болон програмыг ялгаж ойлгох ёстой. Жишээ нь DVD-Видео нь дурын бичигддэг DVD физик зөөвөрлөгч DVD-R, DVD+R, DVD-RW гэх зэрэг уруу бичигдэж болох тусгай байршлын зураглал юм. Зөөвөрлөгчийн төрлийг сонгохын өмнө шарагч болон DVD-Видео тоглуулагч (дан тоглуулагч эсвэл компьютер дээрх DVD-ROM хөтөч) нь хэрэглэхээр төлөвлөж байгаа зөөвөрлөгчтэй нийцтэй эсэхийг шалгах хэрэгтэй. Тохиргоо DVD бичлэг хийхэд &man.growisofs.1; програм ашиглагдана. Энэ тушаал нь dvd+rw-tools хэрэгслүүдийн (sysutils/dvd+rw-tools) нэг хэсэг юм. dvd+rw-tools нь DVD зөөвөрлөгчийн бүх төрлийг дэмждэг. Эдгээр хэрэгслүүд нь төхөөрөмжүүд уруу хандахын тулд SCSI дэд системийг ашигладаг, тиймээс таны цөмд ATAPI/CAM дэмжлэг нэмэгдсэн байх ёстой. Хэрэв таны шарагч USB интерфэйс ашигладаг бол энэ нэмэлт нь хэрэггүй бөгөөд та USB төхөөрөмжүүдийн тохиргооны талаар илүү дэлгэрэнгүйг -с унших шаардлагатай. Та мөн ATAPI төхөөрөмжүүдийн хувьд DMA хандалтыг идэвхжүүлэх ёстой бөгөөд дараах мөрийг /boot/loader.conf файлд нэмж үүнийг хийнэ: hw.ata.atapi_dma="1" dvd+rw-tools-г ашиглахаасаа өмнө өөрийн DVD шарагчтай холбоотой мэдээллийг dvd+rw-tools' тоног төхөөрөмжийн нийцтэй байдал хаягаас лавлах хэрэгтэй. Хэрэв та график хэрэглэгчийн интерфэйсийг хүсэж байвал &man.growisofs.1; болон бусад олон шарагч хэрэгслүүдийг хэрэглэгчид ашиглахад амар интерфэйсээр хангадаг K3b (sysutils/k3b) програмыг үзэх хэрэгтэй. Өгөгдлийн DVD-үүдийг шарах нь &man.growisofs.1; тушаал нь mkisofs-ийн нүүр хэсэг юм, энэ нь шинэ файлын системийн байршлыг үүсгэхийн тулд &man.mkisofs.8;-г дуудах бөгөөд DVD дээр бичих үйлдлийг гүйцэтгэнэ. Энэ нь та шарах процессоос өмнө өгөгдлийн дүрсийг үүсгэх хэрэггүй гэсэн үг юм. DVD+R эсвэл DVD-R уруу өгөгдлийг /path/to/data сангаас шарахдаа дараах тушаалыг ашиглана: &prompt.root; growisofs -dvd-compat -Z /dev/cd0 -J -R /path/to/data Файлын системийг үүсгэхдээ тохируулгуудыг &man.mkisofs.8;-д дамжуулдаг (энэ тохиолдолд Joilet болон Rock Ridge өргөтгөлүүдтэй ISO 9660 файлын систем). Дэлгэрэнгүйг &man.mkisofs.8; гарын авлагын хуудаснаас лавлана уу. тохируулгыг ямар ч тохиолдолд (олон сессүүд эсвэл ганц сесс) эхний сессийг бичихдээ хэрэглэдэг. DVD төхөөрөмж /dev/cd0-г өөрийн тохиргооны дагуу өөрчлөх хэрэгтэй. параметр дискийг хаах бөгөөд бичилтийг нэмэх нь боломжгүй болох юм. Энэ нь DVD-ROM хөтчүүдтэй зөөвөрлөгчийн нийцтэй байдлыг илүүтэй хангах юм. Мөн урьдчилан урласан дүрсийг шарах бас боломжтой, жишээ нь imagefile.iso дүрсийг шарахын тулд бид дараах тушаалыг ажиллуулна: &prompt.root; growisofs -dvd-compat -Z /dev/cd0=imagefile.iso Бичих хурдыг олж зөөвөрлөгч ба ашиглагдаж байгаа хөтчөөс хамаарч автоматаар тохируулах болно. Хэрэв та бичих хурдыг өөрчлөх хүсэлтэй байгаа бол параметрийг ашиглах хэрэгтэй. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.growisofs.1; гарын авлагын хуудаснаас уншина уу. DVD DVD-Video DVD-Видео шарах нь DVD-Видео нь ISO 9660 болон микро-UDF (M-UDF тодорхойлолтууд дээр тулгуурласан тусгай файлын байршлын зураглал юм. DVD-Видео нь бас өгөгдлийн бүтцийн тусгай шатлалыг үзүүлдэг бөгөөд энэ нь DVD-г зохиохын тулд multimedia/dvdauthor зэрэг тусгай програмыг та яагаад ашиглах хэрэгтэй болдгийн шалтгаан юм. Хэрэв танд DVD-Видео файлын системийн дүрс байгаа бол ямар ч дүрсний нэгэн адил аргаар шарах хэрэгтэй. Өмнөх хэсгийн жишээнээс үзнэ үү. Хэрэв та DVD зохиолт хийсэн бөгөөд үр дүн нь жишээ нь /path/to/video санд байгаа бол DVD-Видеог шарахын тулд дараах тушаалыг ашиглах хэрэгтэй: &prompt.root; growisofs -Z /dev/cd0 -dvd-video /path/to/video тохируулга &man.mkisofs.8;-д дамжуулагдах бөгөөд энэ нь DVD-Видео файлын системийн байршлын зураглал үүсгэхийг тушаах болно. Үүнээс гадна тохируулга нь &man.growisofs.1;-ийн тохируулгыг агуулдаг. DVD DVD+RW DVD+RW ашиглах нь CD-RW-с ялгаатай нь шинэ DVD+RW нь ашиглагдахаа өмнө хэлбэршүүлэгдсэн байх ёстой. &man.growisofs.1; нь шаардлагатай үед автоматаар үүнийг хийх бөгөөд энэ аргыг зөвлөдөг юм. Гэхдээ та dvd+rw-format тушаалыг ашиглан DVD+RW-г хэлбэршүүлж болно: &prompt.root; dvd+rw-format /dev/cd0 Та энэ үйлдлийг зөвхөн нэг удаа хийх хэрэгтэй бөгөөд зөвхөн шинэ DVD+RW зөөвөрлөгчдийн хувьд хэлбэршүүлэх ёстойг санаарай. Дараа нь та DVD+RW-г дээрх хэсгүүдэд дурдсаны адил шарж болно. Хэрэв та шинэ өгөгдлийг (зарим өгөгдлийг нэмэх биш бүр мөсөн шинэ файлын систем шарах) DVD+RW уруу шарахыг хүсэж байгаа бол түүнийг хоосон болгох шаардлагагүй юм, иймэрхүүгээр өмнөх бичилтэн дээрээ (шинэ сесс үүсгээд) дараад л бичих хэрэгтэй юм: &prompt.root; growisofs -Z /dev/cd0 -J -R /path/to/newdata DVD+RW хэлбэршүүлэлт нь өмнөх бичилтэд өгөгдлийг хялбараар нэмэх боломжийг олгодог. Энэ үйлдэл нь шинэ сессийг хуучин байгаатай нь нийлүүлэх бөгөөд энэ нь олон сесс бүхий бичилт биш юм. &man.growisofs.1; нь зөөвөрлөгч дээр байгаа ISO 9660 файлын системийг өсгөх (сунгах) болно. Жишээ нь хэрэв бид өөрсдийн урьдны DVD+RW уруу өгөгдөл нэмэхийг хүсвэл доор дурдсаныг ашиглах хэрэгтэй болно: &prompt.root; growisofs -M /dev/cd0 -J -R /path/to/nextdata Эхний сессийг шарахдаа бидний хэрэглэдэг &man.mkisofs.8;-ийн адил тохируулгууд дараагийн бичилтүүдийн үеэр хэрэглэгдэх ёстой. Хэрэв та DVD-ROM хөтчүүдтэй зөөвөрлөгчийн хувьд илүүтэй нийцтэй байхыг хүсвэл тохируулгыг хэрэглэхийг хүсэж болох юм. DVD+RW тохиолдлын хувьд энэ нь таныг өгөгдөл нэмэхийг болиулж чадахгүй юм. Хэрэв та ямар нэг шалтгаанаар зөөвөрлөгчийг хоосон болгохыг хүсвэл доор дурдсаныг хийх хэрэгтэй: &prompt.root; growisofs -Z /dev/cd0=/dev/zero DVD DVD-RW DVD-RW ашиглах нь DVD-RW нь дискний хоёр хэлбэршүүлэлтийг авдаг: нэмэгдсэн дараалсан хэлбэршүүлэлт болон хязгаарлагдмал дарж бичих хэлбэршүүлэлт юм. Анхдагчаар DVD-RW дискнүүд нь дараалсан хэлбэршүүлэлтэд байдаг. Шинэ DVD-RW нь хэлбэршүүлэлт хийгдэлгүйгээр шууд бичигдэж болдог, гэхдээ шинэ биш дараалсан хэлбэршүүлэлтэд байх DVD-RW нь шинэ эхний сесс бичигдэхээс өмнө хоосон болгогдсон байх шаардлагатай байдаг. Дараалсан горим дахь DVD-RW-г хоослохдоо дараах тушаалыг ажиллуулна: &prompt.root; dvd+rw-format -blank=full /dev/cd0 Бүр мөсөн хоослолт () 1x зөөвөрлөгч дээр нэг цаг орчим болно. Хэрэв DVD-RW нь Disk-At-Once (DAO) горимоор бичигдэх бол хурдан хоослолтыг тохируулга ашиглан хийж болно. DVD-RW-г DAO горимд шарахын тулд дараах тушаалыг ашиглана: &prompt.root; growisofs -use-the-force-luke=dao -Z /dev/cd0=imagefile.iso тохируулгыг шаардах ёсгүй, учир нь &man.growisofs.1; нь (хурдан хоосолсон) зөөвөрлөгчийг илрүүлэхийг бага оролдож DAO бичилтийг захиалах болно. Яг үнэндээ дурын DVD-RW-ийн хувьд хязгаарлагдмал дарж бичих горимыг ашиглах хэрэгтэй бөгөөд энэ хэлбэршүүлэлт нь анхдагч нэмэгдсэн дараалсан хэлбэршүүлэлтээс илүү уян хатан байдаг. Дараалсан DVD-RW дээр өгөгдлийг бичихдээ бусад DVD хэлбэршүүлэлтийн нэгэн адил заавруудыг ашиглана: &prompt.root; growisofs -Z /dev/cd0 -J -R /path/to/data Хэрэв та зарим өгөгдлийг өөрийн урьдны бичлэгт нэмэхийг хүсвэл &man.growisofs.1;-ийн тохируулгыг ашиглах хэрэгтэй болно. Гэхдээ хэрэв та нэмэгдсэн дараалсан горимд байгаа DVD-RW уруу өгөгдлийг нэмэх үйлдлийг хийвэл диск дээр шинэ сесс үүсгэгдэх бөгөөд үүний үр дүн нь олон сесс бүхий диск болох юм. DVD-RW нь хязгаарлагдмал дарж бичих хэлбэршүүлэлтэд шинэ эхний сессээс өмнө хоосон болгогдох шаардлагагүй, та ердөө л дискийг тохируулгатай дарж бичих хэрэгтэй бөгөөд энэ нь DVD+RW тохиолдолтой төстэй юм. Мөн диск дээр бичигдсэн байгаа ISO 9660 файлын системийг DVD+RW-тэй адил аргаар тохируулгын тусламжтай өсгөж (сунгаж) бас болно. Үр дүн нь нэг сесс бүхий DVD болох юм. DVD-RW-г хязгаарлагдмал дарж бичих хэлбэршүүлэлтэд оруулахдаа дараах тушаалыг ашиглах ёстой: &prompt.root; dvd+rw-format /dev/cd0 Дараалсан хэлбэршүүлэлт уруу буцааж өөрчлөхдөө дараах тушаалыг ашиглана: &prompt.root; dvd+rw-format -blank=full /dev/cd0 Олон сесс Маш цөөн DVD-ROM хөтчүүд олон сесс бүхий DVD-үүдийг дэмждэг бөгөөд тэдгээр нь ихэнхдээ зөвхөн эхний сессийг уншдаг. DVD+R, DVD-R болон DVD-RW нь дараалсан хэлбэршүүлэлтдээ олон сессийг хүлээн авч чаддаг бөгөөд DVD+RW болон DVD-RW хязгаарлагдмал дарж бичих хэлбэршүүлэлтүүдийн хувьд олон сесс гэсэн ойлголт байдаггүй. Дараалсан хэлбэршүүлэлтэд DVD+R, DVD-R эсвэл DVD-RW дээрх эхний (хаагдаагүй) сессийн дараа дараах тушаалыг ашиглаж дискэнд шинэ сесс үүсгэнэ: &prompt.root; growisofs -M /dev/cd0 -J -R /path/to/nextdata Энэ тушаалын мөрийг DVD+RW эсвэл DVD-RW-тэй цуг ашиглан хязгаарлагдмал дарж бичих горим дээр шинэ сессийг хуучин байгаатай нийлүүлэн өгөгдлийг нэмэх болно. Үр дүн нь нэг сесс бүхий диск болох юм. Энэ нь эдгээр зөөвөрлөгчүүд дээр эхний бичилтийн дараа өгөгдөл нэмэх арга юм. Зөөвөрлөгч дээрх зарим зай нь сесс бүрийн хооронд сессийн төгсгөл болон эхлэлд хэрэглэгддэг. Тиймээс зөөвөрлөгчийн зайг оновчтой ашиглахын тулд их өгөгдөлтэй сессүүдийг нэмэх ёстой юм. Сессийн тоо DVD+R-ийн хувьд 154, DVD-R-ийн хувьд 2000 орчим, DVD+R хос давхаргын хувьд 127-оор хязгаарлагдана. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг DVD-ийн талаар илүү мэдээллийг авахын тулд dvd+rw-mediainfo /dev/cd0 тушаалыг хөтөч дотор диск байхад ажиллуулж болно. dvd+rw-tools-н тухай дэлгэрэнгүй мэдээлэл нь &man.growisofs.1; гарын авлагын хуудас, dvd+rw-tools вэб сайт болон cdwrite захидлын жагсаалтын архивуудаас олдож болно. Бичигдсэн үр дүн эсвэл асуудалтай зөөвөрлөгчийн dvd+rw-mediainfo гаралт нь ямар ч асуудлын тайлангийн чухал хэсэг юм. Энэ гаралтгүйгээр танд туслах бараг л боломжгүй юм. DVD-RAM ашиглах нь DVD DVD-RAM Тохиргоо DVD-RAM бичигчид нь SCSI аль эсвэл ATAPI интерфэйстэй цуг ирдэг. ATAPI төхөөрөмжүүдийн хувьд DMA хандалт идэвхтэй болсон байх ёстой, дараах мөрийг /boot/loader.conf файлд нэмж үүнийг хийнэ: hw.ata.atapi_dma="1" Зөөвөрлөгчийг бэлдэх нь Өмнө нь бүлгийн танилцуулгад дурдсанаар DVD-RAM нь зөөврийн хатуу хөтөч маягаар харагддаг. Бусад хатуу дискнүүдийн адил DVD- RAM нь ашиглагдаж эхлэхээсээ өмнө бэлдэгдсэн байх ёстой. Жишээн дээр дискний бүх зай стандарт UFS2 файлын системтэй ашиглагдана: &prompt.root; dd if=/dev/zero of=/dev/acd0 count=2 &prompt.root; bsdlabel -Bw acd0 &prompt.root; newfs /dev/acd0 DVD төхөөрөмж acd0-ийг өөрийн тохиргооны дагуу өөрчлөн ашиглах ёстой. Зөөвөрлөгчийг ашиглах нь Дээрх үйлдлүүд DVD-RAM дээр хийгдсэний дараа үүнийг энгийн хатуу хөтчийн нэгэн адил холбож болно: &prompt.root; mount /dev/acd0 /mnt Үүний дараа DVD-RAM нь уншигдах бичигдэх боломжтой болно. Жулио Мерино Анхлан хийсэн Мартин Карлсон Дахин бичсэн Уян дискнүүдийг үүсгэж ашиглах нь Өгөгдлийг уян дискнүүд уруу хадгалах нь заримдаа ашигтай байдаг. Жишээ нь хэн нэгэнд нь шилжүүлж болдог ямар ч хадгалалтын зөөвөрлөгч байхгүй тохиолдолд эсвэл бага хэмжээний өгөгдлийг өөр компьютер уруу зөөх хэрэгцээ гарсан үед уян диск нь хэрэг болдог. Энэ хэсэг нь FreeBSD дээр уян дискийг хэрхэн ашиглах талаар тайлбарлах болно. Энд 3.5 инчийн DOS уян дискнүүдийг хэлбэршүүлж ашиглах талаар үндсэндээ тайлбарлах бөгөөд гэхдээ энэ ойлголт нь бусад уян дискний хэлбэршүүлэлттэй төстэй юм. Уян дискнүүдийг хэлбэршүүлэх нь Төхөөрөмж Уян дискнүүдэд бусад төхөөрөмжүүдийн адил /dev сан дахь оруулгуудаар ханддаг. Түүхий уян дискэнд хандахын тулд /dev/fdN-г ердөө л ашиглах хэрэгтэй. Хэлбэршүүлэх нь Уян дискийг ашиглахаасаа өмнө доод түвшний хэлбэршүүүлэлт хийсэн байх хэрэгтэй. Үүнийг ихэвчлэн үйлдвэрлэгч хийдэг боловч хэлбэршүүлэлт нь зөөвөрлөгчийн бүрэн бүтэн байдлыг шалгах нэг сайн арга юм. Илүү том (эсвэл жижиг) дискний хэмжээг хүчлэн ашиглах боломжтой байдаг боловч 1440kB хэмжээнд зориулагдан ихэнх уян диск хийгдсэн байдаг. Уян дискэнд доод түвшний хэлбэршүүлэлт хийхийн тулд та &man.fdformat.1;-г ашиглах хэрэгтэй. Энэ хэрэгсэл нь төхөөрөмжийн нэрийг нэмэлт өгөгдөл маягаар оруулахыг хүлээж байдаг. Алдааны мэдэгдлийг тэмдэглэж аваарай, учир нь эдгээр нь дискийг сайн эсвэл муу эсэхийг тодорхойлоход туслах болно. Уян дискнүүдийг хэлбэршүүлэх нь /dev/fdN төхөөрөмжүүдийг ашиглан уян дискийг хэлбэршүүлэх хэрэгтэй. Шинэ 3.5 инч диск өөрийн хөтөч уруугаа хийгээд дараах тушаалыг ажиллуул: &prompt.root; /usr/sbin/fdformat -f 1440 /dev/fd0 Дискний шошго Дискэнд доод түвшний хэлбэршүүлэлт хийсний дараа танд диск дээр шошго тавих хэрэгтэй болно. Энэ дискний шошго нь дараа нь устгагдах боловч дискний хэмжээ болон геометрийг дараа нь тодорхойлоход системд хэрэг болдог. Шинэ дискний шошго нь бүхэл дискийг хамарч уян дискний геометрийн тухай бүх л зөв мэдээллийг агуулах болно. Дискний шошгоны геометрийн утгууд нь /etc/disktab файлд жагсаагдсан байдаг. Та одоо ингэж &man.bsdlabel.8;-г ажиллуулж болно: &prompt.root; /sbin/bsdlabel -B -r -w /dev/fd0 fd1440 Файлын систем Одоо уян дискэнд дээд түвшний хэлбэршүүлэлт хийхэд бэлэн боллоо. Энэ нь дискийг FreeBSD унших болон түүнд бичих боломжийг олгох шинэ файлын системийг диск дээр байрлуулах болно. Шинэ файлын системийг үүсгэсний дараа дискний шошго устгагдах бөгөөд хэрэв та дискийг дахин хэлбэршүүлэхийг хүсвэл дискний шошгыг дахин үүсгэх шаардлагатай болно. Уян дискний файлын систем нь UFS эсвэл FAT хоёрын аль нэг нь байна. FAT нь ерөнхийдөө уян дискнүүдийн хувьд илүү дээр сонголт байдаг. Уян диск дээр шинэ файлын системийг байрлуулахын талд дараах тушаалыг ажиллуулна: &prompt.root; /sbin/newfs_msdos /dev/fd0 Диск одоо ашиглахад бэлэн боллоо. Уян дискийг ашиглах нь Уян дискийг ашиглахын тулд &man.mount.msdosfs.8; тушаалаар холбох хэрэгтэй. Мөн портын цуглуулгаас emulators/mtools-г ашиглаж бас болох юм. Өгөгдлийн соронзон хальснууд үүсгэж ашиглах нь соронзон хальс зөөвөрлөгч Гол соронзон хальс зөөвөрлөгчүүд нь 4мм, 8мм, QIC, мини-хайрцаг болон DLT юм. 4мм (DDS: Digital Data Storage) соронзон хальс зөөвөрлөгч DDS (4mm) соронзон хальснууд соронзон хальс зөөвөрлөгч QIC соронзон хальснууд 4мм соронзон хальснууд нь QIC-г халж ажлын станцын нөөц зөөвөрлөгч болон сонгогдож байна. Conner компани нь QIC хөтчүүдийн тэргүүлэх үйлдвэрлэгч Archive-г худалдаж авч дараа нь QIC хөтчүүдийг үйлдвэрлэхээ зогсоосноор энэ чиг хандлага нь илүү хурдассан юм. 4мм хөтчүүд нь жижиг, чимээгүй боловч 8мм хөтчүүд шиг найдвартай ажиллагаагаараа алдартай биш юм. Хайрцагнууд нь үнэтэй биш бөгөөд 8мм-ийн хайрцагнуудаас бага (3 x 2 x 0.5 инч, 76 x 51 x 12 мм) юм. 4мм соронзон хальс нь 8мм-ийн нэгэн адил шалтгаанаар толгой нь богино настай бөгөөд хоёулаа мушгиа сканыг ашигладаг. Эдгээр хөтчүүд дээрх өгөгдлийн дамжуулах чадвар нь ~150 kB/s-с эхэлж ~500 kB/s хүрнэ. Өгөгдлийн багтаамж 1.3 GB-с эхэлж 2.0 GB хүрнэ. Тоног төхөөрөмжийн шахалт энэ хөтчүүдийн ихэнхэд байх бөгөөд энэ нь багтаамжийг ойролцоогоор хоёр дахин нэмэгдүүлдэг. Олон хөтөч бүхий соронзон хальсны сан (library) автомат соронзон хальс солигчтой нэг кабинетийн хувьд 6 хөтөчтэй байж болно. Сангийн багтаамж нь 240 GB хүрнэ. DDS-3 стандарт нь одоогоор 12 GB (эсвэл 24 GB шахагдсан) багтаамжтай соронзон хальсыг дэмждэг. 4мм хөтчүүд нь 8мм-ийн хөтчүүдийн нэгэн адил мушгиа хайлтыг хэрэглэдэг. Мушгиа хайлт хийхийн бүх ашигтай тал болон сул талууд нь 4мм болон 8мм-ийн хөтчүүдийн аль алинд нь хамаардаг. Соронзон хальснууд нь 2000 удаагийн ашиглалт эсвэл 100 бүрэн нөөцлөлтийн дараа хэрэглээнээс гарах ёстой. 8мм (Exabyte) соронзон хальс зөөвөрлөгч Exabyte (8мм) соронзон хальснууд 8мм соронзон хальснууд нь хамгийн нийтлэг SCSI соронзон хальсны хөтчүүд юм; тэдгээр нь соронзон хальснууд солих хамгийн сайн сонголт болдог. Бараг сайт бүр Exabyte 2 GB 8мм-ийн соронзон хальсны хөтөчтэй байдаг. 8мм-ийн хөтчүүд нь найдвартай, хэрэглэхэд амар, чимээгүй байдаг. Хайрцагнууд нь хямд, жижиг (4.8 x 3.3 x 0.6 инч; 122 x 84 x 15 мм) байдаг. 8мм-ийн соронзон хальсны нэг сул тал нь толгойнуудын дагуух соронзон хальсны харьцангуй хөдөлгөөний өндөр хувиас болоод харьцангуй богино толгой ба соронзон хальсны амьдрах хугацаатай байдаг явдал юм. Өгөгдөл дамжуулах чадвар нь ~250 kB/s-аас ~500 kB/s хүртэл байна. Өгөгдлийн хэмжээ нь 300 MB-аас эхэлж 7 GB хүрнэ. Тоног төхөөрөмжийн шахалт энэ хөтчүүдийн ихэнхэд байх бөгөөд энэ нь багтаамжийг ойролцоогоор хоёр дахин нэмэгдүүлдэг. Эдгээр хөтчүүд нь нэг буюу эсвэл нэг кабинетдаа 6 хөтөч болон 120 соронзон хальстай олон хөтөч бүхий соронзон хальсны сан (library) хэлбэрээр байдаг. соронзон хальснууд нь автоматаар солигддог. Сангийн багтаамж 840+ GB хүрнэ. Exabyte Mammoth загвар нь нэг соронзон хальс дээр 12 GB ((24 GB шахалттайгаар) дэмждэг бөгөөд ердийн соронзон хальсны хөтчөөс ойролцоогоор хоёр дахин үнэтэй байдаг. Өгөгдөл нь соронзон хальс уруу мушгиа скан ашиглагдан бичигддэг, толгойнууд нь зөөвөрлөгч уруу өнцгөөр байрладаг (ойролцоогоор 6 градус). Соронзон хальс нь толгойнуудыг барьж байдаг дамрын 270 градус орчим ороодог. Соронзон хальс дамар дээгүүр гулгаж байхад дамар нь эргэж байдаг. Үр дүнд нь өгөгдлийн өндөр нягтрал болон соронзон хальсны дагуу нэг ирмэгээс нөгөө уруу өнцөгдсөн ойрхон багцалсан замууд үүсэх болно. QIC соронзон хальс зөөвөрлөгч QIC-150 QIC-150 соронзон хальснууд болон хөтчүүд нь магадгүй хамгийн нийтлэг соронзон хальсны хөтөч, зөөвөрлөгч юм. QIC соронзон хальсны хөтчүүд нь хамгийн хямд нухацтай нөөцлөлтийн хөтчүүд юм. Сул тал нь зөөвөрлөгчийн үнэ байдаг. QIC соронзон хальснууд нь 8мм болон 4мм соронзон хальснуудтай харьцуулахад GB өгөгдлийн хадгалалтын хувьд 5 дахин үнэтэй байдаг. Гэхдээ таны хэрэглээнд цөөн (half-dozen) соронзон хальснууд хангалттай бол QIC нь магадгүй зөв сонголт болж болох юм. QIC нь хамгийн нийтлэг соронзон хальсны хөтөч юм. Сайт бүр ямар нэг хэмжээний QIC хөтөчтэй байдаг. QIC нь физикийн хувьд төстэй (заримдаа адил) соронзон хальснуудад их хэмжээний нягтралтай байдаг. QIC хөтчүүд нь чимээгүй биш юм. Эдгээр хөтчүүд нь өгөгдлийг бичиж эхлэхээсээ өмнө дуутайгаар хайдаг бөгөөд унших, бичих эсвэл хайхдаа мэдэгдэхүйц дуутай байдаг. QIC соронзон хальснууд нь 6 x 4 x 0.7 инч (152 x 102 x 17 мм) хэмжээтэй байдаг. Өгөгдлийн дамжуулах чадвар ~150 kB/s-с ~500 kB/s хүртэл байна. Өгөгдлийн багтаамж 40 MB-с 15 GB хүртэл байна. Шинэ QIC хөтчүүдийн ихэнхэд тоног төхөөрөмжийн шахалт байдаг. QIC хөтчүүд нь бага суулгагддаг; тэдгээр нь DAT хөтчүүдээр шахагдсан юм. Өгөгдөл нь соронзон хальс уруу замаар бичигддэг. Замууд нь соронзон хальсны зөөвөрлөгчийн нэг төгсгөлөөс нөгөө уруу урт тэнхлэгийн дагуу байдаг. Замуудын тоо болон замын өргөн соронзон хальсны багтаамжаас хамаарч өөр өөр байдаг. Бүх шинэ хөтчүүдийн ихэнх нь хамгийн багадаа бодоход уншилтын (ихэнхдээ бас бичилтийн хувьд) хуучинтайгаа нийцтэй байдаг. QIC нь өгөгдлийн аюулгүй байдлын хувьд нэлээн нэр хүндтэй байдаг (механизм нь хөтчүүдийг мушгиа скан хийснээс илүү хялбар бөгөөд хүчирхэг байдаг). 5,000 нөөцлөлтийн дараа соронзон хальснуудыг ашиглахаа болих шаардлагатай. DLT соронзон хальс зөөвөрлөгч DLT DLT нь энд жагсаагдсан бүх хөтчийн төрлүүдээс хамгийн хурдан өгөгдөл дамжуулах чадвартай байдаг. 1/2" (12.5мм) соронзон хальс нь ганц дамартай хайрцагт (4 x 4 x 1 инч; 100 x 100 x 25 мм) байдаг. Хайрцаг нь нэг талаараа ганхах хаалгатай байдаг. Хөтчийн механизм соронзон хальсны тэргүүнийг гаргаж авахын тулд энэ хаалгыг онгойлгодог. Соронзон хальсны тэргүүн нь зууван нүхтэй байх бөгөөд хөтөч соронзон хальсыг дэгээдэхдээ үүнийг ашигладаг. Авах (take-up) дамар нь соронзон хальсны хөтчийн дотор байрладаг. Энд жагсаагдсан бусад соронзон хальсны хайрцагнууд (9 замтай соронзон хальснууд нь жич юм) нь соронзон хальсны хайрцган дотор байрлах хангах болон take-up дамруудтай байдаг. Өгөгдөл дамжуулах чадвар нь ойролцоогоор 1.5 MB/s бөгөөд 4мм, 8м, QIC соронзон хальсны хөтчүүдийн дамжуулах чадвараас 3 дахин их байдаг. Өгөгдлийн багтаамж нь нэг хөтчийн хувьд 10 GB-аас 20 GB хүрдэг. Хөтчүүд нь олон соронзон хальс солигчид болон олон соронзон хальс хэлбэрээр байдаг, олон хөтөч бүхий соронзон хальсны сангууд нь нийтдээ 50 GB-с 9 TB хүртэл хадгалалт бүхий 5-аас 900 хүртэл соронзон хальснуудыг 1-ээс 20 хүртэлх хөтчүүд дээр агуулдаг. Шахалттай бол DLT Төрөл 4 хэлбэршүүлэлт нь 70 GB багтаамжийг дэмждэг. Өгөгдөл нь соронзон хальсны замууд дээр аялалын чиглэлийн дагуу (QIC соронзон хальснуудын адил) зэрэгцээгээр бичигддэг. Хоёр зам нэг удаа бичигддэг. Унших/бичих толгойны амьдрах хугацаа харьцангуй урт байдаг; соронзон хальс хөдлөхөө болиход толгой болон соронзон хальсны хоорондын хамаатай хөдөлгөөн байхгүй болно. AIT соронзон хальс зөөвөрлөгч AIT AIT нь Sony-гоос гаргасан шинэ хэлбэршүүлэлт бөгөөд нэг соронзон хальсны хувьд 50  GB хүртэл (шахалттайгаар) мэдээллийг агуулж чадна. Соронзон хальснууд нь санах ойн бичил схемүүдийг агуулдаг бөгөөд эдгээр нь соронзон хальсны агуулгын индексийг хадгалдаг. Бусад соронзон хальснуудын хувьд хэд хэдэн минут шаардагддаг бол харин энэ индексийг соронзон хальсны хөтөч соронзон хальс дээрх файлуудын байрлалыг тодорхойлохын тулд маш хурдан уншдаг. SAMS:Alexandria зэрэг програм нь соронзон хальсны санах ойн бичил схемтэй шууд холбогдон агуулгыг дэлгэцэд гаргаж, ямар файлууд аль соронзон хальс уруу нөөцлөгдсөнийг тодорхойлж, зөв соронзон хальсыг олон ачаалж соронзон хальснаас өгөгдлийг сэргээн дөч болон түүнээс дээш AIT соронзон хальсны сангуудыг ажиллуулж чаддаг. Үүнтэй адил сангууд $20,000 хавьцаа үнэ хүрч тэдгээрийг сонирхогчдын зах зээлээс бага зэрэг шахдаг байна. Шинэ соронзон хальсыг анх удаа ашиглах нь Анхны удаа шинэ, хов хоосон соронзон хальсыг уншихыг оролдвол амжилтгүй болно. Консолын мэдэгдлүүд үүнтэй төстэй байна: sa0(ncr1:4:0): NOT READY asc:4,1 sa0(ncr1:4:0): Logical unit is in process of becoming ready Соронзон хальс нь Identifier Block буюу Танигч Блокийг (block number 0) агуулаагүй байна. Бүх QIC соронзон хальснууд нь QIC-525 стандартыг хэрэглэж эхэлснээс хойш Танигч Блокийг соронзон хальсанд бичдэг. Хоёр шийдэл байдаг: mt fsf 1 тушаал нь Танигч Блокийг соронзон хальс уруу бичихийг соронзон хальсны хөтчид хэлнэ. Нүүрний товчлуурыг ашиглан соронзон хальсыг гаргаж авна. Соронзон хальсыг дахин хийгээд түүн уруу өгөгдлийг dump хийнэ. dump тушаал нь DUMP: End of tape detected гэж мэдэгдэх бөгөөд консол HARDWARE FAILURE info:280 asc:80,96 гэж харуулна. mt rewind тушаал ашиглан соронзон хальсыг буцаана. Дараа дараачийн соронзон хальсны үйлдлүүд амжилттай болно. Уян диск уруу нөөцлөх Өөрийн өгөгдлийг нөөцлөхийн тулд би уян дискнүүдийг ашиглаж болох уу? нөөц уян дискнүүд уян дискнүүд Уян дискнүүд нь нөөц хийхэд тийм ч тохиромжтой зөөвөрлөгч биш юм, учир нь: Энэ зөөвөрлөгч нь найдваргүй, ялангуяа урт хугацааны туршид найдваргүй байдаг. Нөөцлөх болон буцааж сэргээх нь их удаан байдаг. Тэдгээр нь маш хязгаарлагдмал багтаамжтай (бүхэл бүтэн хатуу дискийг хэдэн арван уян дискэнд нөөцлөх нь их олон өдөр шаардана). Гэхдээ хэрэв танд өөрийн өгөгдлийг нөөцлөх өөр ямар ч арга байхгүй бол уян дискнүүдэд нөөцлөх нь нөөц хийхгүй байснаас хамаагүй дээр юм. Хэрэв та уян дискнүүд ашиглах шаардлагатай болсон бол сайн чанарынхыг ашигласан эсэхээ шалгах хэрэгтэй. Оффис дээр чинь хоёр жил хэвтсэн уян дискнүүд муу сонголт болох юм. Нэр хүндтэй үйлдвэрлэгчээс гаргасан шинэ дискнүүдийг ашиглах нь зүйтэй юм. Тэгэхээр би өөрийн өгөгдлийг уян диск уруу хэрхэн нөөцлөх вэ? Уян диск уруу нөөцлөх хамгийн шилдэг арга нь &man.tar.1; тушаалыг (олон эзлэхүүн) тохируулгатайгаар ашиглах явдал юм. Энэ нь олон уян дискнүүдэд нөөцлөх боломжийг олгодог. Тухайн сан болон дэд сан доторх бүх файлуудыг нөөцлөхийн тулд үүнийг ашиглах хэрэгтэй (root хэрэглэгчээр): &prompt.root; tar Mcvf /dev/fd0 * Эхний уян диск дүүрсний дараа &man.tar.1; нь дараагийн эзлэхүүнийг оруулахыг хүсэх болно (учир нь &man.tar.1; нь зөөвөрлөгчөөс хамааралгүй бөгөөд эзлэхүүнүүдэд ханддаг; энд уян дискийг хэлж байна). Prepare volume #2 for /dev/fd0 and hit return: Энэ нь заагдсан файлууд архивлагдах хүртэл (эзлэхүүний дугаар нэмэгдэн) давтагдах болно. Би өөрийнхөө нөөцүүдийг шахаж болох уу? tar gzip шахалт Харамсалтай нь &man.tar.1; нь олон эзлэхүүн бүхий архивуудын хувьд тохируулгыг ашиглахыг зөвшөөрдөггүй. Мэдээж та бүх файлуудыг &man.gzip.1; хийж тэдгээрийг уян диск уруу &man.tar.1; хийж дараа нь файлуудыг дахин &man.gunzip.1; хийж болно! Би өөрийн нөөцүүдийг хэрхэн сэргээх вэ? Бүхэл архивыг сэргээхдээ дараах тушаалыг ашиглана: &prompt.root; tar Mxvf /dev/fd0 Зөвхөн заагдсан файлуудыг сэргээх хоёр арга байдаг бөгөөд та тэдгээрийг ашиглаж болно. Эхлээд та эхний дискнээс эхлээд дараах тушаалыг ашиглана: &prompt.root; tar Mxvf /dev/fd0 filename &man.tar.1; хэрэгсэл нь шаардлагатай файлыг олох хүртлээ дараа дараагийн уян дискнүүдийг хийхийг танаас хүсэх болно. Өөрөөр, хэрэв та файл нь яг аль уян диск дээр байгааг мэдэж байвал ердөө л тэр уян дискийг оруулж дээрхтэй адил тушаалыг ашиглах хэрэгтэй. Хэрэв уян диск дээрх эхний файл нь өмнөх диск дээрхийн үргэлжлэл бол таныг асуугаагүй байсан ч гэсэн &man.tar.1; үүнийг сэргээж чадахгүй гэж танд анхааруулах болно! Лоуэл Жилбэрт Анхлан хийсэн Нөөцлөх стратегууд Нөөцлөх төлөвлөгөөг боловсруулах эхний шаардлага нь дараах бүх асуудлуудыг хамарсан эсэхийг шалгах явдал юм: Дискний гэмтэл Санамсаргүй файл устгалт Санамсаргүй файлын эвдрэл Газар дээрх нөөцүүд байвал тэдгээрийг оруулаад машины бүрэн сүйрэл (өөрөө хэлбэл гал). Эдгээр асуудал бүрийг шал өөр техникээр шийдэснээр зарим системүүдийг илүүтэй ажиллуулах төгс боломж байж болох юм. Маш бага үнэ цэнэтэй өгөгдөл бүхий чанга хувийн системүүдийг тооцохгүй юм бол нэг техник нь бүх асуудлуудыг хамрах нь бараг боломжгүй юм. Хэрэгслийн хайрцаг дахь зарим нэг техникүүдийг дурдвал: Бүх системийн архивууд нь сайтаас гадна байнгын зөөвөрлөгчид нөөцлөгдөнө. Энэ нь дээр дурдсан бүх асуудлуудаас хамгаалах боловч сэргээх нь тохиромжгүй удаан байдаг. Та нөөцүүдийн хуулбаруудыг газар дээр нь ба/эсвэл шууд авч болохоор хадгалж болох боловч файлуудыг сэргээх нь ялангуяа зөвшөөрөгдөөгүй хэрэглэгчдэд бас л тохиромжгүй хэвээр байдаг. Файлын системийн хормын хувилбарууд. Энэ нь яг үнэндээ зөвхөн санамсаргүйгээр файлыг устгасан тохиолдолд тустай, гэхдээ энэ нь тийм тохиолдолд маш тус болохуйц байдаг бөгөөд хурдан, ажиллахад хялбар байдаг. Бүх файлын систем ба/эсвэл дискнүүдийн хуулбарууд (бүхэл машины үе үе давтагдах &man.rsync.1;). Энэ нь ерөнхийдөө онцгой шаардлага бүхий сүлжээнүүдэд хамгийн ашигтай байдаг. Дискний эвдрэл, гэмтлийн эсрэг ерөнхий хамгаалалтын хувьд энэ нь ихэвчлэн RAID-с чанарын хувьд муу байдаг. Санамсаргүйгээр устгасан файлуудыг сэргээхэд энэ нь UFS хормын хувилбартай дүйцэхээр боловч та алийг дээдэлдгээс хамаарах юм. RAID. Диск эвдрэх, гэмтэх үед зогсох хугацааг багасгаж зайлсхийдэг. Маш бага шаардлагатай хэдий ч дискний эвдрэлүүдтэй илүүтэй зууралдах (учир нь та олон дисктэй) хэрэгтэй болдог. Файлуудын байрлалыг (хурууны хээ) шалгах. Үүнд &man.mtree.8; хэрэгсэл их ашигтай байдаг. Энэ нь нөөцлөх техник биш боловч танд өөрийн нөөцүүддээ хандахаар болох үед та хэрэг болох болно. Энэ нь сайтаас гаднах шууд бус нөөцүүдийн хувьд ялангуяа чухал бөгөөд үе үе шалгагдаж байх ёстой. Үүнээс илүү олон техникийг бодож олох нь амархан бөгөөд тэдгээрийн ихэнх нь дээр дурдсан техникүүдийн өөр хувилбарууд юм. Тусгайлсан шаардлагууд нь ихэвчлэн тусгайлсан техникт хүргэдэг (жишээ нь шууд ажиллаж байгаа мэдээллийн баазыг нөөцлөх нь зөвхөн мэдээллийн санд зориулагдсан аргыг дундын шат болгон ихэвчлэн ашиглахыг шаарддаг). Ямар аюулуудаас та хамгаалахыг хүсэж байгаа болон тэдгээр тус бүртэй хэрхэн ажиллахаа мэдэх нь чухал юм. Нөөцлөлтийн үндсүүд Гурван гол нөөцлөх програм бол &man.dump.8;, &man.tar.1; болон &man.cpio.1; юм. Dump ба Restore нөөцлөх програм хангамж dump / restore dump restore Уламжлалт &unix; нөөцлөх програмууд нь dump ба restore юм. Тэдгээр нь файлын системүүдээр үүсгэгдсэн файлууд, холбоосууд болон сангуудын хийсвэр ойлголтуудын доор хөтчүүд дээр дискний блокуудын цуглуулга хэлбэрээр ажилладаг. dump нь төхөөрөмж дээрх бүхэл файлын системийг нөөцөлдөг. Файлын системийн зөвхөн хэсгийг эсвэл нэгээс илүү файлын систем дагуу байрлах сангийн модыг энэ нь нөөцөлж чаддаггүй. dump нь файлууд болон сангуудыг соронзон хальс уруу бичдэггүй, харин файлууд болон сангуудаас тогтох түүхий өгөгдлийн блокуудыг бичдэг. Хэрэв та өөрийн root сандаа dump-г хэрэглэвэл та /home, /usr эсвэл бусад олон сангуудыг нөөцлөхгүй бөгөөд үүний учир бол эдгээр нь ихэвчлэн бусад файлын системүүдийн холбох цэгүүд буюу эсвэл тэдгээр файлын системүүд уруу заасан симболын холбоосууд байдаг. dump нь өөрийн хөгжлийн эхний өдрүүд болох AT&T UNIX-ийн 6-р хувилбараас (1975 он орчим) үлдсэн кодтой байдаг. Анхдагч параметрүүд нь өнөөдөр байгаа өндөр нягтралтай (62,182 ftpi хүртэл) зөөвөрлөгчид биш 9 зам (6250 bpi) бүхий соронзон хальсанд тохирдог. Одоогийн соронзон хальсны хөтчүүдийн багтаамжийг хэрэглэхийн тулд эдгээр анхдагчуудыг тушаалын мөрөөс дарж өөрчлөх ёстой. .rhosts Мөн сүлжээгээр өөр компьютерт холбогдсон соронзон хальсны хөтөч уруу өгөгдлийг rdump болон rrestore тушаал ашиглан нөөцлөх боломжтой байдаг. Энэ хоёр програм нь алсын соронзон хальсны хөтчид хандахдаа &man.rcmd.3; болон &man.ruserok.3;-д тулгуурладаг. Тиймээс нөөцлөлтийг хийж байгаа хэрэглэгч алсын компьютерийн .rhosts файл дотор жагсаагдсан байх ёстой. rdump болон rrestore тушаалуудад өгөх нэмэлт өгөгдлүүд нь алсын компьютер дээр ашиглаж болохоор байх ёстой. komodo гэж нэрлэгдсэн Sun уруу холбогдсон Exabyte соронзон хальсны хөтөч уруу FreeBSD компьютераас rdump хийхдээ дараах тушаалыг ашиглана: &prompt.root; /sbin/rdump 0dsbfu 54000 13000 126 komodo:/dev/nsa8 /dev/da0a 2>&1 Болгоомжлоорой: .rhosts танин нэвтрэлтийг зөвшөөрөх нь аюулгүй байдлын асуудлууд үүсгэдэг. Өөрийн нөхцөл байдлыг анхааралтай үнэлэх хэрэгтэй. Мөн dump болон restore тушаалыг илүү аюулгүй загвараар ssh дээгүүр ашиглах бас боломжтой байдаг. <application>ssh</application>-ээр <command>dump</command>-г ашиглах нь &prompt.root; /sbin/dump -0uan -f - /usr | gzip -2 | ssh -c blowfish \ targetuser@targetmachine.example.com dd of=/mybigfiles/dump-usr-l0.gz Эсвэл dump-ийн дотор байдаг нэг арга болох RSH орчны хувьсагчийг тохируулан ашиглаж болно: <application>ssh</application>-ээр <envar>RSH</envar> тохируулан <command>dump</command>-г ашиглах нь &prompt.root; RSH=/usr/bin/ssh /sbin/dump -0uan -f targetuser@targetmachine.example.com:/dev/sa0 /usr <command>tar</command> нөөцлөх програм хангамж tar &man.tar.1; нь бас AT&T UNIX-ийн 6-р хувилбараас (1975 он орчим) эхтэй. tar нь файлын системтэй хамт ажилладаг; энэ нь файлууд болон сангуудыг соронзон хальс уруу бичдэг. tar нь &man.cpio.1;-д байдаг бүрэн хэмжээний тохируулгуудыг дэмждэггүй боловч энэ нь cpio-ийн хэрэглэдэг ховор тушаалын дамжуулах хоолойг шаарддаггүй. tar FreeBSD 5.3 болон түүнээс хойшх хувилбарт GNU tar болон анхдагч bsdtar тушаалууд байдаг. GNU хувилбарыг gtar гэж ажиллуулж болдог. Энэ нь rdump-тай адил дүрмийг ашиглаж алсын төхөөрөмжүүдийг дэмждэг. komodo гэж нэрлэгдсэн Sun уруу холбогдсон Exabyte соронзон хальсны хөтөч уруу tar хийхдээ дараах тушаалыг ашиглана: &prompt.root; /usr/bin/gtar cf komodo:/dev/nsa8 . 2>&1 Алсын соронзон хальсны хөтөч уруу өгөгдлийг илгээхдээ rsh болон дамжуулах хоолой ашиглан bsdtar тушаалаар үүнийг бас хийж болно. &prompt.root; tar cf - . | rsh hostname dd of=tape-device obs=20b Хэрэв та сүлжээгээр нөөцлөхийн аюулгүй байдалд санаа зовж байгаа бол rsh-ийн оронд ssh тушаалыг ашиглах хэрэгтэй. <command>cpio</command> нөөцлөх програм хангамж cpio &man.cpio.1; нь соронзон зөөвөрлөгчид зориулагдсан &unix;-ийн анхны файл солилцох соронзон хальсны програм юм. cpio нь (бусад олон тохируулгуудын дотроос) байт солилцохыг хийх, хэд хэдэн төрлийн архивын хэлбэршүүлэлтүүдийг бичих болон өгөгдлийг өөр програм уруу хоолойгоор гаргах зэрэг тохируулгуудтай байдаг. Сүүлийн боломж нь cpio-г суулгацын зөөвөрлөгчийн хувьд сайн сонголт болгодог. cpio нь сангийн модоор хэрхэн явахаа мэддэггүй бөгөөд файлуудын жагсаалтыг stdin-ээс хангаж өгөх ёстой. cpio cpio нь сүлжээгээр нөөцлөхийг дэмждэггүй. Та дамжуулах хоолой болон rsh-ийг ашиглаж өгөгдлийг алсын соронзон хальсны хөтөч уруу илгээж болно. &prompt.root; for f in directory_list; do find $f >> backup.list done &prompt.root; cpio -v -o --format=newc < backup.list | ssh user@host "cat > backup_device" directory_list нь таны нөөцлөхийг хүссэн сангуудын жагсаалт бол user@host нь нөөцлөлтийг хийж байгаа хэрэглэгч/хостын нэрийн хослол бөгөөд backup_device нь нөөцлөлт хийгдэх төхөөрөмж (өөрөөр хэлбэл /dev/nsa0) юм. <command>pax</command> нөөцлөх програм хангамж pax pax POSIX IEEE &man.pax.1; нь tar болон cpio тушаалын IEEE/&posix;-ийн хариулт юм. Жил ирэх тутам tar болон cpio тушаалуудын төрөл бүрийн хувилбарууд нь хоорондоо мэдэгдэхүйц нийцгүй болж ирсэн юм. Тэдгээртэй тэмцэж бүр мөсөн стандартчилахын оронд &posix; нь архивын шинэ хэрэгсэл үүсгэсэн юм. pax нь өөрийн шинэ хэлбэршүүлэлтээс гадна cpio болон tar тушаалуудын төрөл бүрийн хэлбэршүүлэлтийн ихэнхийг уншиж бичихийг оролддог. Энэ тушаалын олонлог нь tar тушаалынхтай биш харин cpio тушаалынхтай илүү төстэй байдаг. <application>Amanda</application> нөөцлөх програм хангамж Amanda Amanda Amanda (Advanced Maryland Network Disk Archiver) нь нэг програм биш клиент/сервер програм юм. Amanda сервер нь ганц соронзон хальсны хөтөч уруу Amanda клиенттэй, Amanda сервер уруу сүлжээгээр холбогдсон дурын тооны компьютерийг нөөцлөх болно. Хэд хэдэн том дискнүүд бүхий сайтууд дээр байдаг нийтлэг асуудлууд нь өгөгдлийг соронзон хальс уруу нөөцлөхөд шаардагдах хугацаа нь уг үйлдлийн хувьд зориулагдсан хугацаанаас илүү гарах явдал юм. Amanda нь энэ асуудлыг шийддэг. Amanda нь хэд хэдэн файлын системүүдийг нэг зэрэг нөөцлөхдөө holding disk буюу хүлээгдэх дискийг ашигладаг. Amanda нь архивын олонлогууд буюу Amanda-ийн тохиргооны файлд жагсаагдсан бүх файлын системүүдийн бүрэн нөөцлөлтүүдийг үүсгэхэд хэсэг хугацаанд хэрэглэгдсэн бүлэг соронзон хальснуудыг үүсгэдэг. Архивын олонлогууд нь бас файлын системүүдийн шөнө болгоны нэмэгдсэн (эсвэл ялгаатай) нөөцлөлтүүдийг агуулдаг. Эвдэрсэн файлын системийг сэргээх нь хамгийн сүүлийн бүрэн нөөцлөлт болон нэмэгдсэн нөөцлөлтүүдийг шаарддаг. Тохиргооны файл нь нөөцлөлтүүд болон Amanda-ийн үүсгэдэг сүлжээний урсгалыг нарийн хянах боломжийг хангадаг. Amanda нь өгөгдлийг соронзон хальс уруу бичихийн тулд дээр дурдсан нөөцлөлтийн програмуудыг ашиглана. Amanda нь порт эсвэл багц хэлбэрээр байдаг бөгөөд анхдагчаар суулгагдаагүй байдаг. Юу ч хийхгүй байх Юу ч хийхгүй байх нь компьютерийн програм биш боловч энэ нь хамгийн их ашиглагддаг нөөцлөлтийн стратеги юм. Ямар ч эхний зардал байхгүй. Мөрдөх нөөцлөлтийн төлөвлөгөө байхгүй. Зүгээр л үгүй гэх хэрэгтэй. Хэрэв таны өгөгдөлд ямар нэг асуудал тохиолдвол шүд зуугаад л тэвчих хэрэгтэй! Хэрэв таны цаг болон өгөгдөл нь тийм ч чухал биш эсвэл юу ч биш бол Do nothing буюу юу ч хийхгүй байх нь таны компьютерийн хувьд хамгийн тохиромжтой нөөцлөлтийн програм болох юм. Гэхдээ &unix; нь ашигтай хэрэгсэл юм, та зургаан сарын дотор үнэтэй файлуудын цуглуулгатай болж үүнийг мэдрэх болно. Юу ч хийхгүй байх нь /usr/obj болон таны компьютераар яг үүсгэгдэж болох бусад сангийн моднуудын хувьд зөв нөөцлөх арга болдог. Үүний жишээ нь энэ гарын авлагын HTML эсвэл &postscript;-с тогтох хувилбарын файлууд байж болох юм. Эдгээр баримтын хэлбэршүүлэлтүүд нь SGML оролтын файлуудаас үүсгэгддэг. HTML эсвэл &postscript; файлуудын нөөцлөлтийг үүсгэх нь шаардлагагүй юм. SGML файлууд нь байнга нөөцлөгддөг. Аль нөөцлөлтийн програм хамгийн шилдэг нь вэ? LISA &man.dump.8; Үе. Элизабет Д. Звики энд дурдагдсан бүх нөөцлөлтийн програмуудыг зовоосон тест хийсэн. Өөрийн бүх өгөгдөл болон &unix; файлын системүүдийн онцлогуудыг хадгалах цэвэр сонголт бол dump болсон байна. Элизабет маш их төрөл бүрийн ховор нөхцөлүүдийг (зарим нь тийм ч ховор биш) агуулсан файлын системүүдийг үүсгэж тэдгээр файлын системүүдийг нөөцлөн дараа нь сэргээж програм бүрийг тест хийсэн байна. Онцгой зүйлүүдэд цоорхойтой файлууд, хоосон блоктой болон цоорхойтой файлууд, сонин тэмдэгт бүхий нэрээс тогтсон файлууд, бичигдэх боломжгүй уншигдах боломжгүй файлууд, төхөөрөмжүүд, нөөцлөлтийн үед хэмжээгээ өөрчлөх файлууд, нөөцлөлтийн үед үүсгэгдэж/устгагдсан файлууд зэргийг дурдаж болох юм. Тэрээр үр дүнгээ 1991 оны 10 сард LISA дээр үзүүлсэн байна. Нөөцлөлт болон Архивын програмуудыг зовоох тест холбоосыг үзнэ үү. Яаралтай сэргээх процедур Гамшгийн өмнө Учирч болзошгүй гамшигт бэлтгэхийн тулд таны хийх ёстой дөрвөн үе шат байдаг. bsdlabel Эхлээд өөрийн диск бүрийн bsdlabel (өөрөөр хэлбэл bsdlabel da0 | lpr), өөрийн файлын системийн хүснэгт (/etc/fstab) болон бүх ачаалалтын мэдэгдлүүдийг тус бүр хоёр хувь хэвлэх хэрэгтэй. fix-it уян дискнүүд Дараа нь ачаалах болон уян дискнүүд (boot.flp болон fixit.flp) таны бүх төхөөрөмжүүдийг агуулсан эсэхийг тодорхойлно. Хамгийн хялбараар шалгах арга нь уян дискний хөтөчдөө ачаалах уян дискийг хийж дахин ачаалж ачаалалтын мэдэгдлүүдийг шалгах явдал юм. Хэрэв таны бүх төхөөрөмжүүд байгаад ажиллаж байвал гуравдугаар алхам уруу алгасаарай. Эсрэг тохиолдолд та өөрийн бүх дискийг холбож таны соронзон хальсны хөтчид хандаж чадах цөм бүхий тусгайлсан хоёр ачаалагдах уян диск бэлдэх хэрэгтэй. Эдгээр уян дискнүүд нь fdisk, bsdlabel, newfs, mount болон таны ашигладаг програмуудыг агуулсан байх ёстой. Эдгээр програмууд нь статикаар холбогдсон байх ёстой. Хэрэв та dump-г ашигласан бол уян диск нь restore-г агуулсан байх ёстой. Гуравдугаарт нөөц соронзон хальснуудыг байнга үүсгэж байх хэрэгтэй. Таны сүүлийн нөөцлөлтөөс хойш хийгдсэн өөрчлөлтүүд буцааж авагдах боломжгүйгээр алга болж болох юм. Нөөц соронзон хальснууд уруу хийж болзошгүй бичилтийг хамгаалах хэрэгтэй. Дөрөвдүгээрт уян дискнүүд (boot.flp болон fixit.flp аль эсвэл хоёрдугаар үе дээр таны хийсэн тусгайлсан хоёр ачаалагдах уян дискнүүд.) болон нөөц соронзон хальснуудыг тест хийнэ. Процедурынхаа талаар тэмдэглэгээ хийх хэрэгтэй. Эдгээр тэмдэглэгээнүүдээ ачаалагдах уян дискнүүд, хэвлэсэн зүйл болон нөөц соронзон хальснуудтайгаа цуг хадгалах хэрэгтэй. Сэргээж байх үед таны анхаарал их сарнисан байж болох бөгөөд тэдгээр тэмдэглэгээнүүд чинь таныг өөрийн нөөц соронзон хальснуудаа устгахаас сэргийлэх болно (Яаж? tar xvf /dev/sa0 тушаалын оронд та санамсаргүйгээр tar cvf /dev/sa0 гэж бичээд өөрийн нөөц соронзон хальсыг дарж бичиж болох юм). Аюулгүй байдлын нэмэгдэл арга хэмжээ болгож тухайг бүрт нь ачаалагдах уян дискнүүд болон нөөц соронзон хальс хоёрыг бэлдэж байх хэрэгтэй. Тус бүрийг нь тусад нь алсад өөр газар хадгалах хэрэгтэй. Тэр өөр газар нь яг тэр оффисийн байрны подвал байх ЁСГҮЙ. Дэлхийн Худалдааны Төвийн хэд хэдэн фирм үүнийг хэцүү замаар мэдэрсэн юм. Тэр өөр газар нь таны компьютерууд болон дискний хөтчүүдээс тусгаарлагдсан физикийн хувьд нэлээд зайтай газар байх ёстой. Ачаалагдах уян диск үүсгэх скрипт /mnt/sbin/init gzip -c -best /sbin/fsck > /mnt/sbin/fsck gzip -c -best /sbin/mount > /mnt/sbin/mount gzip -c -best /sbin/halt > /mnt/sbin/halt gzip -c -best /sbin/restore > /mnt/sbin/restore gzip -c -best /bin/sh > /mnt/bin/sh gzip -c -best /bin/sync > /mnt/bin/sync cp /root/.profile /mnt/root cp -f /dev/MAKEDEV /mnt/dev chmod 755 /mnt/dev/MAKEDEV chmod 500 /mnt/sbin/init chmod 555 /mnt/sbin/fsck /mnt/sbin/mount /mnt/sbin/halt chmod 555 /mnt/bin/sh /mnt/bin/sync chmod 6555 /mnt/sbin/restore # # create the devices nodes # cd /mnt/dev ./MAKEDEV std ./MAKEDEV da0 ./MAKEDEV da1 ./MAKEDEV da2 ./MAKEDEV sa0 ./MAKEDEV pty0 cd / # # create minimum file system table # cat > /mnt/etc/fstab < /mnt/etc/passwd < /mnt/etc/master.passwd < Гамшгийн дараа Түлхүүр асуулт бол: таны тоног төхөөрөмж амьд гарч чадсан уу? Байнгын нөөцлөлт хийж байсан болохоор програм хангамжийн талаар та санаа зовох хэрэггүй юм. Хэрэв тоног төхөөрөмж эвдэрсэн бол компьютерийг ашиглахаасаа өмнө эвдэрсэн хэсгүүдийг солих шаардлагатай. Хэрэв таны тоног төхөөрөмж зүгээр байгаа бол уян дискнүүдээ шалгаарай. Хэрэв та тусгайлан өөрчилсөн ачаалах уян диск ашиглаж байгаа бол ганц хэрэглэгчийн горим уруу ачаалах хэрэгтэй (boot: хүлээх мөрөн дээр -s гэж бичнэ). Дараагийн хэсгийг алгасаарай. Хэрэв та boot.flp болон fixit.flp уян дискнүүдийг ашиглаж байгаа бол цааш нь уншаарай. boot.flp уян дискээ эхний уян дискний хөтөчдөө хийгээд компьютераа ачаалах хэрэгтэй. Эхний суулгах цэс дэлгэц дээр гарах болно. Fixit--Repair mode with CDROM or floppy. тохируулгыг сонгоно. fixit.flp-г асуухад нь хийнэ. Танд хэрэгтэй restore болон бусад програмууд /mnt2/rescue санд байрлана (5.2 хувилбараас хуучин &os;-ийн хувьд /mnt2/stand). Файлын систем бүрийг тус тусад нь сэргээнэ. mount root хуваалт bsdlabel newfs Өөрийн эхний дискний root хуваалтыг mount (өөрөөр хэлбэл mount /dev/da0a /mnt) хийхийг оролдоорой. Хэрэв bsdlabel эвдэрсэн бол bsdlabel тушаалыг ашиглан дискийг дахин хувааж таны хэвлэж хадгалсан шошготой адил тааруулж хаяглах хэрэгтэй. newfs тушаал ашиглан файлын системүүдийг дахин үүсгэнэ. Уян дискний root хуваалтыг унших-бичихээр дахин холбох хэрэгтэй (mount -u -o rw /mnt). Энэ файлын системийн хувьд өгөгдлийг сэргээхийн тулд өөрийн нөөцлөх програм болон соронзон хальснуудыг ашиглана (өөрөөр хэлбэл restore vrf /dev/sa0). Файлын системийг салгана (өөрөөр хэлбэл umount /mnt). Эвдэрсэн файлын систем бүрийн хувьд давтана. Таны систем ажилласны дараа өөрийн өгөгдлийг шинэ соронзон хальс уруу нөөцлөх хэрэгтэй. Сүйрэл эсвэл өгөгдлийн алдагдалд хүргэсэн тэр явдал дахин болж болох юм. Одоо зарцуулсан нэг цаг таныг зовлонд учрахаас хожим аварч болох юм. * I Did Not Prepare for the Disaster, What Now? ]]> Марк Фонвил Дахин зохион байгуулж өргөжүүлсэн Сүлжээ, санах ой болон файл дээр тулгуурласан файлын системүүд виртуал дискнүүд дискнүүд виртуал Өөрийн компьютер уруу физикээр хийж болдог уян диск, CD-үүд, хатуу хөтчүүд гэх зэрэг дискнүүдээс гадна бусад хэлбэрийн дискнүүд буюу виртуал дискнүүдийг FreeBSD ойлгодог. NFS Coda дискнүүд санах ой Эдгээрт Network File System буюу сүлжээний файлын систем болон Coda зэрэг сүлжээний файлын системүүд, санах ой дээр тулгуурласан файлын системүүд болон файл дээр тулгуурласан файлын системүүд орно. FreeBSD-ийн ямар хувилбарыг ажиллуулж байгаагаас хамаарч та файл дээр болон санах ой дээр тулгуурласан файлын системүүдийг үүсгэж ашиглахдаа өөр өөр хэрэгслүүдийг хэрэглэх шаардлагатай болно. Хэрэглэгчийн хувьд мэдэгдэлгүйгээр төхөөрөмжийн цэгүүдийг хуваарилахын тулд &man.devfs.5;-г ашиглана. Файл дээр тулгуурласан файлын систем дискнүүд файл дээр тулгуурласан &man.mdconfig.8; хэрэгсэл нь FreeBSD дээр санах ой дээр тулгуурласан дискнүүд, &man.md.4;-г тохируулж идэвхжүүлэхэд хэрэглэгддэг. &man.mdconfig.8;-г ашиглахын тулд та &man.md.4; модулийг ачаалах хэрэгтэй, эсвэл өөрийн цөмийн тохиргооны файлдаа дэмжлэгийг нэмэх хэрэгтэй болно: device md &man.mdconfig.8; тушаал нь гурван төрлийн санах ой дээр тулгуурласан виртуал дискийг дэмждэг: эдгээр нь &man.malloc.9;-р хуваарилагдсан санах ойн дискнүүд, файл эсвэл swap зай ашигласан санах ойн дискнүүд юм. Нэг боломжтой хэрэглээ нь файлд хадгалагдсан уян эсвэл CD дүрсийг холбох явдал юм. Байгаа файлын системийн дүрсийг холбохдоо: <command>mdconfig</command> ашиглан байгаа файлын системийн дүрсийг холбох нь &prompt.root; mdconfig -a -t vnode -f diskimage -u 0 &prompt.root; mount /dev/md0 /mnt &man.mdconfig.8; ашиглан шинэ файлын системийн дүрсийг үүсгэхдээ: <command>mdconfig</command> тушаал ашиглан шинэ файл дээр тулгуурласан диск үүсгэх нь &prompt.root; dd if=/dev/zero of=newimage bs=1k count=5k 5120+0 records in 5120+0 records out &prompt.root; mdconfig -a -t vnode -f newimage -u 0 &prompt.root; bsdlabel -w md0 auto &prompt.root; newfs md0a /dev/md0a: 5.0MB (10224 sectors) block size 16384, fragment size 2048 using 4 cylinder groups of 1.25MB, 80 blks, 192 inodes. super-block backups (for fsck -b #) at: 160, 2720, 5280, 7840 &prompt.root; mount /dev/md0a /mnt &prompt.root; df /mnt Filesystem 1K-blocks Used Avail Capacity Mounted on /dev/md0a 4710 4 4330 0% /mnt Хэрэв та тохируулгаар нэгжийн дугаарыг зааж өгөхгүй юм бол &man.mdconfig.8; нь хэрэглэгдээгүй төхөөрөмжийг сонгохын тулд &man.md.4; автомат хуваарилалтыг ашиглах болно. Хуваарилагдсан нэгжийн нэр нь stdout уруу md4 мэтээр гарах болно. &man.mdconfig.8;-ийн тухай дэлгэрэнгүй мэдээллийг гарын авлагын хуудаснаас лавлана уу. &man.mdconfig.8; хэрэгсэл нь их ашигтай, гэхдээ энэ нь файл дээр тулгуурласан файлын систем үүсгэхийн тулд олон тушаалын мөрийг асуудаг. FreeBSD нь бас &man.mdmfs.8; гэж нэрлэгддэг хэрэгсэлтэй ирдэг, энэ програм нь &man.md.4;-г &man.mdconfig.8; тушаал ашиглан тохируулж &man.newfs.8; ашиглан UFS файлын систем түүн дээр тавьж &man.mount.8; ашиглан түүнийг холбодог. Жишээ нь хэрэв та дээрхтэй ижил файлын системийн дүрсийг үүсгэж холбохыг хүсвэл ердөө л дараах тушаалыг бичээрэй: <command>mdmfs</command> тушаал ашиглан файл дээр тулгуурласан дискийг тохируулж холбох нь &prompt.root; dd if=/dev/zero of=newimage bs=1k count=5k 5120+0 records in 5120+0 records out &prompt.root; mdmfs -F newimage -s 5m md0 /mnt &prompt.root; df /mnt Filesystem 1K-blocks Used Avail Capacity Mounted on /dev/md0 4718 4 4338 0% /mnt Хэрэв та тохируулгыг нэгжийн дугааргүй ашиглавал &man.mdmfs.8; нь ашиглагдаагүй төхөөрөмжийг автоматаар сонгохдоо &man.md.4; авто-нэгж боломжийг ашиглах болно. &man.mdmfs.8;-ийн тухай дэлгэрэнгүй мэдээллийг гарын авлагын хуудаснаас лавлана уу. Санах ой дээр тулгуурласан файлын систем дискнүүд санах ойн файлын систем Санах ой дээр тулгуурласан файлын системийн хувьд swap backing буюу swap дээрх тулгуурлалтыг ихэнхдээ ашиглах хэрэгтэй. swap дээрх тулгуурлалтыг ашиглах нь санах ойн диск нь анхдагчаар диск уруу swap хийгдэнэ гэсэн үг биш бөгөөд харин ердөө л санах ойн диск нь санах ойн цөөрмөөс хуваарилагдаж хэрэв хэрэгцээтэй бол диск уруу swap хийгдэж болно гэсэн үг юм. Мөн &man.malloc.9; дээр тулгуурласан санах ойн дискийг үүсгэх боломжтой байдаг. Гэхдээ malloc дээр тулгуурласан санах ойн дискнүүдийг, ялангуяа том хэмжээтэйг нь ашиглах нь цөм санах ойгүй болох тохиолдолд системийг сүйрэлд хүргэж болох юм. <command>mdconfig</command> тушаал ашиглан шинэ санах ой дээр тулгуурласан диск үүсгэх нь &prompt.root; mdconfig -a -t swap -s 5m -u 1 &prompt.root; newfs -U md1 /dev/md1: 5.0MB (10240 sectors) block size 16384, fragment size 2048 using 4 cylinder groups of 1.27MB, 81 blks, 192 inodes. with soft updates super-block backups (for fsck -b #) at: 160, 2752, 5344, 7936 &prompt.root; mount /dev/md1 /mnt &prompt.root; df /mnt Filesystem 1K-blocks Used Avail Capacity Mounted on /dev/md1 4718 4 4338 0% /mnt <command>mdmfs</command> тушаал ашиглан шинэ санах ой дээр тулгуурласан диск үүсгэх нь &prompt.root; mdmfs -s 5m md2 /mnt &prompt.root; df /mnt Filesystem 1K-blocks Used Avail Capacity Mounted on /dev/md2 4846 2 4458 0% /mnt Системээс санах ойн дискийг салгах нь дискнүүд санах ойн дискийг салгах нь Санах ой дээр тулгуурласан эсвэл файл дээр тулгуурласан файлын систем ашиглагдахгүй байгаа бол та бүх эх үүсвэрүүдийг системд суллаж өгөх шаардлагатай. Эхний хийх ёстой зүйл нь файлын системийг салгаад дараа нь &man.mdconfig.8; ашиглан дискийг системээс салгаж эх үүсвэрүүдийг суллана. Жишээ нь /dev/md4-г салгаж түүний хэрэглэсэн бүх эх үүсвэрүүдийг чөлөөлөхийн тулд дараах тушаалыг ажиллуулна: &prompt.root; mdconfig -d -u 4 Тохиргоо хийгдсэн &man.md.4; төхөөрөмжүүдийн тухай мэдээллийг mdconfig -l тушаал ашиглан жагсааж болно. Том Рөүдс Хувь нэмэр болгон оруулсан Файлын системийн хормын хувилбарууд файлын системүүд хормын хувилбарууд FreeBSD нь Soft Updates буюу зөөлөн шинэчлэлтүүдийн хамт Файлын системийн хормын хувилбарууд боломжийг санал болгодог. Хормын хувилбарууд нь заасан файлын системүүдийн дүрсийг үүсгэж тэдгээртэй файлтай ханддаг шиг хандах боломжийг хэрэглэгчид зөвшөөрдөг. Хормын хувилбарын файлууд нь үйлдэл хийгдсэн файлын систем дээр үүсгэгдэх ёстой бөгөөд нэг файлын системийн хувьд 20-с ихгүй хормын хувилбаруудыг хэрэглэгч үүсгэж болно. Идэвхтэй хормын хувилбарууд нь супер блокт бичигддэг бөгөөд ингэснээр тэдгээр нь системийн дахин ачаалалтуудын үед салгах болон дахин холбох явцад тэсвэртэй байдаг. Хормын хувилбар нь хэрэггүй болсон үед энэ нь стандарт &man.rm.1; тушаалаар устгагдаж болно. Хормын хувилбарууд нь ямар ч дарааллаар устгагдаж болох бөгөөд гэхдээ ашиглагдсан бүх зайг дахин олж авахгүй байж болох юм. Учир нь өөр нэг хормын хувилбар чөлөөлөгдсөн блокуудын заримыг шаардаж болзошгүй юм. Өөрчлөгдөхгүй файл тохируулга нь хормын хувилбарыг эхлээд үүсгэсний дараа &man.mksnap.ffs.8; тушаалаар заагддаг. &man.unlink.1; тушаал нь хормын хувилбарын файлуудын хувьд орхидог бөгөөд учир нь энэ нь тэдгээрийг устгахыг зөвшөөрдөг байна. Хормын хувилбарууд нь &man.mount.8; тушаалаар үүсгэгддэг. /var-ийн хормын хувилбарыг /var/snapshot/snap файлд байрлуулахын тулд дараах тушаалыг ашиглана: &prompt.root; mount -u -o snapshot /var/snapshot/snap /var Өөрөөр та хормын хувилбар үүсгэхийн тулд &man.mksnap.ffs.8;-г ашиглаж болно: &prompt.root; mksnap_ffs /var /var/snapshot/snap Файлын систем (өөрөөр хэлбэл /var) дээр хормын хувилбарын файлуудыг &man.find.1; тушаал ашиглан олж болно: &prompt.root; find /var -flags snapshot Хормын хувилбар үүсгэгдсэний дараа энэ нь хэд хэдэн хэрэглээтэй байдаг: Зарим администраторууд хормын хувилбарын файлыг нөөцийн зорилгоор ашигладаг, учир нь хормын хувилбар нь CD-үүд эсвэл соронзон хальс уруу дамжуулагдаж болдог. Файлын системийн бүрэн бүтэн байдлыг шалгадаг &man.fsck.8; нь хормын хувилбар дээр ажиллаж болдог. Файлын систем нь холбогдсон үедээ цэвэр байсан гэж үзвэл та үргэлж цэвэр (өөрчлөгдөөгүй) үр дүнг авах болно. Үүнийг гол нь арын &man.fsck.8; процесс хийдэг. &man.dump.8; хэрэгслийг хормын хувилбар дээр ажиллуулдаг. Хормын хувилбарын файлын систем болон цагтай нэг янз хуулбар хийгддэг. &man.dump.8; нь бас хормын хувилбарыг авч нөөц дүрсийг үүсгэж чаддаг бөгөөд дараа нь хормын хувилбарыг нэг тушаалаар тугийг ашиглан устгаж чаддаг. Хормын хувилбарыг файлын системийн хөлдөөгдсөн дүрс маягаар &man.mount.8; хийдэг. /var/snapshot/snap хормын хувилбарыг &man.mount.8; хийхийн тулд доор дурдсаныг ажиллуулна: &prompt.root; mdconfig -a -t vnode -f /var/snapshot/snap -u 4 &prompt.root; mount -r /dev/md4 /mnt Та одоо /mnt-д холбогдсон өөрийн хөлдөөгдсөн /var файлын системийн шатлалаар аялж болно. Хормын хувилбар үүсгэх үе дэх төлвийн адил төлөвт бүгд эхлээд байна. Цорын ганц өөр зүйл нь өмнөх хормын хувилбарууд нь тэг урттай файлууд маягаар гарч ирэх болно. Хормын хувилбарын хэрэглээг хязгаарлах үед үүнийг дараах тушаалыг ажиллуулан салгаж болно: &prompt.root; umount /mnt &prompt.root; mdconfig -d -u 4 буюу зөөлөн шинэчлэлтүүд болон файлын системийн хормын хувилбаруудын талаар дэлгэрэнгүй мэдээллийг техникийн баримтуудыг оролцуулаад та Маршал Кирк МкКюзикийн вэб хуудас уруу зочлон орж үзэж болно. Файлын системийн ноогдлууд бүртгэл хийх дискний зай дискний ноогдлууд Quota буюу ноогдол нь хэрэглэгч эсвэл бүлгийн гишүүдийн хувьд дискний зай ба/эсвэл файлуудын тоог файлын систем тус бүрийн хувьд хуваарилж хязгаарлах боломжийг бүрдүүлэх үйлдлийн системийн нэг нэмэлт боломж юм. Энэ нь дурын нэг хэрэглэгч эсвэл бүлэг хэрэглэгчдийн хуваарилж болох эх үүсвэрүүдийг хязгаарлах шаардлагатай цаг хуваалцах систем дээр ихэвчлэн хэрэглэгддэг. Энэ нь нэг хэрэглэгч эсвэл бүлэг хэрэглэгчид бүх байгаа дискний зайг хэрэглэхээс хамгаалдаг юм. Дискний ноогдлуудыг идэвхтэй болгохын тулд өөрийн системийг тохируулах нь Дискний ноогдлыг ашиглаж эхлэхээсээ өмнө ноогдлууд нь цөмд тохируулагдсан эсэхийг шалгах шаардлагатай. Дараах мөрийг өөрийн цөмийн тохиргооны файлд нэмж үүнийг хийнэ: options QUOTA Анхны GENERIC цөм нь үүнийг анхнаасаа идэвхжүүлээгүй байдаг болохоор та дискний ноогдлуудыг ашиглахын тулд тусгайлсан цөмийг тохируулж бүтээн суулгах хэрэгтэй болох юм. Цөмийн тохиргооны талаар дэлгэрэнгүй мэдээллийг -с лавлана уу. Дараа нь та дискний ноогдлуудыг /etc/rc.conf файлд идэвхжүүлэх хэрэгтэй. Дараах мөрийг нэмж үүнийг хийнэ: enable_quotas="YES" дискний ноогдлууд шалгах нь Өөрийн ноогдлын эхлүүлэлтэд сайн хяналт тавихад хэрэгтэй нэмэлт тохиргооны хувьсагчууд байдаг. Ердийн үед ачаалалтын үеэр файлын систем бүрийн ноогдлын бүрэн бүтэн байдал &man.quotacheck.8; програмаар шалгагддаг. &man.quotacheck.8; боломж нь ноогдлын мэдээллийн бааз дахь өгөгдөл файлын систем дээрх өгөгдлийг зөв тусгаж байгаа эсэхийг шалгаж байдаг. Энэ нь хугацаа их шаардсан процесс бөгөөд таны систем ачаалах хугацаанд мэдэгдэхүйц нөлөөлдөг. Хэрэв та энэ алхмыг алгасахыг хүсвэл энэ зорилгоор хувьсагчийг /etc/rc.conf файлд тохируулах хэрэгтэй: check_quotas="NO" Төгсгөлд нь та файлын систем бүрийн хувьд дискний ноогдлуудыг идэвхжүүлэхийн тулд /etc/fstab файлыг засварлах хэрэгтэй. Энд та хэрэглэгч эсвэл бүлгийн ноогдлууд эсвэп хоёуланг нь өөрийн бүх файлын системийн хувьд идэвхжүүлэх боломжтой юм. Файлын систем дээр хэрэглэгч бүрийн хувьд ноогдлуудыг идэвхжүүлэхийн тулд өөрийн ноогдлууд идэвхжүүлэхийг хүсэж байгаа файлын системийн хувьд /etc/fstab файлын харгалзах оруулгын options буюу тохируулгыг заах талбарт тохируулгыг нэмж өгөх хэрэгтэй. Жишээ нь: /dev/da1s2g /home ufs rw,userquota 1 2 Үүнтэй төстэйгээр бүлгийн ноогдлуудыг идэвхжүүлэхийн тулд тохируулгын оронд тохируулгыг ашиглах хэрэгтэй. Хэрэглэгч болон бүлгийн ноогдлуудыг хоёуланг нь идэвхжүүлэхийн тулд оруулгыг ингэж өөрчилнө: /dev/da1s2g /home ufs rw,userquota,groupquota 1 2 Анхдагчаар ноогдлын файлууд файлын системийн root санд хэрэглэгчийн ноогдлын хувьд quota.user, бүлгийн ноогдлын хувьд quota.group нэрээр хадгалагддаг. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.fstab.5;-с үзнэ үү. &man.fstab.5; гарын авлагын хуудас ноогдлын файлуудын хувьд өөр байрлалыг зааж өгч болохыг хэлдэг боловч ноогдлын төрөл бүрийн хэрэгслүүд үүнтэй зөв ажиллаж чаддаггүй болохоор ингэхийг зөвлөдөггүй юм. Энэ үед хүрээд та өөрийн системийг шинэ цөмтэй дахин ачаалах хэрэгтэй. /etc/rc нь таны /etc/fstab файлд идэвхжүүлсэн бүх ноогдлуудын хувьд эхний ноогдлын файлуудыг үүсгэдэг тохирох тушаалуудыг автоматаар ажиллуулах бөгөөд ингэснээр ямар ч тэг урттай ноогдлын файлуудыг гараар үүсгэх шаардлагагүй юм. Ердийн үйлдлүүдийн үед &man.quotacheck.8;, &man.quotaon.8;, эсвэл &man.quotaoff.8; тушаалуудыг та заавал ажиллуулах ёсгүй юм. Гэхдээ тэдгээрийн хийдэг үйлдлүүдтэй танилцахын тулд тэдгээрийн гарын авлагын хуудаснуудыг уншихыг хүсэж болох юм. Ноогдлын хязгаарлалтуудыг тохируулах нь дискний ноогдлууд хязгаарлалтууд Та ноогдлыг идэвхжүүлж өөрийн системийг тохируулсны дараа тэдгээр нь яг жинхэнэдээ идэвхтэй болсон эсэхийг шалгаарай. Үүнийг хийх хялбар арга нь дараах тушаалыг ажиллуулах явдал юм: &prompt.root; quota -v Та ноогдлууд идэвхжүүлэгдсэн файлын систем бүрийн хувьд дискний хэрэглээ болон тухайн үеийн ноогдлын хязгаарлалтуудын ерөнхий нэг мөр үр дүнг харах ёстой. Та одоо &man.edquota.8; тушаал ашиглан ноогдлын хязгаарлалтуудыг зааж өгч эхлэхэд бэлэн боллоо. Хэрэглэгч эсвэл бүлгийн хуваарилж болох дискний зай болон тэд хичнээн файл үүсгэж болох хэмжээний хязгаарлалтуудыг хүчлэн зааж өгч болох хэд хэдэн сонголт танд байдаг. Та хуваарилалтыг дискний зай (блок ноогдлууд) эсвэл файлын тоо (inode ноогдлууд) эсвэл хоёулангийн хослолоор хязгаарлан өгч болно. Эдгээр хязгаарлалт бүр дараа нь хоёр зэрэглэлт хуваагддаг: энэ нь хатуу ба зөөлөн хязгаарлалтууд юм. хатуу хязгаарлалт Хатуу хязгаарлалтаас илүү гарч болохгүй. Хэрэглэгч өөрийн хатуу хязгаарлалтад хүрэхэд асуудалтай байгаа файлын систем дээр хэрэглэгч ямар ч хуваарилалт хийж чадахгүй болно. Жишээ нь хэрэв хэрэглэгч файлын систем дээр 500 кбайт хатуу хязгаарлалттай бөгөөд 490 кбайтыг одоогоор ашиглаж байгаа бол хэрэглэгч зөвхөн 10 кбайтыг нэмж хуваарилж чадна. 11 кбайт нэмж хуваарилахыг оролдох нь амжилтгүй болох болно. зөөлөн хязгаарлалт Нөгөө талаас зөөлөн хязгаарлалтууд нь тодорхой хугацааны туршид илүү гарч болно. Энэ хугацааг энэрэнгүй хугацаа гэдэг бөгөөд анхдагчаар нэг долоо хоног байдаг. Хэрэв хэрэглэгч өөрийн зөөлөн хязгаарлалтаас илүү гарсан хэвээр энэрэнгүй хугацааг өнгөрөх юм бол зөөлөн хязгаарлалт нь хатуу хязгаарлалт болж дахин хуваарилалтыг зөвшөөрдөггүй. Хэрэглэгч зөөлөн хязгаарлалтаас доош орвол энэрэнгүй хугацаа дахин тавигдах болно. Дараах нь &man.edquota.8; тушаалыг ажиллуулах үед таны харж болох гаралтын жишээ юм. &man.edquota.8; тушаалыг ажиллуулахад EDITOR орчны хувьсагчид заагдсан засварлагч уруу эсвэл EDITOR хувьсагч заагдаагүй бол vi засварлагч уруу таныг оруулах бөгөөд энэ нь ноогдлын хязгаарлалтуудыг засварлах боломжийг танд олгоно. &prompt.root; edquota -u test Quotas for user test: /usr: kbytes in use: 65, limits (soft = 50, hard = 75) inodes in use: 7, limits (soft = 50, hard = 60) /usr/var: kbytes in use: 0, limits (soft = 50, hard = 75) inodes in use: 0, limits (soft = 50, hard = 60) Та ноогдлууд идэвхжүүлэгдсэн файлын систем бүрийн хувьд хоёр мөрийг ердийн үед харах болно. Нэг мөр нь блокийн хязгаарлалтад, нөгөө мөр нь inode хязгаарлалтад зориулагддаг. Ноогдлын хязгаарлалтуудыг өөрчлөхийн тулд та ердөө л утгыг шинэчлэхийг хүсэж байгаа утгаараа солих хэрэгтэй. Жишээ нь энэ хэрэглэгчийн блок хязгаарлалтыг зөөлөн хязгаарлалт 50, хатуу хязгаарлалт 75 байсныг зөөлөн хязгаарлалт 500 болон хатуу хязгаарлалт 600 болгон өсгөхийн тулд дараах: /usr: kbytes in use: 65, limits (soft = 50, hard = 75) мөрийг доорх шиг болгож өөрчлөх хэрэгтэй: /usr: kbytes in use: 65, limits (soft = 500, hard = 600) Таныг засварлагчаас гарсны дараа шинэ ноогдлын хязгаарлалтууд байрандаа орох болно. Заримдаа ноогдлын хязгаарлалтуудыг зарим UID-ийн хүрээний хувьд зааж өгөх шаардлага гардаг. Үүнийг &man.edquota.8; тушаалд тохируулгыг ашиглан хийдэг. Эхлээд хэрэглэгчид хүссэн ноогдлын хязгаарлалтаа зааж өгөөд дараа нь edquota -p protouser startuid-enduid тушаалыг ажиллуулна. Жишээ нь хэрэв хэрэглэгч test хүссэн ноогдлын хязгаарлалттай байгаа бол энэ ноогдлын хязгаарлалтыг 10,000-с 19,999 хүртэлх UID-уудад хувилж хамааруулахын тулд дараах тушаалыг ажиллуулна: &prompt.root; edquota -p test 10000-19999 Дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.edquota.8; гарын авлагын хуудаснаас үзнэ үү. Ноогдлын хязгаарлалтууд болон дискний хэрэглээг шалгах нь дискний ноогдлууд шалгах нь Ноогдлын хязгаарлалтууд болон дискний хэрэглээг шалгахын тулд та &man.quota.1; эсвэл &man.repquota.8; тушаалын нэгийг ашиглаж болно. &man.quota.1; тушаалыг хэрэглэгч эсвэл бүлгийн ноогдлууд болон дискний зайг шалгахад хэрэглэж болно. Хэрэглэгч нь зөвхөн өөрийн ноогдол болон өөрийн гишүүн бүлгийн ноогдлыг шалгаж чадна. Зөвхөн супер хэрэглэгч бүх хэрэглэгч болон бүлгийн ноогдлуудыг харж болно. &man.repquota.8; тушаалыг ноогдлууд идэвхжүүлэгдсэн файлын системүүдийн хувьд бүх ноогдлууд болон дискний хэрэглээний ерөнхий дүнг авахад хэрэглэж болно. Дараах нь хоёр файлын систем дээр ноогдлын хязгаарлалттай хэрэглэгчийн хувьд quota -v тушаалын жишээ гаралт юм. Disk quotas for user test (uid 1002): Filesystem usage quota limit grace files quota limit grace /usr 65* 50 75 5days 7 50 60 /usr/var 0 50 75 0 50 60 энэрэнгүй хугацаа Дээрх жишээний /usr файлын систем дээр хэрэглэгч 50 кбайтын зөөлөн хязгаарлалтыг 15 кбайтаар илүүдүүлсэн байгаа бөгөөд 5 хоногийн энэрэнгүй хугацаа үлдсэн байна. Од * тэмдэгт нь хэрэглэгч өөрийн ноогдлын хязгаарлалтаас илүү гарсныг харуулж байна. Ердийн үед хэрэглэгч ямар ч дискний зай ашиглаагүй байгаа тийм файлын системүүд, файлын системийн хувьд ноогдлын хязгаарлалт байсан ч гэсэн &man.quota.1; тушаалын гаралтад харагддаггүй байна. тохируулга нь тэдгээр файлын системүүдийг харуулах бөгөөд дээрх жишээн дээр /usr/var файлын системийг харуулж байна. NFS дээгүүрх ноогдлууд NFS Ноогдлууд нь NFS сервер дээр ноогдлын дэд системээр хянагддаг. &man.rpc.rquotad.8; демон нь NFS клиентүүд дээр өөрсдийн ноогдлын статистикуудыг хэрэглэгчдэд үзэх боломжийг олгож ноогдлын мэдээллийг тэдгээр машинууд дээр &man.quota.1; тушаалд бэлэн болгож өгдөг. rpc.rquotad/etc/inetd.conf файлд ингэж идэвхжүүлнэ: rquotad/1 dgram rpc/udp wait root /usr/libexec/rpc.rquotad rpc.rquotad Одоо inetd-г дахин ачаал: &prompt.root; kill -HUP `cat /var/run/inetd.pid` Лаки Грийн Хувь нэмэр болгон оруулсан
shamrock@cypherpunks.to
Дискний хуваалтуудыг шифрлэх нь дискнүүд шифрлэх нь FreeBSD нь өгөгдөлд зөвшөөрөгдөөгүй хандах хандалтын эсрэг маш сайн шууд хамгаалалтуудыг санал болгодог. Файлын зөвшөөрлүүд болон Mandatory Access Control (MAC) буюу Албадмал Хандалт Хяналт (-г үзнэ үү) нь компьютер ассан, үйлдлийн систем идэвхтэй байх үед зөвшөөрөлгүй гуравдагч нөхдүүдийг өгөгдөлд хандахаас хамгаалахад тусалдаг. Гэхдээ хэрэв халдагч компьютерт физик хандалт олж аван компьютерийн хатуу хөтчийг өөр систем уруу зөөн эмзэг өгөгдлийг хуулж шинжилгээ хийж чадах бол үйлдлийн системийн мөрдүүлдэг зөвшөөрлүүд нь хамааралгүй болох юм. Халдагч хэрхэн хатуу диск эсвэл унтраасан компьютерийг эзэмшсэнээс үл хамаарч &os; дээрх GEOM Based Disk Encryption (gbde) буюу GEOM дээр тулгуурласан дискний шифрлэлт болон geli криптограф дэд системүүд нь компьютерийн файлын системүүд дээрх өгөгдлийг бүр чухал эх үүсвэрүүд бүхий, зорилгодоо хүрэхээр ихээхэн чармайсан халдагчдаас хамгаалж чадах юм. Зөвхөн тухайн файл бүрийг шифрлэдэг ярвигтай шифрлэлтийн аргуудаас ялгаатай нь gbde болон geli нь бүх файлын системүүдийг харагдаж мэдэгдэхгүйгээр шифрлэдэг. Хатуу дискний хавтгайд цэвэр текст хэзээ ч бичигддэггүй. <application>gbde</application>-ээр диск шифрлэх <username>root</username> болно gbde-г тохируулахад супер хэрэглэгчийн эрхүүдийг шаарддаг. &prompt.user; su - Password: Цөмийн тохиргооны файлдаа &man.gbde.4; дэмжлэгийг нэмнэ Дараах мөрийг цөмийн тохиргооны файлдаа нэмнэ: options GEOM_BDE Цөмөө -д тайлбарласны дагуу дахин бүтээнэ. Шинэ цөм уруугаа дахин ачаална. Цөмийг дахин бүтээхээс өөр нэг арга нь kldload ашиглаж &man.gbde.4;-г ачаалах явдал юм: &prompt.root; kldload geom_bde - Одоогоор цөмийн модулийг ачаалах явцад дуудах тохируулга - /boot/loader.conf файлд байхгүй байгаа. Шифрлэгдсэн хатуу хөтчүүдийг бэлдэх нь Дараах жишээ нь таныг өөрийн систем уруу шинэ хатуу хөтөч нэмж ганц шифрлэгдсэн хуваалтыг агуулна гэж тооцдог. Энэ хуваалт нь /private гэж холбогдох болно. gbde нь /home болон /var/mail-г бас шифрлэхэд ашиглагддаг боловч энэ нь энэ танилцуулгын хүрээнээс хальж илүү төвөгтэй заавруудыг шаарддаг. Шинэ хатуу хөтчийг нэмнэ Шинэ хөтчийг систем уруу -д тайлбарласны дагуу нэмнэ. Энэ жишээн дээр шинэ хатуу хөтчийн хуваалт /dev/ad4s1c гэж нэмэгдсэн байгаа. /dev/ad0s1* төхөөрөмжүүд нь жишээ систем дээр байгаа стандарт FreeBSD хуваалтуудыг харуулж байна. &prompt.root; ls /dev/ad* /dev/ad0 /dev/ad0s1b /dev/ad0s1e /dev/ad4s1 /dev/ad0s1 /dev/ad0s1c /dev/ad0s1f /dev/ad4s1c /dev/ad0s1a /dev/ad0s1d /dev/ad4 gbde цоож файлуудыг агуулах санг үүсгэнэ &prompt.root; mkdir /etc/gbde gbde цоож файл нь шифрлэгдсэн хуваалтуудад хандахад gbde-д шаардагдах мэдээллийг агуулдаг. Цоож файлд хандах боломжгүй бол gbde нь шифрлэгдсэн хуваалтын агуулсан өгөгдлийг хөндлөнгийн их хүч шаардсан оролцоогүйгээр буцааж тайлж чадахгүй юм. Үүнийг програм хангамж дэмждэггүй. Шифрлэгдсэн хуваалт бүр тусдаа цоож файл ашигладаг. gbde хуваалтыг эхлүүлнэ gbde хуваалт ашиглагдаж эхлэхээсээ өмнө эхэлж тохируулагдсан байх шаардлагатай. Энэ эхний тохируулга нь зөвхөн нэг удаа хийгдэх ёстой: &prompt.root; gbde init /dev/ad4s1c -i -L /etc/gbde/ad4s1c &man.gbde.8; нь загварт төрөл бүрийн тохиргооны сонголтуудыг зааж өгөх боломжийг танд өгч таны засварлагчийг онгойлгох болно. UFS1 эсвэл UFS2-той ашиглахын тулд sector_size-г 2048 гэж заана: $FreeBSD: src/sbin/gbde/template.txt,v 1.1 2002/10/20 11:16:13 phk Exp $ # # Sector size is the smallest unit of data which can be read or written. # Making it too small decreases performance and decreases available space. # Making it too large may prevent filesystems from working. 512 is the # minimum and always safe. For UFS, use the fragment size # sector_size = 2048 [...] &man.gbde.8; нь өгөгдлийг аюулгүй болгоход хэрэглэгдэх ёстой нэвтрэх үгийг хоёр удаа бичихийг танаас хүснэ. Нэвтрэх үг нь хоёуланд нь адил байх ёстой. gbde-ийн таны өгөгдлийг хамгаалах чадвар таны сонгосон нэвтрэх үгийн чанараас бүхэлдээ хамаарна. Амархан тогтоож болох аюулгүй нэвтрэх үгийг хэрхэн сонгох талаар зөвлөгөөнүүдийг Diceware Passphrase вэб хуудаснаас үзнэ үү. gbde init тушаал нь таны gbde хуваалтад зориулж цоож файлыг үүсгэх бөгөөд энэ жишээн дээр /etc/gbde/ad4s1c гэж хадгалагдсан байна. gbde цоож файлууд нь шифрлэгдсэн хуваалтуудын агуулгатай цуг нөөцлөгдөх ёстой. Зөвхөн цоож файлыг устгах нь шийдсэн халдагч gbde хуваалтыг буцааж тайлахаас хамгаалж чаддаггүй бөгөөд цоож файлгүйгээр хууль ёсны эзэмшигч нь шифрлэгдсэн хуваалт дээрх өгөгдөлд &man.gbde.8; болон түүнийг зохиогчийн ерөөсөө дэмждэггүй, их хүч шаардсан ажиллагаагүйгээр хандаж чадахгүй болох юм. Шифрлэгдсэн хуваалтыг цөмд залгана &prompt.root; gbde attach /dev/ad4s1c -l /etc/gbde/ad4s1c Шифрлэгдсэн хуваалтыг эхэлж тохируулж байх үед таны сонгосон нэвтрэх үгийг оруулахыг танаас асуух болно. Шинэ шифрлэгдсэн төхөөрөмж /dev дотор /dev/device_name.bde гэж гарч ирнэ: &prompt.root; ls /dev/ad* /dev/ad0 /dev/ad0s1b /dev/ad0s1e /dev/ad4s1 /dev/ad0s1 /dev/ad0s1c /dev/ad0s1f /dev/ad4s1c /dev/ad0s1a /dev/ad0s1d /dev/ad4 /dev/ad4s1c.bde Шифрлэгдсэн төхөөрөмж дээр файлын систем үүсгэнэ Шифрлэгдсэн төхөөрөмж цөмд залгагдсаны дараа та энэ төхөөрөмж дээр файлын систем үүсгэж болно. Шифрлэгдсэн төхөөрөмж дээр файлын систем үүсгэхийн тулд &man.newfs.8;-г ашиглана. Хуучин UFS1 файлын системийг эхлүүлснээс шинэ UFS2 файлын системийг эхлүүлэх нь хамаагүй хурдан учраас &man.newfs.8;-г тохируулгатай хэрэглэхийг зөвлөдөг. &prompt.root; newfs -U -O2 /dev/ad4s1c.bde &man.newfs.8; тушаал нь төхөөрөмжийн нэрэндээ *.bde гэж өргөтгөлөөр танигдах залгагдсан gbde хуваалт дээр хийгдэх ёстой. Шифрлэгдсэн хуваалтыг холбоно Шифрлэгдсэн файлын системд зориулж холбох цэгийг үүсгэнэ. &prompt.root; mkdir /private Шифрлэгдсэн файлын системийг холбоно. &prompt.root; mount /dev/ad4s1c.bde /private Шифрлэгдсэн файлын систем байгаа эсэхийг шалгана Шифрлэгдсэн файлын систем одоо &man.df.1;-д харагдаж ашиглахад бэлэн болох ёстой. &prompt.user; df -H Filesystem Size Used Avail Capacity Mounted on /dev/ad0s1a 1037M 72M 883M 8% / /devfs 1.0K 1.0K 0B 100% /dev /dev/ad0s1f 8.1G 55K 7.5G 0% /home /dev/ad0s1e 1037M 1.1M 953M 0% /tmp /dev/ad0s1d 6.1G 1.9G 3.7G 35% /usr /dev/ad4s1c.bde 150G 4.1K 138G 0% /private Байгаа шифрлэгдсэн файлын системүүдийг холбох нь Ачаалалт бүрийн дараа ямар ч шифрлэгдсэн файлын системүүдийг ашиглаж эхлэхээсээ өмнө цөмд дахин залгаж, алдааг нь шалгаж холбож болно. Шаардлагатай тушаалуудыг root хэрэглэгч ажиллуулах ёстой гэж үздэг. gbde хуваалтыг цөмд залгана &prompt.root; gbde attach /dev/ad4s1c -l /etc/gbde/ad4s1c Шифрлэгдсэн gbde хуваалтыг эхэлж тохируулж байх үед таны сонгосон нэвтрэх үгийг оруулахыг танаас асуух болно. Файлын систем дээр алдааг шалгана Шифрлэгдсэн файлын системүүд нь автоматаар холбогдохын тулд /etc/fstab файлд одоохондоо жагсаагдах боломжгүй учир файлын системүүд дээр алдаа байгаа эсэхийг шалгаж тэдгээрийг холбохоос өмнө &man.fsck.8;-г гараар ажиллуулах ёстой. &prompt.root; fsck -p -t ffs /dev/ad4s1c.bde Шифрлэгдсэн файлын системийг холбоно &prompt.root; mount /dev/ad4s1c.bde /private Шифрлэгдсэн файлын систем одоо ашиглахад бэлэн боллоо. Шифрлэгдсэн хуваалтуудыг автоматаар холбох нь Шифрлэгдсэн хуваалтыг автоматаар залган шалгаж холбох скриптийг үүсгэж болох боловч аюулгүй байдлын шалтгаанаас болоод скрипт нь &man.gbde.8; нууц үгийг агуулсан байх ёсгүй. Харин эдгээр скриптүүдийг гараар ажиллуулж нууц үгийг консол эсвэл &man.ssh.1;-ээр оруулахыг зөвлөдөг. Өөр нэг арга нь rc.d скрипт байдаг. Энэ скриптийн нэмэлт өгөгдлүүдийг &man.rc.conf.5;-оор дамжуулж болно, жишээ нь: gbde_autoattach_all="YES" gbde_devices="ad4s1c" Энэ нь gbde нэвтрэх үгийг ачаалах үед оруулахыг шаарддаг. Зөв нэвтрэх үгийг бичсэний дараа gbde шифрлэгдсэн хуваалт автоматаар холбогдох болно. Энэ нь gbde-г зөөврийн компьютер дээр хэрэглэж байгаа үед их ашигтай байдаг. gbde-ийн ажиллуулдаг криптограф хамгаалалтууд &man.gbde.8; нь 128-bit AES-ийг CBC горимд ашиглан сектор ачааг шифрлэдэг. Диск дээрх сектор бүр өөр өөр AES түлхүүрээр шифрлэгддэг. Секторын түлхүүрүүд хэрэглэгчийн оруулсан нэвтрэх үгээс хэрхэн гаргагддаг зэрэг gbde-ийн криптограф дизайны талаар дэлгэрэнгүйг &man.gbde.4;-ээс үзнэ үү. Нийцтэй байдлын асуудлууд &man.sysinstall.8; нь gbde-шифрлэгдсэн төхөөрөмжүүдтэй нийцгүй байдаг. Бүх *.bde төхөөрөмжүүдийг &man.sysinstall.8; эхлүүлэхээс өмнө цөмөөс салгасан байх ёстой бөгөөд ингэхгүй бол энэ нь төхөөрөмжүүдийг шалгаж эхлэхдээ сүйрэх болно. Бидний жишээн дээр ашиглагдсан шифрлэгдсэн төхөөрөмжийг салгахдаа дараах тушаалыг ашиглана: &prompt.root; gbde detach /dev/ad4s1c Мөн &man.vinum.4; нь &man.geom.4; дэд системийг ашигладаггүйг анхаараарай, та gbdevinum эзлэхүүнүүдтэй ашиглаж болохгүй. Даниэл Гэрзо Хувь нэмэр болгон оруулсан <command>geli</command>-ээр диск шифрлэх нь Шинэ криптограф GEOM ангилал &os; 6.0-с эхлэн geli гэж орж иржээ. Үүнийг одоогоор &a.pjd; хөгжүүлж байгаа болно. Geli нь gbde-ээс өөр бөгөөд энэ нь өөр боломжуудыг санал болгож криптограф үйлдэлдээ өөр схемийг ашигладаг. &man.geli.8;-ийн хамгийн чухал боломжууд бол: &man.crypto.9; тогтолцоог ашигладаг — криптограф тоног төхөөрөмж бэлэн болоход geli түүнийг автоматаар ашигладаг. Олон криптограф алгоритмуудыг дэмждэг (одоогоор AES, Blowfish, болон 3DES). root хуваалтыг шифрлэх боломжийг олгодог. Шифрлэгдсэн root хуваалтад хандахад хэрэглэгддэг нэвтрэх үгийг систем ачаалахад асуудаг. Бие биеэндээ хамааралгүй хоёр түлхүүрүүдийг ашиглахыг зөвшөөрдөг (өөрөөр хэлбэл key болон company key). geli нь хурдан байдаг. Энгийн сектороос сектор уруу шифрлэлтийг хийдэг. Мастер түлхүүрүүдийг нөөцлөх ба сэргээхийг зөвшөөрдөг. Хэрэглэгч өөрийн түлхүүрүүдийг устгах хэрэгтэй болоход нөөцөөс түлхүүрүүдийг сэргээж өгөгдөлд дахин хандах боломжтой болох юм. Дискийг санамсаргүй, нэг удаагийн түлхүүрээр залгахыг зөвшөөрдөг — энэ нь swap хуваалтууд болон түр зуурын файлын системүүдэд ашигтай байдаг. geli-ийн илүү боломжуудыг &man.geli.8;-ийн гарын авлагын хуудаснаас олж болно. Дараагийн алхмууд нь geli-ийн дэмжлэгийг &os; цөмд хэрхэн идэвхжүүлэхийг тайлбарлах бөгөөд шинэ geli шифрлэлт үзүүлэгчийг хэрхэн үүсгэх талаар өгүүлэх болно. Төгсгөлд нь geli-ийн санал болгодог боломжуудыг ашиглан swap хуваалтыг хэрхэн үүсгэхийг харуулах болно. geli-г ашиглахын тулд та &os; 6.0-RELEASE болон түүнээс дээшхи хувилбарыг хэрэглэж байх ёстой. Цөмд өөрчлөлтүүд шаардлагатай учраас супер хэрэглэгчийн эрхүүд хэрэгтэй болно. Цөмийн тохиргооны файлд <command>geli</command> дэмжлэгийг нэмэх нь Дараах мөрийг цөмийн тохиргооны файлд нэмнэ: options GEOM_ELI device crypto Цөмөө -д тайлбарласны дагуу дахин бүтээнэ. Мөн geli модулийг ачаалах үед дуудаж болно. Дараах мөрийг /boot/loader.conf файлд нэмнэ: geom_eli_load="YES" &man.geli.8; нь одоо цөмд дэмжигдсэн байх ёстой. Мастер түлхүүр үүсгэх нь Дараах жишээ нь түлхүүр файлыг хэрхэн үүсгэх талаар тайлбарлах бөгөөд энэ нь /private доор холбогдсон шифрлэгдсэн үзүүлэгчийн Мастер түлхүүрийн хэсэг болон ашиглагдах болно. Түлхүүр файл нь Мастер түлхүүрийг шифрлэхэд хэрэглэгдэх зарим санамсаргүй өгөгдлийг өгөх болно. Мастер түлхүүр нь нэвтрэх үгээр бас хамгаалагдах болно. Үзүүлэгчийн секторын хэмжээ 4kB том байх болно. Мөн энэ хэлэлцүүлэг нь geli үзүүлэгчийг хэрхэн залгаж түүн дээр файлын систем үүсгэх, хэрхэн түүнийг холбож ажиллах болон төгсгөлд нь хэрхэн салгах талаар тайлбарлах болно. Илүү сайн ажиллагааг хангахын тулд секторын том хэмжээг (4kB ч юм уу) ашиглахыг зөвлөдөг. Мастер түлхүүр нь нэвтрэх үгээр хамгаалагдах бөгөөд түлхүүр файлд зориулагдсан өгөгдлийн эх нь /dev/random байх болно. Бидний үзүүлэгч гэж нэрлэдэг /dev/da2.eli-ийн секторын хэмжээ 4kB байх болно. &prompt.root; dd if=/dev/random of=/root/da2.key bs=64 count=1 &prompt.root; geli init -s 4096 -K /root/da2.key /dev/da2 Enter new passphrase: Reenter new passphrase: Нэвтрэх үг болон түлхүүр файлыг хоёуланг нь заавал ашиглах шаардлагагүй; Мастер түлхүүрийг нууцлах аль ч аргыг тусад нь ашиглаж болно. Хэрэв түлхүүр файл - гэж өгөгдсөн бол стандарт оролтыг ашиглана. Энэ жишээ нь нэгээс олон түлхүүр файлыг хэрхэн ашиглаж болох талаар харуулж байна. &prompt.root; cat keyfile1 keyfile2 keyfile3 | geli init -K - /dev/da2 Үзүүлэгчийг үүсгэсэн түлхүүрийн тусламжтай залгах нь &prompt.root; geli attach -k /root/da2.key /dev/da2 Enter passphrase: Шинэ цэвэр текст төхөөрөмж /dev/da2.eli гэж нэрлэгдэх болно. &prompt.root; ls /dev/da2* /dev/da2 /dev/da2.eli Шинэ файлын системийг үүсгэх нь &prompt.root; dd if=/dev/random of=/dev/da2.eli bs=1m &prompt.root; newfs /dev/da2.eli &prompt.root; mount /dev/da2.eli /private Шифрлэгдсэн файлын систем &man.df.1;-д харагдаж ашиглахад бэлэн болох ёстой. &prompt.root; df -H Filesystem Size Used Avail Capacity Mounted on /dev/ad0s1a 248M 89M 139M 38% / /devfs 1.0K 1.0K 0B 100% /dev /dev/ad0s1f 7.7G 2.3G 4.9G 32% /usr /dev/ad0s1d 989M 1.5M 909M 0% /tmp /dev/ad0s1e 3.9G 1.3G 2.3G 35% /var /dev/da2.eli 150G 4.1K 138G 0% /private Үзүүлэгчийг холбосныг салгаж залгасныг болиулах Шифрлэгдсэн хуваалт дээрх ажил хийгдэж дуусаад /private хуваалт хэрэггүй болох үед geli шифрлэгдсэн хуваалтыг холбосноо салган цөмд залгаснаа бас салгах нь зүйтэй юм. &prompt.root; umount /private &prompt.root; geli detach da2.eli &man.geli.8;-ийг хэрэглэх тухай дэлгэрэнгүй мэдээллийг гарын авлагын хуудаснаас олж болно. <filename>geli</filename> <filename>rc.d</filename> скриптийг ашиглах нь geli нь geli-ийн хэрэглээг хялбаршуулахад ашиглаж болох rc.d скрипттэй цуг ирдэг. geli-г &man.rc.conf.5;-оор тохируулах жишээг дараахаас харж болно: geli_devices="da2" geli_da2_flags="-p -k /root/da2.key" Энэ нь /dev/da2-г Мастер түлхүүр файл нь /root/da2.key-д байрлах geli үзүүлэгч гэж тохируулах бөгөөд үзүүлэгчийг залгаж байхдаа geli нь нэвтрэх үгийг ашиглахгүй (хэрэв -P сонголт geli-г эхлүүлэх үед өгөгдсөн тохиолдолд энэ нь ашиглагдах боломжтой). Систем нь geli үзүүлэгчийг цөмөөс систем унтрахаас өмнө салгах болно. rc.d-г тохируулах талаар дэлгэрэнгүй мэдээлэл энэхүү гарын авлагын rc.d хэсэгт байгаа болно.
Крисчан Брюффэр Бичсэн Swap зайг шифрлэх swap шифрлэх &os; дээрх swap-ийн шифрлэлт нь тохируулахад амархан байдаг бөгөөд &os; 5.3-RELEASE-с эхлээд ийм боломжтой болсон юм. &os;-ийн аль хувилбарыг ашиглаж байгаагаас хамаараад өөр өөр тохируулгууд байдаг бөгөөд тохиргоо нь нэлээн өөр өөр байдаг. &os; 6.0-RELEASE-с эхлээд &man.gbde.8; эсвэл &man.geli.8; шифрлэх системүүдийг swap-ийг шифрлэхэд ашиглаж болно. Өмнөх хувилбаруудад зөвхөн &man.gbde.8; байдаг. Энэ хоёр систем нь хоёулаа encswap rc.d скриптийг ашигладаг. Өмнөх Дискний хуваалтуудыг шифрлэх хэсэг нь өөр өөр шифрлэх системүүдийн тухай богино хэлэлцүүлгийг агуулдаг. Swap яагаад шифрлэгдэх ёстой вэ? Дискний хуваалтуудын шифрлэлтийн нэгэн адил swap зайн шифрлэлт нь эмзэг мэдээллийг хамгаалахын тулд хийгддэг. Нууц үгстэй ажилладаг програм байлаа гэж бодъё. Эдгээр нууц үгс нь физик санах ойд байгаа үед бүгд зүгээр байна. Гэхдээ хэрэв үйлдлийн систем нь бусад програмуудад зориулж зайг чөлөөлөхийн тулд санах ойн хуудаснуудыг swap хийж эхэлбэл нууц үгс нь дискний хавтгай дээр шифрлэгдэлгүй бичигдэж болох бөгөөд энэ нь өрсөлдөгчийн хувьд олж авахад амархан болох юм. Swap зайг шифрлэх нь энэ тохиолдолд шийдэл болж болох юм. Бэлтгэл Энэ хэсгийн үлдсэн хэсэгт ad0s1b нь swap хуваалт байх болно. Энэ хүртэл swap нь шифрлэгдээгүй байгаа билээ. Аль хэдийн нууц үгс эсвэл бусад эмзэг өгөгдөл дискний хавтгайнууд дээр цэвэр текстээр байж болзошгүй юм. Үүнийг засварлахын тулд swap хуваалт дээрх өгөгдлийг санамсаргүй хаягдлаар дарж бичих хэрэгтэй: &prompt.root; dd if=/dev/random of=/dev/ad0s1b bs=1m &man.gbde.8; ашиглан swap шифрлэлт хийх Хэрэв &os; 6.0-RELEASE болон түүнээс шинэ хувилбар ашиглагдаж байгаа бол .bde дагаварыг /etc/fstab-ийн тохирох swap мөр дэх төхөөрөмжид нэмэх шаардлагатай: # Device Mountpoint FStype Options Dump Pass# /dev/ad0s1b.bde none swap sw 0 0 &os; 6.0-RELEASE хувилбараас өмнөх системүүдэд дараах мөр нь /etc/rc.conf файлд бас хэрэгтэй: gbde_swap_enable="YES" &man.geli.8; ашиглан swap шифрлэлт хийх Өөрөөр, swap шифрлэлтэд зориулж &man.geli.8;-г ашиглах процедур нь &man.gbde.8; ашиглахтай төстэй. .eli дагаварыг /etc/fstab-ийн тохирох swap мөр дэх төхөөрөмжид нэмэх шаардлагатай: # Device Mountpoint FStype Options Dump Pass# /dev/ad0s1b.eli none swap sw 0 0 &man.geli.8; нь AES алгоритмийг анхдагчаар 256 битийн урттай түлхүүртэй ашигладаг. Мөн эдгээр анхдагчуудыг /etc/rc.conf файлд geli_swap_flags тохируулгыг ашиглан өөрчилж болно. Дараах мөр нь encswap rc.d скриптийг detach on last close тохируулгыг зааж 4 килобайтын секторын хэмжээтэй, 128 бит түлхүүрийн урттайгаар Blowfish алгоритм ашиглан &man.geli.8; swap хуваалт үүсгэ гэж хэлж байна: geli_swap_flags="-a blowfish -l 128 -s 4096 -d" &man.geli.8; гарын авлагын хуудсан дахь onetime тушаалын тайлбараас боломжит тохируулгуудын жагсаалтыг лавлана уу. Ажиллаж байгаа эсэхийг шалгах Систем дахин ачаалагдсаны дараа шифрлэгдсэн swap-ийн зөв үйлдлийг swapinfo тушаал ашиглан шалгаж болно. Хэрэв &man.gbde.8; ашиглагдаж байвал: &prompt.user; swapinfo Device 1K-blocks Used Avail Capacity /dev/ad0s1b.bde 542720 0 542720 0% Хэрэв &man.geli.8; ашиглагдаж байвал: &prompt.user; swapinfo Device 1K-blocks Used Avail Capacity /dev/ad0s1b.eli 542720 0 542720 0%
diff --git a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/eresources/chapter.sgml b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/eresources/chapter.sgml index 5e74a2580b..8be75c5a3c 100644 --- a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/eresources/chapter.sgml +++ b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/eresources/chapter.sgml @@ -1,1782 +1,1787 @@ Интернэт дэх эх үүсвэрүүд FreeBSD-ийн дэвшлийн хурдан алхаа нь хамгийн сүүлийн хөгжүүлэлтүүдийг дагахаас хамаараад хэвлэн гаргах хэрэгцээгүй болгоход хүргэдэг. Цахим эх үүсвэрүүд нь хамгийн шилдэг нь бөгөөд хамгийн сүүлийн үеийн дэвшилтүүдийн талаар мэдлэгтэй байх бараг цорын ганц арга юм. FreeBSD нь сайн дурын чармайлт болохоор хэрэглэгчийн хүрээнийхэн нь өөрсдөө цахим захидал болон тэр хүрээнийхэнд хүрэх хамгийн үр ашигтай арга болох USENET мэдээнүүдийн тусламжтайгаар ерөнхийдөө нэгэн хэлбэрийн техникийн дэмжлэгийн хэлтэс маягаар үйлчилдэг. FreeBSD-ийн хэрэглэгчийн хүрээнийхэнд хандах хамгийн чухал цэгүүдийг доор дурдав. Хэрэв та энд дурдагдсанаас өөр эх үүсвэрүүдийн талаар мэдэж байвал тэдгээрийг бас энэ жагсаалтад оруулахаар &a.doc; уруу илгээнэ үү. Захидлын жагсаалтууд FreeBSD-ийн хөгжүүлэлтийн олон гишүүд USENET-ийг уншдаг ч гэсэн хэрэв та comp.unix.bsd.freebsd.* бүлгүүдийн аль нэг уруу өөрийн асуултуудаа илгээсэн бол бид таны асуултуудыг цагт нь (эсвэл бүр үгүй) авч чадна гэж үргэлж баталгаа өгч чадахгүй билээ. Өөрийн асуултуудаа тохирох захидлын жагсаалт уруу хаягласнаар таны асуултууд бидэнд болон төвлөрсөн FreeBSD-ийн олон нийтэд илүү хариулт авах боломжтойгоор (буюу ядаж л хурдан) хүрэх болно. Энэ баримтын сүүл хэсэгт төрөл бүрийн жагсаалтуудад зориулсан дүрмүүд бий. Аль нэг жагсаалт уруу элсэн орох эсвэл захидал илгээхээсээ өмнө жагсаалтын дүрмийг уншина уу. Одоо манай захидлын жагсаалтын захиалагчдын ихэнх нь FreeBSD-тэй холбоотой олон зуун захиануудыг өдөр бүр авдаг бөгөөд зөв хэрэглэх тухай дүрэм, журмуудыг гаргаснаар бид жагсаалтуудын шуугиан, дохионы харьцааг (signal-to-noise ratio) өндөр байлгахыг хичээдэг. Бага хийх нь захидлын жагсаалтыг энэ төсөлд зориулсан үр ашигтай холбооны зөөвөрлөгч байхыг эцсийн эцэст болиулж болох юм. Аль жагсаалт уруу асуултаа илгээхээ мэдэхгүй эргэлзэж байгаа бол FreeBSD-асуултууд захидлын жагсаалтаас хэрхэн хамгийн их ашгийг авч болох вэ хэсгээс үзнэ үү. Аль нэг жагсаалт уруу илгээхээсээ өмнө байнга давтагддаг хэлэлцүүлгүүдийг үүсгэхгүй байхад хэрхэн туслах зэрэг захидлын жагсаалтыг хэрхэн хамгийн үр ашигтай ашиглах талаар сурах хэрэгтэй. Үүнийг тулд Захидлын жагсаалтын байнга асуудаг асуултууд (FAQ) баримтыг унших нь зүйтэй. Бүх захидлын жагсаалтуудын хувьд архивууд хадгалагддаг бөгөөд FreeBSD Дэлхий Даяарх Вэб сервер ашиглан хайлт хийж болно. Түлхүүр үгээр хайж болох архив нь байнга асуугддаг асуултуудад зориулсан хариултуудыг олох хамгийн шилдэг аргыг санал болгодог бөгөөд асуулт илгээхээсээ өмнө эдгээрээс лавлах хэрэгтэй юм. Жагсаалтын тойм Ерөнхий жагсаалтууд: Дараах нь ерөнхий жагсаалтууд бөгөөд эдгээрт хэн ч гэсэн чөлөөтэй (зоригтойгоор) элсэж болно: Жагсаалт Зорилго &a.cvsall.name; FreeBSD-ийн эх мод уруу хийгдсэн өөрчлөлтүүд &a.advocacy.name; FreeBSD Evangelism &a.announce.name; Чухал үйл явдлууд болон төслийн гол гол үе шатууд &a.arch.name; Архитектур болон дизайны хэлэлцүүлгүүд &a.bugbusters.name; FreeBSD-ийн асуудлын тайлангийн мэдээллийн бааз болон түүнтэй холбоотой хэрэгслүүдийн арчилгаатай холбоотой хэлэлцүүлгүүд &a.bugs.name; Алдааны тайлангууд &a.chat.name; FreeBSD хүрээнийхэнтэй холбоотой техникийн бус зүйлс &a.current.name; &os.current;-н хэрэглээтэй хамаатай хэлэлцүүлэг &a.isp.name; FreeBSD ашиглаж байгаа Интернэтийн үйлчилгээ үзүүлэгчдийн асуудлууд &a.jobs.name; FreeBSD-тэй холбоотой ажил болон зөвлөгөөний боломжууд &a.policy.name; FreeBSD-ийн Гол багийн бодлогын шийдвэрүүд. Бага хэмжээний бөгөөд зөвхөн унших боломжтой &a.questions.name; Хэрэглэгчийн асуултууд болон техникийн дэмжлэг &a.security-notifications.name; Аюулгүй байдлын мэдэгдлүүд &a.stable.name; &os.stable;-н хэрэглээтэй холбоотой хэлэлцүүлэг &a.test.name; Аль нэг жагсаалт уруу тест захиа явуулахын оронд энэ жагсаалт ашиглагдана Техникийн жагсаалтууд: Дараах жагсаалтууд нь техникийн хэлэлцүүлэгт зориулагдсан. Эдгээр жагсаалтын агуулга болон хэрхэн ашиглах талаар нарийн чанд зааврууд байдаг учраас аль нэг уруу нь элсэх юм уу эсвэл захидал илгээхээсээ өмнө жагсаалт болгоны дүрэм, журмыг та унших хэрэгтэй юм. Жагсаалт Зорилго &a.acpi.name; ACPI болон тэжээлийн удирдлагын хөгжүүлэлт &a.afs.name; AFS-г FreeBSD уруу хөрвүүлэх &a.aic7xxx.name; &adaptec; AIC 7xxx-д зориулж драйверууд хөгжүүлэх &a.alpha.name; FreeBSD-г Alpha уруу хөрвүүлэх &a.amd64.name; FreeBSD-г AMD64 системүүд уруу хөрвүүлэх &a.apache.name; Apache-тай холбоотой портуудын тухай хэлэлцүүлэг &a.arm.name; FreeBSD-г &arm; процессорууд уруу хөрвүүлэх &a.atm.name; FreeBSD дээр ATM сүлжээг ашиглах &a.audit.name; Эх код аудит хийх төсөл &a.binup.name; Хоёртын шинэчлэл хийх системийн дизайн болон хөгжүүлэлт &a.bluetooth.name; FreeBSD дээр &bluetooth; технологийг ашиглах &a.cluster.name; FreeBSD-г кластерчлагдсан орчинд ашиглах &a.cvsweb.name; CVSweb арчилгаа &a.database.name; FreeBSD дээрх мэдээллийн бааз болон хөгжүүлэлтийн талаар хэлэлцэх &a.doc.name; FreeBSD-тэй холбоотой баримтуудыг үүсгэх &a.drivers.name; &os;-д зориулж төхөөрөмжийн драйверуудыг бичих &a.eclipse.name; Eclipse IDE, хэрэгслүүд, клиентийн баялаг програмууд болон портуудын FreeBSD хэрэглэгчид. &a.embedded.name; FreeBSD-г авсаар (embedded) програмуудад ашиглах &a.eol.name; FreeBSD төслөөр дэмжигдэхээ больсон FreeBSD-тэй холбоотой програм хангамжийн дэмжлэг. &a.emulation.name; Линукс/&ms-dos;/&windows; зэрэг системүүдийн эмуляц &a.firewire.name; FreeBSD &firewire; (iLink, IEEE 1394) техникийн хэлэлцүүлэг &a.fs.name; Файлын системүүд &a.geom.name; GEOM-той холбоотой хэлэлцүүлгүүд болон шийдлүүд &a.gnome.name; GNOME болон GNOME програмуудыг хөрвүүлэх &a.hackers.name; Техникийн ерөнхий хэлэлцүүлэг &a.hardware.name; FreeBSD-г тааруулахтай холбоотой тоног төхөөрөмжийн ерөнхий хэлэлцүүлэг &a.i18n.name; FreeBSD Интернационалчлал &a.ia32.name; IA-32 (&intel; x86) тавцан дээрх FreeBSD &a.ia64.name; FreeBSD-г &intel;-ийн ирж байгаа IA64 системүүд уруу хөрвүүлэх &a.ipfw.name; IP галт ханын кодны шинэ дизайны тухай техникийн хэлэлцүүлэг &a.isdn.name; ISDN хөгжүүлэгчид + + &a.jail.name; + &man.jail.8; боломжийн тухай хэлэлцүүлэг + + &a.java.name; &java; хөгжүүлэгчид болон &jdk;-г FreeBSD уруу хөрвүүлж байгаа хүмүүс &a.kde.name; KDE болон KDE програмуудыг порт хийх &a.lfs.name; LFS-г FreeBSD руу порт хийх &a.libh.name; Хоёр дахь үеийн суулгалт болон багцын систем &a.mips.name; FreeBSD-г &mips рүү порт хийх; &a.mobile.name; Хөдөлгөөнт тооцооллын тухай хэлэлцүүлгүүд &a.mozilla.name; Mozilla-г FreeBSD руу порт хийх &a.multimedia.name; Мультимедиа програмууд &a.newbus.name; Шугамын архитектурын тухай техникийн хэлэлцүүлгүүд &a.net.name; Сүлжээний хэлэлцүүлэг ба TCP/IP эх код &a.openoffice.name; OpenOffice.org болон &staroffice;-г FreeBSD руу порт хийх &a.performance.name; Өндөр хурдтай ажиллагаа/ачааллын суулгалтуудад зориулсан ажиллагааг тааруулах асуултууд &a.perl.name; Perl-тэй холбоотой портуудын арчилгаа &a.pf.name; Пакет шүүгч галт ханын системийн тухай хэлэлцүүлэг болон асуултууд &a.platforms.name; &intel; биш архитектур тавцангууд руу порт хийх талаар &a.ports.name; Портын цуглуулгын тухай хэлэлцүүлэг &a.ports-bugs.name; Портын алдаанууд/PR-уудын тухай хэлэлцүүлэг &a.ppc.name; FreeBSD-г &powerpc; руу порт хийх &a.proliant.name; HP ProLiant сервер тавцангууд дээрх FreeBSD-ийн тухай техникийн хэлэлцүүлэг &a.python.name; FreeBSD-тэй холбоотой Python-ий асуудлууд &a.qa.name; Чанарын баталгааны тухай хэлэлцүүлэг, ихэвчлэн гарах гэж байгаа хувилбар &a.rc.name; rc.d систем болон түүний хөгжүүлэлттэй холбоотой хэлэлцүүлэг &a.realtime.name; FreeBSD-ийн realtime өргөтгөлүүдийн хөгжүүлэлт &a.scsi.name; SCSI дэд систем &a.security.name; FreeBSD-д нөлөөлөх аюулгүй байдлын асуудлууд &a.small.name; Embedded буюу авсаар програмуудад FreeBSD-г ашиглах (хуучин; үүний оронд &a.embedded.name;-г ашигла) &a.smp.name; [A]Symmetric MultiProcessing буюу нэг ба олон процессортой холбоотой дизайны хэлэлцүүлгүүд &a.sparc.name; FreeBSD-г &sparc; дээр суурилсан системүүдэд порт хийх &a.standards.name; C99 болон &posix; стандартуудтай FreeBSD-ийн нийцтэй байдал &a.sun4v.name; FreeBSD-г &ultrasparc; T1 дээр суурилсан системүүд уруу порт хийх &a.threads.name; FreeBSD дээрх урсгалжилт &a.testing.name; FreeBSD-ийн ажиллагаа болон найдвартай байдлын тестүүд &a.tokenring.name; FreeBSD дээрх Token Ring-ийн дэмжлэг &a.usb.name; USB-д зориулсан &os;-ийн дэмжлэгийн тухай хэлэлцүүлэг &a.vuxml.name; VuXML дэд бүтцийн тухай хэлэлцүүлэг &a.x11.name; FreeBSD дээрх X11-ийн арчилгаа ба дэмжлэг Хязгаарлагдмал жагсаалтууд: Дараах жагсаалтууд нь илүү тусгайлсан (болон шаардаж байгаа) олон нийтэд зориулагдсан бөгөөд ерөнхий нийтийн сонирхлыг татахгүй байж болох юм. Эдгээр хязгаарлагдмал жагсаалтуудын аль нэг уруу элсэхээсээ өмнө техникийн жагсаалтуудад орох нь зүйтэй юм. Ингэснээр та харилцааны ёс дүрмийг ойлгох болно. Жагсаалт Зорилго &a.hubs.name; Толин тусгал сайтуудыг ажиллуулж байгаа хүмүүс (дэд бүтцийн дэмжлэг) &a.usergroups.name; Хэрэглэгчийн бүлгийн зохицуулалт &a.vendors.name; Үйлдвэрлэгчдийн урьдчилсан хувилбарын зохицуулалт &a.www.name; www.FreeBSD.org-ийн арчлагчид Digest буюу товч мэдээллийн жагсаалтууд: Дээрх бүх жагсаалтууд нь товч хэлбэрээр байдаг. Жагсаалтад бүртгүүлсний дараа та өөрийн бүртгэлийн тохируулгуудын хэсэгт товч мэдээлэл хүлээж авах тохируулгуудыг өөрчилж болно. CVS жагсаалтууд: Дараах жагсаалтууд нь эх модны төрөл бүрийн талбарууд дахь өөрчлөлтүүдийн тухай бүртгэлийн мэдэгдлүүдийг харахыг хүссэн хүмүүст зориулагдсан байдаг. Тэдгээр нь Зөвхөн Уншигдах жагсаалтууд бөгөөд тэдгээр рүү захидал илгээх ёсгүй юм. Жагсаалт Эх талбар Талбарын тайлбар (зориулагдсан эх) &a.cvsall.name; /usr/(CVSROOT|doc|ports|projects|src) Модон дахь бүх газар хийгдсэн бүх өөрчлөлтүүд (бусад CVS итгэмжлэн оруулалтын жагсаалтуудын том нь) &a.cvs-doc.name; /usr/(doc|www) doc болон www моднуудын бүх өөрчлөлтүүд &a.cvs-ports.name; /usr/ports Портын цуглуулгын бүх өөрчлөлтүүд &a.cvs-projects.name; /usr/projects projects модны бүх өөрчлөлтүүд &a.cvs-src.name; /usr/src src модны бүх өөрчлөлтүүд Хэрхэн бүртгүүлэх вэ Жагсаалтанд бүртгүүлэхийн тулд дээр байгаа жагсаалтын нэрэн дээр дарах юм уу эсвэл &a.mailman.lists.link; руу очоод сонирхож байгаа жагсаалт дээрээ дарах хэрэгтэй. Жагсаалтын хуудас бүртгүүлэхэд хэрэгтэй бүх заавруудыг агуулсан байх ёстой. Өгөгдсөн жагсаалт уруу илгээхийн тулд ердөө л жагсаалтын_нэр@FreeBSD.org хаяг уруу захидал илгээнэ. Дараа нь захидлын жагсаалтын дэлхий даяарх гишүүдэд тараагдах болно. Жагсаалтаас гарахын тулд жагсаалтаас хүлээн авсан цахим захидал бүрийн доор байрлах URL дээр дарах хэрэгтэй. Өөрийгөө бүртгэлээс хасахын тулд бас цахим захидал жагсаалтын_нэр-unsubscribe@FreeBSD.org руу илгээж болно. Дахин хэлэхэд бид техникийн захидлын жагсаалтуудад техникийн талын зүйлс хэлэлцэхийг танаас хүсэж байна. Хэрэв та зөвхөн чухал зарлалуудыг сонирхож байгаа бол та &a.announce;-д бүртгүүлэх нь зүйтэй юм. Энэ жагсаалт нь зөвхөн мэдээллийн сийрэг урсгалд зориулагдсан юм. Жагсаалтын дүрэм, журмууд FreeBSD-ийн бүх захидлын жагсаалтууд нь тодорхой нэг үндсэн дүрмүүдтэй байдаг. Тэдгээрийг ашиглаж байгаа болгон дагаж мөрдөх ёстой. Эдгээр заавруудыг дагахгүй байх тохиолдолд FreeBSD Postmaster postmaster@FreeBSD.org-с хоёр (2) анхааруулга бичгээр ирэх бөгөөд үүний дараа гурав дахь удаагаа зөрчсөн тохиолдолд илгээгчийг FreeBSD-ийн бүх захидлын жагсаалтаас хасаж тэдгээр рүү дахиж илгээхийг нь шүүх болно. Бид ийм дүрмүүд, арга хэмжээнүүд байгаад харамсаж байгаа боловч өнөөгийн Интернэт нь маш танхай балмад орчин юм шиг санагддаг бөгөөд олон хүмүүс эдгээрийн арга замууд ямар эмзэг болохыг хүндэтгэдэггүй билээ. Дагаж мөрдөх дүрэм, журмууд: Аль ч илгээлтийн сэдэв нь илгээгдсэн жагсаалтынхаа үндсэн дүрэм, журмыг дагаж мөрдөж байх ёстой, өөрөөр хэлбэл хэрэв жагсаалт техникийн асуудлуудын талаар бол таны илгээж байгаа захидал техникийн хэлэлцүүлэг агуулсан байх ёстой. Хамааралгүй үргэлжлэх чалчаа эсвэл уурлаж шатсан байдал нь захидлын жагсаалтын утгыг түүн дээр байгаа бүхний хувьд алдагдуулж тэвчихгүй байдалд хүргэнэ. Ямар ч тодорхой сэдэвгүй чөлөөт хэлбэрийн хэлэлцүүлэгт зориулсан &a.chat; хэлэлцүүлэг чөлөөтэй байдаг бөгөөд үүнийг ашиглах ёстой юм. 2-оос илүү захидлын жагсаалтад зэрэг илгээж болохгүй бөгөөд зөвхөн 2 хүртэлхийг хэрэв тодорхой, илт хэрэгцээ байгаа тохиолдолд хоёр жагсаалт уруу илгээхийг зөвшөөрдөг. Ихэнх жагсаалтуудын хувьд аль хэдийн маш их хэмжээний бүртгэгдсэн хүмүүс давхацдаг бөгөөд ихэнх тусгай зориулагдсан холилдлуудыг (-stable & -scsi гэх мэт) тооцохгүй юм бол нэгэн зэрэг нэг жагсаалтаас олон жагсаалт уруу илгээх шалтгаан жинхэнэдээ байхгүй юм. Хэрэв мэдээ ийм замаар Cc мөрөн дээр олон захидлын жагсаалттайгаар тань руу илгээгдсэн бол дахин илгээхээсээ өмнө Cc мөрийг бас авч хаях ёстой юм. Анхлан эхлэгч нь хэн байгаагаас үл хамааран та олон жагсаалт уруу илгээх өөрийн илгээлтүүдийнхээ төлөө хариуцлага бас хүлээх ёстой юм. Хувь хүн рүү чиглэсэн халдлагууд болон гутаан доромжлол нь (маргаан) зөвшөөрөгддөггүй бөгөөд энэ нь хэрэглэгчид болон хөгжүүлэгчдийг адилхан хамардаг. Зөвшөөрөөгүй байхад эсвэл зөвшөөрөл өгөгдөхөөргүй байхад хувийн захиаг нээх эсвэл дахин илгээх зэрэг сүлжээн дэх харилцааны бүдүүлэг үйлдлүүд сайшаагддаггүй боловч хүчээр таслан зогсоогддоггүй. Гэхдээ жагсаалтын дүрэм, журмын хүрээнд ийм агуулга таарах зарим цөөн тохиолдол бас байдаг бөгөөд ийм тохиолдолд анхааруулга явуулах (эсвэл хөөх) арга хэмжээнүүдийг тухай бүрт нь авч болох юм. FreeBSD-тэй холбоогүй бүтээгдэхүүнүүд эсвэл үйлчилгээнүүдийг сурталчлахыг хатуугаар хориглодог бөгөөд хэрэв зөрчигч спамаар сурталчилж байгаа нь илт байвал түүнийг нэн даруй хөөхөд хүргэнэ. Жагсаалт бүрийн дүрэм, журмууд: &a.acpi.name; ACPI болон тэжээлийн удирдлагын хөгжүүлэлт &a.afs.name; Andrew File System буюу Эндрю файлын систем Энэ жагсаалт нь AFS-г CMU/Transarc-аас порт хийж ашиглах тухай хэлэлцүүлэгт зориулагдсан &a.announce.name; Чухал үйл явдлууд / түүхийн гол үеүүд Энэ нь FreeBSD-ийн чухал үйл явдлуудын тухай тохиолдлын зарлалуудыг сонирхсон хүмүүст зориулагдсан захидлын жагсаалт юм. Үүнд хормын хувилбарууд болон бусад хувилбаруудын тухай зарлалууд багтдаг. Энэ нь бас FreeBSD-ийн шинэ боломжуудын зарлалуудыг агуулдаг. Сайн дурынхныг уриалах гэх мэтийг бас агуулж болох юм. Энэ нь бага ачаалалтай, чанд хянагдсан захидлын жагсаалт юм. &a.arch.name; Архитектур болон дизайны хэлэлцүүлгүүд Энэ жагсаалт нь FreeBSD-ийн архитектурын хэлэлцүүлэгт зориулагдсан. Захианууд нь ихэвчлэн маш техникийн шинж чанартай байх болно. Тохиромжтой сэдвүүдийн жишээг дурдвал: Нэгэн зэрэг хэд хэдэн өөрчлөн тохируулсан бүтээлтүүдийг ажиллуулахын тулд бүтээх системийг хэрхэн засаж сэлбэх талаар. Heidemann буюу Хайдеман давхаргуудыг ажиллуулахын тулд VFS-д юуг засварлах ёстой талаар. Ижил драйверуудыг олон шугамууд болон архитектурууд дээр цэвэрхэн ашиглаж чаддаг байхын тулд төхөөрөмжийн драйверийн интерфэйсийг хэрхэн өөрчлөх талаар. Сүлжээний драйверийг хэрхэн бичих талаар. &a.audit.name; Эх кодын аудитийн төсөл Энэ нь FreeBSD-ийн эх кодын аудит төсөлд зориулсан захидлын жагсаалт юм. Хэдийгээр энэ нь анхандаа аюулгүй байдалтай холбоотой өөрчлөлтүүдэд зориулагдсан боловч үүний дүрэм, журам кодын өөрчлөлтүүдийг хянахаар өргөжсөн юм. Энэ жагсаалт нь засваруудаар маш их дарагдсан байдаг болохоор FreeBSD-ийн дундаж хэрэглэгчид сонирхолгүй байх магадлалтай. Ямар нэг кодын өөрчлөлттэй холбоогүй аюулгүй байдлын хэлэлцүүлгүүд freebsd-security жагсаалтад явагддаг. Бүх хөгжүүлэгчдээс өөрсдийн засваруудыг хянуулахаар илгээхийг дэмждэг. Ийм тохиолдол ялангуяа алдаа нь системийн бүрэн бүтэн байдалд сөргөөр нөлөөлсөн тэр системийн хэсгийг тэдгээр засварууд нь хөндөж байх үе юм. &a.binup.name; FreeBSD-ийн Хоёртын шинэчлэлийн төсөл Энэ жагсаалт нь хоёртын шинэчлэлийн төсөл буюу binup-д зориулсан хэлэлцүүлгийн боломжийг хангахаар байдаг. Дизайны асуудлууд, шийдлийн тухай дэлгэрэнгүй зүйлс, засварууд, алдааны тайлангууд, төлвийн тайлангууд, боломжийн хүсэлтүүд, итгэмжлэн оруулсан зүйлсийн бүртгэлүүд болон binup-тай холбоотой бусад бүх зүйлс энэ жагсаалтаар хэлэлцэгддэг. &a.bluetooth.name; FreeBSD дээрх &bluetooth; Энэ нь FreeBSD-ийн &bluetooth; хэрэглэгчид цугладаг хэлэлцүүлэг юм. Дизайны асуудлууд, шийдлийн тухай дэлгэрэнгүй зүйлс, засварууд, алдааны тайлангууд, төлвийн тайлангууд, боломжийн хүсэлтүүд, итгэмжлэн оруулсан зүйлсийн бүртгэлүүд болон &bluetooth;-тай холбоотой бусад бүх зүйлс энэ жагсаалтаар хэлэлцэгддэг. &a.bugbusters.name; Асуудал Тайлагналттай (Problem Report) ажиллах хүчин чармайлтын зохицуулалт Энэ жагсаалтын зорилго нь Алдааны маэстро (Bugmeister), түүний Цох нядлагчид (Bugbusters) болон PR мэдээллийн баазад үнэн сэтгэлээсээ сонирхолтой бусад талуудад зориулсан зохицуулалт болон хэлэлцүүлэг болон үйлчлэх явдал юм. Энэ жагсаалт нь тусгайлсан алдаанууд, засварууд юм уу эсвэл PR-уудын тухай хэлэлцүүлгүүдэд зориулагдаагүй. &a.bugs.name; Алдааны тайлангууд Энэ нь FreeBSD дээрх алдаануудыг тайлагнахад зориулагдсан захидлын жагсаалт юм. Алдаануудыг аль болох &man.send-pr.1; тушаалыг ашиглах юм уу эсвэл түүний ВЭБ интерфэйсийг ашиглан илгээх ёстой. &a.chat.name; FreeBSD-ийн хүрээнийхэнд хамаагүй техникийн бус зүйлс Энэ жагсаалт нь бусад жагсаалтаас хальсан техникийн бус, нийгмийн мэдээллийг агуулдаг. Жордан хүүхэлдэйн киноны өмхий хүрэнтэй адил уу эсвэл үгүй юу, томоор бичих үү эсвэл үгүй юу, хэн хэтэрхий их кофе ууж байна, хамгийн шилдэг пиво хаана исгэж байна, хэн подвалдаа пиво исгэж байна гэх мэт хэлэлцүүлгүүд үүнд багтдаг. Чухал үйл явдлуудын (болох үдэшлэгүүд, хуримнууд, төрсөн өдрүүд, шинэ ажлууд гэх мэт) тохиолдлын зарлал техникийн жагсаалтууд уруу хийгдэж болох боловч дараа дараагийн захианууд энэ -chat жагсаалт уруу заагдах ёстой байдаг. &a.core.name; FreeBSD гол баг Энэ нь гол гишүүдийн ашиглахад зориулсан дотоод захидлын жагсаалт юм. FreeBSD-тэй холбоотой чухал зүйлийг шүүх эсвэл өндөр түвшний нарийвчилсан нягтлал хийх шаардлагатай үед захидлууд энэ жагсаалт уруу илгээгдэж болно. &a.current.name; &os.current;-г ашиглах тухай хэлэлцүүлэг Энэ нь &os.current;-ийн хэрэглэгчдэд зориулсан захидлын жагсаалт юм. Хэрэглэгчдэд нөлөөлөх -CURRENT-с гарсан шинэ боломжуудын тухай анхааруулгууд болон -CURRENT байхын тулд хийх алхмуудын заавруудыг энэ жагсаалт агуулдаг. CURRENT-г ашиглаж байгаа хэн бүхэн энэ жагсаалтад бүртгүүлэх ёстой. Энэ нь техникийн чанартай агуулгыг хатуу чанд хүлээж байдаг техникийн захидлын жагсаалт юм. &a.cvsweb.name; FreeBSD CVSweb төсөл FreeBSD-CVSweb-ийн хэрэглээ, хөгжүүлэлт болон арчилгааны тухай техникийн хэлэлцүүлгүүд. &a.doc.name; Баримтжуулах төсөл Энэ захидлын жагсаалт нь FreeBSD-д зориулсан баримтжуулалтыг үүсгэхтэй холбоотой төслүүд болон асуудлуудын хэлэлцүүлэгт зориулсан билээ. Энэ захидлын жагсаалтын гишүүдийг бүхэлд нь FreeBSD баримтжуулах төсөл гэдэг. Энэ нь нээлттэй жагсаалт юм; чөлөөтэй нэгдэж хувь нэмрээ оруулаарай! &a.drivers.name; &os;-д зориулж төхөөрөмжийн драйверууд бичих Энэ нь &os; дээрх төхөөрөмжийн драйверуудтай холбоотой техникийн хэлэлцүүлгүүдэд зориулсан форум юм. &os; цөм дэх API-уудыг ашиглан төхөөрөмжийн драйверуудыг хэрхэн бичих талаар төхөөрөмжийн драйвер бичигчдийн асуух тэр талбар юм. &a.eclipse.name; Eclipse IDE, хэрэгслүүд, клиентийн баялаг програмууд болон портуудын &os; хэрэглэгчид. Энэ жагсаалтын зорилго нь &os; тавцан дээр Eclipse IDE, хэрэгслүүд, клиентийн баялаг програмуудыг сонгох, суулгах, ашиглах, хөгжүүлэх болон арчлах, Eclipse IDE болон залгаасуудыг &os; орчин уруу порт хийхэд туслахтай холбоотой бүх зүйлсэд зориулж хамтын дэмжлэгийг хангах явдал юм. Eclipse хүрээнийхэн болон &os; хүрээнийхэнд хоёуланд нь ашигтай байхаар тэдгээрийн хооронд мэдээлэл солилцохыг хөнгөвчлөх бас зорилготой юм. Энэ жагсаалт нь Eclipse хэрэглэгчдийн хэрэглээн дээр үндсэндээ анхаарал тавьдаг боловч бас Eclipse тогтолцоог ашиглан &os; програмуудыг хөгжүүлэхийг хүссэн хүмүүст зориулсан форум болдог. &a.embedded.name; FreeBSD-г суулгагдсан авсаар програмуудад ашиглах Энэ жагсаалт нь FreeBSD-г суулгагдсан програмуудад ашиглахтай холбоотой сэдвүүдийг хэлэлцдэг. Энэ нь зөвхөн техникийн агуулга хүлээж байдаг техникийн захидлын жагсаалт юм. Энэ жагсаалтын зорилгын хувьд бид суулгагдсан системүүдийг тодорхойлдог бөгөөд эдгээр системүүд нь ширээний системүүд биш бөгөөд тооцоолох ерөнхий орчнуудад зориулагдаагүй тодорхой нэг зорилгоор ашиглагддаг тооцоолох төхөөрөмжүүд юм. Жишээнүүдэд бүх төрлийн утасны харилцуурууд, чиглүүлэгчүүд, шилжүүлэгчүүд болон PBX-үүд, алсын хэмжих төхөөрөмж, PDA-ууд, Point of Sale буюу POS системүүд гэх зэрэг орох бөгөөд зөвхөн энд дурдагдсанаар хязгаарлагдахгүй юм. &a.emulation.name; Линукс/&ms-dos;/&windows; зэрэг бусад системүүдийн эмуляц Бусад үйлдлийн системүүдэд зориулж бичигдсэн програмуудыг &os; дээр ажиллуулахтай холбоотой техникийн хэлэлцүүлгүүдэд зориулсан форум юм. &a.eol.name; FreeBSD төслийн дэмжихээ больсон FreeBSD-тэй холбоотой програм хангамжуудын тэгш дэмжлэг. Энэ жагсаалт нь FreeBSD төслийн албан ёсны (өөрөөр хэлбэл аюулгүй байдлын зөвлөгөөнүүд болон засваруудын хэлбэрээр) дэмжлэг үзүүлэхээ больсон FreeBSD-тэй холбоотой програм хангамжийн дэмжлэг үзүүлэх эсвэл ашиглахыг хүссэн хүмүүст зориулагдсан юм. &a.firewire.name; &firewire; (iLink, IEEE 1394) Энэ нь FreeBSD дээр &firewire; (IEEE 1394, бас iLink гэгддэг) дэд системийн дизайн болон шийдлийн хэлэлцүүлэгт зориулсан захидлын жагсаалт юм. Хамааралтай сэдвүүдэд ялангуяа стандартууд, шугамын төхөөрөмжүүд болон тэдгээрийн протоколууд, адаптер хавтангууд/картууд/бичил схемүүд, тэдгээрийг зөв дэмжих кодын архитектур болон шийдэл ордог. &a.fs.name; Файлын системүүд FreeBSD файлын системтэй холбоотой хэлэлцүүлгүүд. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.geom.name; GEOM GEOM болон түүнтэй холбоотой шийдлүүдтэй холбоотой хэлэлцүүлгүүд. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.gnome.name; GNOME FreeBSD системүүдэд зориулсан GNOME Ширээний орчны тухай хэлэлцүүлгүүд. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.ipfw.name; IP Firewall буюу галт хана Энэ нь FreeBSD дээрх IP галт ханын кодыг дахин дизайн хийхтэй холбоотой техникийн хэлэлцүүлгүүдэд зориулсан форум юм. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.ia64.name; FreeBSD-г IA64 руу порт хийх Энэ нь FreeBSD-г &intel;-ийн IA-64 тавцан руу порт хийхээр идэвхтэйгээр ажиллаж байгаа хувь хүмүүст зориулсан, асуудлууд гаргаж тавих юм уу эсвэл өөр шийдлүүдийн талаар хэлэлцэх техникийн захидлын жагсаалт юм. Техникийн хэлэлцүүлгийг дагах сонирхолтой хувь хүмүүс бас нэгдэж болох юм. &a.isdn.name; ISDN холбоонууд Энэ нь FreeBSD-д зориулсан ISDN-ий дэмжлэгийн хөгжүүлэлтийг хэлэлцэхэд зориулсан захидлын жагсаалт юм. &a.java.name; &java; хөгжүүлэлт Энэ нь FreeBSD дээр чухал &java; програмуудыг хөгжүүлэх болон &jdk;-г порт хийх болон арчлах талаар хэлэлцэхэд зориулсан захидлын жагсаалт юм. &a.jobs.name; Санал болгож байгаа болон хайж байгаа ажлууд Энэ нь &os;-тэй ялангуяа холбоотой ажлын мэдэгдлүүд болон CV/resume-үүдийг илгээх зориулалттай форум юм. Өөрөөр хэлбэл хэрэв та &os;-тэй холбоотой ажил хайж байгаа эсвэл танд &os; оролцсон зарлах ажил байгаа бол энэ нь зөв газар юм. Энэ нь ерөнхий ажилтай холбоотой асуудлуудад зориулсан захидлын жагсаалт биш юм. Учир нь түүнд зориулсан тохирсон форумууд хаа нэгтээ аль хэдийн байдаг. Энэ жагсаалт нь бусад FreeBSD.org захидлын жагсаалтуудын адил дэлхий даяар тардаг. Тиймээс та байрлал болон аялах эсвэл шинэ газар нүүхтэй холбоотой туслалцаа байгаа эсэх тэр хир хэмжээг ойлгосон байх хэрэгтэй. Цахим захидлууд нь нээлттэй хэлбэршилтүүдийг ашиглах ёстой — цэвэр текстийг аль болох эрхэмлэсэн байх ёстой боловч Portable Document Format (PDF), HTML, болон бусад цөөн хэдэн хэлбэршилт ихэнх уншигчдын хувьд хүлээж авах боломжтой байдаг. µsoft; Word (.doc) зэрэг хаалттай хэлбэршилтүүдээс захидлын жагсаалтын сервер татгалзах болно. &a.kde.name; KDE FreeBSD системүүд дээрх KDE-тэй холбоотой хэлэлцүүлгүүд. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.hackers.name; Техникийн хэлэлцүүлгүүд Энэ нь жагсаалт нь FreeBSD-тэй холбоотой техникийн хэлэлцүүлгүүдэд зориулагдсан. Энэ нь техникийн анхдагч захидлын жагсаалт юм. Энэ нь FreeBSD дээр идэвхтэйгээр ажиллаж байгаа хувь хүмүүст асуудлууд гаргаж тавих эсвэл өөр шийдлүүдийг хэлэлцэхэд нь зориулагджээ. Техникийн хэлэлцүүлгийг дагах сонирхолтой хувь хүмүүс нэгдэхэд дуртайяа байх болно. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.hardware.name; FreeBSD тоног төхөөрөмжийн ерөнхий хэлэлцүүлэг FreeBSD-ийн ажиллаж байгаа тоног төхөөрөмжийн төрлүүд, төрөл бүрийн асуудлууд болон юу худалдаж авах эсвэл авахгүй байхтай холбоотой саналуудын тухай ерөнхий хэлэлцүүлэг. &a.hubs.name; Толин тусгал сайтууд FreeBSD толин тусгал сайтуудыг ажиллуулж байгаа хүмүүст зориулсан зарлалууд ба хэлэлцүүлэг. &a.isp.name; Интернэтийн үйлчилгээ үзүүлэгчдэд зориулсан асуудлууд Энэ захидлын жагсаалт нь FreeBSD ашиглаж байгаа Интернэтийн үйлчилгээ үзүүлэгчидтэй (ISP-ууд) холбоотой сэдвүүдийг хэлэлцэхэд зориулагдсан. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.openoffice.name; OpenOffice.org OpenOffice.org болон &staroffice;-ийн арчилгаа болон тэдгээрийг порт хийтэй холбоотой хэлэлцүүлгүүд. &a.performance.name; FreeBSD-г тааруулах эсвэл хурдлуулах тухай хэлэлцүүлгүүд Энэ захидлын жагсаалт нь хакерууд, администраторууд ба/эсвэл оролцож байгаа талууд FreeBSD-тэй хамаатай ажиллагаатай холбоотой сэдвүүдийг хэлэлцэхэд зориулсан талбар юм. Хүлээж авах боломжтой сэдвүүдэд их ачаалалтай, ажиллагааны асуудлуудтай учирч байгаа эсвэл FreeBSD-ийн хязгааруудад тулж байгаа FreeBSD суулгацуудын тухай хэлэлцүүлэг ордог. FreeBSD-ийн ажиллагааг сайжруулах талаар ажиллах сонирхолтой талуудыг энэ жагсаалтад бүртгүүлэхэд туйлаас дэмждэг. Энэ нь FreeBSD-г хурдан, хүчирхэг, өргөжих боломжтой болгох сонирхолтой, туршлагатай FreeBSD хэрэглэгчид, хакерууд эсвэл администраторуудад туйлын таарсан техникийн жагсаалт юм. Энэ нь баримтыг уншсанаар орлуулж болох асуулт хариултын жагсаалт биш боловч хувь нэмэр оруулах юм уу эсвэл хариулагдаагүй бөгөөд ажиллагаатай холбоотой сэдвүүдийн талаар лавлаж болох талбар юм. &a.pf.name; Пакет шүүгч галт ханын системийн тухай хэлэлцүүлэг ба асуултууд Пакет шүүгч (pf) галт ханын системийн тухай FreeBSD-тэй холбоотой хэлэлцүүлэг. Техникийн хэлэлцүүлэг болон хэрэглэгчийн асуултууд аль алийг хэлэлцэх боломжтой. Энэ жагсаалт нь ALTQ QoS тогтолцоог хэлэлцэх бас талбар юм. &a.platforms.name; &intel; биш тавцангууд руу порт хийх Тавцан хоорондох FreeBSD-ийн асуудлууд, ерөнхий хэлэлцүүлэг ба &intel; биш FreeBSD портуудад зориулагдсан төслүүд. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.policy.name; Гол багийн бодлогын шийдвэрүүд Энэ нь FreeBSD-ийн гол багийн бодлогын шийдвэрүүдэд зориулагдсан бага ачаалалтай, зөвхөн уншигдах захидлын жагсаалт юм. &a.ports.name; Портуудын хэлэлцүүлэг FreeBSD-ийн портын цуглуулга (/usr/ports), портын дэд бүтэц болон портын ерөнхий зохицуулалтын чармайлтуудын тухай хэлэлцүүлгүүд. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.ports-bugs.name; Портуудын алдаануудын хэлэлцүүлэг FreeBSD-ийн портын цуглуулгад (/usr/ports) зориулсан асуудлын тайлангууд, санал болгогдож байгаа портууд эсвэл портуудад хийгдэх өөрчлөлтүүдтэй холбоотой хэлэлцүүлгүүд. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.proliant.name; HP Proliant сервер тавцангууд дээрх FreeBSD-ийн техникийн хэлэлцүүлэг Энэ захидлын жагсаалт нь Proliant-тай холбоотой драйверууд, удирдлагын програм хангамж, тохиргооны хэрэгслүүд ба BIOS-ийн шинэчлэлтүүдийн хэлэлцүүлэг зэрэг HP Proliant серверүүд дээрх FreeBSD-ийн хэрэглээний техникийн хэлэлцүүлэгт зориулагдсан талбар юм. Тиймээс энэ нь hpasmd, hpasmcli, болон hpacucli модулиудын талаар хэлэлцэх үндсэн газар юм. &a.python.name; FreeBSD дээрх Python Энэ нь FreeBSD дээр Python дэмжлэгийг сайжруулахтай холбоотой хэлэлцүүлгүүдэд зориулсан жагсаалт юм. Энэ нь техникийн захидлын жагсаалт юм. Энэ нь Python, түүний гуравдагч талуудын модулиуд болон Zope-ийн юмсыг FreeBSD руу порт хийхээр ажиллаж байгаа хувь хүмүүст зориулагдсан юм. Техникийн хэлэлцүүлгийг дагах сонирхолтой хувь хүмүүс нэгдэхэд бас дуртайяа байх болно. &a.questions.name; Хэрэглэгчийн асуултууд Энэ нь FreeBSD-ийн тухай асуултуудад зориулагдсан захидлын жагсаалт юм. Та асуултаа нэлээн техникийн гэж үзэж байгаагаас бусад тохиолдолд how to буюу хэрхэн яаж гэсэн асуултуудыг техникийн жагсаалтууд руу илгээх ёсгүй юм. &a.scsi.name; SCSI дэд систем Энэ нь FreeBSD-д зориулагдсан SCSI дэд систем дээр ажиллаж байгаа хүмүүст зориулсан захидлын жагсаалт юм. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.security.name; Аюулгүй байдлын асуудлууд FreeBSD компьютерийн аюулгүй байдлын асуудлууд (DES, Kerberos, мэдэгдэж байгаа аюулгүй байдлын цоорхойнууд болон засварууд гэх мэт). Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. Энэ нь асуулт, хариултын жагсаалт биш гэдгийг санах хэрэгтэй, гэхдээ FAQ-д хувь нэмэр оруулахыг (асуулт, хариултын аль нь ч байсан гэсэн) дэмждэг. &a.security-notifications.name; Аюулгүй байдлын мэдэгдлүүд FreeBSD-ийн аюулгүй байдлын асуудлууд ба засваруудын мэдэгдлүүд. Энэ нь хэлэлцүүлгийн жагсаалт биш юм. Хэлэлцүүлгийн жагсаалт нь FreeBSD-security юм. &a.small.name; FreeBSD-г суулгагдсан програмууд дээр ашиглах Энэ жагсаалт нь ердийн биш жижиг ба суулгагдсан авсаар FreeBSD суулгацуудтай холбоотой сэдвүүдийг хэлэлцдэг. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. Энэ жагсаалт нь &a.embedded.name;-р хуучирч ашиглагдахаа больсон. &a.stable.name; &os.stable;-ийн хэрэглээний тухай хэлэлцүүлэг Энэ нь &os.stable;-ийн хэрэглэгчдэд зориулсан захидлын жагсаалт юм. Хэрэглэгчдэд нөлөөлөх -STABLE-с гарсан шинэ боломжуудын тухай анхааруулгууд болон -STABLE байхын тулд хийх алхмуудын заавруудыг энэ жагсаалт агуулдаг. STABLE-г ашиглаж байгаа хэн бүхэн энэ жагсаалтад бүртгүүлэх хэрэгтэй. Энэ жагсаалт нь техникийн захидлын жагсаалт бөгөөд зөвхөн техникийн агуулгыг хүлээж байдаг. &a.standards.name; C99 & POSIX нийцтэй байдал Энэ нь C99 болон POSIX стандартуудтай FreeBSD хэрхэн нийцэж байгаатай холбоотой техникийн хэлэлцүүлгүүдэд зориулагдсан форум юм. &a.usb.name; USB-д зориулсан &os;-ийн дэмжлэгийг хэлэлцэх Энэ нь USB-д зориулсан &os;-ийн дэмжлэгтэй холбоотой техникийн хэлэлцүүлгүүдэд зориулсан захидлын жагсаалт юм. &a.usergroups.name; Хэрэглэгчийн бүлгийн зохицуулалтын жагсаалт Энэ нь бүс нутгийн Хэрэглэгчдийн бүлэг бүрийн зохицуулагчид нэг нэгэнтэйгээ болон гол багийн хариуцсан хүнтэй юмс хэлэлцэхэд зориулагдсан захидлын жагсаалт юм. Энэ захидлын жагсаалт нь ерөнхий агуулгууд болон хэрэглэгчийн бүлгүүдэд тархсан төслүүдийн зохицуулалтад тааран хязгаарлагдсан байх ёстой. &a.vendors.name; Үйлдвэрлэгчид FreeBSD төсөл болон FreeBSD-д зориулсан програм хангамж ба тоног төхөөрөмжийн үйлдвэрлэгчдийн хоорондох хэлэлцүүлгүүдийн зохицуулалт. Захидлын жагсаалтууд дээрх шүүлт &os;-ийн захидлын жагсаалтууд нь спам, вирус, болон бусад хүсээгүй цахим захидлуудаас сэргийлэхийн тулд олон аргаар шүүгддэг. Энэ хэсэгт тайлбарласан шүүлт хийх үйлдлүүд нь захидлын жагсаалтуудыг хамгаалахад хэрэглэгддэг бүх зүйлсийг хамрахгүй. Захидлын жагсаалтад зөвхөн тодорхой төрлийн хавсралтууд зөвшөөрөгддөг. Доорх жагсаалтад дурдагдаагүй MIME агуулгын төрөл бүхий бүх хавсралтууд захидлын жагсаалтад цахим захидал түгээгдэхээс өмнө авагддаг. application/octet-stream application/pdf application/pgp-signature application/x-pkcs7-signature message/rfc822 multipart/alternative multipart/related multipart/signed text/html text/plain text/x-diff text/x-patch Зарим захидлын жагсаалтууд бусад MIME агуулгын төрлийн хавсралтуудыг зөвшөөрч болох боловч дээрх жагсаалт нь захидлын жагсаалтуудын ихэнх хэсэгт хамаарах болно. Хэрэв цахим захидал HTML болон цэвэр текст хувилбарыг хоёуланг агуулж байвал HTML хувилбарыг устгах болно. Хэрэв цахим захидал зөвхөн HTML хувилбарыг агуулж байвал энэ нь цэвэр текст рүү хөрвүүлэгдэх болно. Usenet Newsgroups буюу мэдээний бүлгүүд FreeBSD-ийн хоёр тусгай мэдээний бүлгээс гадна FreeBSD-н талаар хэлэлцдэг юм уу эсвэл FreeBSD хэрэглэгчидтэй холбоотой бусад олон бүлгүүд байдаг. Эдгээр мэдээний бүлгүүдэд зориулагдсан Түлхүүр үгээр хайгдах боломжтой архивуудыг Warren Toomey wkt@cs.adfa.edu.au санал болгодог. BSD-тэй холбоотой мэдээний бүлгүүд comp.unix.bsd.freebsd.announce comp.unix.bsd.freebsd.misc de.comp.os.unix.bsd (German) fr.comp.os.bsd (French) it.comp.os.freebsd (Italian) tw.bbs.comp.386bsd (Traditional Chinese) Бусад сонирхол татахуйц &unix;-ийн мэдээний бүлгүүд comp.unix comp.unix.questions comp.unix.admin comp.unix.programmer comp.unix.shell comp.unix.user-friendly comp.security.unix comp.sources.unix comp.unix.advocacy comp.unix.misc comp.bugs.4bsd comp.bugs.4bsd.ucb-fixes comp.unix.bsd X Цонхот Систем comp.windows.x.i386unix comp.windows.x comp.windows.x.apps comp.windows.x.announce comp.windows.x.intrinsics comp.windows.x.motif comp.windows.x.pex comp.emulators.ms-windows.wine Word Wide Web серверүүд &chap.eresources.www.inc; Цахим захидлын хаягууд Дараах хэрэглэгчийн бүлгүүд нь FreeBSD-тэй холбоотой цахим захидлын хаягуудыг өөрсдийн гишүүддээ хангадаг. Жагсаагдсан администратор нь хаягийг буруугаар ашигласан тохиолдолд цуцлах эрхийг эдэлдэг. Домэйн Боломжууд Хэрэглэгчийн бүлэг Администратор ukug.uk.FreeBSD.org Зөвхөн дамжуулах freebsd-users@uk.FreeBSD.org Ли Жонстон lee@uk.FreeBSD.org Бүрхүүлийн бүртгэлүүд Дараах хэрэглэгчийн бүлгүүд нь FreeBSD төслийг идэвхтэйгээр дэмжиж байдаг хүмүүст бүрхүүлийн бүртгэлүүдийг олгодог. Жагсаагдсан администратор нь бүртгэлийг буруугаар ашигласан тохиолдолд хүчингүй болгох эрхийг эдэлдэг. Хост Хандалт Боломжууд Администратор dogma.freebsd-uk.eu.org Telnet/FTP/SSH Цахим захидал, Вэб талбар, Нэргүй FTP Ли Жонстон lee@uk.FreeBSD.org diff --git a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/install/chapter.sgml b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/install/chapter.sgml index 2401a21c9d..d7b50df0c3 100644 --- a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/install/chapter.sgml +++ b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/install/chapter.sgml @@ -1,4957 +1,4453 @@ Жим Мок Дахин засварлаж, зарим хэсгийг нь шинээр бичсэн Рэнди Пратт Суулгацын ерөнхий дараалал болон зургийг бэлдсэн Шагдарын Нацагдорж Орчуулсан FreeBSD суулгах нь Ерөнхий агуулга суулгац FreeBSD нь sysinstall гэдэг нэртэй хэрэглэхэд амархан текст хэлбэртэй програмтай ирдэг. Энэ бол FreeBSD-н програм суулгахад хэрэглэгддэг анхдагч програм бөгөөд хэрэв хүсвэл програм зохиогчид нь өөрсдийнхөө програмдаа зориулж суулгах програм бас бичиж болно. Энэ бүлэгт FreeBSD-г суулгахын тулд sysinstall програмыг хэрхэн хэрэглэх талаар тайлбарлах болно. Энэ бүлгийг уншсаны дараа, та дараах зүйлсийг мэдэх болно: FreeBSD суулгадаг дискнүүдийг хэрхэн үүсгэх. FreeBSD таны диск уруу хэрхэн ханддаг болон хуваадаг талаар. sysinstall-г хэрхэн эхлүүлэх. sysinstall-аас танд тавигдах асуултууд, тэд ямар учиртай болох мөн хэрхэн хариулах тухай. Энэ бүлгийг уншихаасаа өмнө та дараах зүйлсийг гүйцэтгэх хэрэгтэй: Суулгах гэж буй FreeBSD-нхээ хувилбар, мөн түүний дэмжиж чаддаг төхөөрөмжүүдийн жагсаалтыг хянаж тэр дунд таны төхөөрөмжүүд байгаа эсэхийг магадлах. Ер нь, энэ суулгах заавар нь &i386; (PC төрлийн) архитектурт зориулж бичсэн. Шаардлагатай тохиолдолд бусад тусгай тавцангуудын (жишээлбэл Alpha) хувьд зориулагдсан заавруудыг оруулах болно. Хэдийгээр энэ гарын авлагыг аль болох шинэчилж байгаа боловч та суулгагч болон энд дурдсан хоёрын хооронд бага зэргийн өөрчлөлтүүд байгааг анзаарч болох юм. Тийм болохоор энэ гарын авлагыг үгчилсэн заавар биш ерөнхий суулгах заавар болгож хэрэглэхийг танд зөвлөж байна. Системд тавигдах төхөөрөмжийн шаардлага Хамгийн бага тохиргоо &os;-г суулгахад шаардагдах хамгийн бага тохиргоо нь &os;-н хувилбар болон төхөөрөмжийн төрлөөс их хамаарна. Хамгийн бага шаардагдах тохиргоог &os;-н вэб хуудасны Хувилбарын мэдээлэл гэсэн хуудсан дотор суулгацын мэдээлэл хэсэгт харж болно. Эдгээр мэдээллийн ерөнхий дүгнэсэн мэдээллийг энэ хэсэгт та унших болно. &os;-г суулгах аргаасаа хамаараад танд уян диск юм уу эсвэл CDROM төхөөрөмж, зарим тохиолдолд сүлжээний адаптер хэрэг болох болно. Энэ тухай хэсэгт дурьдсан буй. &i386; болон pc98 архитектур &os;/&i386 болон &os;/pc98 хоёр хоёулаа 486 юм уу эсвэл түүнээс дээш илүү төрлийн процессор шаарддаг бөгөөд хамгийн багадаа 24 MБ RAM буюу шуурхай санах ой хэрэглэдэг. Танд хамгийн бага хэмжээгээр суулгахын тулд ядаж 150 MБ дискний сул хэмжээ хэрэгтэй. Хуучны тохиргоонд бол, ихэнх тохиолдолд, их хэмжээний санах ой ба дискний хэмжээ нь хурдан процессороос илүү хэрэгтэй байдаг. Alpha архитектур &os;/alpha-г суулгахын тулд танд дэмжигдсэн төхөөрөмжүүд ( хэсэгт харж болно) болон &os;-д зориулсан диск байх хэрэгтэй. Одоогоор дискээ өөр үйлдлийн системтэй хамтарч хэрэглэж болохгүй. Энэ диск нь SCSI хянагч уруу холбогдсон байх ёстой бөгөөд тохируулах програмын төрөл нь SRM байх ёстой юм уу эсвэл IDE дискнээс ачаалагдаж болдог SRM гэж танигдаж болдог IDE диск байх хэрэгтэй. Таны системд SRM програмын консол байх шаардлагатай. Зарим тохиолдолд AlphaBIOS (эсвэл ARC) төрлөөс SRM төрлийн хооронд хоёр тийшээгээ сэлгэж сольж болдог. Бусад тохиолдолд тухайн төхөөрөмжийг үйлдвэрлэдэг газрын вэб хуудаснаас шаардлагатай таниулах програмуудыг нь татаж авах нь зүйтэй. amd64 архитектур &os;/amd64 нь &amd.athlon;64, &amd.athlon;64-FX, &amd.opteron; эсвэл түүнээс дээшхи төрлийн процессор шаарддаг. Хэрэв таны машин nVidia nForce3 Pro-150 дээр үндэслэсэн бол та BIOS-н тохируулга дээр IO APIC сонголтыг хорих ёстой. Хэрэв танд ингэх сонголт байхгүй бол ACPI-г оронд нь хорих хэрэгтэй. Pro-150 төрлийн бичил схемд алдаа байдаг бөгөөд одоогоор тэр алдаа засагдаагүй байгаа билээ. &sparc64; архитектур &os;/&sparc64;-г суулгахын тулд түүний дэмждэг төхөөрөмжүүдийг нь хангасан байх ёстой ( хэсэгт харна уу). Танд &os;/&sparc64;-д зориулсан диск тусад нь байх хэрэгтэй. Одоогоор диск дээр өөр төрлийн системүүдийг давхар суулгах боломж үгүй. Дэмждэг төхөөрөмжүүд Дэмждэг төхөөрөмжүүдийг &os;-н хувилбар бүрийн Hardware Notes буюу төхөөрөмжийн мэдээлэл хэсэгт жагсаасан байдаг. Энэ мэдээлэл нь голдуу HARDWARE.TXT нэрээр суулгацын CDROM юм уу FTP-н хамгийн дээд сан дотор эсвэл sysinstall програмын documentation буюу баримт цэсэнд байрласан байдаг билээ. Энэ нь тухайн төрлийн архитектур бүрт ямар ямар төхөөрөмжүүд танигдаж болохыг &os;-н хувилбар бүрт зориулж жагсаасан байдаг. Төрөл бүрийн хувилбар болон архитектурт зориулсан жагсаалтын бас нэг хуулбарыг &os;-н вэб хуудасны Release Information буюу хувилбарын мэдээлэл хуудаснаас олж болно. Суулгацын өмнө Өөрийнхөө компьютерийг судална Та FreeBSD-г суулгахын өмнө өөрийнхөө компьютерийн бүрдэл хэсгүүдийг судлах хэрэгтэй. FreeBSD суулгах явцдаа таны компьютерт буй бүрдлүүдийг (хатуу диск, сүлжээний карт, CDROM хөтлөгч гэх мэт) тэдгээрийн загвар болон үйлдвэрлэгчийнх нь дугаартай нь харуулдаг. Мөн FreeBSD нь тэдгээр төхөөрөмжүүдийг IRQ болон IO порт зэргүүдийг автоматаар зөв тохируулахыг оролддог. Компьютерийн бүрдлийг үйлдвэрлэдэгчдийн түмэн төрлөөс хамаарч зөв тохируулах энэ автомат үйлдэл нь заримдаа тийм амжилттай болж чаддаггүй тул магадгүй та FreeBSD-н тодорхойлсон тохируулгыг өөрчлөх хэрэг гарч болзошгүй. Хэрэв та &windows; эсвэл Линукс үйлдлийн систем суулгасан байгаа бол тухайн төхөөрөмжүүд ямар тохируулгаар суугдсан байгааг харах нь зүйтэй. Хэрвээ өргөтгөл картын дугаар болон нэрийг зөв таньсан эсэхээ мэдэхгүй бол уг карт дээр буй үйлдвэрлэсэн бичгийг нь харах хэрэгтэй. Байнгын хэрэглэдэг IRQ дугаарууд нь 3, 5, мөн 7 бөгөөд ихэнх хэрэглэгддэг IO портын хаягууд нь голдуу 0x330 гэх мэт арван зургаат тооллын систем дээр бичсэн дугаарууд байдаг. FreeBSD-г суулгахаасаа өмнө эдгээр дугааруудыг тэмдэглэж авахыг зөвлөж байна. Та дараах маягийн хүснэгт хөтлөх хэрэгтэй: Төхөөрөмжийн бүртгэлийн жишээ Төхөөрөмжийн нэр IRQ IO порт(ууд) Тэмдэглэгээ Эхний хатуу диск мэдэхгүй мэдэхгүй 40 ГБ, Seagate үйлдвэрлэсэн, эхний мастер IDE CDROM мэдэхгүй мэдэхгүй Эхний хоёр дахь IDE Хоёр дахь хатуу диск мэдэхгүй мэдэхгүй 20 ГБ, IBM үйлдвэрлэсэн, хоёр дахь мастер IDE Эхний IDE хянагч 14 0x1f0 Сүлжээний карт мэдэхгүй мэдэхгүй &intel; 10/100 Модем мэдэхгүй мэдэхгүй &tm.3com; 56K факс модем, COM1 дээр зоогдсон
Өөрийнхөө өгөгдлийг нөөцөлж авах Хэрэв таны FreeBSD суулгах гэж байгаа компьютерт чухал мэдээлэл байвал, уг мэдээллээ нөөцөлж хадгалж авах нь зүйтэй бөгөөд уг нөөцөлсөн мэдээллээ зөв хадгалснаа шалгах хэрэгтэй. FreeBSD-н суулгах явц нь диск уруу бичиж эхлэхээсээ өмнө танаас лавлаж асуудаг бөгөөд хэрэв нэг бичигдээд эхэлбэл буцаах арга байхгүй. FreeBSD-г хаана суулгахаа шийдэх Хэрэв та FreeBSD-д бүх дискээ хэрэглүүлнэ гэж бодож байвал энэ хэсэгт анхаарлаа хандуулалгүй цааш нь унших хэрэгтэй. Харин, хэрэв та FreeBSD-г өөр үйлдлийн системтэй хамт хэрэглэнэ гэж бодож байвал диск дээр өгөгдөл хэрхэн байрладаг мөн хэрхэн ажилладаг талаар үндсэн мэдлэгтэй байх хэрэгтэй. &i386; дээрх дискний өгөгдөл байрлуулалт Компьютерийн диск нь хэд хэдэн хэсэгт хэсэгчилж болдог. Эдгээр хуваагдсан хэсгүүдийг нь partitions буюу хуваалтууд - гэж нэрлэдэг. Анхнаасаа компьютерийн нэг дискийг зөвхөн дөрөв + гэж нэрлэдэг. &os; нь дотроо бас хуваалтуудтай болохоор + энэ нэрлэлт нь ойлгомжгүй болж болох юм. Тийм болохоор + эдгээр дискний хэсэгчлэлүүдийг дискний зүсмэлүүд буюу + ердөө л зүсмэлүүд гэж &os; үздэг. Жишээ нь PC-ийн дискний хуваалтууд + дээр ажилладаг FreeBSD-ийн fdisk хэрэгсэл + хуваалтуудын оронд зүсмэлүүдийг хэрэглэдэг. + Анхнаасаа компьютерийн нэг дискийг зөвхөн дөрөв хувааж болохоор зохиосон байна. Эдгээр хуваалтуудыг primary partitions буюу анхдагч хуваалтууд гэж нэрлэдэг. Энэ хязгаарлалтыг тойрон гарч дөрвөн хуваалтаас илүүг зөвшөөрөхийн тулд шинэ хуваалтын арга үүссэн бөгөөд түүнийг extended partition буюу өргөтгөсөн хуваалт гэж нэрлэжээ. Диск зөвхөн ганцхан өргөтгөсөн хуваалт агуулж болно. Өргөтгөсөн хуваалт дотор хичнээн бол хичнээн logical partitions буюу логик хуваалтууд агуулж болдог байна. Хуваалт болгон partition ID буюу хуваалтын ID дугаар агуулж байдаг бөгөөд энэ дугаар нь тухайн хуваалтын төрлийг илэрхийлж байдаг. FreeBSD төрлийн хуваалтууд нь 165 гэсэн ID дугаартай байдаг. Үйлдлийн систем болгон дискний хуваалтуудыг таних өөр өөрийн арга хэрэглэдэг. Жишээлбэл DOS буюу түүнтэй ижил төрлийн &windows; системүүд нь дискний хуваалтыг танихын тулд үсэгчлэн дугаарласан диск аргыг хэрэглэдэг бөгөөд C: үсгээр эхлэж тэмдэглэдэг. FreeBSD нь primary partition буюу дискний анхдагч хуваалт дээр суугдах ёстой. FreeBSD таны үүсгэсэн файлуудыг, бас өөрийнхөө файлуудыг энэ хуваалт дээр хадгалдаг. Хэрэв танд олон диск байвал мөн та тэдгээр дээр эсвэл тэдний зарим дээр FreeBSD төрлийн хуваалт үүсгэж болно. FreeBSD суулгах үедээ дискний нэг хуваалтыг бэлэн байлгах хэрэгтэй. Энэ хуваалт нь таны урьдчилан бэлдсэн хоосон хуваалт юм уу эсвэл онц шаардлагагүй өгөгдөл хадгалсан хуваалт байсан ч болно. Хэрэв та өөрийн бүх диск дэх бүх хуваалтыг хэрэглэж байсан бол тэдгээрийн нэгийг нь FreeBSD-д зориулж ямар нэгэн үйлдлийн системд байдаг хэрэгслийг ашиглан хоосон болгох хэрэгтэй (жишээ нь, DOS or &windows; дээр байдаг fdisk програм). Хэрэв танд илүүчилж болохоор хуваалт байвал тэр хэсгийг бас хэрэглэж болно. Гэхдээ та өмнө нь байж байсан хуваалтын хэмжээг ихэсгэж юм уу багасгаж хэрэглэж хэрэгтэй болно. FreeBSD суугдаж чадах хамгийн бага хэмжээ бол 100 MБ билээ. Гэхдээ энэ хэмжээ бол өөрийнхөө файлуудыг хадгалахад бараг хүрэлцэхээргүй хамгийн бага хэмжээ юм. Арай боломжийн бага хэмжээ бол график орчныг оруулалгүйгээр 250 MБ хэмжээ юм. Хэрэв график орчинг оруулбал 350 MБ болно. Хэрэв та гуравдагч програм зохиогчдын програмыг суулгаж хэрэглэнэ гэж бодож байвал мэдээж түүнээс илүү хэмжээ хэрэгтэй. Та &partitionmagic; гэдэг үнэтэй програмыг, эсвэл GParted зэрэг үнэгүй програмыг FreeBSD-д зориулж дискэндээ зай гаргахад хэрэглэж болох юм. Ийм үйлдэлд зориулагдсан CDROM дээр буй tools сан дотор FIPS ба PResizer гэсэн хоёр үнэгүй програм байдаг. Эдгээр програмыг хэрэглэх бичиг баримт нь уг сан дотор нь бас бий. FIPS, PResizer, мөн &partitionmagic; гэсэн програмууд нь &ms-dos; -с эхлээд &windows; ME хүртэлх үйлдлийн системд хэрэглэгддэг FAT16 болон FAT32 хуваалтуудын хэмжээг ихэсгэж багасгахад хэрэглэгддэг. &partitionmagic; ба GParted нар NTFS төрлийн хуваалт дээр ажиллаж чаддаг. Эдгээр хэрэгслийг буруу ашиглавал дискэн дээр байгаа мэдээлэл тань устах болно. Тэдгээрийг хэрэглэхээсээ өмнө өөрийнхөө өгөгдлийг нөөцөлж хадгалж авах хэрэгтэй. Байгаа дискний хуваалтыг өөрчлөлгүйгээр хэрэглэх нь Жишээлбэл, &windows; систем суулгасан 4 ГБ диск танд байгаа гэж бодъё. Мөн та тэр дискийг 2 ГБ хэмжээгээр C: ба D: гэж хоёр хуваасан байгаа. Танд C: дээр 1 ГБ, D: дээр 0.5 ГБ өгөгдөл хадгалсан байгаа гэж үзье. Энэ бол үсэгчлэн тэмдэглэсэн хоёр хуваалт танд байна гэсэн үг. Та D: дээр байгаа бүх өгөгдлийг C: руу хуулж чөлөөлөөд түүн дээр FreeBSD суулгаж болно. Байгаа хуваалтын хэмжээг сунгаж өөрчлөх Танд &windows; суулгасан 4 ГБ диск байна гэж үзье. &windows; суулгах үедээ та зөвхөн C: гэж нэрлэсэн 4 ГБ хэмжээтэй ганцхан бүхэл хуваалт үүсгэжээ. Та одоогоор уг хэмжээний 1.5 ГБ-ийг ашигласан гэж бодоцгооё. Тэгээд та уг дискний 2 ГБ хэмжээ дээр FreeBSD суулгахыг хүссэн гэж авч үзье. FreeBSD-г суулгахын тулд доор дурдсанаас аль нэгийг хийх болно: &windows; дээр байсан өгөгдлөө нөөцөлж хадгалж аваад &windows;-г дахин суулгаж гэхдээ түүндээ 2 ГБ хэмжээ үүсгэж хэрэглэх. &partitionmagic; мэтийн програм ашиглаж &windows;-н дискний хэмжээг дээрх хэмжээнд тохируулж өөрчлөх. Alpha дээрх дискний байрлуулалт Alpha Танд Alpha дээр FreeBSD-г суулгах тусгайлан бэлдсэн диск хэрэгтэй. Өөр үйлдлийн системтэй хамт дискийг энэ үед хэрэглэж болохгүй. Танд байгаа Alpha машины төрлөөс хамаараад хэрэв уг дискнээс ачаалж болж л байвал энэ диск нь SCSI юм уу эсвэл IDE диск байж болно. Digital / Compaq -н гарын авлагад заасны дагуу SRM оруулгыг том үсгээр харуулдаг. SRM-д том жижиг үсгүүд нь ялгаатай. Машиндаа буй дискний нэр болон төрлийг мэдэхийн тулд SHOW DEVICE тушаалыг SRM консолд бичдэг: >>>SHOW DEVICE dka0.0.0.4.0 DKA0 TOSHIBA CD-ROM XM-57 3476 dkc0.0.0.1009.0 DKC0 RZ1BB-BS 0658 dkc100.1.0.1009.0 DKC100 SEAGATE ST34501W 0015 dva0.0.0.0.1 DVA0 ewa0.0.0.3.0 EWA0 00-00-F8-75-6D-01 pkc0.7.0.1009.0 PKC0 SCSI Bus ID 7 5.27 pqa0.0.0.4.0 PQA0 PCI EIDE pqb0.0.1.4.0 PQB0 PCI EIDE Дээрх жишээ нь Digital Personal Workstation 433au машиных бөгөөд гурван диск холбогдсон байна. Эхнийх нь CDROM хөтлөгч DKA0 нэртэй байгаа бөгөөд бусад хоёр диск нь DKC0 ба DKC100 гэсэн нэртэй байна. DKx гэж эхэлсэн дискнүүд нь SCSI диск юм. Жишээ нь DKA100 гэдэг нь SCSI диск бөгөөд SCSI-н эхний шугам (A) дээр буй ID 1 дискийг илэрхийлж байхад, DKC300 гэдэг нь гуравдагч шугам (C) дээр буй SCSI ID 3 дискийг зааж байна. PKx гэдэг нь SCSI гол үндсэн шугамыг хэлж байна. SHOW DEVICE тушаалд харуулснаар бол SCSI CDROM төхөөрөмж нь бусад SCSI хатуу диск шиг харуулагддаг. IDE дискнүүд нь DQx гэж илэрхийлэгдэж байхад гол шугам нь PQx гэж нэрлэгддэг. Сүлжээний нарийвчилсан тохируулгаа мэдэх Хэрэв та FreeBSD-н суулгацыг интернэт холболттой хийнэ гэж бодож байвал (жишээ нь, суулгацыг FTP эсвэл NFS серверээс татан суулгаж байвал), та сүлжээнийхээ тохируулгыг мэдэж байх хэрэгтэй. Ийм мэдээллийг суулгах үед танаас лавлаж асуугаад, тохируулж интернэтэд холбогддог. Дотоод сүлжээ эсвэл Кабель/DSL Модемоор холбогдох Хэрэв та дотоод сүлжээнд холбогдсон байгаа юм уу эсвэл кабел, DSL-ээр холбогдохоор бол дараах тохируулах мэдээллийг мэдсэн байх хэрэгтэй: IP хаяг Анхны gateway буюу гарцын IP хаяг Hostname буюу серверийн нэр DNS сервер IP хаяг Subnet Mask буюу дэд сүлжээний баг (тусгаарлан ангилах дугаар) Хэрэв та эдгээр мэдээллийг мэдэхгүй байгаа бол уг сүлжээ хариуцагч юм уу интернэт уруу холбогдох байгууллага уруу хандах хэрэгтэй. Гэтэл тэд танд, эдгээр мэдээлэл нь DHCP ашиглаж автоматаар тохируулагдана гэж хэлж магадгүй. Хэрэв тийм бол та эдгээр мэдээллийг заавал мэдсэн байх албагүй бөгөөд энэ хэсгийг зүгээр санаад авахад илүүдэхгүй. Модем хэрэглэж холбогдох Хэрэв та интернэтээр хангагч байгууллага уруу ердийн модем ашиглан утсаар холбогддог бол, та мөн FreeBSD-г интернэтээр суулгаж болох бөгөөд жаахан удах л байх даа. Дараах зүйлсийг мэдэж байх шаардлагатай: ISP буюу интернэтийн үйлчилгээ үзүүлэгчийн холбогдох утасны дугаар Модемийн хэрэглэх COM: портын дугаар Интернэтийн үйлчилгээ үзүүлэгчид бүртгүүлсэн хэрэглэгчийн нэр болон нууц үг FreeBSD-н алдааны бүртгэл FreeBSD төсөл нь гаргаж буй хувилбар болгоноо алдаагүй баттай байлгахыг чармайж байдаг боловч зарим тохиолдолд жижиг алдаанууд гарах тохиолдол үүсдэг. Маш ховор үед ийм алдаа суулгах үед гардаг. Эдгээр алдааг илрүүлж засаад, энэ тухайгаа FreeBSD алдааны бүртгэл хуудсан дээр тэмдэглэж бичдэг. Та суулгаж байх үед ийм хүндрэлтэй тулгарахгүйн тулд энэ хуудас уруу орж шалгах хэрэгтэй. Хувилбар бүрд гарсан алдаануудыг бүх хувилбартай нь жагсаасан бүртгэлийг FreeBSD-н вэб хуудасны хувилбарын мэдээлэл хэсэгт харж болно. FreeBSD-н суулгац файлуудыг бэлдэх FreeBSD-г суулгах явц нь дараах байршилд буй файлаас гүйцэтгэгдэж болно: Дотоод төхөөрөмжөөс CDROM эсвэл DVD Уг компьютерт буй DOS хэсгээс SCSI эсвэл QIC бичлэгээс Уян дискнээс Сүлжээ FTP хаягнаас. Хэрэв шаардлагатай бол галт хана эсвэл HTTP проксигоор дамжина NFS сервер Зориулалтын параллел юм уу цуваа холболт Хэрэв та FreeBSD -н суулгацыг CD эсвэл DVD хэлбэрээр авсан бол танд хэрэгтэй бүх зүйл бэлэн болох бөгөөд энэ хэсгийг алгасаад дараагийн хэсэг уруу шилжиж болно. (). Хэрэв та FreeBSD-н суулгац файлуудыг бэлдэж аваагүй бол хэсэг уруу очиж дээрх байршлаас хэрхэн бэлдэж авах талаар тайлбарласныг уншина уу. Тэр хэсгийг уншиж дуусаад буцаж эндээс хэсэг уруу орох хэрэгтэй. Эхлэн ачаалах төхөөрөмжийг бэлдэх FreeBSD суулгац нь таны компьютер ачаалах үед эхэлдэг— энэ нь өөр үйлдлийн системээс эхлүүлдэг програм биш. Таны компьютер ердийн үед хатуу дискэн дээр суугдсан үйлдлийн системээр эхлэж ачаалагддаг. Гэхдээ үүнийг бас ачаалагдаж болдог уян дискнээс эхлүүлж болохоор тохируулж болдог. Орчин үеийн ихэнх компьютерууд CDROM дотор буй CDROM дискнээс эхлэн ачаалагдаж чаддаг. Хэрэв та FreeBSD-г CDROM эсвэл DVD дээр (худалдаж авсан юм уу эсвэл өөрөө бэлдэж авсан бол) бэлдэж авсан бөгөөд таны компьютер CDROM эсвэл DVD-ээс эхлэн ачаалагдаж болдог (ихэнх BIOS дээр Boot Order буюу ачаалах дараалал гэсэн эсвэл үүнтэй төсөөтэй сонголтоор тохируулагддаг) бол энэ хэсгийг уншилгүй алгасаж болно. FreeBSD-н CDROM болон DVD дээр байгаа файлууд нь нэмэлт зүйлс шаардалгүй шууд суугдах боломжтой. Ачаалагдаж болдог уян диск бэлдэхийн тулд дараах алхмыг гүйцэтгэнэ: Ачаалагддаг уян дискний Image буюу дүрс файлыг бэлдэх Ачаалагддаг дискнүүд нь таны суулгац файлыг хадгалсан төхөөрөмжний floppies/ сан дотор байрладаг бөгөөд мөн ftp://ftp.FreeBSD.org/pub/FreeBSD/releases/<arch>/<version>-RELEASE/floppies/. хаягнаас бас хуулагдаж болно. <arch> болон <version> -ны оронд хүссэн архитектур ба хувилбараа орлуулах хэрэгтэй. Жишээ нь &i386;-д зориулсан &os; &rel.current;-RELEASE хувилбарын ачаалагддаг уян дискийг хаягаас татаж авна. Уян дискний images буюу дүрс файл нь .flp гэсэн өргөтгөлтэй байдаг. floppies/ сан нь янз бүрийн дүрс файл агуулж байдаг бөгөөд суулгах төхөөрөмж болон FreeBSD-нхээ хувилбарт тохируулан сонголт хийдэг. Ихэнх тохиолдолд танд гурван ширхэг уян диск хэрэг болно. Тэдгээр нь boot.flp, kern1.flp, мөн kern2.flp юм. Уг санд буй README.TXT файлаас уг уян дисктэй холбоотой сүүлийн үеийн мэдээллийг шалгаарай. Нэмэлт төхөөрөмжид зориулсан таниулах програм юм уу драйверууд нь &os; 5.3 ээс хуучин 5.X хувилбаруудад шаардагдаж магадгүй. Эдгээр драйверууд нь drivers.flp дүрсэнд байдаг. Эдгээр дүрс файлыг татаж авах FTP програм нь binary mode буюу хоёртын файлын хэлбэр горимоор татаж авах ёстой. Зарим вэб хөтөч програмууд нь текст (эсвэл ASCII) горим хэрэглэдэг бөгөөд ийм үед таны уян диск анхлан ачаалагдаж чадахгүй. Уян диск бэлдэх Татаж авсан дүрс файл болгонд нэг уян диск бэлдэх ёстой. Уг дискнүүд нь ямар нэгэн алдаагүй байх шаардлагатай. Шалгах хамгийн амар арга бол шууд форматлах буюу цэвэрлэх хэрэгтэй. Урьдчилан цэвэрлэсэн дискэнд итгэх хэрэггүй. &windows; -н цэвэрлэдэг хэрэгсэл нь дискэн дээр байгаа эвдэрсэн хэсгийг мэдээлдэггүй бөгөөд тэдгээрийг зүгээр bad буюу муу гэж тэмдэглээд өнгөрдөг. Шинэ диск хэрэглэн суулгах үйлдэл хийхийг танд зөвлөж байна. Хэрэв таны FreeBSD-г суулгах явц гацах, эвдрэх, ямар нэг гаж нөлөө үзүүлбэл та хамгийн түрүүнд уян дискээ хардах хэрэгтэй. Шинэ дискэнд дүрс файлаа бичээд дахин оролдоорой. Дүрс файлыг уян диск уруу бичих .flp файлууд нь диск уруу зүгээр хуулдаг энгийн файл биш юм. Тэд бол дискний бүхэл бүтцийг агуулсан дүрс файл. Тийм болохоор ийм файлыг диск уруу шууд хуулж болохгүй. Харин, дүрс файлыг диск уруу буулгах тусгай хэрэгсэл ашигладаг. DOS Хэрэв та &ms-dos;/&windows; үйлдлийн систем дээр ажиллаж байгаа бол fdimage хэрэгсэл хэрэглэх хэрэгтэй. Хэрэв уян дискнүүд CDROM дээр байгаа бөгөөд таны CDROM E: гэж танигдсан бол та дараах тушаалыг өгөх хэрэгтэй: E:\> tools\fdimage floppies\kern.flp A: Энэ тушаалыг уян дискээ сэлгэж .flp файл болгонд гүйцэтгээд дараа нь дэс дараалан тэмдэглэх хэрэгтэй. .flp файлын байрлалаас хамааран тушаалаа тохируулж өгөх хэрэгтэй. Хэрэв танд CDROM байхгүй бол fdimage нь FreeBSD-н FTP багажнууд сангаас хуулагдах боломжтой. Хэрэв та уян дискийг &unix; системээс бэлдэж байгаа бол( өөр FreeBSD системээс) та &man.dd.1; тушаалыг ашиглан дүрс файлыг уян диск дээр буулгаж болно. FreeBSD дээр: &prompt.root; dd if=kern.flp of=/dev/fd0 FreeBSD дээр /dev/fd0 гэхээр эхний уян дискний хөтлөгч уруу ханддаг ( A: төхөөрөмж). /dev/fd1 гэвэл B: төхөөрөмж гэх мэтчилэн үргэлжилдэг. Бусад &unix; төрлийн систем дээр уян дискний төхөөрөмж нь өөр өөр нэртэй байж болох бөгөөд шаардлагатай бол тухайн системийн бичиг баримтаас лавлах хэрэгтэй. Та одоо FreeBSD-н суулгацыг эхлүүлэхэд бэлэн боллоо.
Суулгацыг эхлүүлэх Дараах мэдэгдлийг харах хүртэл суулгац програм нь таны диск(нүүд)эд ямар нэгэн өөрчлөлт хийдэггүй: Last Chance: Are you SURE you want continue the installation? If you're running this on a disk with data you wish to save then WE STRONGLY ENCOURAGE YOU TO MAKE PROPER BACKUPS before proceeding! We can take no responsibility for lost disk contents! Үүнийг орчуулбал: Сүүлийн боломж: Та суулгацыг үргэлжлүүлэхдээ ИТГЭЛТЭЙ байна уу? Хэрэв та хэрэгтэй мэдээллээ хадгалсан дискнээс уг суулгацыг эхлүүлж байгаа бол, эхлүүлэхээсээ өмнө ӨӨРИЙНХӨӨ ӨГӨГДЛИЙГ НАЙДВАРТАЙ ХАДГАЛЖ АВАХЫГ БИД ЗӨВЛӨЖ БАЙНА! Дискэнд буй өгөгдөлд учирсан эвдрэлд бид хариуцлага хүлээхгүй! Суулгац програм нь энэ анхааруулга хүртэл дискэнд өөрчлөлт хийлгүйгээр цуцалж гарах боломжтой. Хэрэв та ямар нэгэн зүйл буруу тохируулсан юм уу өөрчлөх ёстой гэж бодож байвал, энэ мөчид та компьютераа унтраахад ямар ч эвдрэл үүсэхгүй. Эхлэн ачаалалт &i386; системд эхлэн ачаалах Компьютер унтарсан үеэс эхлэх хэрэгтэй. Компьютерийг асаана. Эхлэх үед дэлгэц дээр системийн BIOS-н үндсэн тохируулга уруу ордог гарын товчлолыг харуулдаг. Энэ нь голдуу F2, F10, Del, эсвэл Alt S гэсэн товчлолуудын нэг нь байдаг. Дэлгэцэнд юу гэж заасан байна, уг товлолыг дарж BIOS-н тохируулга уруу орох хэрэгтэй. Зарим тохиолдолд, эхлэх үед график зураг харуулдаг бөгөөд голдуу Esc товч дарснаар уг зургийг болиулж хүссэн текстээ дэлгэцэнд харах боломжтой. Систем аль төхөөрөмжөөс эхлэж ачаалах вэ гэсэн тохируулгыг олох хэрэгтэй. Энэ нь голдуу Boot Order буюу эхлэх дараалал гэсэн хэсэгт байдаг бөгөөд ачаалж болох Floppy, CDROM, First Hard Disk гэсэн ачаалж болох төхөөрөмжийн жагсаалтыг агуулсан байдаг. Хэрэв та уян дискнээс ачаална гэж бодсон бол уг жагсаалтнаас уян дискийг сонгох хэрэгтэй. Эсвэл та CDROM -ноос эхэлж ачаална гэж бодож байвал түүнийг сонгох хэрэгтэй. Аль нь зөв эсэхээ мэдэхгүй эргэлзэж байгаа бол уг компьютертай цуг ирдэг гарын авлагаас хараарай. Тохирсон өөрчлөлтөө хийж хадгалаад гарна. Компьютер ингэсний дараа шинээр дахин ачаалагдаж эхэлнэ. Хэрэв та дээр заасан шиг уян диск бэлдсэн бол, kern.flp файлыг агуулсан уян диск нь эхнийх нь бөгөөд шинээр ачаалагдах үед тэр уян диск нь хөтлөгч дотор байх ёстой. Хэрэв та CDROM -с эхэлж ачаалж байгаа бол компьютераа асаангуутаа CDROM уруу дискээ хийж эхлүүлэх хэрэгтэй. Хэрэв таны компьютер асаад, өмнө суусан байсан үйлдлийн системнээс ердийнхөөрөө эхлэж байвал шалтгаан нь доор дурдсанаас аль нэг нь байж болно: Ачаалах явцаас өмнө нь амжиж дискээ оруулаагүй байх. Дискээ оруулаад компьютераа дахин шинээр ачаал. Өмнө хийсэн BIOS -ийн өөрчлөлт зөв хийгдээгүй байх. Уг өөрчлөх үйлдлийг дахин хийж зөв тохируулгыг хийх. Магадгүй таны бэлдсэн төхөөрөмжөөс эхлэж ачаалах үйлдлийг таны BIOS дэмжээгүй байж болно. FreeBSD ачаалагдаж эхлэнэ. Хэрэв та CDROM -ноос эхлүүлсэн бол дараах зүйлтэй адилхан мэдэгдэл харах болно (хувилбарын хэсгийг оруулаагүй болно): Verifying DMI Pool Data ........ Boot from ATAPI CD-ROM : 1. FD 2.88MB System Type-(00) Uncompressing ... done BTX loader 1.00 BTX version is 1.01 Console: internal video/keyboard BIOS drive A: is disk0 BIOS drive B: is disk1 BIOS drive C: is disk2 BIOS drive D: is disk3 BIOS 639kB/261120kB available memory FreeBSD/i386 bootstrap loader, Revision 0.8 /kernel text=0x277391 data=0x3268c+0x332a8 | | Hit [Enter] to boot immediately, or any other key for command prompt. Booting [kernel] in 9 seconds... _ Хэрэв та уян дискнээс эхлүүлж байгаа бол дараах мэдэгдэлтэй ижил бичиглэлийг харна (хувилбарын хэсгийг оруулаагүй болно): Verifying DMI Pool Data ........ BTX loader 1.00 BTX version is 1.01 Console: internal video/keyboard BIOS drive A: is disk0 BIOS drive C: is disk1 BIOS 639kB/261120kB available memory FreeBSD/i386 bootstrap loader, Revision 0.8 /kernel text=0x277391 data=0x3268c+0x332a8 | Please insert MFS root floppy and press enter: Уг зааврын дагуу boot.flp дискийг гаргаад kern1.flp дискийг оруулаад Enter товчийг дараарай. Эхний дискнээс эхэлж ачаалаад дараа нь шаардсан дискнүүдийг нь дараалан оруулах хэрэгтэй. Уян диск эсвэл CDROM ны алинаас нь ч эхлүүлсэн бай дараах хэсэгт тулж ирдэг: Hit [Enter] to boot immediately, or any other key for command prompt. Booting [kernel] in 9 seconds... _ Арван секунд хүлээх, эсвэл шууд Enter товч дарж болно. Alpha систем дээр эхлүүлэх Alpha Компьютераа унтраастай үед эхэлнэ. Асаагаад эхлүүлэх хэсэг гарч иртэл хүлээнэ. Хэрэв та дээр заасан шиг уян диск бэлдсэн бол, boot.flp файлыг агуулсан уян диск нь эхнийх нь бөгөөд шинээр ачаалагдах үед тэр уян диск нь хөтлөгч дотор байх ёстой. Тэгээд дараах тушаалыг өгөх хэрэгтэй (уян дискний хөтлөгчийн нэрийг өөрийнхөөрөө бичих хэрэгтэй): >>>BOOT DVA0 -FLAGS '' -FILE '' Хэрэв CDROM -оос эхлүүлсэн бол дараах тушаалыг өгнө ( CDROM-ийн нэр нь таны компьютерийнх байх хэрэгтэй): >>>BOOT DKA0 -FLAGS '' -FILE '' FreeBSD ачаалагдаж эхлэнэ. Хэрэв та уян дискнээс эхэлсэн бол дараах хэсэгт тулна: Insert disk labelled "Kernel floppy 1" and press any key... Уг зааврын дагуу boot.flp дискийг гаргаад kern1.flp дискийг оруулаад Enter товчийг дараарай. Уян диск эсвэл CDROM ны алинаас нь ч эхлүүлсэн бай дараах хэсэгт тулж ирдэг: Hit [Enter] to boot immediately, or any other key for command prompt. Booting [kernel] in 9 seconds... _ Арван секунд хүлээх, эсвэл шууд Enter товч. Энэ нь цөмийн тохируулах цэс уруу хөтөлнө. Төхөөрөмжийн шалгаж бүртгэсэн хэсгийг харах Сүүлд нь урсаж өнгөрдөг хэдэн зуун мөр текст нь дэлгэцийн түр хадгалагч уруу хадгалагддаг бөгөөд сүүлд дахин харж болдог. Түр хадгалагдсан мөрийг дахин харахын тулд Scroll Lock товч дараарай. Энэ нь дэлгэцэнд урсаж өнгөрсөн текстүүдийг дээш нь эргүүлж харах боломж өгдөг. Та дээш заасан сум товчоор юм уу эсвэл PageUp мөн PageDown товчнуудаар дээш доош гүйлгэн харж болно. Scroll Lock товчийг дахин дарж гулгуулах үйлдлээ зогсоодог. Та уг товчийг дарж дээш гулгуулан харах хэрэгтэй. Энэ нь цөм хэрхэн төхөөрөмжүүдийг таньсан тухай харуулдаг. Та дээр харуулсантай ижил бичиглэл харах бөгөөд харин төхөөрөмжүүдийн нэрс нь таны компьютерийнхаас өөр байж магадгүй.
Төхөөрөмж таньсан бүртгэл бичлэг avail memory = 253050880 (247120K bytes) Preloaded elf kernel "kernel" at 0xc0817000. Preloaded mfs_root "/mfsroot" at 0xc0817084. md0: Preloaded image </mfsroot> 4423680 bytes at 0xc03ddcd4 md1: Malloc disk Using $PIR table, 4 entries at 0xc00fde60 npx0: <math processor> on motherboard npx0: INT 16 interface pcib0: <Host to PCI bridge> on motherboard pci0: <PCI bus> on pcib0 pcib1:<VIA 82C598MVP (Apollo MVP3) PCI-PCI (AGP) bridge> at device 1.0 on pci0 pci1: <PCI bus> on pcib1 pci1: <Matrox MGA G200 AGP graphics accelerator> at 0.0 irq 11 isab0: <VIA 82C586 PCI-ISA bridge> at device 7.0 on pci0 isa0: <iSA bus> on isab0 atapci0: <VIA 82C586 ATA33 controller> port 0xe000-0xe00f at device 7.1 on pci0 ata0: at 0x1f0 irq 14 on atapci0 ata1: at 0x170 irq 15 on atapci0 uhci0 <VIA 83C572 USB controller> port 0xe400-0xe41f irq 10 at device 7.2 on pci 0 usb0: <VIA 83572 USB controller> on uhci0 usb0: USB revision 1.0 uhub0: VIA UHCI root hub, class 9/0, rev 1.00/1.00, addr1 uhub0: 2 ports with 2 removable, self powered pci0: <unknown card> (vendor=0x1106, dev=0x3040) at 7.3 dc0: <ADMtek AN985 10/100BaseTX> port 0xe800-0xe8ff mem 0xdb000000-0xeb0003ff ir q 11 at device 8.0 on pci0 dc0: Ethernet address: 00:04:5a:74:6b:b5 miibus0: <MII bus> on dc0 ukphy0: <Generic IEEE 802.3u media interface> on miibus0 ukphy0: 10baseT, 10baseT-FDX, 100baseTX, 100baseTX-FDX, auto ed0: <NE2000 PCI Ethernet (RealTek 8029)> port 0xec00-0xec1f irq 9 at device 10. 0 on pci0 ed0 address 52:54:05:de:73:1b, type NE2000 (16 bit) isa0: too many dependant configs (8) isa0: unexpected small tag 14 orm0: <Option ROM> at iomem 0xc0000-0xc7fff on isa0 fdc0: <NEC 72065B or clone> at port 0x3f0-0x3f5,0x3f7 irq 6 drq2 on isa0 fdc0: FIFO enabled, 8 bytes threshold fd0: <1440-KB 3.5" drive> on fdc0 drive 0 atkbdc0: <Keyboard controller (i8042)> at port 0x60,0x64 on isa0 atkbd0: <AT Keyboard> flags 0x1 irq1 on atkbdc0 kbd0 at atkbd0 psm0: <PS/2 Mouse> irq 12 on atkbdc0 psm0: model Generic PS/@ mouse, device ID 0 vga0: <Generic ISA VGA> at port 0x3c0-0x3df iomem 0xa0000-0xbffff on isa0 sc0: <System console> at flags 0x100 on isa0 sc0: VGA <16 virtual consoles, flags=0x300> sio0 at port 0x3f8-0x3ff irq 4 flags 0x10 on isa0 sio0: type 16550A sio1 at port 0x2f8-0x2ff irq 3 on isa0 sio1: type 16550A ppc0: <Parallel port> at port 0x378-0x37f irq 7 on isa0 pppc0: SMC-like chipset (ECP/EPP/PS2/NIBBLE) in COMPATIBLE mode ppc0: FIFO with 16/16/15 bytes threshold plip0: <PLIP network interface> on ppbus0 ad0: 8063MB <IBM-DHEA-38451> [16383/16/63] at ata0-master UDMA33 acd0: CD-RW <LITE-ON LTR-1210B> at ata1-slave PIO4 Mounting root from ufs:/dev/md0c /stand/sysinstall running as init on vty0
FreeBSD-дээр таны хүссэн төхөөрөмжийг зөв таньсан эсэхийг уг бичлэг дээр тулгаж харах хэрэгтэй. Хэрэв төхөөрөмж олдоогүй бол уг бичлэгт харуулагдахгүй. Хэрэв төхөөрөмж нь IRQ болон порт хаягаар тохируулагдах ёстой бол, зөв дугаарууд нь оруулагдсан эсэхийг нягтлаарай. Хэрэв та хэрэглэгчид тохируулсан энэ төхөөрөмжийг таних үйлдэлд өөрчлөлт оруулахыг хүсвэл sysinstall програмаас гараад дахин эхлүүлэх хэрэгтэй. Ингэснээр та ч гэсэн уг үйлдэлд гаршиж сурахад дөхөм байх болно.
Sysinstall-аас гарах
Сумтай товч хэрэглэж үндсэн цэснээс Exit Install цэсийг сонгоно. Дараах бичиглэл танд харуулагдана: User Confirmation Requested Are you sure you wish to exit? The system will reboot (be sure to remove any floppies from the drives). [ Yes ] No Хэрэв диск хөтлөгч дотор CDROM-г үлдээсэн хэвээр байгаа бол &gui.yes; цэсийг сонгож системийг дахин эхлүүлнэ. Хэрэв та уян дискнээс эхлүүлсэн бол дахин ачаалахаасаа өмнө boot.flp дискийг гаргах хэрэгтэй.
Sysinstall-н танилцуулга sysinstall бол FreeBSD төслөөс гаргасан суулгац програм юм. Энэ нь консол дээр тулгуурлаж ажилладаг бөгөөд зохих цэсийг нь ашиглаж суулгах явцыг хянаж тохируулдаг. sysinstall-н цэс нь сумтай товч, Enter буюу мөр нугалагч, Space буюу зай авагч, гэх мэт товчнуудаар залагддаг. Эдгээр товчны тухай дэлгэрэнгүй мэдээлэл sysinstall-н хэрэглэх зааварт бичээстэй буй. Эдгээр мэдээллийг харахын тулд Usage буюу хэрэглээ хэсэгт очоод [Select] хэсгийг сонгож -д харуулсан шиг байдалд болгоод Enter товч дарах хэрэгтэй. Цэстэй хэрхэн ажиллах тухай заавар харуулагдана. Хэрэглэх зааврыг уншиж дуусаад Enter товч дарж буцаад үндсэн цэсэнд очно.
Sysinstall-н үндсэн цэсэнд Usage буюу хэрэглээг сонгох нь
Documentation буюу бичиг баримт цэсийг сонгох Үндсэн цэснээс сумтай товч ашиглан Doc цэсийг сонгоод Enter дарна.
Documentation буюу бичиг баримтын цэс сонгох
Энэ нь бичиг баримтыг харуулах болно.
Sysinstall-н Documentation буюу бичиг баримтын цэс
Хамт ирсэн бичиг баримтыг нь унших хэрэгтэй. Бичиг баримтыг үзэхийн тулд сумтай товч хэрэглэж сонгоод Enter товч дарна. Уншиж дуусаад Enter товч дарвал Documentation буюу бичиг баримтын цэс уруу буцна. Суулгацын үндсэн цэсэнд буцаж очихын тулд Exit буюу гарах гэсэн цэсийг сонгоод Enter товч дараарай.
Keymap буюу гарын товчлуур хуваарилалт цэсийг сонгох Гарын товчлуурын хуваарилалтыг өөрчлөхийг хүсвэл сумтай товчоор Keymap цэсийг сонгоод Enter товч дарна. Энэ нь зөвхөн стандарт буюу US америк гарын хуваарилалт хэрэглэдэггүй тохиолдолд л танд хэрэгтэй.
Sysinstall-н үндсэн цэс
Өөр өөр гарын хуваарилалтыг та сумтай товчоор сонгоод Space товч дарж сонгох бөгөөд дахин Space дарж сонголтоо цуцлана. Сонгож дуусаад &gui.ok; цэсийг сумтай товч ашиглан сонгоод Enter товч дараарай. Энэ харуулсан дэлгэцэнд зөвхөн зарим хэсгийг нь харуулсан болно. Tab товч хэрэглэж &gui.cancel; цэсийг сонговол анхдагч гарын хуваарилалтыг сонгоод үндсэн цэс уруу буцдаг.
Sysinstall-н Keymap буюу гарын товчлуур хуваарилалт цэс
Суулгацын Options буюу тохируулгууд нүүр Options цэсийг сонгоод Enter дарна.
Sysinstall-н үндсэн цэс
Sysinstall Options хэсэг
Анхдагч утга нь ихэнх хэрэглэгчдэд өөрчлөлтгүйгээр хэрэглэгдэхэд хангалттай. Хувилбарын нэр нь суулгаж байгаа төрлөөсөө хамаарч өөр өөр байна. Сонгогдсон цэсийн тайлбар нь дэлгэцийн доод хэсэгт цэнхэр дэвсгэртэй бичигддэг. Тэмдэглэж хэлэхэд, Use Defaults цэсийг сонговол бүх утгыг анхдагч утгад нь тохируулдаг. F1 товч дарж сонголтын төрөл бүрийн мэдээлэл агуулсан туслах мэдээллийг харж болно. Q товч дарвал үндсэн цэсэнд буцаж очно.
Үндсэн суулгацыг эхлүүлэх &unix; эсвэл FreeBSD үйлдлийн системийг сурч байгаа хүнд бол Standard цэсийг сонгож үндсэн суулгацыг эхлүүлэх хэрэгтэй. Сумтай товч хэрэглэн Standard цэсийг сонгоод Enter товч дарвал үндсэн суулгац эхэлнэ.
Үндсэн суулгацыг эхлүүлэх нь
Дискний зайг зохицуулах Таны эхний үйлдэл бол FreeBSD-д зориулж дискний зай бэлдэж түүндээ нэр өгнө. Ингэснээр sysinstall уг дискийг таньж бэлддэг. Үүнийг хийхийн тулд FreeBSD диск дээр байгаа мэдээллийг хэрхэн уншиж хэрэглэдэг талаар мэдэх хэрэгтэй. BIOS-н диск дугаарлалт Өөрийнхөө систем дээр FreeBSD -г суулгаж тохируулахын тулд зарим зүйлсийг анхаарч мэдэх хэрэгтэй. Ялангуяа та олон диск хэрэглэдэг бол энэ нь тун чухал. DOS Microsoft Windows Компьютер дээр BIOS-оос хамаарч ажилладаг &ms-dos; эсвэл µsoft.windows; зэрэг үйлдлийн системүүдэд, BIOS дискнүүдийг дугаарладаг бөгөөд уг үйлдлийн системүүд нь уг дугаарласан өөрчлөлтийг нь дагаж ажилладаг. Энэ нь primary master буюу анхны дискнээс өөр дискнээс үйлдлийн систем эхэлж ажиллах боломж өгдөг. Энэ арга нь Ghost эсвэл XCOPY зэрэг програм ашиглан нэг дискний ерөнхий зургийг хуулж түүнтэй адилхан хоёр дахь диск уруу хуулан системдээ найдвартай хадгалалт хийдэг хүмүүст тун хэрэгтэй байдаг. Тэгээд, хэрэв эхний диск эвдрэх, эсвэл вирустаж гэмтэх зэрэг хүндрэл гарвал, BIOS дээр дискнүүдийн дарааллыг өөрчилж хуулбарласан өгөгдөлтэй дискнээс үйлдлийн системээ эхлүүлэн ажиллаж болдог. Энэ нь бараг дискнүүдийн кабелийг хайрцгийг нь нээлгүйгээр сольж байгаатай ижил юм. SCSI BIOS SCSI диск хянагчтай системүүд нь голдуу BIOS өргөтгөлтэй байдаг бөгөөд найм хүртэлх SCSI дискнүүдийг иймэрхүү зарчмаар дараалуулж чаддаг. Иймэрхүү арганд дассан хүнд FreeBSD арай өөрөөр үйлчилдэг бөгөөд энэ нь их цочирдуулдаг. FreeBSD BIOS-г ашигладаггүй бөгөөд BIOS-н логик дискний дугаарлалтыг мэддэггүй. Энэ нь ялангуяа яг адилхан дискэн дээр дискний зургийг хуулбарласан үед бодсоноос өөр үйлчлэл үзүүлэхэд хүргэдэг. FreeBSD-г хэрэглэх үедээ BIOS-г үргэлж өөрөөр нь диск дугаарлалт хийлгэж, тэр чигээр нь үлдээх хэрэгтэй. Хэрэв та дискний дугаарлалтыг өөрчлөхөөр бол, компьютерийнхаа хайрцгийг онгойлгож дискний сэлгүүр болон залгууруудыг тохируулж залгах хэрэгтэй. Билл болон Фрэд нарт тохиолдсон явдлыг авч үзэцгээе: Билл өөрийнхөө хуучин Wintel компьютераа янзалж FreeBSD суулгаад Фрэдэд өгөхөөр болжээ. Билл нэг SCSI хянагчтай бөгөөд түүний эхний SCSI диск дээр FreeBSD-г суулгажээ. Фрэд суулгасан системийг хэрэглэж эхлэв. Гэвч хэсэг өдрийн дараа хуучин SCSI дискэн дээр зарим алдаанууд гараад байна гэж Биллд хэлжээ. Хэдэн өдрийн дараа уг хүндрэлийг Билл засахаар шийджээ. Тэгээд арынхаа өрөөнөөс уг дисктэй ижил, нөөц хадгалалт хийсэн дискээ авчирчээ. Авчирсан дискэн дээрээ гадаргууны шалгалт хийхэд ямар ч алдаагүй гэж гарч ирэв. Тэгэхээр нь нөхөр Билл тэр дискийг SCSI хяналтын дөрөв дэх залгуур дээр залгаад эхний дискнээс дөрөв дэх диск уруу нөөц image буюу хуулбар дүрс хийж авч гэнэ. Шинэ залгасан диск сайхан ажиллаж байсан тул баярласан Билл уг дискийг цаашид хэрэглэхээр шийдээд SCSI BIOS дээр үйлдлийн системийг ачаалах дискний дугаарыг дөрөв болгож өөрчилжээ. FreeBSD-н эхлэх ачаалалт зүгээр байсан бөгөөд маш сайхан ажиллаж эхлэв. Фрэд цааш нь хэдэн хоног ажилласны дараа төдий удалгүй Билл болон Фрэд хоёр FreeBSD-г шинэчлэх шинэ адал явдал хөөцөлдөх хүсэл төржээ. Билл SCSI хянагчийн эхний дискийг аваад оронд нь үүнтэй ижилхэн өөр нөөцөлсөн диск авчирж залгав. Билл FreeBSD -н шинэ хувилбарыг эхний SCSI диск дээр Фрэдийн шидэт интернэтээс FTP-ээс татаж авсан уян дискнээс эхлүүлж суулгав. Суулгац маш амжилттай болжээ. Фрэд гуай FreeBSD -н шинэ хувилбарыг хэдэн хоног туршиж үзээд инженерийн салбарт хэрэглэхэд тун тохиромжтой юм байна гэсэн дүгнэлт өгч гэнэ. Ингээд хуучин хувилбар дээр хийж байсан ажлуудаа хэрэглэх хэрэг болж гэнэ. Тэгээд Фрэд гуай дөрөвдүгээр SCSI дискээ mount буюу холболт хийж (өмнө суулгасан FreeBSD-н хуучин хувилбар) гэнэ. Фрэд гуайн нүдэнд дөрөв дэх SCSI дискэн дээр өөрийнх нь хийж байсан ажлууд байхгүй байлаа. Тэр өгөгдлүүд хаачсан бэ? Эхний дискнээс дөрөв дэх диск уруу Билл гуай дүрс хуулалт хийснээр дөрөв дэх диск нь хуулбар болсон билээ. Билл гуайн SCSI BIOS дээр дөрөв дэх дискнээс ачаалалт эхлүүлнэ гэсэн тохиргоо бол тэнэглэл байжээ. FreeBSD нь SCSI BIOS тохируулгыг үл харгалзан эхний SCSI дискнээс эхлүүлсээр байсан байна. BIOS дээр иймэрхүү өөрчлөлт хийснээр зарим ачаалах үйлдэл болон ажиллуулагч тохируулгыг өөрчилдөг боловч, FreeBSD эхлэх үедээ энэ тохируулгыг харгалзаж үздэггүй бөгөөд өөрийнхөөрөө диск дугаарлалт хийж эхэлдэг. Энд үзүүлснээр, систем нь эхний SCSI дискнээс эхэлсээр байсан бөгөөд Фрэдийн бүх өгөгдөл дөрөв дээр биш эхний диск дээр байсан байна. Хүмүүст бол дөрөв дэх SCSI дискнээс эхэлж байгаа мэт харагдсан байна. Ийм үйлдэл болсны дараа ямар ч өгөгдөл устаж алга болоогүй болохыг бид танд мэдэгдэж байгаадаа баяртай байна. Учир нь, хуучин эхний SCSI дискийг буцааж залгаад Фрэдийн бүх өгөгдлийг буцааж авч чаджээ. (Билл эхний дискнээс эхлүүлсэн байна). Хэдийгээр бид нар SCSI дискэн дээр жишээ татсан боловч иймэрхүү үйлдэл IDE диск дээр бас тохиолдож болно. FDisk ашиглан дискний зүсмэл үүсгэх Энэ хэсэгт хийсэн өөрчлөлт тань диск уруу бичигдэхгүй. Хэрэв та ямар нэгэн алдаа хийж гэж бодоод дахин шинээр эхлэхийг хүсвэл sysinstall-н гарах цэсийг ашиглах, эсвэл U товч дарж Undo буюу буцаж үйлдэж болно. Хэрэв та бүр эргэлзэж юу хийхээ мэдэхгүй болоод ирвэл компьютераа шууд унтрааж болно. Стандарт суулгацыг сонгосны дараа sysinstall танд дараах мэдэгдлийг харуулна: Message In the next menu, you will need to set up a DOS-style ("fdisk") partitioning scheme for your hard disk. If you simply wish to devote all disk space to FreeBSD (overwriting anything else that might be on the disk(s) selected) then use the (A)ll command to select the default partitioning scheme followed by a (Q)uit. If you wish to allocate only free space to FreeBSD, move to a partition marked "unused" and use the (C)reate command. [ OK ] [ Press enter or space ] Энэ хэсгийг орчуулбал: Мэдэгдэл Дараагийн хэсэгт та өөрийнхөө дискэнд DOS-маягийн ("fdisk") диск хуваалт хийх хэрэгтэй. Хэрэв та дискнийхээ бүх хэмжээг FreeBSD-д зориулна гэж бодож байвал (дискэн дээр байгаа бүх өгөгдлийг дарж бичнэ) (A)ll тушаалыг сонгоод дараа нь (Q)uit цэсийг сонгож гараарай. Хэрэв та зөвхөн сул чөлөөтэй байгаа хэсгийг FreeBSD-д зориулна гэж бодож байгаа бол "unused" буюу хэрэглэгдээгүй гэсэн хэсгийг сонгоод (C)reate буюу үүсгэ гэсэн тушаалыг сонгоорой. [ OK ] [ enter товч эсвэл зай авагч товч дарна уу] Энд голдуу Enter товч дардаг. Ингэсний дараа цөмд эхлэх үед таньж туршсан хатуу дискнүүдийн жагсаалтыг танд харуулах болно. дээр IDE дисктэй системийн жишээ харуулав. Тэдгээр нь ad0 болон ad2 гэсэн нэртэй буй.
FDisk-н хэрэглэх дискийг сонгох
Та магадгүй яагаад ad1 дискийг энд харуулсангүй вэ? гэж гайхаж мадагүй. Танд хоёр ширхэг IDE хатуу диск байна гэж үзье. Нэг нь нэг IDE залгуур дээр мастер диск болж залгагдсан бөгөөд нөгөөх нь хоёр дахь IDE залгуур дээр суугдсан байг. Хэрэв FreeBSD нь тэдгээрийг ad0 ба ad1 гэж дугаарласан бол бүх юм зүгээр л ажиллах байсан. Гэвч, хэрэв та гурав дахь дискийг эхний IDE залгуур дээрх мастер дисктэй боол болгож залгавал уг диск ad1 гэж дугаарлагдах бөгөөд өмнө нь ad1 гэж дугаарлагдсан диск ad2 гэж нэрлэгдэнэ. Дискэнд өгсөн нэрийг ашиглан (жишээ нь ad1s1a) файл системийг хайхад хэрэглэдэг учраас гэнэт таны дискнүүд өөр харагдаж эхлэх бөгөөд та FreeBSD-н тохируулгыг дахин хийх шаардлага гарна. Ийм хүндрэлийг арилгахын тулд цөм нь IDE дээр залгагдсан дискнүүдийг таньсан дарааллаар нь биш харин залгагдсан байрлалаас нь хамааран дугаарладаг. Ийм учраас хэрэв IDE-н хоёр дахь залгуур дээр залгагдсан мастер диск нь үргэлж ad2 гэж нэрлэгдэх бөгөөд ad0 эсвэл ad1 дискнүүд бүр байхгүй байсан ч энэ нэрээрээ л байх болно. Энэ нь FreeBSD-н цөмийн анхны тохируулга бөгөөд, ийм шалтгааны улмаас ad0 болон ad2 гэж харуулж байна. Тэгэхээр энэ зурган дээр байгаа машины IDE 2 залгуур дээр хоёр мастер диск залгагдсан бөгөөд ямар ч боол диск байхгүй байна гэж харуулж байна. Та аль диск дээр нь FreeBSD-г суулгахаа сонгоод &gui.ok; дээр дарах хэрэгтэй. FDisk эхлэх бөгөөд дэлгэц дээр -тэй төстэй зураг харуулагдах болно. FDisk нь дэлгэц дээр гурван хэсэгт хуваагдаж харуулагддаг. Эхний хэсэгт нь дээд хоёр мөр хамаарагддаг бөгөөд сонгогдсон дискний нарийвчилсан мэдээллүүдийг харуулдаг. Энэ нь FreeBSD-н өгсөн нэр, дискний зохион байгуулалт мөн дискний нийт хэмжээ зэргийг харуулдаг. Хоёр дахь хэсэгт дискэн дээр байгаа зүсмэлүүдийг харуулдаг ба хаанаас эхлээд хаана дууссан, ямар хэмжээгээр зүсэгдсэн бөгөөд FreeBSD хэрхэн нэр өгсөн, бас уг зүсмэлийг тодорхойлсон тодорхойлолт болон дэд төрлийг нь харуулдаг. Энэ жишээ дээр, компьютер дээрх дискний хэрэглэгдээгүй хоёр зүсмэлийг харуулсан байна. Уг зурган дээр бас нэг том FAT зүсмэл байгааг харуулсан байгаа бөгөөд магадгүй энэ нь &ms-dos; / &windows; системийн C: диск байж болзошгүй. Мөн уг зурган дээр бас нэг өргөтгөсөн зүсмэл байгааг харуулсан байгаа ба, бас энэ нь &ms-dos; / &windows; систем дээр нэг өргөтгөсөн диск байж магадгүй. Гурав дахь хэсэг нь FDisk дээр хэрэглэж болох тушаалуудын жагсаалт байна.
Засварлаж эхлэхээс өмнөх Fdisk-н диск хуваалтын жишээ
Одоо таны хийх алхам дискээ хэрхэн зүсэж хуваахаас их хамаарна. Хэрэв та дискээ бүхлээр нь FreeBSD-д зориулна гэж бодож байвал (дискэн дээр байгаа бүх өгөгдлийг дарж суугдах бөгөөд sysinstall танаас суулгацын явцад лавлаж асуух болно) Use Entire Disk буюу дискийг бүхлээр нь хэрэглэ гэсэн заалтад буй A товч дарах хэрэгтэй. Байсан бүх зүсмэлүүд арилах бөгөөд жижигхэн хэсэг нь unused буюу хэрэглэгдээгүй гэж хуваагдаад (компьютер диск шалгахад зориулагддаг хэсэг) үлдсэн том хэсэг нь FreeBSD-д зориулж хуваагддаг. Ингэж сонгосны дараа сумтай товч хэрэглэн шинээр үүссэн FreeBSD-н зүсмэлийг сонгоод S товч дарж уг зүсмэлээс эхлэн ачаалагддаг болгох хэрэгтэй. Таны дэлгэц -тэй төсөөтэй зураг харуулах ёстой. Тэмдэглэж хэлэхэд, Flags баганад буй A үсэг нь уг зүсмэлийг active буюу идэвхтэй гэдгийг илэрхийлж байгаа бөгөөд энэ зүсмэлээс эхлэж ачаалагдах болно гэдгийг харуулж байгаа юм. Хэрэв та өмнө нь хэрэглэгдэж байсан зүсмэлүүдээс нэгийг нь FreeBSD-д зориулна гэж бодсон бол уг зүсмэлийг сонгоод D товч дарж устгах хэрэгтэй. Дараа нь та C товч дарвал үүсгэх зүсмэлийн хэмжээг танаас асуудаг. Хүссэн хэмжээгээ оруулаад Enter товч дарах хэрэгтэй. Уг лавлаж асуусан цонх дээр буй анхны тоо бол уг зүсмэл дээр хэрэглэж болох хамгийн их хэмжээг зааж байдаг тул уг зүсмэлийг бүхлээр нь хэрэглэнэ гэж бодвол шууд уг тоог өөрчлөлгүй хэрэглэх хэрэгтэй. Хэрэв та урьдчилан FreeBSD -д зориулан дискээ суллачихсан байвал (магадгүй &partitionmagic; гэх мэтийн програм ашиглан дискээ бэлтгэсэн бол) дараа нь C товч дарж шинэ зүсмэл үүсгээрэй. Дахин сануулахад, зүсмэл үүсгэх үед хуваах зүсмэлийн хэмжээг танаас асуух болно.
Fdisk дискийг бүхлээр нь хэрэглэж буй жишээ
Хувааж дуусаад Q товч дарж гарна. Таны өөрчилсөн өөрчлөлтүүд sysinstall дээр хадгалагдах бөгөөд диск уруу одоохондоо бичигдээгүй байгаа.
Boot Manager буюу эхлэн ачаалалт зохицуулагчийг суулгах Танд одоо эхлэн ачаалалт зохицуулагчийг суулгах эсэхээ сонгох боломж гардаг. Хэрэв танд дараах нөхцлүүд биелж байвал голдуу FreeBSD boot manager-ийг сонгох нь элбэг: Танд олон дискнүүд байгаа бөгөөд FreeBSD-г эхнийх дээр нь суулгаагүй бол. Та FreeBSD-г өөр үйлдлийн системтэй хамт нэг диск дээр суулгаад компьютер эхлэх үед FreeBSD-г эхлүүлэх үү эсвэл нөгөө үйлдлийн системийг эхлүүлэх үү гэж сонголт хиймээр байгаа бол. Хэрэв FreeBSD нь уг машин дээр байгаа цорын ганц үйлдлийн систем байхаар бол Standard -г сонгоход хангалттай. Хэрэв та FreeBSD-г эхлүүлж чадах өөр ямар нэгэн програм суулгасан бол None -г сонгоорой. Сонголтоо хийгээд Enter товчийг дар.
Sysinstall-н эхлэн ачаалалт зохицуулагчийн цэс
F1 товч дарвал тусламжийн цэс харуулагдах бөгөөд өөр үйлдлийн системтэй хамтарч хэрэглэх үед ямар хүндрэл үүсэж болох талаар тайлбарлаж өгдөг.
Бусад диск дээр зүсмэл үүсгэх Хэрэв танд нэгээс илүү олон дискнүүд байгаа бол эхлэн ачаалалтын зохицуулагчийг сонгосны дараа диск сонгох цэсэнд буцаж очдог. Хэрэв та FreeBSD-г олон диск хэрэглэж суулгахыг хүсвэл, FDisk ашиглан цааш нь зүсэж хуваах хэрэгтэй. Хэрэв та FreeBSD-г эхний дискнээс өөр диск дээр суулгаж байгаа бол FreeBSD-н эхлэн ачаалалтыг зохицуулагчийг хоёулан дээр нь суулгах хэрэгтэй.
Диск сонгох цэснээс гарах
Tab товч хэрэглэн дискнүүд болон &gui.ok;, эсвэл &gui.cancel; зэрэг тушаалууд уруу сэлгэж болно. Tab товч хэрэглэн &gui.ok;, дээр сонгоод Enter товч дарж суулгацыг цааш нь үргэлжлүүлнэ.
<application>Disklabel буюу дискэнд нэр өгч</application> хуваалт үүсгэх Та одоо үүсгэсэн зүсмэл дотроо хуваалт үүсгэх ёстой. Хуваалт болгон a үсгээр эхлээд h хүртэл нэр авдаг бөгөөд b, c болон d гэсэн нэрнүүд нь тусгай зөвшлийн дагуу өөр зориулалтаар хэрэглэгддэг тул та үүнийг хүлээн зөвшөөрөх хэрэгтэй. Хэрэв олон диск дээр хуваалт үүсгэж байгаа бол зарим програмууд нь зорилгоосоо хамаараад онцгой хуваалтын загвар хэрэглэдэг. Гэхдээ та одоогоор FreeBSD-г анх удаагаа суулгаж байгаа диск дээр хэрхэн хуваалт үүсгэх тухай нэг их бодох шаардлага байхгүй. Хамгийн чухал нь FreeBSD-г суулгаад хэрхэн хэрэглэдэг талаар сурах явдал юм. Та үйлдлийн системд нэлээн гаршиж сайжирсан үедээ FreeBSD-г дахин шинээр хэдийд ч суулгаж болно. Энд үзүүлж буй хуваалтын загвар нь дөрвөн хуваалттай байна. Нэг нь swap хэмжээнд, бусад гурав нь файлын системд зориулагдсан байна. Эхний дискний хуваалт Хуваалт Файл систем Хэмжээ Тодорхойлолт a / 100 MБ Энэ бол root буюу эх файл систем юм. Бусад бүх файл системүүд ямар нэгэн аргаар энд танигдаж хэрэглэгддэг. 100 MБ хэмжээ бол тухайн зорилгодоо таарсан хэмжээ. Та энд тийм их өгөгдөл хадгалахгүй бөгөөд ердийн FreeBSD-н суулгац нь энд 40 MБ-г хэрэглэдэг. / дээр үлдсэн зай нь дараа нь хэрэглэгдэх зорилгоор юм уу эсвэл түр зуурын өгөгдөл зэрэгт зориулагддаг. b N/A 2-3 x RAM Системийн swap зай нь энэ хуваагдал дээр байрладаг. swap-д зориулж хэмжээгээ тохируулах нь бас чухал. Хамгийн сайн хэрэглэгддэг арга бол, байгаа санах ойныхоо (RAM) хэмжээнээс хоёр юм уу гурав дахин их хэмжээтэй байхад болно. Хэрэв танд 32 MБ хэмжээтэй RAM санах ой байгаа бол ядаж 64 MБ хэмжээтэй swap бэлдэх хэрэгтэй. Хэрэв та нэгээс их дисктэй бол диск болгонд зориулж swap зай үүсгэж болно. Ингэвэл, FreeBSD нь диск болгонд буй swap зайг хэрэглэснээр илүү үр дүнтэй ажилладаг. Энэ тохиолдолд хэрэглэх нийт swap-нхаа хэмжээг (жишээ нь, 128 MБ) байгаа дискнийхээ тоонд хувааж (жишээ нь хоёр дисктэй гэж үзье) гарсан хэмжээг дискэн дээр swap-д зориулж бэлдэх хэрэгтэй бөгөөд жишээний дагуу бол 64 MБ диск болгонд ногдож байна. e /var 50 MБ /var санд байнга өөрчлөгдөж байдаг файлууд байрладаг; бүртгэл файл, мөн бусад удирдах болон хянах файлууд энэ төрлийн файлд ордог. Эдгээр файлын ихэнх нь FreeBSD дээр ажилладаг програмуудаар өдрийн турш уншигдаж бас бичигдэж байдаг. Иймэрхүү файлуудыг нэг дор байрлуулснаар FreeBSD нь өөр файл систем уруу хандаж цаг заралгүй идэвхитэй ажиллаж чаддаг. f /usr Дискний үлдсэн хэсэг Бараг бусад бүх файлууд нь /usr санд болон түүн дотор буй дэд сангуудад байрладаг.
Хэрэв та FreeBSD-г олон дискнүүд дээр дамнан суулгаж байгаа бол бусад дискнүүд дээр үүсгэсэн зүсмэл дотроо хуваалт үүсгэх хэрэгтэй. Хамгийн амархан арга нь диск болгонд хоёр хуваагдал үүсгээд нэгийг нь swap зай болгоод нөгөөх нь ямар нэгэн файл систем болгох арга байдаг. Бусад дискэн дээрх дискний хуваалт Хуваалт Файл систем Хэмжээ Тодорхойлолт b N/A Тодорхойлолтоос уншина уу Өмнө дурьдсанчлан, swap хэмжээг диск болгон дээр үүсгэж болдог. Хэдийгээр a хуваалт сул байсан ч гэсэн зарчмын дагуу swap зай нь b хуваалт дээр байрладаг. e /diskn Дискний үлдсэн хэмжээ Дискний үлдсэн хэмжээ нь нэг бүхэл хуваалт болдог. Энэ нь e хуваалт дээр биш харин a хуваалт дээр байрлаж болох байсан ч зарчмын дагуу a хуваагдал дээр root буюу эх файл систем (/) суугддаг. Та энэ зарчмыг дагахгүй байж болох боловч sysinstall харин дагадаг: Энэ зарчмыг дагаснаар суулгацыг цэвэрхэн болгодог. Та энэ файл системийг хаана ч холбож болох бөгөөд энэ жишээн дээр бол уг файл системийг /diskn гэсэн сан дотор холбосон байна. n үсэг нь дискний дугааруудыг илэрхийлж байна. Гэхдээ та хүсвэл өөр газар холбож болно.
Хуваагдлынхаа загвараа ингэж хийж дуусаад sysinstall-г ашиглаж үүсгэх хэрэгтэй. Үүсгэх үед дараах мэдэгдлийг танд харуулдаг: Message Now, you need to create BSD partitions inside of the fdisk partition(s) just created. If you have a reasonable amount of disk space (200MB or more) and don't have any special requirements, simply use the (A)uto command to allocate space automatically. If you have more specific needs or just don't care for the layout chosen by (A)uto, press F1 for more information on manual layout. [ OK ] [ Press enter or space ] Үүний хөрвүүлбэл: Мэдэгдэл Та одоо, fdisk ашиглан бий болгосон хуваалтаар BSD хуваалт үүсгэх хэрэгтэй. Хэрэв танд тодорхой хэмжээний дискний зай (200MБ эсвэл түүнээс дээш) байгаа бөгөөд ямар нэгэн онцгой шаардлага тавигдаагүй бол (A)uto тушаалыг ашиглан дискний зайг автоматаар тохируулж болно. Хэрэв танд онцгой шаардлага бий юм уу эсвэл (A)uto тушаалаар үүсгэх байрлуулалт тийм чухал биш бол F1 товч дарж гарын авлага дээрх нэмэлт мэдээллийг харж болно [ OK ] [ enter товч эсвэл зай авагч товч дарна уу] Enter товч дарж FreeBSD-н диск хуваалтыг үүсгэж бичдэг Disklabel нэртэй програм харуулагдана. дээр Disklabel -г анх эхлүүлэх үеийг харуулсан. Дэлгэц гурван хэсэгт хуваагдсан байгаа. Эхний хэдэн мөрөнд, таны ажиллаж байгаа дискний нэрийг харуулсан бөгөөд мөн хуваагдал агуулсан зүсмэлийг (энд Disklabel зүсмэл гэж нэрлэлгүй харин Partition name буюу хуваалтын нэр гэж нэрлэсэн байна) харуулсан байна. Энэ хэсэгт мөн зүсмэлд буй сул хэсгийн хэмжээг харуулдаг бөгөөд уг зураг дээр бол уг хэмжээ нь одоогоор ямар ч хуваалтад хэрэглэгдээгүй байна. Дэлгэцийн дунд хэсэг үүсгэгдсэн хуваалтуудыг харуулдаг бөгөөд үүнд, хуваалтын агуулж байгаа файл системийн нэр, түүний хэмжээ, мөн файл системд хамаатай нэмэлт сонголтуудыг харуулдаг. Дэлгэцийн доод гурав дахь хэсэгт Disklabel дээр хэрэглэж болох гарын товчлууруудыг харуулдаг юм.
Sysinstall-н Disklabel буюу дискэнд нэр өгөн засварлагч
Disklabel нь мөн автоматаар хуваалтуудыг үүсгээд анхдагч хэмжээг нь үүсгэж чаддаг. Үүнийг туршихын тулд A товчийг дарж үзээрэй. Тэгвэл танд -тай төстэй зураг харуулагдана. Таны хэрэглэж байгаа дискнээс хамаараад анхны зааж өгсөн хэмжээ нь өөр байж болох юм. Хэрэв та анхны хэмжээг нь хүлээн зөвшөөрч л байвал энэ тийм чухал биш. Анхдагч хуваалтад /tmp санг / хуваалтаас тусад нь өөр хуваалтад үүсгэдэг бөгөөд ингэснээр / хуваалтыг түр зуурын файлуудаар түргэн дүүргэхээс сэргийлж өгдөг.
Sysinstall-н Disklabel хэрэгслийн автомат тохируулалт
Хэрэв та энэ автомат анхдагч хуваалтыг хүсэлгүй, өөрийнхөөрөө хуваахыг хүсвэл, сумтай товч хэрэглэж сонгоод D товч дарж устгаарай. Уг товчийг дахин дахин дарж бүх санал болгосон хуваалтыг устгана. Эхний хуваалтыг үүсгэхийн тулд (a үсэг нь / — root буюу эх файлын систем болдог), дэлгэцийн дээд хэсэгт буй зүсмэлийг сонгож байгаад C товч дарах хэрэгтэй. Лавлаж асуух цонх гарч ирэх бөгөөд уг цонхонд шинэ үүсгэх хуваалтын хэмжээг ( дээр харуулсан шиг) шаарддаг. Та хэрэв хүсвэл, уг талбарт хуваалтын хэмжээг дискний блок хэмжээг, эсвэл тоо оруулаад ард нь M үсэг тавьж мегабайтаар, G үсэг тавьж гигабайтаар, эсвэл C үсэг тавьж цилиндрийн тоогоор илэрхийлж өгч болдог. FreeBSD 5.X хувилбараас эхлээд UFS2-г хэрэглэж сонгоод (&os; 5.1 дээр бол анхнаасаа сонгогдсон байдаг бөгөөд түүнээс дээш хувилбар дээр бас адил) Custom Newfs буюу дурын шинэ файл систем (Z товч) сонголтыг ашиглан дискний нэрүүдийг Auto Defaults сонголтоор үүсгээд Custom Newfs сонголт ашиглан эсвэл сонголт ашиглаж үүсгэж болдог. Програмын аргаар шинэчлэх буюу гэсэн сонголтыг Custom Newfs сонголтоор өөрчлөх үедээ нэмэх ёстойг мартаж болохгүй!
Root буюу эх хуваалт дээрх сул зай
Анхны харуулж байгаа хэмжээ нь зүсмэл дээр үлдсэн хэмжээг зааж харуулдаг. Хэрэв та өмнө харуулсан хуваалтын хэмжээг харж байгаа бол Backspace товч дарж устгаад дээр харуулсан шиг 64M гэж оруулаад дараа нь &gui.ok; дээр дарах хэрэгтэй.
Root partition буюу эх хуваалтын хэмжээ
Хуваалтад зориулсан хэмжээг зааж өгсний дараа танаас уг хуваалт дээр файл систем байрлуулах уу эсвэл swap зай байрлуулах уу гэж асуудаг. Уг асуух цонхыг дээр харуулав. Эхний хуваалт заавал файл систем байх ёстой учир энэ удаад FS гэсэн сонголтыг сонгоод Enter дээр дарах хэрэгтэй.
Root Partition буюу эх хуваалтын төрлийг сонгох
Сүүлд нь, та файл систем үүсгэж байгаа болохоор хаана таниулж холбохыг Disklabel дээр зааж өгөх хэрэгтэй. Уг заалтыг оруулдаг цонхыг дээр харуулав. root буюу эх файл системийн холбох цэг бол / болохоор та / гэж бичээд Enter дараарай.
Root-г холбох цэг
Дэлгэцэн дээр үүсгэсэн хуваалтуудыг шинэчилж харуулах болно. Та өмнө хийсэн үйлдлээ бусад хуваалт дээр хийх хэрэгтэй. Хэрэв та swap хуваалт үүсгэх болонгуут swap хуваалтыг холбох шаардлага байдаггүй учир танаас файл системийн холбох цэг гэж асуухгүй. Сүүлийн хуваалт /usr-г үүсгэх үед санал болгосон хэмжээг өөрчлөлгүй тэр чигээр нь авч хэрэглэснээр зүсмэлийн үлдсэн бүх хэмжээг ашиглаж дуусах нь тэр билээ. Таны FreeBSD DiskLabel дээрх сүүлчийн харуулалт нь зурагтай төстэй байх болов уу. Гэхдээ таны сонгосон хэмжээнээс мэдээж өөр байж болно. Q товч дарж уг хэсгийг дуусгана.
Sysinstall Disklabel засварлагч
Юу суулгахаа сонгох Суулгах түгээлтийн төрлөө сонгох Ямар түгээлтийн төрөл суулгах нь системийг ямар зорилгоор хэрэглэх болон дискэнд байгаа сул зайнаас маш их хамаарна. Суулгацад зориулж урьдчилан бэлдсэн суулгах хэмжээ нь суулгаж болох хамгийн бага хэмжээнээс эхлүүлээд бүгдийг суулгах хүртэл боломж өгнө. &unix; ба/эсвэл FreeBSD системийг шинээр сурч байгаа хүмүүст эдгээр сонголтоос нэгийг нь сонгох хэрэгтэй байх. Урьдчилан бэлдсэн түгээлтийн төрлийг өөрчилж суулгах нь дадлагажсан туршлагатай хэрэглэгчдэд илүүтэй зориулагдсан байдаг. F1 товчийг түгээлтийн төрөл бүр дээр дарж юу агуулсан болохыг нь харж болно. Тусламж файлыг харсны дараа Enter товч дээр дарвал Select Distributions буюу түгээлтийн төрөл сонгох цэсэнд буцаж очдог. Хэрэв та график горимд ажиллана гэж бодож байвал X ээр эхэлсэн түгээлтийн төрлүүдээс сонгох хэрэгтэй. X серверийн тохиргоо болон анхдагч график горимын орчны сонголт нь &os;-г суулгасны дараа хийгдэх ёстой. Х сервертэй хамаатай нэмэлт мэдээллийг хэсгээс уншаарай. - X11-н анхдагч хувилбар нь таны суулгаж байгаа - FreeBSD-н түгээлтийн төрлөөс хамаарна. FreeBSD-н 5.3 гэсэн - хувилбараас өмнөх хувилбаруудын хувьд анхдагчаар суугддаг - X11 нь &xfree86; 4.X бөгөөд - &os; 5.3-с дээшхи хувилбаруудын анхдагч X11 нь - &xorg; болжээ. + &xorg; нь анхдагчаар суугддаг X11-ийн + хувилбар юм. Хэрэв та цаашдаа өөртөө тохируулсан цөм эмхэтгэж бэлдэнэ гэж бодож байгаа бол source code буюу эх бичлэг агуулсан сонголтыг сонгох хэрэгтэй. Яагаад өөрчилж тохируулсан цөм хэрэгтэй тухай нэмэлт мэдээллийг хэсгээс харна уу. Мэдээж, элдэв ид шидтэй, уян хатан систем бол юм болгоныг л агуулдаг. Хэрэв хангалттай дискний хэмжээ танд байгаа бол зурагт харуулсны дагуу All гэдгийг сонгоод Enter товч дарах хэрэгтэй. Хэрэв танд дискний сул зай тийм чухал бол өөртөө тохирсон түгээлтийн төрлийг нь сонгоорой. Суулгацын дараа бусад түгээлтийн төрлөөс нэмж болох учраас та төгс сонголт байхгүй байна гэж бүү цухалдаарай.
Суулгах түгээлтийн төрлөөс сонгох
Портын цуглуулгыг суулгах Хүссэн түгээлтийн төрлөө сонгосны дараа FreeBSD-н портын цуглуулгыг суулгах боломж гардаг. Портын цуглуулга гэдэг нь програм суулгах амарчилсан арга юм. Портын цуглуулга нь шаардлагатай програмын эх бичлэгийг агуулдаггүй, харин гуравдагч хөгжүүлэгчдийн бүтээсэн програмыг татаж аваад хөрвүүлж суулгах автоматжуулсан үйлдлүүд байдаг. дээр портын цуглуулгыг хэрэглэх талаар дурьдсан буй. Порт суулгах програм нь таны дискний зай хангалттай эсэхийг шалгадаггүй. Тийм болохоор дискэнд тань хангалттай зай байгаа тохиолдолд энэ сонголтыг хийх хэрэгтэй. FreeBSD &rel.current; хувилбарын байдлаар бол портын цуглуулга нь ойролцоогоор &ports.size; хэмжээг дискэн дээр эзэлдэг. FreeBSD-н хувилбар шинэчлэх тутамд энэ хэмжээ ихсэнэ гэж тооцох хэрэгтэй. User Confirmation Requested Would you like to install the FreeBSD ports collection? This will give you ready access to over &os.numports; ported software packages, at a cost of around &ports.size; of disk space when "clean" and possibly much more than that if a lot of the distribution tarballs are loaded (unless you have the extra CDs from a FreeBSD CD/DVD distribution available and can mount it on /cdrom, in which case this is far less of a problem). The Ports Collection is a very valuable resource and well worth having on your /usr partition, so it is advisable to say Yes to this option. For more information on the Ports Collection & the latest ports, visit: http://www.FreeBSD.org/ports [ Yes ] No Портын цуглуулга суулгана гэвэл &gui.yes; гэдгийг сонгоно, хэрэв суулгахгүй гэвэл &gui.no; гэдгийг сонгоод Enter товч дээр дарж цааш нь үргэлжлүүлнэ. Choose Distributions буюу суулгах түгээлтийн төрөл сонгох цэс дахин гарч ирэх болно.
Сонгосон суулгах түгээлтийн төрлөө лавлах
Хэрэв сонгосон түгээлтийн төрөлдөө та сэтгэл хангалуун байгаа бол сумтай товч ашиглан Exit цэсийг сонгоод дараа нь &gui.ok; сонголт идэвхитэй байх үед Enter дээр дарж цааш нь үргэлжлүүлнэ.
Суулгацын төхөөрөмжөө сонгох Хэрэв CDROM эсвэл DVD-нээс суулгахаар бол сумтай товчийг ашиглан Install from a FreeBSD CD/DVD буюу FreeBSD-г CD/DVD-нээс суулга гэдгийг сонгоно. Дараа нь &gui.ok; товчийг сонгосны дараа Enter товч дарж суулгацыг үргэлжлүүлнэ. Суулгацын бусад төрлийг сонгохоор бол тухайн тохирсон сонголтыг сонгож харгалзах зааврыг нь дагах хэрэгтэй. F1 товч дарж суулгацын төхөөрөмжийн тухай тусламжийг үзэж болно. Enter товч дарж тусламжаас гаран суулгацын төхөөрөмж сонгох цэс рүү буцна.
Суулгацын төхөөрөмж сонгох
FTP суулгацын горим суулгац сүлжээ FTP Таны сонгож болох гурван төрлийн FTP суулгацын горим бол: active FTP буюу идэвхитэй FTP, passive FTP буюу идэвхгүй FTP, эсвэл HTTP proxy буюу HTTP прокси. FTP Active (идэвхитэй): Install from an FTP server (FTP серверээс суулгах) Энэ сонголт нь бүх FTP дамжуулалтыг Active буюу идэвхитэй горим ашиглаж гүйцэтгэдэг. Энэ холболт нь галт ханаар дамжиж ажиллахгүй бөгөөд харин идэвхгүй горимыг дэмждэг хуучин FTP серверүүдтэй ихэвчлэн ажилладаг. Хэрэв таны холболт идэвхгүй горимд (анхдагч горим) гацаж байвал идэвхитэй болгоод үзэх хэрэгтэй! FTP Passive (идэвхгүй): Install from an FTP server through a firewall (галт ханаар дамжиж FTP серверээс суулгах) FTP идэвхгүй горим Энэ сонголт нь sysinstall-г бүх FTP үйлдлийг Passive буюу идэвхгүй горимд ажиллана гэж тохируулдаг. Энэ нь дурын TCP порт дээр ирж байгаа холболтыг зөвшөөрдөггүй галт ханаар дамжиж ажиллах боломж өгдөг. FTP via a HTTP proxy (HTTP проксигоор дамжиж): Install from an FTP server through a http proxy (HTTP проксигоор дамжин FTP серверээс суулгах) FTP HTTP проксигоор дамжин Энэ сонголт нь sysinstall-г HTTP протокол ашиглан (вэб хөтлөгч шиг) прокситой холбогдож бүх FTP үйлдлийг гүйцэтгэхээр тохируулж өгдөг. Прокси нь ирсэн хүсэлтийг хөрвүүлээд цааш нь FTP сервер уруу дамжуулдаг. Ингэснээр хэрэглэгчид бүх FTP холболтыг хориод HTTP холболтыг зөвшөөрсөн галт ханын дундуур дамжих боломж олгодог. Энэ тохиолдолд та FTP серверийг зааж өгөхөөс гадна мөн проксигийн нэрийг зааж өгдөг. Прокси FTP серверийн тохируулгад жинхэнэ холбогдох серверийнхээ нэрийг хэрэглэгчийн нэрийн хэсэг мэт @ тэмдгийн араас оруулж өгөх хэрэгтэй. Ингэснээр прокси серверийг жинхэнэ сервер мэт хуурч ажиллуулдаг. Жишээ нь та ftp.FreeBSD.org гэсэн серверээс суулгах хэрэгтэй бөгөөд 1234 порт дээр буй foo.example.com гэсэн FTP проксигоор дамжих ёстой байсан гэж авч үзье. Энэ тохиолдолд та сонгох цэс рүү очоод, FTP хэрэглэгчийн нэрийг ftp@ftp.FreeBSD.org гэж оруулаад нууц үгэнд нь захианыхаа хаягийг бичих хэрэгтэй. Суулгацын төхөөрөмжөө FTP (эсвэл прокси нь дэмждэг бол идэвхгүй FTP) гэж сонгоод URL хаягийг ftp://foo.example.com:1234/pub/FreeBSD гэж оруулна. ftp.FreeBSD.org-д буй /pub/FreeBSD хаяг нь foo.example.com гэсэн нэрээр дамжигдах бөгөөд та суулгацыг энэ машинаас (уг машин таны файлуудыг ftp.FreeBSD.org хаягнаас танд зуучилж өгнө) татаж авч өгдөг.
Суулгацыг баталж гүйцээх Хэрэв хүсвэл, одоо суулгацыг гүйцэтгэж болно. Энэ нь мөн хатуу дискэнд өөрчлөлт оруулахаас сэргийлж цуцалж болох сүүлийн боломж юм. User Confirmation Requested Last Chance! Are you SURE you want to continue the installation? If you're running this on a disk with data you wish to save then WE STRONGLY ENCOURAGE YOU TO MAKE PROPER BACKUPS before proceeding! We can take no responsibility for lost disk contents! [ Yes ] No &gui.yes; товчийг сонгоод Enter товч дарж суулгацыг гүйцэтгэнэ. Сонгосон түгээлт, суулгацын төхөөрөмж, компьютерийн хурд зэргээс хамаараад суулгах хугацаа нь янз бүр. Суулгацын үед явцын төлөв байдлыг илэрхийлсэн хэд хэдэн бичиглэл харуулагддаг. Дараах бичиглэл харуулагдсан үед суулгац гүйцсэн байдаг: Message Congratulations! You now have FreeBSD installed on your system. We will now move on to the final configuration questions. For any option you do not wish to configure, simply select No. If you wish to re-enter this utility after the system is up, you may do so by typing: /stand/sysinstall . [ OK ] [ Press enter to continue ] Enter товч дээр дарж суулгацын дараах тохируулгыг хийх шатанд ордог. &gui.no; товчийг сонгоод Enter товч дарвал суулгац цуцлагдах бөгөөд системд ямар ч өөрчлөлт хийгдэхгүй. Тэгээд дараах мэдээллийг харуулдаг: Message Installation complete with some errors. You may wish to scroll through the debugging messages on VTY1 with the scroll-lock feature. You can also choose "No" at the next prompt and go back into the installation menus to retry whichever operations have failed. [ OK ] Юу ч суулгаагүй тохиолдолд энэ мэдээлэл харуулагддаг. Enter товч дарж суулгацаас гарч болох Суулгацын үндсэн цэсэнд буцаж очдог. Суулгацын дараах тохиргоо Амжилттай суулгацын дараа маш олон тохируулгын хэсэг эхэлдэг. Уг тохируулгыг, шинээр FreeBSD-г ачаалахын өмнө хийж болох бөгөөд эсвэл суулгацын дараа sysinstall (5.2 хувилбараас хуучин &os; хувилбаруудад /stand/sysinstall)-г ажиллуулан Configure-г сонгож тохиргоог дахин хийж болдог. Сүлжээний тохиргоо Хэрэв та өмнө нь FTP суулгац хийхдээ РРР тохируулга хийчихсэн бол, энэ дэлгэц танд харуулагдахгүй бөгөөд хэрэв дахин тохируулах шаардлагатай бол өмнө бичсэний дагуу үйлдэх боломж буй. Дотоод сүлжээний тухай нарийвчилсан мэдээлэл мөн FreeBSD-г сүлжээний gateway/router буюу хаалга/дамжуулагч (гарц/чиглүүлэгч) хэрхэн болгох талаар Нэмэлт сүлжээ хэсгээс харна уу. User Confirmation Requested Would you like to configure any Ethernet or SLIP/PPP network devices? [ Yes ] No Сүлжээний төхөөрөмжийг тохируулахыг хүсвэл &gui.yes; гэж сонгоод Enter товч дээр дарах хэрэгтэй. Үгүй бол &gui.no; гэдгийг сонгоод цааш нь үргэлжлүүлээрэй.
Сүлжээний төхөөрөмж сонгох нь
Тохируулах төхөөрөмжөө сумтай товч хэрэглэж сонгоод Enter товч дээр дарна. User Confirmation Requested Do you want to try IPv6 configuration of the interface? Yes [ No ] Энэ жишээ болгож авсан хувийн локал сүлжээнд одоо сонгосон байгаа интернэт төрлийн протокол нь (IPv4) бүрэн хангалттай болохоор &gui.no; гэж сонгогдоод Enter товч дарагдсан байна. Хэрэв та өмнө нь байсан IPv6 сүлжээгээр RA сервер уруу холбогдсон байгаа бол &gui.yes; гэж сонгоод Enter дарах хэрэгтэй. Ингэсний дараа хэсэг хугацааны турш RA серверийг хайдаг. User Confirmation Requested Do you want to try DHCP configuration of the interface? Yes [ No ] Хэрэв DHCP (Dynamic Host Configuration Protocol буюу Динамикаар компьютерийг тохируулах протокол) шаардлагагүй бол &gui.no; гэж сонгоод Enter дээр дарах хэрэгтэй. &gui.yes; гэж сонгосноор dhclient хэрэгслийг ажиллуулдаг бөгөөд хэрэв энэ нь амжилттай болвол сүлжээний тохиргоо автоматаар хийгдсэн байдаг. Нэмэлт мэдээлэл авахыг хүсвэл хэсгээс харна уу. Дараах сүлжээг тохируулах цонхонд, уг системийг дотоод сүлжээний gateway буюу хаалга болгон тохируулж байгааг харуулж байна.
ed0-д сүлжээний тохиргоог хийх нь
Tab товч хэрэглэн тохиргооны талбаруудад сэлгэж шаардлагатай тохируулгыг нь оруулаарай: Host буюу уг компьютерийн нэр Уг компьютерийн бүрэн нэр. Жишээ нь энэ тохиолдолд k6-2.example.com. Domain буюу домэйн Таны компьютерийн ашиглаж буй домэйн нэр. Энэ тохиолдолд example.com болж байна. IPv4 Gateway буюу хаалга Дотоод биш компьютер уруу өгөгдөл цааш дамжуулан илгээгч компьютерийн IP хаяг. Хэрэв таны тохируулж байгаа машин тань сүлжээндээ ийм дамжуулагчийн үүрэг гүйцэтгэгч биш, харин тийм дамжуулагчийг ашигладаг бол, энэ талбарт бөглөөрэй. Хэрэв таны машин интернэт уруу оруулдаг gateway буюу хаалганы үүрэг гүйцэтгэдэг бол, энэ талбарыг хоосон орхих ёстой . IPv4 Gateway буюу хаалга нь анхдагч хаалга юм уу эсвэл анхдагч route буюу зам заагч гэж нэрлэгддэг. Name server буюу Нэр шийдвэрлэгч сервер Дотоод DNS серверийн IP хаяг. Хэрэв дотоод хувийн сүлжээнд DNS сервер гэж байхгүй бол интернэтээр хангагч байгууллагын DNS серверийн хаягийг оруулж өгдөг. (энэ жишээнд 208.163.10.2). IPv4 хаяг Энэ сүлжээний төхөөрөмжид өгөгдсөн IP хаяг нь 192.168.0.1 гэж тохируулагдаж байна Netmask буюу сүлжээний ангилагч Энэ дотоод сүлжээний хаягийн хувьд ашиглагдах хаягийн блок нь 255.255.255.0 бүхий сүлжээний ангилагчтай байх бөгөөд ингэснээр хаяглалт нь 192.168.0.0 - 192.168.255.255 хүртэл байх болно. Extra options to ifconfig буюу ifconfig-н нэмэлт тохиргоонууд ifconfig дээр нэмэгдэх сүлжээний төхөөрөмжтэй холбоотой нэмэлт тохиргоонууд энд бичигдэнэ. Энэ жишээн дээр нэмэх зүйл байхгүй байна. Хэрэв дууссан бол Tab товч ашиглан &gui.ok; цэсийг сонгоод Enter товч дарна. User Confirmation Requested Would you like to Bring Up the ed0 interface right now? [ Yes ] No &gui.yes; гэж сонгоод Enter товч дарснаар уг машины сүлжээний холболтыг идэвхжүүлдэг. Нэгэнт машиныг дараа нь дахин ачаалах хэрэг гардаг болохоор энэ холболт нь нэг их ашиглагдаад байдаггүй билээ.
Gateway буюу сүлжээний хаалганы тохиргоо User Confirmation Requested Do you want this machine to function as a network gateway? [ Yes ] No Хэрэв уг машин нь, дотоод сүлжээнд хаалгачийн үүрэг гүйцэтгэж машинуудын хооронд багц мэдээллүүдийг дамжуулах үүрэгтэй бол &gui.yes; гэдгийг сонгоод Enter дээр дараарай. Хэрэв зөвхөн сүлжээнд холбогдох машин бол &gui.no; гэж сонгоод Enter дээр дарж үргэлжлүүлнэ. Интернэт үйлчилгээнүүдийг тохируулах User Confirmation Requested Do you want to configure inetd and the network services that it provides? Yes [ No ] Хэрэв &gui.no; гэж сонговол, telnetd гэх мэт төрөл бүрийн үйлчилгээнүүдийг хорьдог. Ингэсэн үед алсаас холбогдох хэрэглэгч нь telnet мэтийн програм хэрэглэж уг машин уруу холбогдож чадахгүй болно гэсэн үг. Харин дотоод хэрэглэгчид бол гадаад машин уруу telnet-г ашиглан холбогдож чадсаар байх болно. Эдгээр үйлчилгээнүүдийг суулгацын дараа /etc/inetd.conf файлыг дуртай завсарлагчаараа нээж засварласнаар идэвхжүүлж болдог. Энэ тухай дэлгэрэнгүй мэдээллийг хэсгээс харна уу. Хэрэв та суулгаж байх явцад эдгээр үйлчилгээнүүдийг тохируулахыг хүсвэл &gui.yes; гэж сонгоно. Нэмэлт лавлаж асуусан цонх харуулагдах болно: User Confirmation Requested The Internet Super Server (inetd) allows a number of simple Internet services to be enabled, including finger, ftp and telnetd. Enabling these services may increase risk of security problems by increasing the exposure of your system. With this in mind, do you wish to enable inetd? [ Yes ] No &gui.yes; дээр дарж үргэлжлүүлээрэй. User Confirmation Requested inetd(8) relies on its configuration file, /etc/inetd.conf, to determine which of its Internet services will be available. The default FreeBSD inetd.conf(5) leaves all services disabled by default, so they must be specifically enabled in the configuration file before they will function, even once inetd(8) is enabled. Note that services for IPv6 must be separately enabled from IPv4 services. Select [Yes] now to invoke an editor on /etc/inetd.conf, or [No] to use the current settings. [ Yes ] No &gui.yes; гэж сонгосноор тохируулгын файлыг засварлагч файл дээр нээдэг бөгөөд мөрний урд нь буй # тэмдгийг авсанаар тухайн үйлчилгээг идэвхжүүлдэг.
<filename>inetd.conf</filename> файлыг засварлах нь
Хүссэн үйлчилгээгээ нэмсний дараа Esc товч дарвал, хийсэн өөрчлөлтөө хадгалаад гарах сонголттой цэс харуулагддаг.
Anonymous буюу нэр нь үл мэдэгч FTP үйлчилгээ FTP anonymous буюу нэр нь үл мэдэгдэгч хэрэглэгч User Confirmation Requested Do you want to have anonymous FTP access to this machine? Yes [ No ] Anonymous буюу нэр нь үл мэдэгдэгч FTP хэрэглэгчийг хориглох Анхдагч сонгогдсон байгаа &gui.no; гэдэг дээр Enter дарвал нэр нь үл мэдэгдэгчээр FTP үйлчилгээг хориглодог бөгөөд харин FTP хандах эрхтэй ба нууц үгтэй хэрэглэгчид хандаж болдог. Anonymous буюу нэр нь үл мэдэгдэгч FTP хэрэглэгчийг зөвшөөрөх Энэ тохиолдолд хүн болгон таны машин уруу нэр нь үл мэдэгдэгч болж FTP холболт хэрэглэн хандаж болдог. Нууцлал болон аюулгүй байдлынхаа талаар сайн бодсоны дараа энэ үйлчилгээг хэрэглэх эсэхээ шийдэх хэрэгтэй. Нууцлал болон аюулгүй байдлын талаар хуудсанд бичсэн буй. anonymous буюу нэр нь үл мэдэгдэгч FTP хэрэглэгчийг зөвшөөрөхийн тулд, сумтай товч ашиглан &gui.yes; гэж сонгоод Enter дараарай. Дараах дэлгэц (эсвэл үүнтэй ижил) танд харуулагдах болно:
Anonymous нэр нь үл мэдэгдэгч FTP үйлчилгээний анхдагч тохиргоо
F1 товч дарвал тусламжийн цонх гарч ирнэ: This screen allows you to configure the anonymous FTP user. The following configuration values are editable: UID: The user ID you wish to assign to the anonymous FTP user. All files uploaded will be owned by this ID. Group: Which group you wish the anonymous FTP user to be in. Comment: String describing this user in /etc/passwd FTP Root Directory: Where files available for anonymous FTP will be kept. Upload subdirectory: Where files uploaded by anonymous FTP users will go. Үүнийг сийрүүлбэл: Энэ цонх нь танд anonymous буюу нэр нь үл мэдэгдэгч FTP хэрэглэгчийн тохиргоог хийхэд хэрэглэгдэнэ. Дараах хэсгүүд тохиргоонд зориулж өөрчлөгдөх боломжтой: UID: Нэр нь үл мэдэгдэх FTP хэрэглэгчдэд хамааруулах хэрэглэгчийн ID дугаар. Сервер уруу илгээгдсэн бүх файлууд уг хэрэглэгчийн ID дугаарт харьяалагдаж эзэмшигдэнэ. Group: Аль бүлэгт нэр нь үл мэдэгдэх FTP хэрэглэгчдийг багтаах вэ. Comment: /etc/passwd файлд бичигдэх уг хэрэглэгчдэд оруулсан тайлбар мөр FTP Root Directory: anonymous буюу нэр нь үл мэдэгдэх FTP хэрэглэгчдэд зориулж татаж авагдах файлуудыг байрлуулах хэсэг. Upload subdirectory: Хэрэглэгчдээс илгээгдсэн файлуудыг байрлуулах хэсэг. ftp-н root буюу эх сан нь анхдагч тохиргоогоор /var санд байрлагддаг. Хэрэв тэнд хангалттай зай байхгүй бол /usr санг ашиглаж FTP эх сангаа /usr/ftp гэж тохируулж болох юм. Хэрэв та оруулсан утгуудыг зөв болсон гэж бодож байгаа бол Enter дээр дарж үргэлжлүүлээрэй. User Confirmation Requested Create a welcome message file for anonymous FTP users? [ Yes ] No Хэрэв та &gui.yes; гэж сонгоод Enter дээр дарвал, танаас текст оруулуулах зорилгоор засварлагч програм автоматаар ажилладаг.
FTP мэндчилгээний бичлэгийг засварлах нь
Энэ бол ee гэгч засварлагч юм. Зааврын дагуу мэндчилгээний захиаг өөрчилж болох бөгөөд, эсвэл дараа нь өөрийн дуртай засварлагчаар нээж уг бичлэгийг өөрчилж бас болно. Тэмдэглэж хэлэхэд, уг файлын нэр болон байрлал нь програмын доод хэсэгт харуулагдаж байгааг анзаарна уу. Esc дээр дарвал, цэстэй жижиг цонх үүсэх бөгөөд түүн дотор a) leave editor буюу засварлагчаас гарах цэс анхдагчаар сонгогдсон байдаг. Enter дарж гараад үргэлжлүүлж болно. Эсвэл Enter дахин дарж оруулсан өөрчлөлтүүдээ хадгалдаг.
Network File System буюу сүлжээний файл системийг тохируулах Network File System (NFS) нь сүлжээнд буй файлуудыг хувааж хэрэглэх боломж олгодог. Машин нь сервер, хэрэглэгч эсвэл хоёулангаар нь болж тохируулагдаж болдог. хэсгээс нэмэлт мэдээллийг харна уу. NFS сервер User Confirmation Requested Do you want to configure this machine as an NFS server? Yes [ No ] Хэрэв танд сүлжээний файл системийн сервер шаардлагагүй бол &gui.no; гэж сонгоод Enter дараарай. Хэрэв сервер хэрэгтэй гэвэл &gui.yes; гэж сонгох хэрэгтэй бөгөөд танд жижиг цонхон дээр exports файл үүсгэгдэх ёстой гэсэн сануулга гарч ирдэг. Message Operating as an NFS server means that you must first configure an /etc/exports file to indicate which hosts are allowed certain kinds of access to your local filesystems. Press [Enter] now to invoke an editor on /etc/exports [ OK ] Enter дарж үргэлжлүүлдэг. Текст засварлагч ажиллаж, түүнд exports файлуудыг үүсгэх ба засварлах үйлдлүүдийг гүйцэтгэдэг.
<filename>exports</filename> файлыг засварлах нь
Заавар ашиглан, одоо байгаа файл системийг нэмэх эсвэл сүүлд дуртай засварлагчаараа нээж засварлаж болох юм. Файлын нэр болон байршлыг дэлгэцийн доод хэсэгт харуулсан байгааг анзаарна уу. Esc дарахад цэстэй цонх үүсэх бөгөөд a) leave editor буюу засварлагчийг орхи цэс анхлан сонгогдсон байдаг. Enter дарж гараад цааш нь үргэлжлүүлнэ.
NFS Client буюу хэрэглэгч NFS хэрэглэгчид нь NFS сервер уруу холбогддог. User Confirmation Requested Do you want to configure this machine as an NFS client? Yes [ No ] Сумтай товч ашиглан &gui.yes; эсвэл &gui.no; сонголтыг шийдвэрээсээ шалтгаалан сонгоод Enter дээр дараарай.
Системийн консол тохиргоо Системийнхээ консолыг өөрчлөх хэд хэдэн тохиргоо байдаг. User Confirmation Requested Would you like to customize your system console settings? [ Yes ] No Тохиргооны сонголтуудыг харах юм уу тохируулахын тулд &gui.yes; гэж сонгоод Enter дарна.
Системийн консолын тохируулгын сонголтууд
Дэлгэц амраах тохиргоо байнга хэрэглэгддэг. Сумтай товчоор Saver гэж сонгоод Enter дараарай.
Дэлгэц амраах тохиргоо
Сум товч ашиглаж хүссэн дэлгэц амраах хөтөлбөрөө сонгоод Enter дарна. Системийн консол тохируулах цонх буцаж гарч ирдэг. Дэлгэц амраах хөтөлбөрийн ажиллах анхдагч хугацаа нь 300 секунд байдаг. Цагийн энэ хугацааг өөрчлөхийнх тулд Saver гэдгийг дахин сонгоно. Түүн дотор байгаа сонголтуудаас Timeout гэдгийг сумтай товч ашиглаж сонгоод Enter дээр дарна. Ингэхэд танд жижиг цонх харуулагддаг:
Дэлгэц амраагчийн ажиллах хугацаа
Утгыг өөрчлөөд &gui.ok; гэж сонгон Enter дээр дарж буцаад системийн консолын тохиргооны цэсэнд очдог.
Системийн консолын тохиргооноос гарах
Exit гэдгийг сонгоод Enter дээр дарвал суулгацын дараах тохиргоогоо үргэлжлүүлэх хэсэгт очино.
Цагийн бүсийг тохируулах Машиныхаа цагийн бүсийг тохируулснаар тухайн бүсийн цагтай холбогдолтой өөрчлөлтүүд автоматаар хийгдэх давуу талтай байдаг. Жишээн дээр, Америкийн Нэгдсэн Улсын Eastern буюу зүүн хэсгийн цагийн бүсийг тохируулж байна. Таны тохируулга байгаа газраасаа шалтгаалж өөр байх болно. User Confirmation Requested Would you like to set this machine's time zone now? [ Yes ] No &gui.yes; гэж сонгоод Enter дарвал цагийн бүсийг тохируулах болно. User Confirmation Requested Is this machine's CMOS clock set to UTC? If it is set to local time or you don't know, please choose NO here! Yes [ No ] Машиныхаа цагийн тохируулгаасаа хамаарч &gui.yes; эсвэл &gui.no; гэдгийг сонгоод Enter дарна ( мэдэхгүй бол &gui.no; гэдгийг сонгоорой ) .
Оршин буй бүсээ сонгох
Тохирсон бүсээ сумтай товч хэрэглэж сонгоод Enter дээр дарна.
Оршин буй улсаа сонгох
Тохирох улсаа сонгоод Enter дээр дарна.
Цагийн бүсээ сонгох
Сумтай товч хэрэглэж тохирсон цагийн бүсээ сонгоод Enter дээр дарна. Confirmation Does the abbreviation 'EDT' look reasonable? [ Yes ] No Цагийн бүсийн товчлол нэрийг лавлаж асуух хэсэг гарч ирдэг. Хэрэв уг товчлол нь танд тохирч байвал Enter дарж суулгацын дараах тохиргоог цааш нь үргэлжлүүлээрэй.
Линукс тохиромж User Confirmation Requested Would you like to enable Linux binary compatibility? [ Yes ] No &gui.yes; гэж сонгоод Enter дээр дарвал Линуксийн програмууд FreeBSD дээр ажиллах боломжтой болдог. Суулгац нь Линукстай тохиромжтой ажиллуулах нэмэлт багцыг нэмдэг. Хэрэв та FTP-р суулгаж байгаа бол машин интернэт уруу холбогдох хэрэгтэй болно. Заримдаа алсад буй ftp байрлалд Линуксийн тохиромжийн файлууд байхгүй байдаг. Гэвч үүнийг сүүлд суулгах боломжтой. Хулганы тохиргоо Энэ тохиргоо нь таныг 3 товчтой хулганаар, програм болон консолд текст тасдаж сануулах болон буулгах боломж өгдөг. Хэрэв 2 товчит хулгана хэрэглэж байгаа бол &man.moused.8; гарын авлагаас лавлаж хэрхэн гурван товчтой хулгана болгон ажиллуулж болдгийг харж болно. Энэ жишээн дээр USB биш төрлийн хулганы тохируулгыг харуулж байна (PS/2 эсвэл COM портоор холбогддог хулгана): User Confirmation Requested Does this system have a non-USB mouse attached to it? [ Yes ] No &gui.yes; гэж USB биш төрлийн хулганыг сонгох юм уу эсвэл &gui.no; гэж USB төрлийн хулганыг сонгоод Enter товч дээр дараарай.
Хулганы холбогдох төрлийг сонгох нь
Сумтай товч ашиглан Type гэж сонгоод Enter дарна.
Хулганы холбогдох төрлийг тохируулах
Энэ жишээнд хэрэглэгдэж байгаа хулгана PS/2 төрлийнх бөгөөд анхдагч Auto буюу автомат гэсэн тохируулга таарч байдаг. Энэ холбогдох төрлийг нь өөрчлөнө гэвэл сумтай товч ашиглан сонгоорой. Дараа нь &gui.ok;-г гэрэлтүүлж сонгогдсон эсэхийг магадлаад Enter дээр дарж энэ цэснээс гарах болно.
Хулганы холбогдох портыг нь сонгох
Сумтай товч ашиглан Port цэсийг сонгоод Enter дээр дарна.
Хулганы портыг тохируулах
Энэ системд PS/2 төрлийн хулгана хэрэглэгдэж байгаа болохоор анхдагч тохируулга болох PS/2 сонгогдсон байдаг. Портыг солихын тулд сумтай товч ашиглаж сонгоод Enter дээр дараарай.
Хулганы Daemon буюу далд чөтгөрийг идэвхжүүлэх нь
Эцэст нь сумтай товч ашиглаад Enable буюу идэвхжүүл гэж сонгоод Enter товч дээр дарж хулганыг ажиллуулагч далд чөтгөрийг ажиллуулж эхэлдэг.
Хулганы далд чөтгөрийг шалгах
Хулганаа дэлгэцэн дээр хөдөлгөж шалгаж үзэх хэрэгтэй. Хэрэв зүгээр байх юм бол &gui.yes; гэж сонгоод Enter дарна. Хэрэв үгүй бол хулгана зөв тохируулагдаагүй байна гэсэн үг — тийм болохоор &gui.no; гэж сонгоод өөр тохируулга хийж турших хэрэгтэй. Exit буюу гарах гэдгийг сумтай товчоор очиж сонгоод Enter дээр дарж суулгацын дараах тохируулга уруу буцаж очиж үргэлжлүүлнэ.
Том Рөүдс Хувь нэмэр болгон оруулсан Сүлжээний үйлчилгээний нэмэлт тохиргоо Сүлжээний үйлчилгээнүүдийг тохируулах нь, энэ талын мэдлэггүй шинэ хэрэглэгчдэд нэлээн хатуу боорцог мэт санагддаг. Сүлжээний тохиргоог хийж интернэт хэрэглэнэ гэдэг бол &os;-г оруулаад орчин үеийн үйлдлийн системүүдэд маш чухал үйлдэл бөгөөд ингэж сурах явцдаа &os;-н сүлжээтэй холбоотой нэмэлт боломжуудыг ойлгож авдаг. Суулгацын явцад энэ үйлдлийг хийхээсээ өмнө, хэрэглэгч нь хэрэглэх үйлчилгээнийхээ тухай тодорхой ойлголттой байх ёстой. Сүлжээний үйлчилгээнүүд нь, сүлжээгээр ямар нэгэн оруулга хүлээж авдаг програмуудыг хэлж байгаа юм. Эдгээр програмуудыг эвдэлж сөнөөдөг төрлийнх биш байлгах гэж маш их хичээсэн байдаг. Харамсалтай нь програмчид төгс биш байдаг болохоор сүлжээний үйлчилгээнд байгаа ямар нэг цоорхой нүх хорхойг довтлогчид ашиглан муу юманд хэрэглэдэг. Та зөвхөн өөрийнхөө мэддэг болон хэрэгтэй сүлжээний үйлчилгээгээ идэвхжүүлэх нь чухал. Хэрэв танд эргэлзээтэй байгаа бол, уг үйлчилгээг хэрэгцээтэй болох хүртлээ хорьсон байх нь дээр байдаг. Та үүнийг сүүлд sysinstall ашиглаад юм уу эсвэл /etc/rc.conf файлын тусламжтайгаар хэзээд идэвхжүүлж болно. Networking тохируулгыг сонгоход доор дурдсантай төстэй цэсийг үзүүлэх болно:
Сүлжээний дээд түвшний тохиргоо
Эхний тохиргоо Interfaces буюу сүлжээний төхөөрөмжийн талаар бид өмнө нь хэсэгт үзсэн болохоор энд алгаслаа. AMD сонголтыг сонгосноор BSD automatic mount буюу автоматаар таньж холбох хэрэгслийг нэмж өгдөг. Энэ нь голдуу NFS холболт (өмнө тайлбарласан буй) ашиглах үед, алсад буй файл системийг таньж холбоход хэрэглэгддэг. Ямар нэгэн онцгой тохируулга энд шаардлагагүй. Дараагийн тохируулга, AMD Flags сонголт. Хэрэв энэ сонгогдвол жижиг цэстэй цонх үсэрч гарч ирдэг бөгөөд ямар AMD тохиргоо хийхийг зааж өгдөг. Уг цэсэнд анхдагч тохируулгууд нь заагдчихсан байдаг: -a /.amd_mnt -l syslog /host /etc/amd.map /net /etc/amd.map сонголт нь анхдагч таньж холбох байршлыг зааж өгдөг бөгөөд энэ тохиолдолд /.amd_mnt гэсэн байна. сонголт анхдагч log буюу бүртгэл файлыг зааж өгдөг боловч хэрэв syslogd хэрэглэгдэж байгаа бол бүх бүртгэж бичих үйлдлүүд системийн log daemon буюу далд ажилладаг бүртгэл бичигч чөтгөр уруу илгээгддэг. /host сан нь алсад буй компьютерийн экспортолсон файлуудыг таньж холбох санг илэрхийлж байхад, /net сан нь IP хаягаас экспортлогдсон файлуудыг таньж холбох санг зааж өгч байна. /etc/amd.map файл нь AMD-н экспортын анхдагч тохируулгуудыг заасан байна. FTP anonymous Anon FTP сонголт нь anonymous буюу нэр үл мэдэгдэгч FTP холболтыг зөвшөөрдөг. Үүнийг сонгосноор, уг машиныг нэр нь үл мэдэгдэгч холболт хүлээж авдаг FTP сервер болгож байна. Энэ сонголтыг дагаад үүсэх нууцлал болон аюулгүй байдлыг бодох хэрэгтэй. Өөр цэс үүсэж аюулгүй байдалтай холбоотой нөхцлүүд болон тохируулгын талаар сануулга өгдөг. Gateway тохируулга нь өмнө тайлбарласны дагуу машиныг хэрхэн сүлжээний хаалга болгож тохируулах тохиргоонуудыг санал болгодог. Энэ хэсэгт та өмнө нь суулгацын үед санамсаргүй хүсэлгүйгээр тохируулснаа Gateway сонголт ашиглаж буцааж болно. Inetd сонголтоор өмнө тайлбарласан &man.inetd.8; далд чөтгөрийг тэр чигээр нь хорьж болно. Mail сонголтоор системийн андагч MTA буюу Mail Transfer Agent буюу захиа дамжуулагч агентийг тохируулдаг. Энэ сонголтыг сонгох үед дараах цэс харуулагддаг:
Анхдагч MTA-г сонгох
Та энэ хэсэгт, суулгах анхдагч MTA-г сонгох гэж байна. MTA бол системийн хэрэглэгчид уруу юм уу эсвэл интернэтэд байгаа хэрэглэгчид уруу захиа илгээгч энгийн сервер билээ. Sendmail-г сонгосноор, та &os;-н анхдагч бөгөөд алдаршиж тархсан sendmail серверийг суулгах болно. Sendmail local сонголт нь sendmail-г анхдагч MTA болгож суулгах боловч интернэтээс ирж байгаа захиануудыг хүлээж авахгүйгээр тохируулдаг. Бусад сонголтууд болох Postfix болон Exim нар нь Sendmail-тэй ижил үүрэг гүйцэтгэдэг. Тэд хоёулаа захиа илгээдэг бөгөөд зарим хэрэглэгчид sendmail-н оронд MTA болгож хэрэглэж болдог. MTA-г сонгосны дараа юм уу эсвэл MTA-г сонголгүйгээр цаашлах үед, NFS client тохируулгыг хийх сүлжээний тохируулгын цэс гарч ирдэг. NFS client сонголт нь системийг NFS сүлжээгээр сервертэй холбоход хэрэглэгддэг. NFS сервер нь NFS протокол ашиглан, файл системийг сүлжээгээр бусад машинд хандах боломж өгдөг. Хэрэв энэ нь дангаараа ажилладаг машин бол, энэ сонголтыг сонгохгүйгээр үлдээж болно. Систем танаас нэмэлт тохируулга хийхийг шаардаж магадгүй; сервер хэрэглэгч хоёрын тохиргооны тухай дэлгэрэнгүй мэдээллийг хэсгээс харна уу. Саяны сонголтын доор нь NFS server-н тохируулга байгаа бөгөөд системийг NFS сервер болгоход хэрэглэгдэнэ. Энэ хэсэгт RPC буюу алсад буй компьютерт програм ажиллуулагч үйлчилгээг эхлүүлэх тохиргоо хийдэг. RPC нь компьютер болон програм хоёрын хоорондох холболтыг зохицуулахад хэрэглэгддэг. Түүний дараа Ntpdate гэсэн сонголт байгаа ба энэ нь цаг тохируулах үүрэгтэй. Хэрэв үүнийг сонговол, дараах цэс танд харуулагдана:
Ntpdate тохиргоо
Энэ хэсэгт, өөртөө хамгийн ойрхон буй серверийг сонгох хэрэгтэй. Ойрхон сервер сонгосноор, таны цагийн тохиргоог хол байгаа сервер уруу мэдээлэл авах гэж цаг алдалгүйгээр илүү нарийвчлалтай хийх боломж ихсэнэ. Дараагийн сонголт бол PCNFSD юм. Энэ сонголт net/pcnfsd багцыг Портын цуглуулгаас суулгадаг. Энэ нь Microsoft-н &ms-dos; зэрэг таньж бүртгэн нэвтрэх үйлчилгээ хийж чаддаггүй үйлдлийн системүүдэд NFS таньж нэвтрүүлэх үйлчилгээг санал болгодог тун хэрэгтэй систем юм. Та одоо жаахан доош нь гулгуулж дараагийн сонголтуудыг харах хэрэгтэй:
Доод түвшний сүлжээний тохируулга
&man.rpcbind.8;, &man.rpc.statd.8;, болон &man.rpc.lockd.8; хэрэгслүүд бүгдээрээ Remote Procedure Calls (RPC) буюу алс компьютерт процедур ажиллуулагчид хэрэглэгдэнэ. rpcbind хэрэгсэл NFS сервер болон хэрэглэгчийн хоорондох холболтыг зохицуулдаг бөгөөд NFS серверийг зөв ажиллаж байх нөхцөл шаарддаг. rpc.statd далд чөтгөр нь өөр компьютер дээр буй rpc.statd далд чөтгөртэй харилцаж төлөв байдлыг хянаж байдаг. Мэдээлэгдэх ёстой төлөв байдлууд нь /var/db/statd.status файлд хадгалагаж байгаа. Дараагийн сонголт нь rpc.lockd бөгөөд энэ нь сонгогдвол файлуудыг түгжих үйлдлийг хангаж өгдөг. Энэ голдуу rpc.statd-тэй хэрэглэгддэг бөгөөд ямар компьютер ямар файлыг хорихыг хүсэж байна, хэр давтамжтай хүсэж байгаа зэргийн төлвийг хянаж байдаг. Сүүлийн хоёр сонголт нь дибаг хийхэд маш гайхамшигтай байдаг боловч эдгээр нь NFS сервер болон хэрэглэгч зөв ажиллахад шаардлагагүй. Цааш нь харвал Routed сонголт буй. Энэ нь дамжуулга хийгч далд чөтгөр юм. &man.routed.8; хэрэгсэл нь сүлжээний дамжуулах хүснэгтийг удирдаж multicast дамжуулагчдыг олж хүсэлтийн дагуу сүлжээн дэх физик холболттой машинд өөрийнхөө дамжуулах хүснэгтийг нийлүүлж байдаг. Энэ хэрэгсэл нь голдуу дотоод сүлжээндээ хаалганы үүрэг гүйцэтгэж байгаа машинд хэрэглэгддэг. Үүнийг сонговол цэс гарч ирэн уг хэрэгслийн байрлах анхдагч байршлыг асуудаг. Уг цэсэн дээр анхдагч байршил нь аль хэдийнээ сонгогдсон байдаг болохоор шууд Enter дарж болно. Танд дахин өөр цэс харуулагдах бөгөөд, энэ үед танаас routed далд чөтгөрийг ажиллууллах нэмэлт сонголт оруулахыг асуудаг. Анхдагч сонголт нь байдаг бөгөөд үргэлж энэ сонголттойгоо харуулагдах болно. Дараагийн тохиргооны сонголт бол Rwhod бөгөөд хэрэв энэ сонгогдвол, системийн эхлэн ачаалах үед &man.rwhod.8; далд чөтгөрийг ажиллуулдаг. rwhod хэрэгсэл нь сүлжээгээр байнга системийн мэдээнүүдийг цацах, эсвэл consumer горимдоо байгаа бол уг мэдээнүүдийг цуглуулж байдаг. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.ruptime.1; юм уу &man.rwho.1;-н гарын авлагаас харж болно. Жагсаалтын сүүлийн өмнөх сонголт бол &man.sshd.8;далд чөтгөр юм. Энэ нь OpenSSH-д зориулсан, нууцлалын хувиргууртай бүрхүүлийн сервер бөгөөд энгийн хэрэглээнд байдаг telnet болон FTP серверүүдийн оронд хэрэглэхийг санал болгодог. sshd сервер нь нэг компьютераас нөгөө уруу нууцлалын хувиргалттай холболт тогтоож байдаг. Эцэст нь TCP Extensions сонголт байгаа. Энэ хэрэв сонгогдвол, RFC 1323 болон RFC 1644-д заасан байдаг TCP өргөтгөлийг идэвхжүүлдэг. Ихэнх компьютер дээр энэ нь сүлжээний хурдыг ихэсгэдэг ч гэсэн зарим холболтыг унагаж болзошгүй. Энэ нь зөвхөн дангаараа ажилладаг серверт санал болгогдож байдаг. Ингээд та сүлжээнийхээ үйлчилгээнүүдийг тохируулж дууслаа. Та хамгийн сүүлд байгаа Exit буюу Гарах цэсийг сонгож дараагийн тохируулгын хэсэг уруу үргэлжлүүлж болно.
X Серверийг тохируулах - &os; 5.3-ХУВИЛБАРААС эхлэн X серверийн тохиргоо - sysinstall-с салаад, &os;-г суулгасны дараа X серверийг тохируулдаг болсон билээ. + Та &os;-г суулгасны дараа X серверийг суулгаж тохируулах хэрэгтэй. X серверийг суулгах болон тохируулах тухай нэмэлт мэдээллийг хэсэгт харж болно. Хэрэв та 5.3-ХУВИЛБАРААС өмнөх хувилбарын &os;-г суулгаагүй байгаа бол энэ хэсгийг алгасаж болно. + linkend="x11"> хэсэгт харж болно. График дүрслэлтэй хэрэглэгчийн харьцах нүүр KDE, GNOME, гэх мэтчилэн бусад програмыг хэрэглэхийн тулд Х сервер заавал тохируулагдах ёстой. - - root биш эрхээр &xfree86;-г ажиллуулдаг болохын тулд, та x11/wrapper-г суулгасан байх шаардлагатай. FreeBSD 4.7-с эхлэн энэ нь анхнаасаа суугддаг болсон билээ. Өмнөх хувилбаруудад үүнийг портын цуглуулгаас олж нэмж болно. - - - Таны дэлгэцийн карт дэмжигдсэн эсэхийг &xfree86; вэб хуудаснаас шалгаарай. - - User Confirmation Requested - Would you like to configure your X server at this time? - - [ Yes ] No - - - Дэлгэцийнхээ төрөл болон дэлгэцийн картныхаа тухай мэдээллийг мэдэж байх нь тун чухал. Хэрэв буруу тохируулбал төхөөрөмж эвдэрч болзошгүй. Хэрэв танд эдгээр мэдээллүүд байхгүй бол - &gui.no; гэж сонгоод суулгасны дараа - sysinstall ( &os;-н 5.2 хувилбараас өмнөх хувилбаруудад /stand/sysinstall гэж буй) програм ашиглан - Configure гэж сонгоод - XFree86 гэж сонгож тохируулна. Энэ байрлалд Х серверийн буруу тохиргоо нь таны машиныг гацаадаг. Х серверийг суулгаж дууссаны дараа тохируулахыг үргэлж санал болгож байдаг. - - - - Хэрэв танд дэлгэцийн болон картын тань мэдээлэл байгаа бол - &gui.yes; гэж сонгоод Enter дээр дарж Х серверийг тохируулахаар үргэлжлүүлэх болно. - -
- Тохируулах горимыг сонгох - - - - - - -
- - Х серверийг тохируулах хэд хэдэн арга бий. - Сумтай товч ашиглан аль нэг аргыг нь сонгоод - Enter дээр дарах хэрэгтэй. Бүх заавруудыг нь тун анхааралтай уншаарай. - - xf86cfg болон - xf86cfg -textmode арга нь хэдэн секундын турш дэлгэцийг тань хар болгож магадгүй. Тэвчээртэй хүлээгээрэй. - - - - Дараах хэсэгт - xf86config тохируулгыг харуулав. Тохируулах зарим хэсгүүд нь төхөөрөмжийн төрлөөс хамаарах тул, энд үзүүлсэн зарим тохиргоо нь таныхаас зөрж магадгүй юм: - - Message - You have configured and been running the mouse daemon. - Choose "/dev/sysmouse" as the mouse port and "SysMouse" or - "MouseSystems" as the mouse protocol in the X configuration utility. - - [ OK ] - - [ Press enter to continue ] - - Энэ нь хулганы далд чөтгөр өмнө нь тохируулагдсан байна гэж харуулж байна. - Enter дарж үргэлжлүүлнэ. - - xf86config эхлэхдээ богино заавар харуулдаг: - - This program will create a basic XF86Config file, based on menu selections you -make. - -The XF86Config file usually resides in /usr/X11R6/etc/X11 or /etc/X11. A sample -XF86Config file is supplied with XFree86; it is configured for a standard -VGA card and monitor with 640x480 resolution. This program will ask for a -pathname when it is ready to write the file. - -You can either take the sample XF86Config as a base and edit it for your -configuration, or let this program produce a base XF86Config file for your -configuration and fine-tune it. - -Before continuing with this program, make sure you know what video card -you have, and preferably also the chipset it uses and the amount of video -memory on your video card. SuperProbe may be able to help with this. - -Press enter to continue, or ctrl-c to abort. - - Enter дээр дарвал хулганы тохиргоог эхлүүлдэг. - Зааврын дагуу явж - Mouse Systems-г хулганы холбогдох төрөл гэж тооцох ба доор харуулсан шиг - PS/2 төрөл байсан ч гэсэн /dev/sysmouse-г хулганы төрөл гэж авч үзэх хэрэгтэй. - - First specify a mouse protocol type. Choose one from the following list: - - 1. Microsoft compatible (2-button protocol) - 2. Mouse Systems (3-button protocol) & FreeBSD moused protocol - 3. Bus Mouse - 4. PS/2 Mouse - 5. Logitech Mouse (serial, old type, Logitech protocol) - 6. Logitech MouseMan (Microsoft compatible) - 7. MM Series - 8. MM HitTablet - 9. Microsoft IntelliMouse - -If you have a two-button mouse, it is most likely of type 1, and if you have -a three-button mouse, it can probably support both protocol 1 and 2. There are -two main varieties of the latter type: mice with a switch to select the -protocol, and mice that default to 1 and require a button to be held at -boot-time to select protocol 2. Some mice can be convinced to do 2 by sending -a special sequence to the serial port (see the ClearDTR/ClearRTS options). - -Enter a protocol number: 2 - -You have selected a Mouse Systems protocol mouse. If your mouse is normally -in Microsoft-compatible mode, enabling the ClearDTR and ClearRTS options -may cause it to switch to Mouse Systems mode when the server starts. - -Please answer the following question with either 'y' or 'n'. -Do you want to enable ClearDTR and ClearRTS? n - -You have selected a three-button mouse protocol. It is recommended that you -do not enable Emulate3Buttons, unless the third button doesn't work. - -Please answer the following question with either 'y' or 'n'. -Do you want to enable Emulate3Buttons? y - -Now give the full device name that the mouse is connected to, for example -/dev/tty00. Just pressing enter will use the default, /dev/mouse. -On FreeBSD, the default is /dev/sysmouse. - -Mouse device: /dev/sysmouse - - Дараа нь гар тохируулагддаг. Ердийн - 101-товчтой гар хүртэл танд харуулагдана. Тохирох гараа сонгох юм уу эсвэл бүр болохгүй бол шууд Enter дарж анхдагч тохиргоог нь хэрэглэж болно. - - Please select one of the following keyboard types that is the better -description of your keyboard. If nothing really matches, -choose 1 (Generic 101-key PC) - - 1 Generic 101-key PC - 2 Generic 102-key (Intl) PC - 3 Generic 104-key PC - 4 Generic 105-key (Intl) PC - 5 Dell 101-key PC - 6 Everex STEPnote - 7 Keytronic FlexPro - 8 Microsoft Natural - 9 Northgate OmniKey 101 - 10 Winbook Model XP5 - 11 Japanese 106-key - 12 PC-98xx Series - 13 Brazilian ABNT2 - 14 HP Internet - 15 Logitech iTouch - 16 Logitech Cordless Desktop Pro - 17 Logitech Internet Keyboard - 18 Logitech Internet Navigator Keyboard - 19 Compaq Internet - 20 Microsoft Natural Pro - 21 Genius Comfy KB-16M - 22 IBM Rapid Access - 23 IBM Rapid Access II - 24 Chicony Internet Keyboard - 25 Dell Internet Keyboard - -Enter a number to choose the keyboard. - -1 - - -Please select the layout corresponding to your keyboard - - - 1 U.S. English - 2 U.S. English w/ ISO9995-3 - 3 U.S. English w/ deadkeys - 4 Albanian - 5 Arabic - 6 Armenian - 7 Azerbaidjani - 8 Belarusian - 9 Belgian - 10 Bengali - 11 Brazilian - 12 Bulgarian - 13 Burmese - 14 Canadian - 15 Croatian - 16 Czech - 17 Czech (qwerty) - 18 Danish - -Enter a number to choose the country. -Press enter for the next page - -1 - - -Please enter a variant name for 'us' layout. Or just press enter -for default variant - -us - - -Please answer the following question with either 'y' or 'n'. -Do you want to select additional XKB options (group switcher, -group indicator, etc.)? n - - Дараа нь бид дэлгэцээ тохируулах болно. Дэлгэцийнхээ тохируулах давтамжийг хэтрүүлж болохгүй. Ингэвэл эвдэрч болзошгүй. Хэрэв та энэ тал дээр эргэлзэж байвал, мэдээлэл авсан хойноо сүүлд суулгаж болно. - - Now we want to set the specifications of the monitor. The two critical -parameters are the vertical refresh rate, which is the rate at which the -whole screen is refreshed, and most importantly the horizontal sync rate, -which is the rate at which scanlines are displayed. - -The valid range for horizontal sync and vertical sync should be documented -in the manual of your monitor. If in doubt, check the monitor database -/usr/X11R6/lib/X11/doc/Monitors to see if your monitor is there. - -Press enter to continue, or ctrl-c to abort. - - - -You must indicate the horizontal sync range of your monitor. You can either -select one of the predefined ranges below that correspond to industry- -standard monitor types, or give a specific range. - -It is VERY IMPORTANT that you do not specify a monitor type with a horizontal -sync range that is beyond the capabilities of your monitor. If in doubt, -choose a conservative setting. - - hsync in kHz; monitor type with characteristic modes - 1 31.5; Standard VGA, 640x480 @ 60 Hz - 2 31.5 - 35.1; Super VGA, 800x600 @ 56 Hz - 3 31.5, 35.5; 8514 Compatible, 1024x768 @ 87 Hz interlaced (no 800x600) - 4 31.5, 35.15, 35.5; Super VGA, 1024x768 @ 87 Hz interlaced, 800x600 @ 56 Hz - 5 31.5 - 37.9; Extended Super VGA, 800x600 @ 60 Hz, 640x480 @ 72 Hz - 6 31.5 - 48.5; Non-Interlaced SVGA, 1024x768 @ 60 Hz, 800x600 @ 72 Hz - 7 31.5 - 57.0; High Frequency SVGA, 1024x768 @ 70 Hz - 8 31.5 - 64.3; Monitor that can do 1280x1024 @ 60 Hz - 9 31.5 - 79.0; Monitor that can do 1280x1024 @ 74 Hz -10 31.5 - 82.0; Monitor that can do 1280x1024 @ 76 Hz -11 Enter your own horizontal sync range - -Enter your choice (1-11): 6 - -You must indicate the vertical sync range of your monitor. You can either -select one of the predefined ranges below that correspond to industry- -standard monitor types, or give a specific range. For interlaced modes, -the number that counts is the high one (e.g. 87 Hz rather than 43 Hz). - - 1 50-70 - 2 50-90 - 3 50-100 - 4 40-150 - 5 Enter your own vertical sync range - -Enter your choice: 2 - -You must now enter a few identification/description strings, namely an -identifier, a vendor name, and a model name. Just pressing enter will fill -in default names. - -The strings are free-form, spaces are allowed. -Enter an identifier for your monitor definition: Hitachi - - Жагсаалтаас тохирох дэлгэцийн картаа сонгох нь дараагийн алхам билээ. Хэрэв жагсаалтыг алгасаад - Enter дарвал жагсаалт дахин харуулагдах болно. Энэ жагсаалтад зөвхөн зарим хэсгийг нь харуулсан байгаа: - - Now we must configure video card specific settings. At this point you can -choose to make a selection out of a database of video card definitions. -Because there can be variation in Ramdacs and clock generators even -between cards of the same model, it is not sensible to blindly copy -the settings (e.g. a Device section). For this reason, after you make a -selection, you will still be asked about the components of the card, with -the settings from the chosen database entry presented as a strong hint. - -The database entries include information about the chipset, what driver to -run, the Ramdac and ClockChip, and comments that will be included in the -Device section. However, a lot of definitions only hint about what driver -to run (based on the chipset the card uses) and are untested. - -If you can't find your card in the database, there's nothing to worry about. -You should only choose a database entry that is exactly the same model as -your card; choosing one that looks similar is just a bad idea (e.g. a -GemStone Snail 64 may be as different from a GemStone Snail 64+ in terms of -hardware as can be). - -Do you want to look at the card database? y - - - -288 Matrox Millennium G200 8MB mgag200 -289 Matrox Millennium G200 SD 16MB mgag200 -290 Matrox Millennium G200 SD 4MB mgag200 -291 Matrox Millennium G200 SD 8MB mgag200 -292 Matrox Millennium G400 mgag400 -293 Matrox Millennium II 16MB mga2164w -294 Matrox Millennium II 4MB mga2164w -295 Matrox Millennium II 8MB mga2164w -296 Matrox Mystique mga1064sg -297 Matrox Mystique G200 16MB mgag200 -298 Matrox Mystique G200 4MB mgag200 -299 Matrox Mystique G200 8MB mgag200 -300 Matrox Productiva G100 4MB mgag100 -301 Matrox Productiva G100 8MB mgag100 -302 MediaGX mediagx -303 MediaVision Proaxcel 128 ET6000 -304 Mirage Z-128 ET6000 -305 Miro CRYSTAL VRX Verite 1000 - -Enter a number to choose the corresponding card definition. -Press enter for the next page, q to continue configuration. - -288 - -Your selected card definition: - -Identifier: Matrox Millennium G200 8MB -Chipset: mgag200 -Driver: mga -Do NOT probe clocks or use any Clocks line. - -Press enter to continue, or ctrl-c to abort. - - - -Now you must give information about your video card. This will be used for -the "Device" section of your video card in XF86Config. - -You must indicate how much video memory you have. It is probably a good -idea to use the same approximate amount as that detected by the server you -intend to use. If you encounter problems that are due to the used server -not supporting the amount memory you have (e.g. ATI Mach64 is limited to -1024K with the SVGA server), specify the maximum amount supported by the -server. - -How much video memory do you have on your video card: - - 1 256K - 2 512K - 3 1024K - 4 2048K - 5 4096K - 6 Other - -Enter your choice: 6 - -Amount of video memory in Kbytes: 8192 - -You must now enter a few identification/description strings, namely an -identifier, a vendor name, and a model name. Just pressing enter will fill -in default names (possibly from a card definition). - -Your card definition is Matrox Millennium G200 8MB. - -The strings are free-form, spaces are allowed. -Enter an identifier for your video card definition: - - Дараа нь, дэлгэцийнхээ нягтрал/зуралтыг тохируулах болно. Нүдэнд тохиромжтой болон дэлгэцийн хэмжээ, дэлгэцийн картны чадвараас хамаардаг ч ердийн хэрэглэдэг зуралтууд бол 640x480, 800x600, болон 1024x768 - юм. Өнгөнийхөө нягтралыг сонгосны дараа, дэлгэцийнхээ зурж чадах хамгийн их зуралтыг нь сонгоорой. - - For each depth, a list of modes (resolutions) is defined. The default -resolution that the server will start-up with will be the first listed -mode that can be supported by the monitor and card. -Currently it is set to: - -"640x480" "800x600" "1024x768" "1280x1024" for 8-bit -"640x480" "800x600" "1024x768" "1280x1024" for 16-bit -"640x480" "800x600" "1024x768" "1280x1024" for 24-bit - -Modes that cannot be supported due to monitor or clock constraints will -be automatically skipped by the server. - - 1 Change the modes for 8-bit (256 colors) - 2 Change the modes for 16-bit (32K/64K colors) - 3 Change the modes for 24-bit (24-bit color) - 4 The modes are OK, continue. - -Enter your choice: 2 - -Select modes from the following list: - - 1 "640x400" - 2 "640x480" - 3 "800x600" - 4 "1024x768" - 5 "1280x1024" - 6 "320x200" - 7 "320x240" - 8 "400x300" - 9 "1152x864" - a "1600x1200" - b "1800x1400" - c "512x384" - -Please type the digits corresponding to the modes that you want to select. -For example, 432 selects "1024x768" "800x600" "640x480", with a -default mode of 1024x768. - -Which modes? 432 - -You can have a virtual screen (desktop), which is screen area that is larger -than the physical screen and which is panned by moving the mouse to the edge -of the screen. If you don't want virtual desktop at a certain resolution, -you cannot have modes listed that are larger. Each color depth can have a -differently-sized virtual screen - -Please answer the following question with either 'y' or 'n'. -Do you want a virtual screen that is larger than the physical screen? n - - - -For each depth, a list of modes (resolutions) is defined. The default -resolution that the server will start-up with will be the first listed -mode that can be supported by the monitor and card. -Currently it is set to: - -"640x480" "800x600" "1024x768" "1280x1024" for 8-bit -"1024x768" "800x600" "640x480" for 16-bit -"640x480" "800x600" "1024x768" "1280x1024" for 24-bit - -Modes that cannot be supported due to monitor or clock constraints will -be automatically skipped by the server. - - 1 Change the modes for 8-bit (256 colors) - 2 Change the modes for 16-bit (32K/64K colors) - 3 Change the modes for 24-bit (24-bit color) - 4 The modes are OK, continue. - -Enter your choice: 4 - - - -Please specify which color depth you want to use by default: - - 1 1 bit (monochrome) - 2 4 bits (16 colors) - 3 8 bits (256 colors) - 4 16 bits (65536 colors) - 5 24 bits (16 million colors) - -Enter a number to choose the default depth. - -4 - - Эцэст нь энэ тохируулга хадгалагдах ёстой. /etc/X11/XF86Config гэж тохиргоог хадгалахыг танаас лавлаж асууна. - - I am going to write the XF86Config file now. Make sure you don't accidently -overwrite a previously configured one. - -Shall I write it to /etc/X11/XF86Config? y - - Хэрэв тохиргоо амжилтгүй болсон бол дараах сануулга харуулагдах бөгөөд &gui.yes; гэж сонгоод дахин тохируулга хийж болно: - - User Confirmation Requested -The XFree86 configuration process seems to have -failed. Would you like to try again? - - [ Yes ] No - - Хэрэв та &xfree86;-г тохируулах явцад хүндрэл гарсан бол &gui.no; гэж сонгоод Enter - дээр дараад суулгах явцыг цааш нь үргэлжлүүлэх хэрэгтэй. Суулгасны дараа - root эрхээр xf86cfg -textmode юм уу эсвэл - xf86config гэж тушаалын мөрний горимд тохируулга хийж болно. &xfree86;-г тохируулах тухай нэмэлт мэдээлэл - -д заасан буй. Хэрэв та энэ үед - &xfree86;-г тохируулахгүй гэж сонговол, програмын багц суулгах хэсэг рүү цаашаагаа үргэлжлэх болно. - - Серверийг шууд зогсоох анхдагч тохиргоо бол - CtrlAlt - Backspace гэсэн гарын товчлуурын хослол байдаг. Үүнийг ямар нэгэн зүйл буруудах юм уу төхөөрөмж эвдрэхээс сэргийлж хэрэглэх хэрэгтэй. - - Х серверийг ажиллаж байх үед нь дэлгэцийн зуралтын горимыг өөрчилж туршиж болох товчлуурын хослол бол - - CtrlAlt+ - эсвэл - - CtrlAlt- - юм. - - - &xfree86;-г ажиллуулсны дараа дэлгэцийнхээ өргөн болон өндрийг - xvidtune ашиглан тохируулж болно. - - Буруу тохиргоо нь төхөөрөмжийг эвддэг тухай сануулга танд харуулагдах болно. Тэднийг анхаарах хэрэгтэй. Хэрэв эргэлзэж байгаа бол хийх хэрэггүй. Харин түүний оронд дэлгэцэн дээрх товчоор өөрчилж үзсэн нь дээр. Ингэсэн үед текст горим болон дэлгэцийн горим хоёрын хооронд ялгаа гарч магадгүй. Гэвч энэ нь дэлгэц эвдрэхээс мэдээж илүү билээ. - - &man.xvidtune.1;-н гарын авлагын хуудсыг ямар нэгэн тохируулга хийхээсээ өмнө уншиж үзнэ үү. - - &xfree86;-г амжилттай тохируулсны дараах алхам бол анхдагч график орчныг сонгох юм. -
- - - X-н анхдагч график орчинг сонгох нь - - - &os; 5.3-RELEASE хувилбараас эхлэн X график орчны сонголт нь - sysinstall-с хасагдсан бөгөөд, та &os;-г суулгасны дараа X график орчныг суулгаарай. Х орчныг суулгах болон тохируулах тухай нэмэлт мэдээллийг -с харж болно. Та хэрэв 5.3-RELEASE-с өмнөх хувилбарыг суулгаагүй бол энэ хэсгийг алгасаж болно. - - - График орчны маш олон орчин бий. Энгийн үндсэн орчноос эхлээд олон програмаар цэнэглэгдсэн төгс дүүрэн орчин хүртэл буй. Зарим нь маш бага дискний зай шаарддаг байхад зарим нь ихийг шаардах нь бий. Аль нь танд илүү тохирох вэ гэдгийг сонгох сайн арга бол, тэднээс хэд хэдийг нь туршиж үзэх юм. Эдгээр нь портын цуглуулгад байдаг ба суулгацын дараа бас суулгаж болдог. - - Та олонд дэлгэрсэн орчнуудаас нэгийг нь анхдагч орчин болгож сонгож болно. Ингэснээр суулгац дууссан хойно уг график орчноор эхлэх боломж олгодог. - -
- Анхдагч график орчныг сонгох нь - - - - - - -
- - Сумтай товч ашиглан орчноо сонгоод - Enter дээр дараарай. Сонгосон орчныг суулгах явц эхлэх болно.
Програмын багц суулгах Багцууд нь урьдчилан хөрвүүлэгдсэн програмууд бөгөөд програм суулгах хамгийн эвтэйхэн арга юм. Үзүүлэх журмаар нэг багцыг суулгах явцыг энд харуулав. Хэрэв шаардлагатай бол нэмэлт багцууд мөн давхар суугддаг. - sysinstall (&os;-н 5.2-с бага хувилбаруудад /stand/sysinstall гэж буй)-г нэмэлт багц суулгахад хэрэглэж болно. + Суулгасны дараа sysinstall-г нэмэлт багц суулгахад хэрэглэж болно. User Confirmation Requested The FreeBSD package collection is a collection of hundreds of ready-to-run applications, from text editors to games to WEB servers and more. Would you like to browse the collection now? [ Yes ] No &gui.yes; гэж сонгоод Enter дарвал багц програмуудыг сонгох цонхонд очих болно:
Багцын төрлийг сонгох
Зөвхөн тухайн үед сонгогдсон байгаа суулгацын төрөл дээр байгаа багцууд харуулагдах болно. Хэрэв All гэж сонговол, байгаа бүх багцыг харж болно. Сумтай товч ашиглан сонгоод Enter дээр дараарай. Байгаа бүх багцууд сонгогдож болохоор танд харуулагдах болно:
Багц сонгох
Энд харуулснаар bash бүрхүүл сонгогдсон байна. Space товч ашиглаж суулгахыг хүссэн бүх багцаа сонгоорой. Сонгох бүрд дэлгэцийн доод хэсэгт багцны товч тайлбар гардаг. Tab товчоор сонгогдсон багц болон &gui.ok;, ба &gui.cancel; сонголтуудын хооронд дамжиж болно. Суулгахаар хүссэн багцаа сонгож дууссаны дараа Tab товч дарж &gui.ok; гэж сонгоод Enter дээр дарж багц сонгох цэс рүү буцаж очдог. Зүүн ба баруун товчоор бас &gui.ok; ба &gui.cancel;-н хооронд сэлгэж болно. Энэ аргаар та бас &gui.ok; гэж сонгоод Enter дээр дарж багц сонгох хэсэгт буцаж очиж бас болно.
Багц суулгах
Tab юм уу эсвэл сумтай товч ашиглан [ Install ] гэж сонгоод Enter дарах хэрэгтэй. Таны сонгосон багцуудыг танд харуулж суулгахыг хүсэж байгааг тань лавлаж асуух болно:
Багц суулгалтын лавлалт
&gui.ok; гэж сонгоод Enter дарж багц суулгалтыг гүйцэтгэдэг. Суулгах явцын мэдэгдлүүд суулгаж дуустал танд харуулагддаг. Хэрэв ямар нэг алдаа гарвал тэмдэглэж авах хэрэгтэй. Багц суулгасны дараа сүүлийн тохиргоог хийдэг. Та багц суулгаж дууссан ч гэсэн сүүлийн тохируулгыг хийхийн тулд Install гэдгийг бас дарж болно.
Хэрэглэгч/Бүлэг нэмэх Суулгацын явцад та хамгийн багадаа нэг хэрэглэгчийн эрх нээх хэрэгтэй бөгөөд, энэ эрхээрээ root эрх хэрэглэлгүйгээр системдээ нэвтэрч болно. root хуваалт нь голдуу тун бага хэмжээтэй байдаг болохоор root эрхээр програм ажиллуулбал түргэн дүүрдэг. Хамгийн хэцүү хүндрэлийг доор мэдүүлж байна: User Confirmation Requested Would you like to add any initial user accounts to the system? Adding at least one account for yourself at this stage is suggested since working as the "root" user is dangerous (it is easy to do things which adversely affect the entire system). [ Yes ] No &gui.yes; гэж сонгоод Enter дарж шинэ хэрэглэгч нэмэх болно.
User буюу хэрэглэгч гэж сонгоно
Сумтай товч хэрэглэн User гэж сонгоод Enter дээр дарна.
Хэрэглэгчийн мэдээллийг оруулах
Tab товч хэрэглэн талбаруудад дамжин оруулга хийх бүр доор харуулсан тайлбарууд талбар бүрд харуулагдах болно: Login ID Хэрэглэгчийн нэвтрэх шинэ нэр(заавал шаардлагатай). UID Уг хэрэглэгчийн ID дугаар (хоосон орхивол автоматаар сонгогдох болно). Group Уг хэрэглэгчийн хамрагдах бүлгийн нэр (хоосон орхивол автоматаар сонгогдох болно). Password Тухайн хэрэглэгчийн нууц үг (энэ талбарт тун анхааралтай оруулах хэрэгтэй!). Full name Хэрэглэгчийн бүтэн нэр (дэлгэрэнгүй мэдээлэл). Member groups Энэ хэрэглэгчийн хамрагдаж болох бүлгүүд (өөрөөр хэлбэл хандаж болох бүлгүүд). Home directory Хэрэглэгчийн эхлэл сан (хоосон орхивол автоматаар сонгогдох болно ). Login shell Хэрэглэгчийн холбогдох бүрхүүл (хоосон орхивол анхдагч бүрхүүл сонгогдох болно. Өөрөөр хэлбэл, /bin/sh). Жишээн дээр bash-г суулгасан болохоор, /bin/sh гэдгийг /usr/local/bin/bash гэж орлуулж болно. Суугдаагүй бүрхүүл хэрэглэвэл систем уруугаа нэвтэрч чадахгүй болно. BSD ертөнцөд хамгийн өргөн хэрэглэдэг бүрхүүл бол C бүрхүүл бөгөөд /bin/tcsh гэж олддог. Мөн энэ хэрэглэгч нь wheel бүлэг рүү нэмэгдсэн бөгөөд ингэснээр root эрхүүдтэй супер хэрэглэгч болох боломжтой болно. Хэрэв та оруулсан мэдээллээ зөв боллоо гэж бодож байгаа бол &gui.ok; дээр дарахад хэрэглэгч ба бүлэг нэмэх цонх дахин харуулагддаг:
Хэрэглэгч ба бүлэг зохицуулах хэсгээс гарах
Хэрэгцээтэй бол энэ үед бүлэг нэмж болно. Хэрэв шаардлага гарвал суулгацын дараа sysinstall (&os;-н 5.2-с бага хувилбарт /stand/sysinstall гэж буй) ашиглан нэмж болно. Хэрэв та хэрэглэгч нэмж дууссан бол сумтай товч ашиглан Exit гэж сонгоод Enter дээр дарж суулгацаа үргэлжлүүлээрэй.
<username>root</username> нууц үг оруулах Message Now you must set the system manager's password. This is the password you'll use to log in as "root". [ OK ] [ Press enter to continue ] Enter дээр дарж root нууц үг оруулна. Нууц үгийг хоёр удаа зөв оруулах ёстой. Мартахааргүй нууц үг оруулаарай гэж сануулах нь илүүдэх байх. Таны оруулсан нууц үгийг давтаж харуулах юм уу эсвэл одоор дүрсэлж харуулахгүй болохыг сануулж байна. Changing local password for root. New password : Retype new password : Нууц үгийг амжилттай оруулсны дараа суулгац цаашаагаа үргэлжлэх болно. Суулгацаас гарах Хэрэв та одоо нэмэлт сүлжээний тохиргоо юм уу эсвэл ямар нэгэн өөр тохиргоо хийхийг хүсвэл, та яг одоо юм уу эсвэл суулгасны дараа sysinstall (&os;-н 5.2-с доошхи хувилбарт /stand/sysinstall гэж буй ) ашиглаж суулгана. User Confirmation Requested Visit the general configuration menu for a chance to set any last options? Yes [ No ] Сумтай товчоор &gui.no; гэж сонгоод Enter дээр дарж үндсэн суулгацын цэс рүү буцах болно.
Суулгацаас гарах
Сумтай товчоор [X Exit Install] гэдгийг сонгон Enter дээр дарна. Танаас гарах гэж буйг тань лавлаж асуух болно: User Confirmation Requested Are you sure you wish to exit? The system will reboot (be sure to remove any floppies from the drives). [ Yes ] No Хэрэв уян дискнээс эхлүүлсэн бол &gui.yes; гэж сонгоод уян дискийг авах хэрэгтэй. CDROM хөтлөгч нь машиныг шинээр ачаалагдах хүртэл түгжигдсэн байдаг болохоор ачаалагдах үед CDROM-с гаргах хэрэгтэй (аль болох түргэн). Систем одоо шинээр ачаалагдах бөгөөд ямар нэгэн алдаа гарахыг ажиглах хэрэгтэй.
FreeBSD эхлэн ачаалалт &i386; машин дээрх FreeBSD-н эхлэн ачаалалт Хэрэв бүх зүйл амжилттай болсон бол дэлгэцэн дээр тань мэдэгдлүүд урсаж өнгөрөөд нэвтрэх хэсэгт тулж ирэх болно. Урсаж өнгөрсөн мэдэгдлүүдийг эргэж харахын тулд Scroll-Lock товчийг дараад PgUp болон PgDn товчоор дээш доош нь гулгуулдаг. Scroll-Lock товчийг дахин дарснаар нэвтрэх хэсэгт буцаж ирдэг. Бүх мэдэгдэл харуулагдахгүй байх нөхцөл үүсвэл (түр хадгалагчийн хэмжээнээс болж) сүүлд нь тушаал өгдөг горим дээр dmesg тушаалаар харж болдог. Суулгацын үед нэмж оруулсан хэрэглэгчийн нэр болон нууц үгээр нэвтэрч орох хэрэгтэй (энэ тохиолдолд rpratt гэж буй). Шаардлага гараагүй бол root эрхээр орохоос сэргийлэх хэрэгтэй. Ердийн эхлэн ачаалах үеийн мэдэгдэл (хувилбарын тухай хэсгийг оруулалгүйгээр): Copyright (c) 1992-2002 The FreeBSD Project. Copyright (c) 1979, 1980, 1983, 1986, 1988, 1989, 1991, 1992, 1993, 1994 The Regents of the University of California. All rights reserved. Timecounter "i8254" frequency 1193182 Hz CPU: AMD-K6(tm) 3D processor (300.68-MHz 586-class CPU) Origin = "AuthenticAMD" Id = 0x580 Stepping = 0 Features=0x8001bf<FPU,VME,DE,PSE,TSC,MSR,MCE,CX8,MMX> AMD Features=0x80000800<SYSCALL,3DNow!> real memory = 268435456 (262144K bytes) config> di sn0 config> di lnc0 config> di le0 config> di ie0 config> di fe0 config> di cs0 config> di bt0 config> di aic0 config> di aha0 config> di adv0 config> q avail memory = 256311296 (250304K bytes) Preloaded elf kernel "kernel" at 0xc0491000. Preloaded userconfig_script "/boot/kernel.conf" at 0xc049109c. md0: Malloc disk Using $PIR table, 4 entries at 0xc00fde60 npx0: <math processor> on motherboard npx0: INT 16 interface pcib0: <Host to PCI bridge> on motherboard pci0: <PCI bus> on pcib0 pcib1: <VIA 82C598MVP (Apollo MVP3) PCI-PCI (AGP) bridge> at device 1.0 on pci0 pci1: <PCI bus> on pcib1 pci1: <Matrox MGA G200 AGP graphics accelerator> at 0.0 irq 11 isab0: <VIA 82C586 PCI-ISA bridge> at device 7.0 on pci0 isa0: <ISA bus> on isab0 atapci0: <VIA 82C586 ATA33 controller> port 0xe000-0xe00f at device 7.1 on pci0 ata0: at 0x1f0 irq 14 on atapci0 ata1: at 0x170 irq 15 on atapci0 uhci0: <VIA 83C572 USB controller> port 0xe400-0xe41f irq 10 at device 7.2 on pci0 usb0: <VIA 83C572 USB controller> on uhci0 usb0: USB revision 1.0 uhub0: VIA UHCI root hub, class 9/0, rev 1.00/1.00, addr 1 uhub0: 2 ports with 2 removable, self powered chip1: <VIA 82C586B ACPI interface> at device 7.3 on pci0 ed0: <NE2000 PCI Ethernet (RealTek 8029)> port 0xe800-0xe81f irq 9 at device 10.0 on pci0 ed0: address 52:54:05:de:73:1b, type NE2000 (16 bit) isa0: too many dependant configs (8) isa0: unexpected small tag 14 fdc0: <NEC 72065B or clone> at port 0x3f0-0x3f5,0x3f7 irq 6 drq 2 on isa0 fdc0: FIFO enabled, 8 bytes threshold fd0: <1440-KB 3.5" drive> on fdc0 drive 0 atkbdc0: <keyboard controller (i8042)> at port 0x60-0x64 on isa0 atkbd0: <AT Keyboard> flags 0x1 irq 1 on atkbdc0 kbd0 at atkbd0 psm0: <PS/2 Mouse> irq 12 on atkbdc0 psm0: model Generic PS/2 mouse, device ID 0 vga0: <Generic ISA VGA> at port 0x3c0-0x3df iomem 0xa0000-0xbffff on isa0 sc0: <System console> at flags 0x1 on isa0 sc0: VGA <16 virtual consoles, flags=0x300> sio0 at port 0x3f8-0x3ff irq 4 flags 0x10 on isa0 sio0: type 16550A sio1 at port 0x2f8-0x2ff irq 3 on isa0 sio1: type 16550A ppc0: <Parallel port> at port 0x378-0x37f irq 7 on isa0 ppc0: SMC-like chipset (ECP/EPP/PS2/NIBBLE) in COMPATIBLE mode ppc0: FIFO with 16/16/15 bytes threshold ppbus0: IEEE1284 device found /NIBBLE Probing for PnP devices on ppbus0: plip0: <PLIP network interface> on ppbus0 lpt0: <Printer> on ppbus0 lpt0: Interrupt-driven port ppi0: <Parallel I/O> on ppbus0 ad0: 8063MB <IBM-DHEA-38451> [16383/16/63] at ata0-master using UDMA33 ad2: 8063MB <IBM-DHEA-38451> [16383/16/63] at ata1-master using UDMA33 acd0: CDROM <DELTA OTC-H101/ST3 F/W by OIPD> at ata0-slave using PIO4 Mounting root from ufs:/dev/ad0s1a swapon: adding /dev/ad0s1b as swap device Automatic boot in progress... /dev/ad0s1a: FILESYSTEM CLEAN; SKIPPING CHECKS /dev/ad0s1a: clean, 48752 free (552 frags, 6025 blocks, 0.9% fragmentation) /dev/ad0s1f: FILESYSTEM CLEAN; SKIPPING CHECKS /dev/ad0s1f: clean, 128997 free (21 frags, 16122 blocks, 0.0% fragmentation) /dev/ad0s1g: FILESYSTEM CLEAN; SKIPPING CHECKS /dev/ad0s1g: clean, 3036299 free (43175 frags, 374073 blocks, 1.3% fragmentation) /dev/ad0s1e: filesystem CLEAN; SKIPPING CHECKS /dev/ad0s1e: clean, 128193 free (17 frags, 16022 blocks, 0.0% fragmentation) Doing initial network setup: hostname. ed0: flags=8843<UP,BROADCAST,RUNNING,SIMPLEX,MULTICAST> mtu 1500 inet 192.168.0.1 netmask 0xffffff00 broadcast 192.168.0.255 inet6 fe80::5054::5ff::fede:731b%ed0 prefixlen 64 tentative scopeid 0x1 ether 52:54:05:de:73:1b lo0: flags=8049<UP,LOOPBACK,RUNNING,MULTICAST> mtu 16384 inet6 fe80::1%lo0 prefixlen 64 scopeid 0x8 inet6 ::1 prefixlen 128 inet 127.0.0.1 netmask 0xff000000 Additional routing options: IP gateway=YES TCP keepalive=YES routing daemons:. additional daemons: syslogd. Doing additional network setup:. Starting final network daemons: creating ssh RSA host key Generating public/private rsa1 key pair. Your identification has been saved in /etc/ssh/ssh_host_key. Your public key has been saved in /etc/ssh/ssh_host_key.pub. The key fingerprint is: cd:76:89:16:69:0e:d0:6e:f8:66:d0:07:26:3c:7e:2d root@k6-2.example.com creating ssh DSA host key Generating public/private dsa key pair. Your identification has been saved in /etc/ssh/ssh_host_dsa_key. Your public key has been saved in /etc/ssh/ssh_host_dsa_key.pub. The key fingerprint is: f9:a1:a9:47:c4:ad:f9:8d:52:b8:b8:ff:8c:ad:2d:e6 root@k6-2.example.com. setting ELF ldconfig path: /usr/lib /usr/lib/compat /usr/X11R6/lib /usr/local/lib a.out ldconfig path: /usr/lib/aout /usr/lib/compat/aout /usr/X11R6/lib/aout starting standard daemons: inetd cron sshd usbd sendmail. Initial rc.i386 initialization:. rc.i386 configuring syscons: blank_time screensaver moused. Additional ABI support: linux. Local package initialization:. Additional TCP options:. FreeBSD/i386 (k6-2.example.com) (ttyv0) login: rpratt Password: RSA болон DSA түлхүүрүүдийг үүсгэх явц нь удаан машин дээр хэсэг хугацаа авч магадгүй. Энэ явц нь зөвхөн суулгацын дараах анхны эхлэн ачаалах үед л хийгддэг. Дараагийн ачаалах үед хийгддэггүй болохоор хурдан байх болно. Хэрэв Х сервер тохируулагдаад анхдагч график орчин сонгогдсон байгаа бол, startx гэсэн тушаалаар тэдгээрийг ажиллуулж болно. Alpha машин дээрх FreeBSD-н эхлэн ачаалалт Alpha Суулгац дууссан бол, FreeBSD-г эхлүүлэхийн тулд SRM тушаал оруулах мөрөнд доор дурдсаныг бичнэ: >>>BOOT DKC0 Энэ нь уг машинд тухайн бичсэн дискнээс эхлэн ачаалахыг зааж өгч байна. Цаашдаа FreeBSD-г автоматаар эхлүүлдэг болгохын тулд дараах тушаалыг өгөх хэрэгтэй: >>> SET BOOT_OSFLAGS A >>> SET BOOT_FILE '' >>> SET BOOTDEF_DEV DKC0 >>> SET AUTO_ACTION BOOT Эхлэн ачаалагдах явц нь &i386; машиныхтай ойролцоо ижил (гэх бүр ижил биш) байх болно. FreeBSD-г унтраах Үйлдлийн системийг зөв унтраах нь тун чухал. Шууд хүч хэрэглэн унтрааж болохгүй. Эхлээд su гэсэн тушаал оруулаад root нууц үгээ бичиж өгөн супер хэрэглэгч болох хэрэгтэй. Энэ нь зөвхөн тухайн хэрэглэгч wheel бүлэгт хамаарагдсан үед биелнэ. Эсвэл root хэрэглэгч болж нэвтрэх хэрэгтэй. Ингээд shutdown -h now тушаалыг оруулна. The operating system has halted. Please press any key to reboot. Унтраах тушаал өгсний дараа Please press any key to reboot буюу дурын товч дарж шинээр ачаална уу гэсэн мэдэгдэл гарсан үед унтраах нь зөв юм. Хэрэв шууд унтраалгүйгээр ямар нэгэн товч дарвал систем шинээр ачаалагдах болно. Та мөн Ctrl Alt Del товчлуурын хослол хэрэглэн шинээр ачаалж болох боловч, ердийн үед энэ нь тийм ч их хэрэглэгддэг арга биш.
Хүндрэл тулгарвал суулгац хүндрэл тулгарвал Дараах хэсэгт хүмүүсийн мэдээлсний дагуу тэдэнд тулгарч байсан энгийн хүндрэлийн тухай авч хэлэлцэх болно. Мөн энэ хэсэгт &ms-dos; үйлдлийн системийг FreeBSD-тэй хамт хэрхэн нэг компьютерт суулгаж ачаалах тухай хүмүүсийн асуусан асуулт болон хариултыг агуулсан буй. Хэрэв буруу тийшээ эргээд эхэлбэл юу хийх хэрэгтэй вэ Компьютерийн төрлөөс хамааран бүх юмыг 100% цэвэр гүйцэтгэж болохгүй ч гэсэн хэрэв ямар нэгэн зүйл буруу болбол, та хэд хэдэн арга хэмжээг авч чадна. FreeBSD-н хувилбартай хамт ирдэг төхөөрөмжийн бүртгэл бичлэгт таны төхөөрөмжийг дэмжсэн эсэхийг нь шалгах хэрэгтэй. Хэрэв таны төхөөрөмж дэмжигдсэн мөртлөө хүндрэл гарвал, компьютераа шинээр ачаалаад цөмийн тохиргоо хийх сонголт гарч ирэх үед түүнийг сонгоорой. Ингэснээр, системдээ буй төхөөрөмжийнхөө болон дэмжигдсэн мэдээллийг харах болно. Ачаалагч дискэн дээр буй цөм нь таны төхөөрөмжүүдийг IRQ-үүд, IO хаяг, мөн DMA суваг зэрэг тохиргоог үйлдвэрээс зааж өгсөн анхныхаа утгатайгаа байгаа гэж авч үздэг. Хэрэв та төхөөрөмжийнхөө тохируулгыг өөрчилсөн бол, FreeBSD-д юуг өөрчилсөн эсэхээ зааж өгөх хэрэгтэй. Мөн залгаж туршигдаагүй төхөөрөмжүүд сүүлд залгагдаад туршигдах үед алдаа үүсгэх тохиолдол гардаг. Ийм үед хүндрэлтэй байгаа төхөөрөмжийн драйвер буюу таниулагч файлуудыг нь хорих хэрэгтэй. Ихэнх суулгацын хүндрэлүүд нь төхөөрөмжийн үйлдвэрээс гаргасан сүүлийн үеийн таниулагч файлуудыг нь татаж авч суулгаснаар илаарших нөхцөл бүрддэг бөгөөд ялангуяа motherboard буюу эх хавтан дээр иймэрхүү үзэгдэл их гардаг. Эх хавтангийн үйлдвэрээс гаргасан програмыг ер нь BIOS гэж нэрлэдэг ба бараг бүх үйлдвэрүүд өөрсдийн гэсэн вэб хуудастай бөгөөд уг програмыг хэрхэн сүүлийн үеийн хэлбэрт шинэчлэх тухай мэдээлэл болон файлууд агуулж байдаг. Ихэнх үйлдвэрлэгчид нь, ямар нэгэн ноцтой хүндрэл гарахаас зайлсхийж хүндтэй нөхцөл үүсээгүй бол BIOS-г шинэчилж хэрэггүй гэж зөвлөдөг. Шинэчлэх явц амжилтгүй болох нөхцөл нь BIOS цахилгаан схемд ноцтой эвдрэл гаргаж болзошгүйг анхаарна уу. Суулгах явцад хэрэгтэй байдаг дэлгэцийн (sc0) таниулагч драйвер файл зэргийг хорьж хэрэггүй. Тохиргооны дараа суулгац дуусах юм уу ямар нэгэн алдаа үүсэж гарах тохиолдол гарвал, та ямар нэгэн болохгүй юмыг зөөсөн юм уу өөрчилсөн байж таарна. Компьютераа шинээр ачаалаад дахин оролдоорой. Тохиргооны үед та дараах зүйлсийг хийж болно: Цөмд буй төхөөрөмжийн таниулагч файлуудын жагсаалтыг харах. Таны системд байхгүй байгаа төхөөрөмжийн таниулагч файлуудыг хорих. Төхөөрөмжийн таниулагч файлд хэрэглэгддэг IRQs, DRQs, болон IO порт хаяг зэргийг өөрчлөх. Цөмд төхөөрөмжийнхөө тохируулгыг хийснийхээ дараа Q товч дарж шинэ тохиргоотойгоор шинээр ачаалах хэрэгтэй. Суулгац дууссаны дараа таны тохируулгын горимд хийсэн өөрчлөлт тань хадгалагдаж үлдэх бөгөөд шинээр ачаалах тоолонд шинээр тохируулах шаардлага гарахгүй. Энэ нь бараг өөрчлөн тохируулсан цөм бүтээхтэй ижил үйлдэл юм. Өмнө нь байсан дискний &ms-dos; хуваалттай ажиллах DOS Ихэнх хэрэглэгчид &os;-г өмнө нь µsoft;-н үйлдлийн систем суусан компьютер дээр суулгахыг хүсдэг. Ийм нөхцөлд &os;-д FIPS нэртэй хэрэгсэл байдаг. Энэ хэрэгсэл нь суулгац CD-ROM-ын tools сан дотор байдаг бөгөөд эсвэл &os; толин салбаруудаас татаж авч болно. FIPS хэрэгсэл нь оршин байгаа &ms-dos; хуваалтыг хоёр хэсэгт салгаж хуваадаг бөгөөд өмнө байсан системийг эхнийхэд нь байрлуулаад хоёр дахь хэсэг дээр нь таныг өөр үйлдлийн систем суулгах боломж өгдөг. Эхлээд та өөрийнхөө &ms-dos; хуваалт дээр defragment буюу эмхэлж ангилах үйлдлийг &windows; дээр байдаг Disk Defragmenter хэрэгслээр хийх хэрэгтэй (Explorer буюу файл болон сан цэгцлэгч дээр хатуу диск дээрээ хулганы баруун товчийг дараад defrag цэсийг сонгоно). Эсвэл Norton Disk Tools багажийг ашиглаж болно. Дараа нь та FIPS хэрэгслийг ажиллуулна. Энэ нь танд тухайн үйлдэлдээ тохирсон лавлаж асуусан мэдээлэл харуулдаг бөгөөд дэлгэцэнд заасан зааврын дагуу цааш нь явах хэрэгтэй. Ингэсний дараа компьютераа шинээр ачаалаад шинэ зүсмэл хэсэг дээрээ &os;-г суулгаж болно. Distributions цэсэн дээр тухайн суулгахыг хүссэн төрөлд хичнээн хэмжээний дискний зай хэрэглэгдэхийг харж болно. Мөн PowerQuest-с гаргасан (http://www.powerquest.com) &partitionmagic; нэртэй маш хэрэгтэй програм байдаг. Энэ програм нь FIPS-г бодвол илүү их үйлдэл хийх чадвартай байдаг бөгөөд хэрэв та байнга үйлдлийн системүүдээ устгаж суулгаж оролддог бол үүнийг хэрэглэх нь зүйтэй. Гэвч энэ нь үнэтэй бөгөөд хэрэв та &os;-г суулгаад тэр чигт нь өөрчлөхгүй гэж бодож байвал FIPS танд илүү тохиромжтой байх болов уу. &ms-dos; болон &windows;-н файл системийг хэрэглэх нь &os; нь одоогийн байдлаар Double Space™ програмаар шахсан файл системийг дэмждэггүй. Тийм болохоор, хэрэв ийм төрлийн файл системд хандахаар бол эхлээд уг файл системийн шахалтыг задлаад, дараа нь файл уруу хандах хэрэгтэй. Задлах энэ үйлдэл нь Compression Agent програмыг Start> Programs > доторх System Tools цэснээс гүйцэтгэгдэж болно. &os; нь &ms-dos; дээр үндэслэгдсэн файл системүүдийг дэмждэг. Ийм файл систем рүү хандахдаа &man.mount.msdosfs.8; тушаалыг холбогдох параметртай нь хэрэглэдэг. Энэ хэрэгслийн ерөнхий хэрэглэх бичлэг нь: &prompt.root; mount_msdosfs /dev/ad0s1 /mnt Энэ жишээн дээр, &ms-dos; файл систем нь эхний дискний эхний хуваалт дээр байрласныг харуулж байна. Мэдээж таны систем дээр янз бүр байх бөгөөд dmesg болон mount тушаалуудын гаралтын мэдээллийг харах хэрэгтэй. Эдгээр тушаалууд нь дискний хуваалтын тухай хангалттай мэдээллийг өгч чаддаг. Өргөтгөсөн &ms-dos; файл системүүд нь голдуу &os;-н суусан хуваалтын дараа байдаг. Өөрөөр хэлбэл, дискний хуваалтын дугаар нь &os;-н суусан хуваалтын дугаараас их байна. Жишээ нь, эхний &ms-dos; хуваалт /dev/ad0s1 дээр, &os; хуваалт /dev/ad0s2 дээр, өргөтгөсөн &ms-dos; хуваалт /dev/ad0s3 дээр гэж байрласан байж болно. Зарим хүнд энэ нь үл ойлгогдохоор байж болох юм. NTFS хуваалтыг бас таниулан холбохдоо өмнөхтэй ижил аргаар &man.mount.ntfs.8; тушаал хэрэглэж болно. Alpha системийн хэрэглэгчдийн асуулт болон хариултууд Alpha Энэ хэсэгт FreeBSD-г Alpha систем дээр суулгах үед гарч болох зарим асуултанд хариулна. Би ARC эсвэл Alpha BIOS Консолоос эхлэн ачаалалт хийж болох уу? ARC Alpha BIOS SRM Үгүй. &os; нь, Compaq Tru64 болон VMS системүүдтэй адилхан зөвхөн SRM консолоос ачаалагддаг. Надад ямар ч дискний зай байхгүй болчихлоо! Туслаарай? Өмнө байгаа файлуудаа эхлээд устгасан нь дээр үү? Харамсалтай нь, устгахаас өөр арга үгүй. Би өөрийнхөө Compaq Tru64 эсвэл VMS файл системийг таниулж холбож болох уу? Одоохондоо лав үгүй. Валентино Вашетто Хамтарч бэлтгэсэн Суулгацын нэмэлт гарын авлага Энэ хэсэгт FreeBSD-г хэрхэн онцгой тохиолдолд суулгах талаар өгүүлэх болно. FreeBSD-г дэлгэц юм уу гар үгүй систем дээр суулгах нь суулгац headless буюу толгойгүй (serial console) serial console Энэ төрлийн суулгацыг FreeBSD-г суулгаж байгаа машин нь дэлгэцгүй юм уу тэр байтугай дэлгэцийн залгуургүй байдаг учраас headless install буюу толгойгүй суулгац гэж нэрлэдэг. Яаж ингэж болдог юм бол? гэж та гайхаж байвал, serial console буюу цуваа консол хэрэглэснээр ийм суулгац хийж болдог. Цуваа консолоор өөр машиныг дэлгэц болон гар болгож ашиглаж болдог. Үүнийг гүйцэтгэхийн тулд дээр заасан зааврын дагуу суулгац уян дискийг бэлдэх хэрэгтэй. Энэ уян дискийг өөрчилж цуваа консолоос эхлэн ачаалахын тулд дараах алхмуудыг биелүүлэх хэрэгтэй: Эхлэн ачаалагч уян дискнүүдийг цуваа консол уруу холбогдохыг зөвшөөрөх mount Хэрэв та урьд нь уян дискнээс эхлэн ачаалж байсан бол, FreeBSD нь ердийн энгийн суулгацын горимоор эхлэн ачаалах болно. Гэхдээ бид нар суулгацаа цуваа холболт уруу орж эхлүүлэх ёстой билээ. Ингэхийн тулд FreeBSD уруу kern.flp дискийг &man.mount.8; тушаал ашиглаж таниулж холбох хэрэгтэй. &prompt.root; mount /dev/fd0 /mnt Одоо та уян дискээ таниулж холбосон болохоор /mnt сан уруу орох хэрэгтэй: &prompt.root; cd /mnt Энд одоо цуваа консолоос хэрхэн эхлэн ачаалах тохируулга эхэлж байна. Та эхлээд boot.config нэртэй файл үүсгээд тэрэн дотроо /boot/loader -h гэж бичих хэрэгтэй. Ингэснээр та цуваа консолоос эхлэн ачаалах болно гэж тохируулж байна. &prompt.root; echo "/boot/loader -h" > boot.config Ингээд та уян дискээ зөв тохируулчихсан учраас таниулсан дискээ &man.umount.8; тушаалаар буцааж салгах хэрэгтэй: &prompt.root; cd / &prompt.root; umount /mnt Одоо та уян дискээ дискний төхөөрөмжөөс авч болно. Null-modem кабелиар холбох null-modem кабел Та одоо хоёр машинаа null-modem кабелиар холбох хэрэгтэй. Уг хоёр машины цуваа холболтын залгууранд нь тус тусад нь залгах хэрэгтэй. Ердийн цуваа залгуур энэ тохиолдолд ажилладаггүй бөгөөд дундаа сэлгэж залгагдсан null-modem залгуур танд хэрэгтэй. Суулгац эхлүүлэх гэж шинээр ачаалах Одоо суулгацаа эхлүүлэх цаг боллоо. kern.flp дискээ толгойгүй машиндаа хийгээд асаах хэрэгтэй. Толгойгүй машин уруугаа холбогдох cu тушаал Та одоо тэр машин уруугаа &man.cu.1; тушаал хэрэглэж холбогдох хэрэгтэй: &prompt.root; cu -l /dev/cuaa0 Ингээд л боллоо! Та одоо нөгөө толгойгүй машинаа cu тушаалын хэсгээр удирдах боломжтой боллоо. Энэ хэсэгт таныг mfsroot.flp дискээ хийхийг шаардах бөгөөд дараа нь ямар төрлийн терминал хэрэглэхийг асуух болно. Тэр үед нь FreeBSD color console буюу өнгөт консол гэдгийг сонгоод цааш нь суулгацаа үргэлжлүүлээрэй! Өөртөө зориулж тусгай суулгацын төхөөрөмж бэлдэх нь Дахин нуршихаас сэргийлж таны худалдаж авсан юм уу бэлдэж авсан CDROM эсвэл DVD нарыг FreeBSD диск гэж нэрлэв. Заримдаа танд өөрийн гэсэн өөрчилж тохируулсан FreeBSD суулгацын төхөөрөмжөөс суулгах хэрэг гарч болзошгүй. Энэ нь физик төхөөрөмж болох бичлэгт хальс юм уу эсвэл sysinstall дээр зааж өгсөн FTP хуудас эсвэл &ms-dos; хуваалтад буй файлаас суулгаж болзошгүй. Жишээ нь: Танд маш олон компьютер холбогдсон дотоод сүлжээ байгаа бөгөөд зөвхөн нэг л FreeBSD диск байж болох юм. Та дотоод FTP хуудас үүсгээд тэрэндээ FreeBSD дискээ байрлуулж, уг хуудаснаас бусад компьютерууд холбогдож суулгац хийж болохоор тохируулж болно. Танд FreeBSD диск байгаа боловч таны CD/DVD төхөөрөмж уг дискийг танихгүй харин &ms-dos;/&windows; дээр таньдаг байг. Та уг компьютерийнхаа DOS хуваалт дээрээ FreeBSD суулгацыг хуулаад дараа нь уг файл уруу FreeBSD-г суулгах үед хандаж болно. Таны суулгахыг хүссэн компьютерт CD/DVD төхөөрөмж болон сүлжээний картын аль нь ч байхгүй бөгөөд та зөвхөн Laplink-style цуваа юм уу зэрэгцээ холболтын кабелиар холбогдож гүйцэтгэж болно. Та FreeBSD суулгаж болдог бичлэгт хальс бэлдэж болно. Суулгацын CDROM үүсгэх Хувилбар бүрд зориулж хоёр ширхэг CDROM дүрс бэлтгэдэг (ISO images буюу дискний дүрс). Эдгээр буулгац дүрс нь хэрэв танд CD бичигч байвал CD дээр буулгагдаж (бичигдэж) болдог. Хэрэв танд CD бичигч байдаг бөгөөд хямд үнэтэй интернэт сайн холболт байвал энэ нь FreeBSD-г суулгах хамгийн амархан арга болно. Зөв ISO Images буюу буулгац дүрсийг татаж авах Хувилбар бүрд зориулсан ISO буулгац дүрсийг ftp://ftp.FreeBSD.org/pub/FreeBSD/ISO-IMAGES-arch/version хаягаас юм уу эсвэл хуулбар толин тусгалуудаас татаж авч болно. Машины төрөл болон хувилбарыг arch болон version гэсэн хэсгүүдэд тус тусад нь орлуулж бичих хэрэгтэй. Уг сан нь дараах буулгац дүрснүүдийг агуулж байдаг: FreeBSD 4.<replaceable>X</replaceable> ISO буулгац дүрсний нэр болон агуулга Файлын нэр Агуулалт version-RELEASE-arch-miniinst.iso FreeBSD-г суулгахад хэрэгтэй бүх юм бий. version-RELEASE-arch-disc1.iso FreeBSD-г суулгахад хэрэгтэй бүх юмс мөн дискэнд багтахаар нь шингээсэн гуравдагчдын бүтээсэн програмын багцууд. version-RELEASE-arch-disc2.iso live filesystem буюу амьд файл систем гэж нэрлэгддэг бөгөөд sysinstall-д хэрэглэгдэхээр Repair буюу засварлах хэсгийг агуулсан байдаг. FreeBSD-н CVS модон бүтцийг агуулдаг. Мөн дискэнд багтах хэмжээгээр нь гуравдагчдын бүтээсэн програмын багцыг агуулсан байдаг.
FreeBSD 5.<replaceable>X</replaceable> ISO буулгац дүрсний нэр болон агуулга Файлын нэр Агуулга version-RELEASE-arch-bootonly.iso FreeBSD цөмөөс эхлүүлж суулгацын хэсгийг эхлүүлэхэд хэрэглэгдэх бүх хэсэг буй. Энэ суулгаж болдог файлуудыг FTP юм уу бусад эх сурвалжаас татаж авч болно. version-RELEASE-arch-miniinst.iso FreeBSD-г суулгахад хэрэглэгдэх бүх юм бий. version-RELEASE-arch-disc1.iso &os;-г суулгахад хэрэгтэй бүх юм болон sysinstall дээр хэрэглэгдэх Repair буюу засварлахад хэрэглэгддэг live filesystem буюу амьд файл систем. version-RELEASE-arch-disc2.iso &os;-н бичиг баримт болон дискэн дээр багтахаар нь шингээсэн гуравдагчдын бүтээсэн програмын багцууд.
Та miniinst ISO юм уу эсвэл нэгдүгээр диск хоёрын аль нэгийг татаж авах ёстой. Нэгдүгээр диск нь miniinst ISO дискний бүтцийг агуулж байдаг болохоор энэ хоёрыг хоёуланг татаж авч хэрэггүй. miniinst ISO-г интернэт холболт хямд газарт суулгах хэрэгтэй. Үүгээр та FreeBSD-г суулгаад, дараа нь гуравдагч програмуудыг интернэтээр татаж авч суулгаж болно ( -с харна уу). Нэгдүгээр дискийг хийгээд &os;-г суулгах юм уу эсвэл дискэн дээр байгаа гуравдагчдын багц програмыг суулгана гэж сонгох хэрэгтэй. Бусад дискнүүд нь хэрэв танд хурдтай интернэт холболт байхгүй л бол тийм чухал шаардлагатай биш.
CD-нүүдийг бичих Та хуулбар дүрс нарыг дискэн дээр бичих хэрэгтэй. Хэрэв та энэ алхмыг өөр FreeBSD систем дээр гүйцэтгэж байгаа бол хэсгээс нэмэлт мэдээллийг үзэх хэрэгтэй ( болон хэсгүүдэд зарим нь буй). Хэрэв та энэ үйлдлийг өөр үйлдлийн систем дээр гүйцэтгэж байгаа бол, уг систем дээр байгаа CD бичигчээ удирддаг дурын програмыг нь ашиглаж бичих нь зүйтэй. Эдгээр дүрс нь стандарт ISO хэлбэрээр байгаа тул маш олон бичигч нар энэ төрлийг дэмждэг билээ.
Хэрэв өөрийн гэсэн FreeBSD хувилбар бүтээнэ гэх юм бол Хувилбарыг инженерчлэх мэдээллээс хараарай.
FreeBSD дисктэй дотоод FTP хуудас бэлтгэх нь суулгац сүлжээ FTP FreeBSD дискний зохион байгуулалт нь FTP хуудастайгаа ижил байрлуулагдсан буй. Ингэснээр танд дотоод FTP хуудас байгуулж сүлжээгээр FreeBSD-г суулгахад тун дөхөм болж өгдөг. FTP хуудас эрхэлж байх ёстой FreeBSD компьютерт CDROM төхөөрөмж байх шаардлагатай бөгөөд /cdrom санд таниулж холбосон байх ёстой. &prompt.root; mount /cdrom anonymous FTP эрх /etc/passwd дотор үүсгэх хэрэгтэй. Ингэхийн тулд &man.vipw.8; хэрэгслийг ашиглан /etc/passwd файлыг засварлахдаа дараах мөрийг нэмэх хэрэгтэй: ftp:*:99:99::0:0:FTP:/cdrom:/nonexistent /etc/inetd.conf дотор FTP service буюу үйлчилгээ зөвшөөрөгдсөн эсэхийг лавлах хэрэгтэй. Ингээд одоо таны компьютертай сүлжээгээр холбогдож чадах машин болгон суулгац эхлүүлэхийн тулд, суулгах төхөөрөмжөө сонгох цэснээс Other буюу бусад гэдгийг сонгоод цааш нь FTP гэж сонгон ftp://машины нэр гэж оруулах хэрэгтэй. Хэрэв таны FTP үйлчилгээг ашиглаж байгаа хэрэглэгчийн эхлэн ачаалах төхөөрөмж нь (голдуу уян диск байдаг) FTP дээр буй хувилбартай яг ижил хувилбар биш бол, sysinstall нь таны суулгацыг бүрэн гүйцэтгэж чаддаггүй. Хэрэв хувилбарууд ижил биш байсан ч гэсэн дарж бичихийг та хүсэж байгаа бол Options цэснээс distribution name буюу тархацын нэрийг any гэж бичих хэрэгтэй. Энэ арга нь галт ханаар хамгаалагдсан дотоод сүлжээнд бол найдвартай ажилладаг. Энэ FTP үйлчилгээгээ интернэтээр дамжуулан өөр машинд (таны дотоод сүлжээнээс гадуурх сүлжээнд буй компьютерт) санал болговол зарим компьютерийн сүлжээ эвдэгч хүмүүсийн анхаарлыг татаж эвгүй үр дүнд хүргэж болзошгүй. Хэрэв та нууцлалын маш сайн дадлагатай биш л бол ингэж гадуурх сүлжээнд ил гаргахаас болгоомжлохыг бид танд зөвлөж байна. Суулгацын уян дискийг бэлдэх нь суулгац уян дискнүүд Хэрэв таны компьютер өөр дэмжлэггүйгээс болоод юм уу эсвэл та юмыг хүндрүүлж хийхийг хүссэнээс ч болоод юм уу, суулгацыг уян дискнээс суулгах ёстой бол (энэ аргыг хэрэглэхгүй байхыг санал болгож байна), та эхлээд уян дискнүүдийг суулгацад бэлдэх ёстой. Хамгийн багадаа л гэхэд bin санд буй хоёртын файлуудыг багтаахад шаардлагатай хэд л бол хэдэн 1.44 MБ эсвэл 1.2 MБ-н дискнүүдийг бэлдэх ёстой. Хэрэв уян дискээ DOS-с бэлдэж байгаа бол &ms-dos;-н FORMAT командыг ашиглан дискнүүдийг шинэчилж бэлдэх ёстой. Хэрэв та &windows;-с бэлдэхээр бол, Explorer дээр дискийг форматлаж болдог ( A: төхөөрөмж дээр хулганы баруун товчийг дараад Format цэсийг сонгоорой). Үйлдвэрээс урьдчилан бэлтгэж цэвэрлэсэн дискэнд итгэж болохгүй шүү. Найдвартай байхын тулд тэдгээрийг дахин цэвэрлэх хэрэгтэй. Сүүлийн үед маш олон хэрэглэгчид зөв цэвэрлэж янзлаагүй дискнээсээ болж маш их алдаа гарлаа гэж мэдээлсэн учраас бид ингэж танд анхааруулж байгаа билээ. Хэрэв та уян дискээ DOS файл систем дээр биш харин өөр FreeBSD машин дээр бэлтгэж байсан ч гэсэн цэвэрлэх нь зөв санаа гэдгийг дахин сануулмаар байна. Та bsdlabel болон newfs тушаалуудыг ашиглаж UFS файлын систем суулгахыг хүсвэл ( 3.5" 1.44 MБ диск дээр) дараах тушаалуудыг өгөх хэрэгтэй: &prompt.root; fdformat -f 1440 fd0.1440 &prompt.root; bsdlabel -w -r fd0.1440 floppy3 &prompt.root; newfs -t 2 -u 18 -l 1 -i 65536 /dev/fd0 5.25" 1.2 MБ дискэнд бол fd0.1200 болон floppy5 гэж өгөх хэрэгтэй. Дараа нь дискээ таниулаад жирийн файл систем шиг бичиж болно. Уян дискнүүдээ цэвэрлэж бэлтгэсний дараа файлуудаа хуулах хэрэгтэй. Тархцын файлууд нь зохицох зорилгоор тааруулж хуваагддаг бөгөөд таван ширхэг 1.44 MБ диск дээр багтахаар тохируулагдсан байдаг. Бүх уян диск болгондоо багтах хэмжээгээр нь тулгаж хуулах зарчмаар түгээлтийн бүх файлуудыг багтааж хуулах хэрэгтэй. Тархац бүр уян диск дээр : a:\bin\bin.aa, a:\bin\bin.ab гэх мэтчилэн хуулагдах ёстой. Суулгацын явцад суулгах төхөөрөмжөө сонгох Media цэс гарах үед Floppy цэсийг сонгоод цаашаагаа суулгацаа үргэлжлүүлээрэй. &ms-dos; хуваалтаас суулгах нь суулгац MS-DOS оос &ms-dos; хуваалтаас суулгацыг бэлтгэхийн тулд, уг хуваалтын эх хэсэг дээр freebsd нэртэй сан үүсгэж дотор нь түгээлтийн файлуудыг хуулах хэрэгтэй. Жишээ нь, c:\freebsd. CDROM юм уу FTP хуудсанд байсан файлуудын сангийн бүтэц нь уг сан доторхтой ижил байх ёстой бөгөөд хуулахын тулд DOS-н xcopy тушаалыг ашиглан CD-с хуулаарай. Жишээ нь, FreeBSD-н хамгийн бага суулгацыг гүйцэтгэхийн тулд: C:\> md c:\freebsd C:\> xcopy e:\bin c:\freebsd\bin\ /s C:\> xcopy e:\manpages c:\freebsd\manpages\ /s Энд C: дискийг сул зайтай гэж үзсэн бөгөөд E: диск дээр CDROM-г таниулсан гэж авч үзэв. Хэрэв танд CDROM төхөөрөмж байхгүй бол тархац файлыг ftp.FreeBSD.org -с татаж авч болно. Тархац бүр өөрсдийн сан дотроо байгаа бөгөөд, жишээ нь, base тархац &rel.current;/base/ сан дотор буй. &ms-dos;-с суулгахыг хүссэн тархац болгоныг (хэрэв танд хангалттай сул зай байгаа л бол) c:\freebsd сан дотор хуулах хэрэгтэй бөгөөд — зөвхөн хамгийн багаар суулгах зориулалттай файлууд л BIN сан дотор байх шаардлагатай. Суулгацын бичлэг тууз бэлтгэх нь суулгац QIC/SCSI бичлэгт туузнаас Бичсэн туузнаас суулгах нь FTP юм уу CDROM-с суулгаснаас хамаагүй амархан арга байж болох юм. Суулгац програм нь бичлэг дээр tar хэлбэрээр нэгтгэж бичигдсэн байх ёстой. Суулгахыг хүссэн тархцаа авсны дараа туузан дээр шахаж бичих хэрэгтэй: &prompt.root; cd /freebsd/distdir &prompt.root; tar cvf /dev/rwt0 dist1 ... dist2 Суулгацыг гүйцэтгэх явцдаа туузан дээр түр зуур хэрэглэхээр (сонголтоос хамаарч) туузан дээрх файлуудыг бүхлээр нь хуулахад багтаахаар сул зайг үлдээх ёстой. Шуурхай санамсаргүй хандалт хийгдэж болдоггүй учраас туузан дээр их хэмжээний сул зай бэлэн байлгах шаардлага гардаг юм. Суулгацыг эхлүүлэх үед уян дискнээс эхлүүлэхээсээ өмнө туузыг төхөөрөмж рүү нь хийсэн байх ёстой. Ингэхгүй бол суулгац олохгүй байх магадлалтай. Сүлжээгээр суулгахаасаа өмнө суулгац сүлжээ цуваа холболт (SLIP эсвэл PPP) суулгац сүлжээ зэрэгцээ холболт (PLIP) суулгац сүлжээ Ethernet Сүлжээгээр суулгах гурван төрлийн арга бий. Цуваа холболт (SLIP эсвэл PPP), Зэрэгцээ холболт (PLIP (laplink cable)), эсвэл Ethernet сүлжээгээр (стандарт Ethernet төхөөрөмжөөр ( PCMCIA-г оруулаад)). SLIP-р холбох нь цуваа холболтын залгуураар нэг компьютерийг өөр компьютертай холбодог явцуу арга юм. SLIP суулгац нь утсан холбоогоор залгах боломжгүй болгож зөвхөн шууд залгасан залгуураар л залгагдах болно. Энэ боломж нь хэрэв SLIP-ийг хэрэглэж болохоор үед л РРР тохируулгаар хэрэгждэг. Хэрэв та модем хэрэглэж байгаа бол PPP таны бараг цорын ганц сонголт байх болов уу. Суулгацаа бүр эхлүүлэхээсээ өмнө интернэт хөтлөгч байгууллага уруугаа холбогдох мэдээллээ сайн бэлтгэж авсан байх хэрэгтэй. Хэрэв та ISP руугаа PAP эсвэл CHAP хэрэглэж холбогддог бол (өөрөөр хэлбэл, ISP уруугаа ямар нэгэн скрипт буюу гүйцэтгэдэг бичлэг хэрэглэлгүйгээр &windows;-с холбогдож байвал), ppp-н тушаал оруулах мөрөнд dial гэж оруулахад болно. Өөр тохиолдолд, PPP хэрэглэж утасдах горим нь тун энгийн терминал үйлчилгээгээр хангагдсан байдаг болохоор, та ISP руугаа модемондоо тохирсон AT тушаал хэрэглэж холбогдох хэрэгтэй. Хэрэглэгчийн ppp бүртгэлийн гарын авлага эсвэл FAQ буюу байнга асуудаг асуулт хариулт хэсгээс нэмэлт мэдээллийг харж болно. Хэрэв танд хүндрэл тулгарвал, set log local ... тушаал ашиглаж ерөнхий явцын бүртгэл бичлэгийг дэлгэцэн дээрээ зэрэг хянаж болно. Хэрэв та өөр FreeBSD (2.0-R эсвэл түүнээс дээшхи хувилбар) машин уруу шууд залгаж холбогдох боломжтой бол laplink зэрэгцээ кабелиар гүйцэтгэж болох юм. Зэрэгцээ холболтоор өгөгдөл нь цуваа холболтыг бодвол арай хурдан дамжигдах (50 кбайт/сек хүртэл) бөгөөд, ингэснээр илүү түргэн суулгацаа гүйцэтгэж болох юм. Эцэст нь сүлжээний картаа ашиглаж интернэт суулгах арга бол мэдээж хамгийн сайн сонголт байх болно! FreeBSD нь ихэнх сүлжээний картуудыг дэмжиж таньдаг бөгөөд Hardware Notes буюу төхөөрөмжийн тухай мэдээлэл хэсэгт дэмждэг картуудыг (мөн тэдгээрт шаардагдах тохируулгатай нь) жагсаасан буй. Хэрэв та аль нэгэн дэмжигдсэн PCMCIA сүлжээний карт хэрэглэж байвал зөөврийн компьютераа асаахаасаа өмнө нь залгаарай. Харамсалтай нь одоогоор PCMCIA төрлийн картуудыг явцын дунд шууд залгаж хараахан чадахгүй байгаа билээ. Та мөн сүлжээнийхээ IP хаягаа салгаж ангилсан netmask буюу сүлжээний шүүлт хаягтай нь хамт мэдэж байх ёстой. Хэрэв та PPP холболт ашиглаж холбогдож байгаа бол, ISP газраас тань автоматаар хаяглалт хийдэг болохоор тогтмол зааж өгсөн IP хаяг бүү зоож тохируулаарай. Таны сүлжээ тохируулагч тань ямар ямар тохируулга шаардлагатайг танд мэдэгдэх байх. Хэрэв та IP хаяг биш харин ямар нэгэн серверийн нэр оруулж тохируулах ёстой бол, танд бас name server буюу серверүүдийн нэрүүдийг зохицуулагч серверийн нэрийг мөн магадгүй gateway серверийн хаягийг бас оруулах хэрэгтэй болох байх (хэрэв та PPP хэрэглэж байгаа бол энэ нь таны интернэтээр хангагч байгууллагын тань IP хаяг байх ёстой). Хэрэв та HTTP проксигоор дамжин FTP-нээс суулгац хийх ёстой бол, та мөн проксигийн хаягийг оруулж өгөх хэрэгтэй. Хэрэв та эдгээр олон асуултанд хариулж мэдэхгүй байгаа тохиолдолд, сүлжээ тохируулагчаасаа юм уу эсвэл ISP-аасаа суулгацаа эхлүүлэхээсээ өмнө лавлаж асуух нь чухал. NFS-р суулгахаасаа өмнө суулгац сүлжээ NFS NFS суулгац бол харьцангуй хурдан шулуухан байдаг. NFS сервер дээрээ FreeBSD тархалтынхаа хуулбарыг хуулаад дараа нь суулгац гүйцэтгэх төхөөрөмжийг сонгох цэсэн дээр NFS гэж зааж өгөхөд болно. Хэрэв сервер зөвхөн заагдсан порт ашиглах ёстой бол (Sun төрлийн компьютерт энэ нь анхнаасаа заагдсан байдаг шиг), та Options цэсэн дээр NFS Secure сонголтыг сонгож тохируулаад суулгацаа цааш нь үргэлжлүүлээрэй. Хэрэв таны сүлжээний карт тийм сайн биш бөгөөд хурдан дамжуулалт хийдэггүйг та мэддэг бол NFS Slow гэдгийг бас сонгож тохируулаарай. NFS суулгацыг ажиллуулахын тулд сервер нь дэд санг таньдаг байх ёстой. Жишээ нь, хэрэв таны FreeBSD &rel.current; тархац: ziggy:/usr/archive/stuff/FreeBSD санд байгаа бол, ziggy нь /usr эсвэл /usr/archive/stuff гэх мэтчилэн дамжиж таниулах биш харин шууд /usr/archive/stuff/FreeBSD санг таньж байхаар тохируулагдах ёстой. FreeBSD-н /etc/exports файл дотор үүнийг тохируулахын тулд гэсэн сонголт оруулж өгдөг. Бусад NFS серверүүд өөр зохион байгуулалттай байж болох юм. Хэрэв та permission denied буюу хандах эрх зөвшөөрөгдөхгүй гэсэн мэдээлэл серверээс хүлээж авбал, та саяны сонголтыг оруулж өгөөгүй байна гэсэн үг юм.
diff --git a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/mac/chapter.sgml b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/mac/chapter.sgml index f67da6c77e..d1fe5bfe05 100644 --- a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/mac/chapter.sgml +++ b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/mac/chapter.sgml @@ -1,2129 +1,2131 @@ Том Рөүдс Бичсэн Цагаанхүүгийн Ганболд Орчуулсан Mandatory Access Control буюу Албадмал Хандалтын хяналт Ерөнхий агуулга MAC Албадмал Хандалтын хяналт MAC &os; 5.X нь &posix;.1e ноорог дээр тулгуурласан TrustedBSD төслийн аюулгүй байдлын шинэ өргөтгөлүүдийг танилцуулсан. Хамгийн чухал аюулгүй байдлын шинэ арга замуудын хоёр нь файлын системийн Access Control Lists буюу Хандалтын Хяналтын Жагсаалтууд (ACL-үүд) болон Mandatory Access Control (MAC) буюу Албадмал Хандалтын Хяналт боломжууд юм. Албадмал Хандалтын Хяналт нь аюулгүй байдлын шинэ бодлогуудыг бий болгож хандалтын хяналтын модулиудыг ачаалах боломжийг олгодог. Зарим нь тухайн үйлчилгээг хатуужуулж системийн нарийн дэд олонлогуудын хамгаалалтуудыг хангадаг. Бусад нь хаяглагдсан, олон талын аюулгүй байдлыг бүх субьект болон обьектуудын хувьд хангадаг байна. Тодорхойлолтын албадмал буюу зайлшгүй шаардлагатай гэж хэлсэн хэсэг нь хяналтуудын албадлагыг администраторууд болон систем хийдэг бөгөөд discretionary access control (DAC, &os; дээрх стандарт файл болон System V IPC зөвшөөрлүүд) буюу тусдаа байх хандалтын хяналтаар хийгддэг шиг хэрэглэгчээр өөрөөр нь хийлгэдэггүй гэсэн үг юм. Энэ бүлэг Mandatory Access Control Framework (MAC Framework) буюу Албадмал Хандалтын Хяналт Тогтолцоо болон залгагдаж болох аюулгүй байдлын бодлогын модулиудын олонлогт анхаарлаа төвлөрүүлж төрөл бүрийн аюулгүй байдлын арга замуудыг идэвхжүүлэх болно. Энэ бүлгийг уншсаны дараа, та дараах зүйлсийг мэдэх болно: Одоогоор &os;-д ямар ямар аюулгүй байдлын MAC бодлогын модулиуд орсон болон тэдгээртэй холбоотой арга замуудын талаар. Аюулгүй байдлын MAC бодлогын модулиуд юу шийддэг болон хаяглагдсан болон хаяглагдаагүй бодлогын хоорондын ялгааны талаар. Системийг хэрхэн үр ашигтайгаар MAC тогтолцоог ашиглахаар тохируулах талаар. MAC тогтолцоонд орсон аюулгүй байдлын өөр өөр бодлогын модулиудыг хэрхэн тохируулах талаар. MAC тогтолцоо болон үзүүлсэн жишээнүүдийг ашиглан илүү аюулгүй орчинг хэрхэн бий болгох талаар. Тогтолцоо зөв хийгдсэнийг шалгахын тулд MAC тохиргоог хэрхэн тест хийх талаар. Энэ бүлгийг уншихаасаа өмнө та дараах зүйлсийг гүйцэтгэх хэрэгтэй: &unix; болон &os;-ийн үндсүүдийг ойлгосон байх (). Цөмийн тохиргоо/эмхэтгэлийн () үндсүүдтэй танилцсан байх. Аюулгүй байдалтай танилцаж энэ нь &os;-д хэрхэн хамааралтай болохыг мэдэх (). Энд байгаа мэдээллийг буруу ашиглавал системд хандаж чадахгүй болгох, хэрэглэгчдийн доройтол эсвэл X11-ийн хангадаг боломжуудад хандаж чадахгүйд хүргэж болох юм. Хамгийн чухал нь MAC нь системийг бүр мөсөн аюулгүй болгоно гэж найдаж болохгүй юм. MAC тогтолцоо нь байгаа аюулгүй байдлын бодлогыг зөвхөн сайжруулдаг; аюулгүй байдлын сайн практикгүй, байнгын аюулгүй байдлын шалгалтгүйгээр систем хэзээ ч бүрэн аюулгүй байж чадахгүй. Мөн энэ бүлгийн хүрээнд байгаа жишээнүүд нь зөвхөн жишээнүүд гэдгийг тэмдэглэх ёстой юм. Ялангуяа эдгээр тухайлсан тохиргоонуудыг жинхэнэ систем дээр хэрэглэхийг зөвлөдөггүй. Төрөл бүрийн аюулгүй байдлын бодлогын модулиудыг бүтээх нь ихээхэн бодолт болон тест хийхийг шаарддаг. Бүгд хэрхэн яаж ажилладгийг бүрэн ойлгоогүй хүнийн хувьд бүхэл системийг дахин үзэж олон файлууд эсвэл сангуудыг дахин тохируулахад хүргэж болох юм. Юуг хэлэлцэхгүй вэ Энэ бүлэг нь MAC тогтолцоотой холбоотой өргөн хүрээний аюулгүй байдлын асуудлуудыг хамардаг. Шинэ MAC аюулгүй байдлын бодлогын модулиудыг хөгжүүлэх талаар хэлэлцэхгүй болно. MAC тогтолцоонд орсон хэд хэдэн аюулгүй байдлын бодлогын модулиуд нь тусгай онцлогуудтай бөгөөд эдгээр нь тест хийх болон шинэ модуль хөгжүүлэхэд зориулагдсан юм. Эдгээрт &man.mac.test.4;, &man.mac.stub.4; болон &man.mac.none.4; орно. Эдгээр аюулгүй байдлын бодлогын модулиудын талаар болон тэдгээрийн хангадаг төрөл бүрийн арга замуудын талаар дэлгэрэнгүй мэдээллийг гарын авлагын хуудаснуудаас лавлана уу. Энэ бүлэг дэх түлхүүр ухагдахуунууд Энэ бүлгийг уншихаасаа өмнө хэд хэдэн түлхүүр ухагдахуунуудыг тайлбарлах ёстой. Энэ нь учирч болох ямар нэг эндүүрлийг цэгцэлж шинэ ухагдахуунууд болон мэдээллийн огцом танилцуулгаас зайлсхийх болно гэж найдаж байна. compartment буюу тасалгаа: Тасалгаа нь хэрэглэгчдэд системийн тусгай бүрэлдэхүүн хэсгүүдэд хандах хандалтыг өгдөг хуваагдах эсвэл тусгаарлагдах програмууд болон өгөгдлийн олонлог юм. Мөн тасалгаа нь ажлын групп, хэлтэс, төсөл эсвэл сэдэв зэрэг бүлэглэлийг илэрхийлдэг. Тасалгаануудыг ашиглан мэдэх хэрэгтэй аюулгүй байдлын бодлогыг хийж гүйцэтгэх боломжтой байдаг. high water mark буюу өндөр түвшин: Өндөр түвшин бодлого нь өндөр түвшний мэдээлэлд хандах зорилгоор аюулгүй байдлын түвшнүүдийг дээшлүүлэхийг зөвшөөрдөг бодлого юм. Ихэнх тохиолдолд процесс дууссаны дараа анхдагч түвшин сэргээгддэг. Одоогоор &os; MAC тогтолцоо нь үүнд зориулсан бодлогогүй, гэхдээ бүрэн бүтэн байдлын үүднээс тодорхойлолт нь оржээ. integrity буюу бүрэн бүтэн байдал: Бүрэн бүтэн байдал нь түлхүүр ойлголт бөгөөд өгөгдөлд тавигдаж болох итгэмжлэлийн түвшин юм. Өгөгдлийн бүрэн бүтэн байдал дээшлэх тусам тэр өгөгдөлд итгэх чадвар бас дээшилдэг. label буюу хаяг/шошго: Хаяг/шошго нь файлууд, сангууд эсвэл систем дэх бусад зүйлсэд хамааруулж болох аюулгүй байдлын шинж чанар юм. Энэ нь итгэмжлэлийн тамга гэгдэж болно; хаяг/шошго файлд тавигдсан бол тэр файлын аюулгүй байдлын өмчүүдийг тайлбарлах бөгөөд зөвхөн ижил аюулгүй байдлын тохиргоотой файлууд, хэрэглэгчид, эх үүсвэрүүд гэх зэргээс хандалтыг зөвшөөрөх болно. Хаяг/шошгоны утгуудын утга санаа болон тайлбар нь бодлогын тохиргооноос хамаардаг: зарим бодлогууд нь хаяг/шошгыг обьектийн бүрэн бүтэн байдал эсвэл нууцгай байдал гэж ойлгодог бол бусад бодлогууд хаяг/шошгыг хандалт хийхийн тулд дүрмүүдийг агуулахад ашиглаж болох юм. level буюу түвшин: Аюулгүй байдлын шинж чанарын ихэсгэсэн эсвэл багасгасан тохиргоо. Түвшин ихсэх тусам түүний аюулгүй байдал бас дээшилнэ гэж үздэг. low water mark буюу доод түвшин: Доод түвшин нь тийм ч аюулгүй биш мэдээлэлд хандахын тулд аюулгүй байдлын түвшингүүдийг доошлуулахыг зөвшөөрдөг бодлого юм. Ихэнх тохиолдолд процесс дууссаны дараа хэрэглэгчийн анхдагч аюулгүй байдлын түвшин сэргээгддэг. &os;-д үүнийг ашигладаг цорын ганц аюулгүй байдлын бодлогын модуль бол &man.mac.lomac.4; юм. multilabel буюу олон хаяг/шошго: өмч нь ганц хэрэглэгчийн горимд &man.tunefs.8; хэрэгсэл, ачаалалтын үйлдлүүдийн үед эсвэл шинэ файлын систем үүсгэх үед &man.fstab.5; файл ашиглан тохируулж болох файлын системийн тохируулга юм. Энэ тохируулга нь өөр өөр обьектуудад өөр өөр MAC хаяг/шошгонуудыг хамааруулахыг администраторт зөвшөөрөх болно. Энэ тохируулга нь хаяглалтыг дэмждэг аюулгүй байдлын бодлогын модулиудад зөвхөн хамаардаг. object буюу обьект: Обьект буюу системийн обьект нь subject буюу субьектийн удирдлагын доор мэдээлэл дамжин урсдаг тэр мөн чанар юм. Үүнд сангууд, файлууд, талбарууд, дэлгэцүүд, гарууд, санах ой, соронзон хадгалалт, хэвлэгчид эсвэл бусад дурын хадгалалт/хөдлөх төхөөрөмж ордог. Үндсэндээ обьект нь өгөгдлийн чингэлэг эсвэл системийн эх үүсвэр юм; обьектод хандах нь өгөгдөлд хандана гэсэн үг юм. policy буюу бодлого: Зорилгод хэрхэн хүрэхийг тодорхойлох дүрмүүдийн цуглуулга юм. Бодлого нь ихэвчлэн зарим нэг зүйлүүдтэй хэрхэн ажиллахыг баримтжуулдаг. Энэ бүлэг нь сэдэв дахь бодлого гэсэн энэ нэр томъёог аюулгүй байдлын бодлого гэж үзэх болно; өөрөөр хэлбэл өгөгдөл болон мэдээллийн урсгалыг хянах дүрмүүдийн цуглуулга гэж үзэх бөгөөд тэр өгөгдөл болон мэдээлэлд хэн хандалттай байхыг тодорхойлох болно. sensitivity буюу мэдрэмтгий байдал: MLS-ийг хэлэлцэж байх үед ихэвчлэн хэрэглэдэг. Мэдрэмтгий байдлын түвшин нь өгөгдөл ямар чухал эсвэл нууцлаг байх ёстой болохыг тайлбарлахад хэрэглэгддэг нэр томъёо юм. Мэдрэмтгий байдлын түвшин ихсэх тусам нууцгай байдлын чухал ач холбогдол эсвэл өгөгдлийн итгэмжлэгдсэн байдал бас ихэсдэг. single label буюу ганц хаяг/шошго: Ганц хаяг/шошго нь өгөгдлийн урсгалд хандалтын хяналт хийхийн тулд бүхэл файлын систем ганц хаяг/шошгыг хэрэглэх үе юм. тохируулгыг тохируулаагүй ямар ч үед файлын систем үүнийг тохируулсан байхад бүх файлууд нь ижил хаяг/шошгоны тохиргоог дагах болно. subject буюу субьект: субьект нь хэрэглэгч, хэрэглэгчийн процессор, системийн процесс гэх мэт обьектуудийн хооронд мэдээллийг урсгах идэвхтэй мөн чанар юм. &os; дээр энэ нь бараг үргэлж хэрэглэгчийн өмнөөс процессод үйлчилж байгаа thread буюу урсгал байдаг. MAC-ийн тайлбар Энэ бүх шинэ ухагдахуунуудыг санаад MAC тогтолцоо хэрхэн системийн аюулгүй байдлыг ерөнхийд нь нэмэгдүүлдэгийг эргэцүүлье. MAC тогтолцооны хангадаг төрөл бүрийн аюулгүй байдлын модулиуд нь сүлжээ болон файлын системүүдийг хамгаалах, зарим портууд болон сокетуудад хэрэглэгчид хандахыг хаах гэх зэрэгт ашиглагдаж болно. Магадгүй бодлогын модулиудыг ашиглах хамгийн шилдэг арга нь хэд хэдэн аюулгүй байдлын бодлогын модулиудыг нэг зэрэг олон давхаргажсан аюулгүй байдлын орчны хувьд дуудаж тэдгээрийг холих явдал байж болох юм. Олон давхаргажсан аюулгүй байдлын орчинд олон бодлогын модулиуд нь аюулгүй байдлыг шалгаж ажиллаж байдаг. Энэ нь зөвхөн тусгай зориулалтаар ашиглаж байгаа системийн элементүүдийг ихэвчлэн хатуужуулдаг чангатгах бодлогоос өөр юм. Цорын ганц сул тал нь олон файлын системийн хаяг/шошгонууд, сүлжээний хандалтын хяналтыг хэрэглэгч бүр дээр тохируулах гэх мэт тохиолдлуудад удирдлагын хувьд илүү ажилтай байдаг явдал юм. Сул талууд нь тогтолцооны үйлчлэх нөлөөлөлтэй харьцуулахад бага зүйл юм. Жишээ нь тусгайлсан тохиргоонд ямар бодлогууд шаардлагатайг шилж сонгох чадвар нь ажиллагааны хувьд илүү ачааллыг багасгадаг. Хэрэгцээгүй бодлогуудын дэмжлэгийг багасгах нь системийн нийт ажиллагааг нэмэгдүүлэхээс гадна сонголтын уян хатан байдлыг санал болгодог. Сайн шийдэл нь аюулгүй байдлын ерөнхий шаардлагуудыг бодолцож энэ тогтолцооны санал болгодог төрөл бүрийн аюулгүй байдлын модулиудыг үр ашигтайгаар авч хэрэгжүүлдэг. Тиймээс MAC боломжуудыг ашигладаг систем нь хэрэглэгчийн хүссэнээрээ аюулгүй байдлын шинж чанаруудыг өөрчлөх боломжийг хамгийн багаар бодоход зөвшөөрөхгүй байж баталгаажуулах ёстой юм. Хэрэглэгчийн бүх хэрэгслүүд, програмууд болон скриптүүд нь сонгосон аюулгүй байдлын бодлогын модулиудын хандалтын дүрмүүдийн шахалтын доор ажиллах ёстой бөгөөд MAC хандалтын дүрмүүдийн ерөнхий хяналт нь системийн администраторын гарт байдаг байна. Аюулгүй байдлын бодлогын модулиудыг анхааралтай сонгох нь системийн администраторын цорын ганц үүрэг байдаг. Зарим орчнуудын хувьд сүлжээнд хандалтын хяналтыг хязгаарлах хэрэгтэй байдаг. Ийм тохиолдлуудад &man.mac.portacl.4;, &man.mac.ifoff.4; болон бүр &man.mac.biba.4; бодлогын модулиуд зөв эхлэл болж болох юм. Бусад тохиолдлуудад файлын системийн обьектуудын чанд нууцлал/итгэмжлэлийг шаардаж болох юм. Энэ зорилгоор &man.mac.bsdextended.4; болон &man.mac.mls.4; зэрэг бодлогын модулиуд байдаг. Сүлжээний тохиргоон дээр үндэслэн бодлогын шийдвэрүүдийг хийдэг. Магадгүй сүлжээ эсвэл Интернэтэд хандахын тулд &man.ssh.1;-ийн хангадаг боломжуудад зөвхөн зарим нэг хэрэглэгчдийг хандахыг зөвшөөрөх ёстой байж болох юм. Эдгээр тохиолдлуудад &man.mac.portacl.4; нь сонгох бодлогын модуль болох юм. Гэхдээ файлын системүүдийн хувьд юу хийх ёстой вэ? Зарим нэг сангуудад бусад бүлгүүдээс эсвэл тусгай хэрэглэгчдээс хандах бүх хандалтыг чангаруулах ёстой юу? Эсвэл тусгай файлууд уруу хийх хэрэглэгчийн эсвэл хэрэгслийн хандалтыг зарим обьектуудыг нууц гэж тохируулан бид хязгаарлах ёстой юу? Файлын системийн тохиолдолд обьектуудад хандах хандалт нь зарим хэрэглэгчдийн хувьд итгэмжлэгдсэн/нууц, бусдуудын хувьд үгүй байж болох юм. Жишээ нь хөгжүүлэх том багийг хэд хэдэн хөгжүүлэгчдээс тогтох жижиг бүлгүүдэд хувааж болох юм. B төсөл дэх хөгжүүлэгчдийн бичсэн обьектуудад A төсөл дэх хөгжүүлэгчид хандах ёсгүй. Бас тэд C төсөл дэх хөгжүүлэгчдийн үүсгэсэн обьектуудад хандах хэрэгтэй байж болох юм. Ийм тохиолдол харин ч байж болох юм. MAC тогтолцооны өөр өөр аюулгүй байдлын бодлогын модулиудыг ашиглан хэрэглэгчдийг эдгээр бүлгүүдэд хувааж мэдээллийн алдагдлаас айлгүйгээр тохирох талбаруудад хандалтыг өгч болох юм. Тиймээс аюулгүй байдлын бодлогын модуль бүр нь системийн ерөнхий аюулгүй байдлыг сайжруулах өвөрмөц аргатай байдаг. Модулийн сонголтыг хийхдээ аюулгүй байдлын бодлогын хувьд сайн бодож хийх хэрэгтэй. Ихэнх тохиолдлуудад ерөнхий бодлогыг дахин харж сайжруулан систем дээр дахин хэрэгжүүлэх хэрэгтэй байж болох юм. MAC тогтолцооны санал болгодог өөр өөр аюулгүй байдлын бодлогын модулиудыг ойлгох нь администраторуудад өөр өөрсдийн нөхцөлдөө тохируулан хамгийн шилдэг бодлогуудыг сонгоход туслах болно. &os;-ийн анхдагч цөм нь MAC тогтолцоонд зориулсан тохируулгагүй байдаг, тиймээс энэ бүлэгт байгаа жишээнүүд эсвэл мэдээллийг туршихаасаа өмнө дараах цөмийн тохируулгыг нэмэх ёстой: options MAC Тэгээд цөмийг дахин бүтээж суулгах шаардлагатай болно. MAC бодлогын модулиудын төрөл бүрийн гарын авлагын хуудаснууд нь тэдгээрийг цөмд оруулан бүтээсэн гэж мэдэгддэг боловч системийг сүлжээнээс гаргаж түгжих зэрэг олон боломжтой байдаг. MAC-ийг хэрэгжүүлэх нь галт ханыг хэрэгжүүлэхтэй бараг адил бөгөөд системээс бүр мөсөн гарч түгжигдэхээс сэргийлэхийн тулд анхааралтай байх ёстой. Өмнөх тохиргоондоо эргэж буцааж болдог байх чадварыг бодолцох ёстой бөгөөд MAC шийдлийг алсаас хийхдээ маш болгоомжтой хийх хэрэгтэй юм. MAC хаяг/шошгонуудыг ойлгох нь MAC хаяг/шошго нь системийн турш нэлэнхүйд нь субьектууд болон обьектуудад өгч болох аюулгүй байдлын шинж чанар юм. Хаяг/шошгыг тохируулах үед хэрэглэгч үүнийг яг юу болох, юу хийгдэхийг ойлгож чадаж байх ёстой. Обьект дээр байдаг шинж чанарууд нь бодлогын модуль дуудагдсан болон бодлогын модулиуд тэдгээрийн шинж чанаруудыг өөр аргаар ойлгуулдгаас хамаарна. Дутуу ойлгосноос эсвэл утга санаануудыг нь ойлгох чадваргүй байдлаас болоод буруу тохируулсан бол үр дүн нь тааж болшгүй байх бөгөөд магадгүй системийн хүсээгүй ажиллагаанд хүргэж болох юм. Обьект дээрх аюулгүй байдлын хаяг/шошго нь бодлогын гаргах аюулгүй байдлын хандалтын хяналтын шийдвэрийн хэсэг болон хэрэглэгддэг. Зарим бодлогуудад хаяг/шошго нь өөрөө шийдвэр гаргахад шаардлагатай бүх мэдээллийг агуулдаг; бусад загваруудад хаяг/шошгонууд нь илүү том дүрмийн олонлогийн хэсэг болон процесс хийгдэж болох юм. Гэх мэт олныг дурдаж болно. Жишээ нь файл дээр biba/low гэж хаяг/шошгыг тохируулах нь Biba аюулгүй байдлын бодлогын модулиар хангагдаж байдаг хаяг/шошгыг low гэсэн утгатайгаар илэрхийлж байна гэсэн үг юм. &os;-д хаяглалтын боломжийг дэмждэг цөөн бодлогын модулиуд нь урьдчилан тодорхойлсон тусгай гурван хаяг/шошгыг санал болгодог. Эдгээр нь low буюу доод, high буюу өндөр болон equal буюу тэнцүү гэсэн хаяг/шошгууд юм. Тэдгээр нь хандалтын хяналтыг бодлогын модуль бүртэй өөр өөрөөр хийдэг боловч low хаяг/шошго нь хамгийн доод тохиргоо болох ба equal хаяг/шошго нь субьект эсвэл обьектийг хаах эсвэл хамаарахгүй гэж тохируулах бөгөөд high хаяг/шошго нь Biba болон MLS бодлогын модулиудад байх хамгийн дээд тохиргоог хийх болно. Ганц хаяг/шошго бүхий файлын системийн орчинд обьектууд дээр зөвхөн нэг хаяг/шошго хэрэглэгдэх болно. Энэ нь хандалтын зөвшөөрлүүдийн нэг олонлогийг бүхэл бүтэн системийн дагуу ашиглах бөгөөд олон орчны хувьд энэ нь хангалттай байж болох юм. Файлын систем дэх обьектууд эсвэл субьектууд дээр олон хаяг/шошгонууд тавих цөөн тохиолдлууд байдаг. Ийм тохиолдолд тохируулгыг &man.tunefs.8; уруу дамжуулж өгч болох юм. Biba болон MLS-ийн хувьд тоон хаяг/шошгыг шаталсан хяналтын тодорхой түвшинг заахын тулд тохируулж болно. Энэ тоон түвшин нь мэдээллийг ангиллын өөр өөр бүлгүүдэд хуваах буюу эрэмбэлж тэр бүлэг эсвэл илүү өндөр бүлгийн түвшинд хандах хандалтыг зөвхөн зөвшөөрөхөд хэрэглэгддэг. Ихэнх тохиолдлуудад администратор нь файлын системийн дагуу хэрэглэхийн тулд зөвхөн ганц хаяг/шошгыг тохируулдаг. Хөөе хүлээгээрэй, энэ нь DAC-тай адил юм байна! MAC нь хяналтыг зөвхөн администраторт өгдөг гэж бодсон. Энэ өгүүлбэр нь зарим талаараа үнэн хэвээр байгаа, учир нь root хэрэглэгчид хяналт байгаа бөгөөд тэрээр хэрэглэгчдийг тохирох зэрэглэл/хандалтын түвшингүүдэд байрлуулахаар бодлогуудыг тохируулдаг. Харамсалтай нь бодлогын олон модулиуд нь root хэрэглэгчийг бас хязгаарлаж чадна. Обьектууд дээрх үндсэн хяналт нь тэгээд бүлэгт суллагдах боловч root нь тохиргоонуудыг ямар ч үед буцааж эсвэл өөрчилж болох юм. Энэ нь Biba болон MLS зэрэг бодлогуудын хамардаг шаталсан/цэвэрлэгээ загвар юм. Хаяг/шошгоны тохиргоо Хаяг/шошгоны бодлогын модулийн тохиргооны бараг л бүх зүйлсийг үндсэн системийн хэрэгслүүдийг ашиглан гүйцэтгэдэг. Эдгээр тушаалууд нь обьект эсвэл субьектийн тохиргоо эсвэл тохиргооны удирдлага болон шалгалтын хувьд энгийн интерфэйсээр хангадаг. Бүх тохиргоог &man.setfmac.8; болон &man.setpmac.8; хэрэгслүүдийг ашиглан хийнэ. setfmac тушаал нь системийн обьектууд дээр MAC хаяг/шошгонуудыг тохируулахад хэрэглэгддэг бол setpmac тушаал нь системийн субьектууд дээр хаяг/шошгонуудыг тохируулахад хэрэглэгддэг. Дараах тушаалыг ажиглаарай: &prompt.root; setfmac biba/high test Дээрх тушаалыг ажиллуулсны дараа хэрэв ямар ч алдаа гараагүй бол хүлээх мөр буцаагдах болно. Эдгээр тушаалууд нь хөдөлгөөнгүй биш байх цорын ганц үе нь алдаа гарах үе юм; &man.chmod.1; болон &man.chown.8; тушаалуудтай адил юм. Зарим тохиолдолд энэ алдаа нь Permission denied гэсэн байж болох бөгөөд энэ нь ихэвчлэн хязгаарласан обьект дээр хаяг/шошгыг тохируулах буюу засах үед гардаг.Өөр бусад нөхцлүүд бас өөр амжилтгүйтлүүдийг бий болгож болох юм. Жишээ нь хэрэглэгч обьектийг дахин хаяглахыг оролдоход файл нь түүний эзэмшээгүй файл байж болох юм. Энэ обьект нь байхгүй юм уу эсвэл зөвхөн уншигдахаар байж болох юм. Албадмал бодлого нь файлыг процесс дахин хаяглахыг зөвшөөрөхгүй, энэ нь магадгүй файлын өмч, процессийн өмч эсвэл санал болгосон шинэ хаяг/шошгоны утгын өмчөөс болсон байж болох юм. Жишээ нь: доод бүрэн бүтэн байдалд ажиллаж байгаа хэрэглэгч өндөр бүрэн бүтэн байдлын файлын хаяг/шошгыг өөрчлөхөөр оролджээ. Эсвэл магадгүй доод бүрэн бүтэн байдалд ажиллаж байгаа хэрэглэгч доод бүрэн бүтэн байдлын файлын хаяг/шошгыг дээд бүрэн бүтэн байдлын хаяг/шошго уруу өөрчлөхөөр оролджээ. Системийн администратор үүнийг давж гарахын тулд дараах тушаалуудыг ашиглаж болно: &prompt.root; setfmac biba/high test Permission denied &prompt.root; setpmac biba/low setfmac biba/high test &prompt.root; getfmac test test: biba/high Дээрхээс харахад ажиллуулсан процессод өөр хаяг/шошго зааж бодлогын модулийн тохиргоонуудыг өөрчлөхөд setpmac тушаалыг хэрэглэж болох юм байна. getpmac хэрэгсэл нь ихэвчлэн тухайн үед ажиллаж байгаа sendmail зэрэг процессуудад хэрэглэгддэг. Хэдийгээр энэ нь тушаалын оронд процессийн ID-г авдаг боловч логик нь туйлын төстэй юм. Хэрэв хэрэглэгчид өөрийн хандалтад байхгүй файлыг удирдахыг оролдвол дуудагдсан бодлогын модулиудын дүрмүүдээс болоод Operation not permitted алдаа mac_set_link функцээр харуулагдах болно. Нийтлэг хаяг/шошгоны төрлүүд &man.mac.biba.4;, &man.mac.mls.4; болон &man.mac.lomac.4; бодлогын модулиудын хувьд энгийн хаяг/шошгонуудыг зааж өгөх боломж олгогдсон байдаг. Эдгээр нь high буюу өндөр/дээд, equal буюу тэнцүү болон low буюу доод гэсэн хэлбэрийг авах бөгөөд эдгээр хаяг/шошгонуудын юу хангадаг талаар товч тайлбарыг доор дурдав: low хаяг/шошго нь обьект эсвэл субьектийн авч болох хамгийн доод хаяг/шошгоны тохиргоо гэгддэг. Үүнийг обьектууд эсвэл субьектууд дээр тохируулах нь өндөр гэж тэмдэглэгдсэн обьектууд эсвэл субьектууд уруу хандах тэдгээрийн хандалтыг хаах болно. equal хаяг/шошго нь бодлогоос чөлөөлөгдөх обьектууд дээр зөвхөн тавигдах ёстой. high хаяг/шошго нь обьект эсвэл субьектэд хамгийн их боломжит тохиргоог зөвшөөрдөг. Бодлогын модуль бүрийн хувьд тэдгээр тохиргоо бүр өөр өөр мэдээллийн урсгалын зааврыг хийх болно. Тохирох гарын авлагын хуудаснуудыг унших нь эдгээр ерөнхий хаяг/шошгоны тохиргоонуудын төрх байдлыг цаашид тайлбарлах болно. Хаяг/шошгоны илүү нарийн тохиргоо Тоон зэргээр илэрхийлсэн хаяг/шошгонууд нь comparison:compartment+compartment буюу харьцуулалт:тасалгаа+тасалгаа гэсэнд зориулагдаж хэрэглэгддэг, тиймээс дараах нь: biba/10:2+3+6(5:2+3-20:2+3+4+5+6) Ингэж тайлбарлагдаж болно: Biba Бодлогын Хаяг/Шошго/Зэрэг 10 :Тасалгаанууд 2, 3 болон 6: (зэрэг 5 ...) Энэ жишээн дээр эхний зэрэг нь эффектив тасалгаануудтай эффектив зэрэг гэж тооцогддог, хоёр дахь зэрэг нь доод зэрэг бөгөөд хамгийн сүүлийнх нь өндөр зэрэг юм. Ихэнх тохиргоонуудад эдгээр тохируулгуудыг ашигладаггүй, харин тэдгээрийг илүү нарийн тохиргоонд зориулж санал болгодог. Системийн обьектуудад хамааруулахад тэдгээр нь системийн субьектуудтай харьцуулах юм бол зөвхөн тухайн үеийн зэрэг/тасалгаануудтай байдаг. Системийн субьектууд нь систем болон сүлжээний интерфэйсүүдэд байгаа эрхүүдийн хүрээг тусгадаг. Сүлжээний интерфэйсүүд дээр хандалтын хяналтын хувьд хаяг/шошгонууд нь ашиглагддаг. Субьект болон обьект хослол дахь зэрэг болон тасалгаанууд нь давамгайлал гэгддэг харилцааг бүтээхэд хэрэглэгддэг. Энэ харилцаанд субьект нь обьектийг давамгайлдаг, эсвэл обьект нь субьектийг давамгайлдаг, эсвэл аль нэг нь нөгөөгөө давамгайлахгүй, эсвэл хоёулаа нэг нэгнийгээ давамгайлдаг. хоёулаа давамгайлах тохиолдол нь хоёр хаяг/шошго тэнцүү байхад тохиолддог. Biba-ийн мэдээллийн урсгалын мөн чанараас болоод төсөлд тохирох мэдэх хэрэгтэй тасалгаануудын олонлогийн эрхүүд танд байдаг. Гэхдээ обьектууд нь бас тасалгаануудын олонлогтой байна. Хэрэглэгчид нь өөрсдөө хязгаарлалтгүй байдаг тасалгаа дахь обьектуудад хандахын тулд su эсвэл setpmac тушаалуудыг ашиглан өөрсдийнхөө эрхүүдийг дэд эрхүүд болгож болох юм. Хэрэглэгчид болон хаяг/шошгоны тохиргоонууд Хэрэглэгчдийн өөрсдийнх нь файлууд болон процессууд систем дээр тодорхойлсон аюулгүй байдлын бодлоготой зөв харилцан ажилладаг байхын тулд хэрэглэгчид нь өөрсдөө хаяг/шошгонуудтай байх шаардлагатай байдаг. Үүнийг login.conf файлд нэвтрэлтийн ангиллуудыг ашиглан тохируулдаг. Хаяг/шошгонуудыг ашигладаг бодлогын модуль бүр хэрэглэгчийн ангиллын тохиргоог хийх болно. Бодлогын модуль бүрийн тохиргоог агуулах жишээ оруулгыг доор үзүүлэв: default:\ :copyright=/etc/COPYRIGHT:\ :welcome=/etc/motd:\ :setenv=MAIL=/var/mail/$,BLOCKSIZE=K:\ :path=~/bin:/sbin:/bin:/usr/sbin:/usr/bin:/usr/local/sbin:/usr/local/bin:\ :manpath=/usr/share/man /usr/local/man:\ :nologin=/usr/sbin/nologin:\ :cputime=1h30m:\ :datasize=8M:\ :vmemoryuse=100M:\ :stacksize=2M:\ :memorylocked=4M:\ :memoryuse=8M:\ :filesize=8M:\ :coredumpsize=8M:\ :openfiles=24:\ :maxproc=32:\ :priority=0:\ :requirehome:\ :passwordtime=91d:\ :umask=022:\ :ignoretime@:\ :label=partition/13,mls/5,biba/10(5-15),lomac/10[2]: label тохируулга нь хэрэглэгчийн ангиллын MAC-ийн үйлчлэх анхдагч хаяг/шошгыг тохируулахад хэрэглэгддэг. Хэрэглэгчид энэ утгыг өөрчлөх зөвшөөрөл хэзээ ч өгөгдөхгүй учраас энэ нь хэрэглэгчийн хувьд сонгох боломжгүй юм. Гэхдээ жинхэнэ тохиргоон дээр администратор нь бодлогын модуль бүрийг идэвхжүүлэхийг хэзээ ч хүсэхгүй. Энэ тохиргоонуудаас аль нэгийг нь хийж гүйцэтгэхээсээ өмнө энэ бүлгийн үлдсэнийг дахин шалгаж уншихыг зөвлөж байна. Хэрэглэгчид нь эхний нэвтрэлтийнхээ дараа өөрсдийн хаяг/шошгыг өөрчилж болох юм. Гэхдээ энэ өөрчлөлт нь бодлогын шахалтуудын эрхшээлд байдаг. Дээрх жишээ нь процессийн хамгийн бага бүрэн бүтэн байдлыг 5, түүний хамгийн их утга нь 15, гэхдээ анхдагч эффектив хаяг/шошго нь 10 гэж Biba бодлогод хэлж байна. Процесс нь магадгүй хэрэглэгч setpmac тушаалыг ажиллуулснаас болоод хаяг/шошгоо өөрчлөхөөр сонгох хүртэл 10 дээр ажиллах болно. setpmac тушаал нь нэвтрэлтийн үед хүрээг тохируулах Biba-ийн шахалтад байх болно. Бүх тохиолдлуудад login.conf-д өөрчлөлт хийсний дараа нэвтрэлтийн ангиллын боломжийн мэдээллийн баазыг cap_mkdb тушаал ашиглан дахин бүтээх ёстой бөгөөд энэ нь ойртож байгаа жишээ эсвэл хэлэлцүүлэг бүрт тусгагдах болно. Олон сайтууд нь хэд хэдэн өөр өөр хэрэглэгчийн ангиллуудыг шаарддаг ялангуяа асар их тооны хэрэглэгчидтэй байж болохыг тэмдэглэх хэрэгтэй юм. Маш сайн төлөвлөх хэрэгтэй бөгөөд удирдахад туйлын хэцүү болж болох юм. &os;-ийн ирээдүйн хувилбарууд нь хэрэглэгчдийг хаяг/шошгонуудад тааруулахдаа шинэ аргыг оруулах болно, гэхдээ энэ нь &os; 5.3-аас хойш хэсэг хугацаа өнгөртөл бэлэн болохгүй юм. Сүлжээний интерфэйсүүд болон хаяг/шошгоны тохиргоонууд Хаяг/шошгонууд нь сүлжээний дагуух өгөгдлийн урсгалыг хянахад туслах зорилгоор сүлжээний интерфэйсүүд дээр бас тавигдаж болно. Бүх тохиолдолд тэдгээр нь бодлогууд обьектуудад үйлчилдэг шигээр үйлчилдэг. biba дээрх өндөр тохиргоонуудтай хэрэглэгчдийг жишээ нь доод хаяг/шошготой сүлжээний интерфэйсүүдэд хандахыг зөвшөөрдөггүй. Сүлжээний интерфэйсүүд дээр MAC хаяг/шошгыг тохируулахдаа тохируулгыг ifconfig тушаал уруу өгч болох юм. Жишээ нь: &prompt.root; ifconfig bge0 maclabel biba/equal тушаал нь biba/equal-ийн MAC хаяг/шошгыг &man.bge.4; интерфэйс дээр тохируулах болно. biba/high(low-high)-тай төстэй тохиргоог ашиглаж байх үед бүх хаяг/шошгыг тэр чигээр нь хаалтанд ("") хийх ёстой, тэгэхгүй бол алдаа буцаагдах болно. Хаяглалтыг дэмждэг бодлогын модуль бүр тааруулах боломжтой хувьсагчтай байдаг бөгөөд тэдгээрийг сүлжээний интерфэйсүүд дээр MAC хаяг/шошгыг хаахдаа хэрэглэж болох юм. Хаяг/шошгыг буюу тэнцүү гэж тохируулах нь ижил нөлөөлөлтэй байх болно. Тэдгээр тааруулах боломжтой хувьсагчуудын хувьд sysctl-ийн тушаалын гаралт, бодлогын гарын авлагын хуудаснууд эсвэл бүр энэ бүлгийн үлдсэн хэсэг дэх мэдээллийг дахин үзээрэй. Ганц хаяг/шошго уу эсвэл олон хаяг/шошго уу? Анхдагчаар систем нь тохируулгыг ашиглах болно. Гэхдээ энэ нь администраторт юу гэж ойлгогдох вэ? Хэд хэдэн ялгаанууд байдаг бөгөөд тэдгээр нь системийн аюулгүй байдлын загварт уян хатан чанарын хувьд давуу болон сул талуудыг үзүүлдэг. нь зөвхөн нэг хаяг/шошгоны хувьд зөвшөөрөх бөгөөд жишээлбэл biba/high-ийг субьект эсвэл обьект бүрийн хувьд ашиглах юм. Энэ нь удирдлагын хувьд бага ажиллагааг өгдөг боловч хаяглалтыг дэмждэг бодлогуудын уян хатан чанарыг бууруулдаг. Олон администраторууд өөрсдийн аюулгүй байдлын бодлогодоо тохируулгыг ашиглахыг хүсэж болох юм. тохируулга нь субьект эсвэл обьект бүрийг хуваалтад зөвхөн нэг хаяг/шошгыг зөвшөөрөх стандарт тохируулгын оронд өөрийн гэсэн тусдаа MAC хаягтай байхыг зөвшөөрөх болно. болон хаяг/шошгоны тохируулгууд нь Biba, Lomac, MLS болон SEBSD зэрэг хаяглалтын боломжийг хийж гүйцэтгэдэг бодлогуудад зөвхөн шаардлагатай байдаг. Ихэнх тохиолдолд -ийг тохируулах ерөөсөө хэрэггүй байж болох юм. Дараах тохиолдол болон аюулгүй байдлын загварыг авч үзье: MAC тогтолцоо болон төрөл бүрийн бодлогуудын холимгийг ашигладаг &os; вэб сервер. Энэ машин нь зөвхөн нэг хаяг/шошго biba/high-ийг системийн бүх юмандаа шаарддаг. Энд ганц хаяг/шошго нь үргэлж нөлөөлөх болохоор файлын систем нь тохируулгыг шаардахгүй. Гэхдээ энэ машин нь вэб сервер болох бөгөөд бичих боломжоос хамгаалахын тулд вэб серверийг biba/low-д ажиллуулах ёстой. Biba бодлого болон энэ нь хэрхэн ажилладаг талаар сүүлд хэлэлцэх болно. Тэгэхээр хэрэв өмнөх тайлбар ойлгоход хэцүү байгаа бол зүгээр л цааш үргэлжлүүлэн уншаад буцаж эргэж ирээрэй. Сервер нь ажиллаж байх үеийн төлвийнхээ ихэнх үед biba/low тавигдсан тусдаа хуваалтыг ашиглаж болох юм. Энэ жишээн дээр нэлээн их зүйл байхгүй байгаа, жишээ нь өгөгдөл, тохиргоо болон хэрэглэгчийн тохиргоонууд дээр хязгаарлалтууд байхгүй; гэхдээ энэ нь зөвхөн дээр дурдсаныг батлах хурдхан жишээ юм. Хэрэв хаягладаггүй бодлогуудын аль нэг ашиглагдах бол тохируулга хэзээ ч шаардагдахгүй. Эдгээрт seeotheruids, portacl болон partition бодлогууд ордог. Хуваалтад тохируулгыг ашиглаж -ийн ажиллагаан дээр тулгуурласан аюулгүй байдлын загварыг байгуулах нь удирдлагын хувьд илүү ажиллагаанд хүргэж болох юм. Учир нь файлын систем дэх бүх зүйлс хаяг/шошготой болох юм. Эдгээр зүйлсэд сангууд, файлууд, болон бүр төхөөрөмжийн цэгүүд хүртэл орно. Дараах тушаал нь файлын системүүд дээр олон хаяг/шошготой байхаар -ийг тохируулна. Үүнийг зөвхөн ганц хэрэглэгчийн горимд хийж болно: &prompt.root; tunefs -l enable / Энэ нь swap файлын системийн хувьд шаардлагатай биш юм. Зарим хэрэглэгчид тугийг root хуваалт дээр тохируулахад асуудлуудтай тулгарсан байж болох юм. Хэрэв ийм тохиолдол бол энэ бүлгийн хэсгийг дахин үзнэ үү. + Аюулгүй байдлын тохиргоог төлөвлөх нь Шинэ технологи хийгдэх болгонд төлөвлөлтийн үе шат үргэлж зөв зүйтэй санаа байдаг. Төлөвлөх шатуудын үеэр администратор ерөнхийд нь том дүр зургийг харах ёстой бөгөөд ядаж дараах зүйлүүдийг хараандаа байлгаж байх хэрэгтэй: Шийдлийн шаардлагууд; Шийдлийн зорилгууд; MAC суулгацуудын хувьд эдгээрт дараах зүйлс орно: Системүүд дээр байгаа мэдээлэл болон эх үүсвэрүүдийг хэрхэн ангилах. Мэдээлэл ба эх үүсвэрүүдийн ямар төрлүүдэд хандахыг хийгдэх ёстой хязгаарлалтуудын төрлийн хамтаар хязгаарлах. Энэ зорилгод хүрэхийн тулд аль MAC модуль эсвэл модулиуд шаардлагатай болох. Системийн эх үүсвэрүүд болон аюулгүй байдлын тохиргоонуудыг дахин тохируулж өөрчлөх боломж үргэлж байдаг бөгөөд системээс хайж файлууд болон хэрэглэгчийн бүртгэлүүдийг засах нь ихэвчлэн маш тохиромжгүй байдаг. Төлөвлөх нь ямар нэг асуудалгүй, үр ашигтай итгэгдсэн системийг бүтээхэд туслах юм. Тохиргоо бүхий итгэгдсэн системийн туршилт нь ихэвчлэн амин чухал байдаг бөгөөд MAC шийдлийг жинхэнэ ажиллах системүүд дээр ашиглахаас өмнө лавтай ашигтай байдаг билээ. MAC бүхий систем дээр сул тохируулж орхих нь амжилтгүй байдлыг тохируулж байна гэсэн үг юм. Өөр өөр орчнууд өөр тусгай хэрэгцээ болон шаардлагуудтай байж болох юм. Гүнзгий, бүрэн гүйцэд аюулгүй байдлын хувийн тохируулгыг үүсгэх нь систем ажиллагаанд орсны дараа өөрчлөлтүүдийн хэрэгцээг багасгах болно. Тиймээс дараа дараагийн хэсгүүд администраторуудад байдаг өөр өөр модулиудын талаар өгүүлэх бөгөөд тэдгээрийн хэрэглээ болон тохиргоог тайлбарлаж зарим тохиолдолд тэдгээр нь ямар нөхцөл байдлын үед хамгийн тохиромжтой байхыг харуулах болно. Жишээ нь вэб сервер нь &man.mac.biba.4; болон &man.mac.bsdextended.4; бодлогуудыг ашиглаж болох юм. Бусад тохиолдлуудад жишээ нь маш цөөн локал хэрэглэгчидтэй машины хувьд &man.mac.partition.4; магадгүй зөв сонголт болж болох юм. Модулийн тохиргоо MAC тогтолцоонд орсон модуль бүр дээр дурдсан шиг цөмд эмхэтгэгдэж эсвэл цөмийн ажиллах үеийн модуль хэлбэрээр дуудагдаж болно. Бидний зөвлөдөг арга бол модулийг эхний ачаалалтын үйлдлийн үеэр дуудагдахаар болгож модулийн нэрийг /boot/loader.conf файлд нэмэх явдал юм. Дараах хэсгүүд нь төрөл бүрийн MAC модулиудыг хэлэлцэж тэдгээрийн боломжуудыг тайлбарлах болно. Тэдгээрийг тусгай орчинд хийж гүйцэтгэхийг энэ бүлэг бас хамрах болно. Зарим модулиуд хаяглалтын хэрэглээг дэмждэг бөгөөд хаяглалт нь энийг зөвшөөрсөн, харин энийг зөвшөөрөөгүй гэх зэрэг хаяг/шошгыг хэрэгжүүлж хандалтыг хянадаг байна. Хаяг/шошгоны тохиргооны файл нь файлуудад хэрхэн хандаж болох, сүлжээний холболтыг хэрхэн солилцож болох гэх зэрэг олон асуудлуудыг хянадаг. Өмнөх хэсэг нь файл бүрийн эсвэл хуваалт бүрийн хандалтын хяналтыг идэвхжүүлэхийн тулд тугийг файлын системүүдэд хэрхэн тохируулах талаар үзүүлсэн. Ганц хаяг/шошго бүхий тохиргоо нь системийн дагуу зөвхөн нэг хаяг/шошгыг хэрэглэх бөгөөд ийм учраас tunefs-ийн тохируулга гэж нэрлэгдсэн юм. MAC seeotheruids модуль MAC See Other UIDs Policy буюу MAC-ийн бусад UID-уудыг харах бодлого Модулийн нэр: mac_seeotheruids.ko Цамийн тохиргооны мөр: options MAC_SEEOTHERUIDS Ачаалалтын тохируулга: mac_seeotheruids_load="YES" &man.mac.seeotheruids.4; модуль нь sysctl-ийн тааруулах боломжтой security.bsd.see_other_uids болон security.bsd.see_other_gids хувьсагчуудыг дуурайж өргөтгөдөг. Энэ тохируулга нь тохиргооноос өмнө ямар ч хаяг/шошгонуудыг тохируулахыг шаарддаггүй бөгөөд бусад модулиудтай хамааралгүйгээр ажиллаж чаддаг. Модулийг дуудаж ачаалсны дараа боломжуудыг хянахын тулд дараах sysctl-ийн тааруулах боломжтой хувьсагчуудыг ашиглаж болно: security.mac.seeotheruids.enabled нь модулийн боломжуудыг идэвхжүүлж анхдагч тохируулгуудыг ашиглана. Эдгээр анхдагч тохируулгууд нь бусад хэрэглэгчдийн эзэмшиж байгаа процессууд болон сокетуудыг харах боломжийг хэрэглэгчдийн хувьд хаах болно. security.mac.seeotheruids.specificgid_enabled нь зарим нэг бүлгүүдийг энэ бодлогоос чөлөөлж тэдгээрийг зөвшөөрөх болно. Энэ бодлогоос зарим нэг бүлгүүдийг чөлөөлөхийн тулд sysctl тушаалын security.mac.seeotheruids.specificgid=XXX хувьсагчийг ашиглана. Дээрх жишээн дээрх XXX-ийг чөлөөлөх бүлгийн тоон ID-аар солих хэрэгтэй. security.mac.seeotheruids.primarygroup_enabled нь тусгай анхдагч бүлгүүдийг энэ бодлогоос чөлөөлөхийн тулд ашигладаг. Энэ хувьсагчийг хэрэглэхэд security.mac.seeotheruids.specificgid_enabled хувьсагч тохируулагдаагүй байж болно. MAC bsdextended модуль MAC Файлын Системийн Галт Ханын Бодлого Модулийн нэр: mac_bsdextended.ko Цөмийн тохиргооны мөр: options MAC_BSDEXTENDED Ачаалалтын тохируулга: mac_bsdextended_load="YES" &man.mac.bsdextended.4; модуль файлын системийн галт ханыг идэвхжүүлдэг. Энэ модулийн бодлого нь стандарт файлын системийн зөвшөөрлүүдийн загварын өргөтгөл болж файлын систем дэх файлууд, хэрэгслүүд болон сангуудыг хамгаалахын тулд администраторт галт ханатай адил дүрмийн олонлогийг үүсгэх боломжийг олгодог. Файлын системийн обьектод хандахыг оролдоход дүрмүүдийн жагсаалтаас тохирох дүрэм таарах хүртэл эсвэл төгсгөл хүртэл шалгадаг. Энэ ажиллагааг &man.sysctl.8;-ийн хувьсагч security.mac.bsdextended.firstmatch_enabled параметрийг хэрэглэж өөрчилж болно. &os; дэх бусад галт ханын модулиудтай адилаар хандалтын хяналтын дүрмүүдийг агуулах файлыг үүсгэж &man.rc.conf.5;-ийн хувьсагчийн тусламжтайгаар ачаалах үед системээр уншуулж болно. Дүрмийн жагсаалтыг &man.ipfw.8;-ийн синтакстай төстэйгөөр бичигддэг &man.ugidfw.8; хэрэгслийг ашиглан оруулж болно. Илүү хэрэгслүүдийг &man.libugidfw.3; сан дахь функцуудыг ашиглан бичиж болно. Энэ модультай ажиллаж байхдаа маш болгоомжтой байх хэрэгтэй; учир нь буруу хэрэглээ файлын системийн зарим хэсэгт хандах боломжгүй болгож болох юм. Жишээнүүд &man.mac.bsdextended.4; модуль ачаалагдсаны дараа тухайн үед байгаа дүрмийн тохиргоог жагсаахад дараах тушаал ашиглагдаж болно: &prompt.root; ugidfw list 0 slots, 0 rules Яг бодож байсны дагуу ямар ч дүрмүүд тодорхойлогдоогүй байна. Энэ нь бүгд хандах боломжтой байна гэсэн үг юм. root-ийг орхиж бусад хэрэглэгчдийн бүх хандалтыг хаах дүрмийг үүсгэхийн тулд ердөө л дараах тушаалыг ажиллуулна: &prompt.root; ugidfw add subject not uid root new object not uid root mode n &os; 5.3-аас өмнөх хувилбаруудад add параметр байдаггүй. Ийм тохиолдолд set параметрийг ашиглах ёстой. Тушаалын жишээг доорхоос харна уу. Энэ нь бүх хэрэглэгчдийг ls зэрэг хамгийн энгийн тушаалуудыг ажиллуулахыг хаах учраас маш буруу санаа юм. Илүү эх оронч дүрмүүдийн жагсаалт иймэрхүү байж болно: &prompt.root; ugidfw set 2 subject uid user1 object uid user2 mode n &prompt.root; ugidfw set 3 subject uid user1 object gid user2 mode n Энэ нь user1 хэрэглэгчээс user2-ийн гэрийн сан уруу хандах сангийн жагсаалт үзүүлэх зэрэг дурын болон бүх хандалтыг хаах болно. user1-ийн оронд тохируулгыг дамжуулж болно. Энэ нь дээрхийн адил хандалтын хязгаарлалтуудыг зөвхөн нэг хэрэглэгчийн хувьд биш бүх хэрэглэгчийн хувьд тавих болно. root хэрэглэгчид эдгээр өөрчлөлтүүд нөлөөлөхгүй. Энэ нь файлын системийг бэхэлж батжуулахад туслахын тулд &man.mac.bsdextended.4; модулийг хэрхэн ашиглаж болох ерөнхий санааг харуулах ёстой. Илүү дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.mac.bsdextended.4; болон &man.ugidfw.8; гарын авлагын хуудаснуудаас үзнэ үү. MAC ifoff модуль MAC интерфэйс дуугай болгох бодлого Модулийн нэр: mac_ifoff.ko Цөмийн тохиргооны мөр: options MAC_IFOFF Ачаалалтын тохируулга: mac_ifoff_load="YES" &man.mac.ifoff.4; модуль нь сүлжээний интерфэйсүүдийг шууд идэвхгүй болгож системийн эхний ачаалалтын үеэр идэвхжүүлэхгүй байлгах зорилгоор байдаг. Энэ нь систем дээр ямар ч хаяг/шошгуудыг тохируулахыг шаарддаггүйгээс гадна бас бусад MAC модулиудаас хамааралгүй юм. Хяналтын ихэнх нь доор дурдсан sysctl-ийн тааруулж болох хувьсагчуудаар хийгддэг. security.mac.ifoff.lo_enabled нь loopback (&man.lo.4;) буюу буцах интерфэйс дээрх бүх урсгалыг нээнэ/хаана. security.mac.ifoff.bpfrecv_enabled нь Berkeley Packet Filter буюу Беркли Пакет шүүгч интерфэйс (&man.bpf.4;) дээрх бүх урсгалыг нээнэ/хаана. security.mac.ifoff.other_enabled нь бусад бүх интерфэйсүүд дээр бүх урсгалыг нээнэ/хаана. &man.mac.ifoff.4;-ийн хамгийн нийтлэг хэрэглээний нэг бол ачаалах дарааллын үеэр сүлжээний урсгалыг зөвшөөрөх ёсгүй орчинд сүлжээг монитор хийх явдал юм. Өөр нэг санал болгох хэрэглээ бол хамгаалагдсан сангуудад шинэ эсвэл өөрчлөгдсөн файлуудыг олсон тохиолдолд сүлжээний урсгалыг автоматаар хаахын тулд security/aide-г ашигладаг скриптийг бичих байж болох юм. MAC portacl модуль MAC Порт Хандалт Хяналтын Жагсаалтын Бодлого Модулийн нэр: mac_portacl.ko Цөмийн тохиргооны мөр: MAC_PORTACL Ачаалалтын тохируулга: mac_portacl_load="YES" &man.mac.portacl.4; модулийг төрөл бүрийн sysctl хувьсагчуудыг ашиглан локал TCP болон UDP портуудыг холбохыг хязгаарлахад хэрэглэдэг. Мөн чанартаа &man.mac.portacl.4; нь заагдсан эрх бүхий портуудыг өөрөөр хэлбэл 1024-оос бага портуудыг холбох боломжийг root биш хэрэглэгчдэд зөвшөөрдөг. Ачаалагдсаны дараа энэ модуль нь бүх сокетууд дээр MAC бодлогыг идэвхжүүлдэг. Дараах тааруулж болох хувьсагчууд байдаг: security.mac.portacl.enabled нь бодлогыг бүр мөсөн нээнэ/хаана. Алдаанаас (bug) болоод security.mac.portacl.enabled sysctl хувьсагч нь &os; 5.2.1 болон өмнөх хувилбаруудад ажилладаггүй. security.mac.portacl.port_high нь &man.mac.portacl.4;-ийн хамгаалалтыг нь идэвхжүүлдэг хамгийн дээд портын дугаарыг тохируулдаг. security.mac.portacl.suser_exempt нь тэгээс ялгаатай утгаар тохируулагдсан үедээ root хэрэглэгчийг энэ бодлогоос чөлөөлнө. security.mac.portacl.rules нь яг mac_portacl бодлогыг заадаг; доорхоос харна уу. mac_portacl бодлого нь security.mac.portacl.rules sysctl-д заагдсаны дагуу хэрэгцээнээсээ хамааран хэдэн ч дүрмүүдтэй байж болох rule[,rule,...] текст хэлбэрийн байдаг. Дүрэм бүр idtype:id:protocol:port гэсэн хэлбэрийн байдаг. idtype параметр нь uid эсвэл gid байж болох бөгөөд id параметрийг хэрэглэгчийн id эсвэл бүлгийн id гэж тайлбарладаг. protocol параметр нь tcp эсвэл udp гэж заагдан дүрмийг TCP эсвэл UDP-ийн алинд хамаарахыг тодорхойлоход хэрэглэгддэг. Сүүлийн port параметр нь заагдсан хэрэглэгч эсвэл бүлэгт холбохыг зөвшөөрөх портын дугаар юм. Дүрмийн олонлог нь цөмөөр шууд тайлбарлагддаг болохоор хэрэглэгчийн ID бүлгийн ID болон портын параметруудын хувьд зөвхөн тоон утгуудыг ашиглаж болно. Өөрөөр хэлбэл хэрэглэгч, бүлэг болон портын үйлчилгээний нэрсийг ашиглаж болохгүй. Анхдагчаар &unix; төст системүүд дээр 1024-өөс бага портуудыг зөвхөн эрх бүхий процессууд буюу өөрөөр хэлбэл root-ээр ажилладаг процессуудад ашиглахад/холбоход хэрэглэдэг. &man.mac.portacl.4;-ийн хувьд эрхгүй процессуудыг 1024-өөс бага портуудад холбохыг зөвшөөрөхдөө энэ стандарт &unix; хязгаарлалтыг хаасан байх ёстой. Үүнийг &man.sysctl.8;-ийн net.inet.ip.portrange.reservedlow болон net.inet.ip.portrange.reservedhigh хувьсагчуудыг тэг болгон хийж болно. Доор жишээнүүдийг үзнэ үү, эсвэл дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.mac.portacl.4; гарын авлагын хуудаснаас лавлана уу. Жишээнүүд Дараах жишээнүүд нь дээрх хэлэлцүүлгийг арай илүү тайлбарлах болно: &prompt.root; sysctl security.mac.portacl.port_high=1023 &prompt.root; sysctl net.inet.ip.portrange.reservedlow=0 net.inet.ip.portrange.reservedhigh=0 Эхлээд бид &man.mac.portacl.4;-ийг стандарт эрх бүхий портуудыг хамарч ердийн &unix; холболтын хязгаарлалтуудыг хаахаар тохируулна. &prompt.root; sysctl security.mac.portacl.suser_exempt=1 root хэрэглэгчийг энэ бодлогоор хязгаарлахгүйн тулд security.mac.portacl.suser_exempt-г тэгээс ялгаатай утгаар тохируулна. &man.mac.portacl.4; модуль нь одоо &unix; төст системүүд анхдагч тохиргоотойгоор ажилладаг шигээр тохируулагдсан байна. &prompt.root; sysctl security.mac.portacl.rules=uid:80:tcp:80 UID 80 бүхий (ердийн тохиолдолд www хэрэглэгч) хэрэглэгчид 80 портыг холбохыг зөвшөөрнө. root эрхгүйгээр вэб сервер ажиллуулахыг www хэрэглэгчид зөвшөөрөхөд үүнийг ашиглаж болно. &prompt.root; sysctl security.mac.portacl.rules=uid:1001:tcp:110,uid:1001:tcp:995 UID 1001 бүхий хэрэглэгчид TCP 110 (pop3) болон 995 (pop3s) портуудыг холбохыг зөвшөөрнө. Энэ нь 110 болон 995 портуудаар холболтуудыг хүлээн авдаг сервер эхлүүлэхийг хэрэглэгчид зөвшөөрдөг. MAC хуваалтын модуль MAC Процессийн Хуваалтын Бодлого Модулийн нэр: mac_partition.ko Цөмийн тохиргооны мөр: options MAC_PARTITION Ачаалалтын тохируулга: mac_partition_load="YES" &man.mac.partition.4; бодлого нь процессуудыг тэдгээрийн MAC хаяг/шошго дээр үндэслэн тусгай хуваалтуудад оруулдаг. Үүнийг &man.jail.8;-ийн тусгай нэг төрөл гэж бодох хэрэгтэй, гэхдээ энэ нь тийм ч зохистой харьцуулалт биш юм. Ачаалах процессийн үеэр энэ бодлогыг дуудаж идэвхжүүлэхийн тулд &man.loader.conf.5; файлд нэмэгдэх ёстой нэг модуль нь энэ юм. Энэ бодлогын ихэнх тохиргоо нь доор тайлбарлагдах &man.setpmac.8; хэрэгслээр хийгддэг. Энэ бодлогод зориулагдсан дараах sysctl-ийн хувьсагч байдаг: security.mac.partition.enabled нь MAC процессийн хуваалтуудыг хэрэглэхийг идэвхжүүлдэг. Энэ бодлого идэвхтэй болоход хэрэглэгчдэд зөвхөн өөрийн процессуудыг болон нэг хуваалтад байгаа бусад хэрэглэгчдийн процессуудыг харахыг зөвшөөрөх бөгөөд гэхдээ энэ хуваалтын хүрээнээс гадна байгаа хэрэгслүүдтэй ажиллахыг зөвшөөрөхгүй байх болно. Жишээ нь дээрх insecure ангилалд байгаа хэрэглэгчийг top тушаал болон процесс үүсгэх ёстой бусад олон тушаалуудад хандахыг зөвшөөрөхгүй юм. Хэрэгслүүдийг хуваалтын хаяг/шошго уруу оруулах буюу тохируулахын тулд setpmac хэрэгслийг хэрэглэнэ: &prompt.root; setpmac partition/13 top Энэ нь top тушаалыг insecure ангилал дахь хэрэглэгчдийн хаяг/шошгоны олонлогт нэмэх болно. insecure ангиллын хэрэглэгчдийн үүсгэсэн бүх процессууд partition/13 хаяг/шошгод байхыг тэмдэглэх нь зүйтэй юм. Жишээнүүд Дараах тушаал нь хуваалтын хаяг/шошго болон процессийн жагсаалтыг танд харуулах болно: &prompt.root; ps Zax Дараагийн тушаал нь өөр хэрэглэгчийн процессийн хуваалтын хаяг/шошго болон тэр хэрэглэгчийн тухайн үед ажиллаж байгаа процессуудыг харахыг зөвшөөрөх болно: &prompt.root; ps -ZU trhodes &man.mac.seeotheruids.4; бодлого дуудагдаж ачаалагдаагүй бол root хаяг/шошго дахь процессуудыг хэрэглэгч харж чадна. Жинхэнэ ур дүй шаардсан шийдэл нь /etc/rc.conf файл дахь бүх үйлчилгээнүүдийг хааж тэдгээрт зөв хаяглалтыг тохируулж тэдгээрийг скриптээр эхлүүлдэг байж болох юм. Дараах бодлогууд нь санал болгосон гурван анхдагч хаяг/шошгоны оронд бүхэл тоон тохируулгуудыг дэмждэг. Эдгээр тохируулгууд болон тэдгээрийн хязгаарлалтууд нь модулийн гарын авлагын хуудаснуудад дэлгэрэнгүй тайлбарлагдсан байгаа. MAC олон түвшинт аюулгүй байдлын модуль MAC олон түвшинт аюулгүй байдлын бодлого Модулийн нэр: mac_mls.ko Цөмийн тохиргооны мөр: options MAC_MLS Ачаалалтын тохируулга: mac_mls_load="YES" &man.mac.mls.4; бодлого нь систем дэх субьектууд болон обьектуудын хоорондын хандалтыг мэдээллийн урсгалын чанд бодлогын тусламжтайгаар хянаж хэрэгжүүлдэг. MLS орчнуудад clearance буюу цэвэрлэгээ түвшин нь субьект болон обьектуудын хаяг/шошгонд тасалгаануудын цуг тохируулагддаг. Эдгээр цэвэрлэгээ буюу мэдрэхүйн түвшингүүд нь зургаан мянгаас их тоонд хүрч болох учир ямар ч администраторын хувьд субьект эсвэл обьект бүрийг нарийн тохируулах нь сүрдмээр ажил байдаг. Харин үүнийг хөнгөвчлөх гурван ширхэг хормын хаяг/шошго энэ бодлогод орсон байдаг. Эдгээр хаяг/шошгонууд нь mls/low, mls/equal болон mls/high юм. Эдгээр хаяг/шошгонууд нь гарын авлагын хуудсанд дэлгэрэнгүй тайлбарлагдсан болохоор энд зөвхөн товчхон тайлбарлая: mls/low хаяг/шошго нь доод тохиргоог агуулдаг бөгөөд энэ нь түүнийг бусад бүх обьектуудаар захируулахыг зөвшөөрдөг. mls/low-ээр хаяглагдсан болгон доод цэвэрлэгээний түвшинтэй байх бөгөөд өндөр түвшний мэдээлэлд хандах нь зөвшөөрөгдөөгүй байх болно. Мөн энэ хаяг/шошго нь цэвэрлэгээний өндөр түвшингийн обьектуудад бичих эсвэл тэдгээрт мэдээлэл дамжуулахаас сэргийлдэг. mls/equal хаяг/шошго энэ бодлогоос чөлөөлөгдөхөөр болсон обьектуудад тавигдах ёстой. mls/high хаяг/шошго нь цэвэрлэгээний боломжит хамгийн өндөр түвшин юм. Энэ хаяг/шошгыг заасан обьектууд систем дэх бусад бүх обьектуудаас давуу эрхтэй байх бөгөөд гэхдээ тэдгээр нь доод ангиллын обьектуудад мэдээлэл алдагдахыг зөвшөөрөхгүй байх болно. MLS дараах боломжуудыг олгодог: Шатлаагүй зэрэглэлүүдийн олонлогтой аюулгүй байдлын шаталсан түвшин; Тогтмол дүрмүүд: дээш уншихгүй, доош бичихгүй (субьект нь өөрөөсөө дээд түвшинд биш зөвхөн өөрийн түвшний болон доод түвшний обьектуудад унших хандалттай байж болно. Үүнтэй адилаар субьект нь өөрөөсөө доод түвшинд биш зөвхөн өөрийн түвшний болон дээд түвшний обьектуудад бичих хандалттай байж болно.); Нууцлаг байдал (өгөгдлийн зохисгүй ил болголтоос сэргийлэх); Мэдрэмжийн олон түвшингүүдэд өгөгдөлтэй зэрэгцээгээр ажиллах системүүдийн дизайны үндэс (нууц болон итгэмжлэгдсэн мэдээллийн хооронд мэдээлэл алдахгүйгээр). Тусгай төхөөрөмжүүд болон интерфэйсүүдийн хувьд дараах sysctl-ийн тааруулах боломжтой хувьсагчууд байдаг: security.mac.mls.enabled нь MLS бодлогыг нээх/хаахад хэрэглэгддэг. security.mac.mls.ptys_equal нь бүх &man.pty.4; төхөөрөмжүүдийг үүсгэлтийнх нь үеэр mls/equal гэж хаяглана. security.mac.mls.revocation_enabled нь обьектуудын хаяг/шошго доод зэргийнх уруу болж өөрчлөгдсөний дараа тэдгээрт хандах хандалтыг цуцлахад хэрэглэгддэг. security.mac.mls.max_compartments нь обьектуудад хамгийн их тооны тасалгааны түвшингүүдийг тохируулахад хэрэглэгддэг; үндсэндээ системд зөвшөөрөгдсөн тасалгааны хамгийн их дугаар байна. MLS хаяг/шошгонуудтай ажиллахын тулд &man.setfmac.8; байдаг. Обьектод хаяг/шошгыг олгохын тулд дараах тушаалыг ажиллуулна: &prompt.root; setfmac mls/5 test test файлын хувьд MLS хаяг/шошгыг авахын тулд дараах тушаалыг ажиллуулна: &prompt.root; getfmac test Энэ нь MLS бодлогын боломжуудын товч дүгнэлт юм. Өөр нэг хандлага нь MLS бодлогын мэдээллийг тохируулах мастер бодлогын файлыг /etc санд үүсгэж тэр файлыг setfmac тушаалд өгөх явдал юм. Энэ аргыг бүх бодлогуудыг авч үзсэнийхээ дараа тайлбарлах болно. Албадмал Мэдрэмжийг төлөвлөх нь Олон түвшинт аюулгүй байдлын бодлогын модулиар администратор эмзэг мэдээллийн урсгалыг хянахын тулд төлөвлөдөг. Анхдагчаар өөрийн блок дээш унших, блок доош бичих мөн чанараараа систем бүгдийг доод төлөвт болгодог. Бүгд хандах боломжтой байх бөгөөд администратор тохиргооны явцад аажмаар үүнийг мэдээллийн итгэмжлэгдсэн байдлыг нэмэгдүүлэн өөрчилдөг. Дээрх гурван үндсэн хаяг/шошгоноос гадна администратор хэрэглэгчид болон бүлгүүдийг шаардлагын дагуу тэдгээрийн хооронд мэдээллийн урсгалыг хаахаар бүлэглэж болно. Цэвэрлэгээний түвшингүүдэд мэдээллийг танигдсан үгсээр хайх нь амар байж болох бөгөөд жишээ нь Confidential, Secret, болон Top Secret гэх зэрэг ангиллууд байж болох юм. Зарим администраторууд төслийн түвшингүүд дээр үндэслэн өөр бүлгүүдийг үүсгэж болох юм. Ангиллын аргаас үл хамааран ийм хязгаарласан бодлогыг хийхээс өмнө сайн бодож гаргасан төлөвлөгөө байж байх ёстой. Энэ аюулгүй байдлын бодлогын модулийн хувьд зарим жишээ тохиолдлууд гэх юм бол e-commerce вэб сервер, компанийн чухал мэдээлэл болон санхүүгийн байгууллагын орчнуудыг агуулсан файл сервер байж болох юм. Хамгийн үнэмшилгүй газар бол зөвхөн хоёр, гуравхан хэрэглэгчтэй ажлын станц байх юм. MAC Biba модуль MAC Biba Бүрэн Бүтэн байдлын бодлого Модулийн нэр: mac_biba.ko Цөмийн тохиргооны мөр: options MAC_BIBA Ачаалалтын тохируулга: mac_biba_load="YES" &man.mac.biba.4; модуль MAC Biba бодлогыг дууддаг. Энэ бодлого нь MLS бодлоготой адил ажилладаг бөгөөд ялгаатай нь мэдээллийн урсгалын дүрмүүд нь нэлээн эсрэгээр байдаг. Энэ нь эмзэг мэдээллийн буурсан урсгалаас сэргийлдэг гэдэг бол MLS бодлого нь эмзэг мэдээллийн өгссөн урсгалаас сэргийлдэг; тиймээс энэ хэсгийн ихэнх нь хоёр бодлогод хоёуланд нь хамаатай юм. Biba орчнуудад integrity буюу бүрэн бүтэн байдлын хаяг/шошго субьект эсвэл обьект бүр дээр тавигддаг. Эдгээр хаяг/шошгууд нь шаталсан зэргүүд болон шатлаагүй бүрэлдэхүүнүүдээс тогтдог. Обьект болон субьектийн зэрэг өсөх тусам бүрэн бүтэн байдал ч бас дээшилдэг. Дэмжигдсэн хаяг/шошгууд нь biba/low, biba/equal, болон biba/high бөгөөд доор тайлбарлав: biba/low хаяг/шошго нь обьект эсвэл субьектийн авч болох хамгийн доод бүрэн бүтэн байдал гэж үздэг. Үүнийг обьектууд эсвэл субьектууд дээр тавих нь илүү өндрөөр тэмдэглэгдсэн обьектууд эсвэл субьектууд уруу хийх тэдгээрийн бичих хандалтыг хаана. Гэхдээ тэдгээрт унших хандалт байх болно. biba/equal хаяг/шошго нь бодлогоос чөлөөлөгдөх обьектууд дээр зөвхөн тавигдах ёстой. biba/high хаяг/шошго нь доод хаяг/шошго дээр тавигдсан обьектуудад бичихийг зөвшөөрөх боловч тэр обьектийг уншихыг зөвшөөрдөггүй. Бүхэл системийн бүрэн бүтэн байдалд нөлөөлдөг обьектуудад энэ хаяг/шошгыг тавихыг зөвлөдөг. Biba дараах боломжуудыг олгодог: Шатлаагүй бүрэн бүтэн байдлын зэрэглэлүүдийн олонлог бүхий шаталсан бүрэн бүтэн байдлын түвшин; Тогтмол дүрмүүд: дээш бичихгүй, доош уншихгүй (MLS-ийн эсрэг). Субьект нь өөрөөсөө дээд түвшинд биш зөвхөн өөрийн түвшний болон доод түвшний обьектуудад бичих хандалттай байж болно. Үүнтэй адилаар субьект нь өөрөөсөө доод түвшинд биш зөвхөн өөрийн түвшний болон дээд түвшний обьектуудад унших хандалттай байж болно; Бүрэн бүтэн байдал (өгөгдлийн зохисгүй өөрчлөлтөөс сэргийлэх); Бүрэн бүтэн байдлын түвшингүүд (MLS-ийн мэдрэмжийн түвшингүүдийн оронд). Дараах sysctl-ийн тааруулах боломжтой хувьсагчуудыг Biba бодлоготой ажиллахын тулд хэрэглэж болно. security.mac.biba.enabled нь машин дээр Biba бодлогыг нээхэд/хаахад хэрэглэгдэж болно. security.mac.biba.ptys_equal нь Biba бодлогыг &man.pty.4; төхөөрөмжүүд дээр хаахад хэрэглэглэгдэж болно. security.mac.biba.revocation_enabled нь хаяг/шошго субьектийг захирахаар өөрчлөгдсөн бол обьектод хийх хандалтыг цуцлах болно. Системийн обьектууд дахь Biba бодлогын тохиргоонд хандахын тулд setfmac болон getfmac тушаалуудыг ашиглана: &prompt.root; setfmac biba/low test &prompt.root; getfmac test test: biba/low Албадмал бүрэн бүтэн байдлыг төлөвлөх нь Бүрэн бүтэн байдал нь мэдрэмтгий байдлаас өөр бөгөөд мэдээллийг итгэгдээгүй талуудаар хэзээ ч удирдуулахгүй байлгаж баталгаажуулдаг. Үүнд субьектууд болон обьектууд, тэдгээрийн хооронд дамжих мэдээлэл ордог. Энэ нь хэрэглэгчдэд зөвхөн өөрчилж чадах боломж болон бүр зарим тохиолдолд тэдэнд хэрэгтэй мэдээлэлд хандах боломжийг олгодог. &man.mac.biba.4; аюулгүй байдлын бодлогын модуль нь аль файлууд болон програмуудыг хэрэглэгч эсвэл хэрэглэгчид харах ёстойг заахыг администраторт зөвшөөрч програмууд болон файлууд нь аюул заналаас ангид бөгөөд тэр хэрэглэгч, эсвэл хэрэглэгчдийн бүлгийн хувьд системээр итгэгдсэн гэдгийг баталгаажуулж дууддаг. Эхний төлөвлөлтийн үеэр администратор зэргүүд, түвшингүүд болон бүсүүдэд хэрэглэгчдийг хуваахад бэлдэх ёстой. Хэрэглэгчдийн хувьд зөвхөн өгөгдлөөс гадна бас програмууд болон хэрэгслүүдэд тэдгээрийг эхлэхээс өмнө болон тэдгээрийг эхлүүлсний дараа тэдгээрт хандах хандалт хаагдсан байх болно. Энэ бодлогын модуль идэвхжүүлэгдсэний дараа систем өндөр хаяг/шошго уруу анхдагчаар шилжих бөгөөд хэрэглэгчдийн хувьд өөр зэргүүд болон түвшингүүдийг тохируулах нь администраторын хэрэг юм. Цэвэрлэгээний түвшингүүдийг дээр тайлбарласны дагуу ашиглахын оронд сайн төлөвлөх арга нь сэдвүүдийг оруулж болох юм. Жишээ нь эх кодын архив, эх код эмхэтгэгч болон бусад хөгжүүлэлтийн хэрэгслүүдэд өөрчлөх хандалтыг зөвхөн хөгжүүлэгчдэд зөвшөөрөх байж болно. Тэгээд бусад хэрэглэгчдийг тест хийгчид, дизайн хийгчид эсвэл зүгээр л энгийн хэрэглэгчид зэрэг өөр зэрэглэлд бүлэглэж зөвхөн унших хандалтыг зөвшөөрөх юм. Цаанаасаа хийгдсэн аюулгүй байдлын хяналтаас болоод доод түвшний бүрэн бүтэн байдлын субьект нь дээд түвшний бүрэн бүтэн байдлын субьект уруу бичиж чаддаггүй; дээд түвшний бүрэн бүтэн байдлын субьект нь доод түвшний бүрэн бүтэн байдлын обьектийг ажиглаж эсвэл уншиж чаддаггүй. Хамгийн доод боломжит зэрэгт хаяг/шошгыг тохируулах нь субьектуудыг түүнд хандах боломжгүй болгож болох юм. Энэ аюулгүй байдлын бодлогын модулийн зарим хэтийн орчнуудад хүчилсэн вэб сервэр, хөгжүүлэлтийн болон тестийн машин, болон эх кодын архив зэрэг орж болох юм. Тийм ч ашигтай бус шийдэлд персонал ажлын станц, чиглүүлэгч маягаар ашиглагдаж байгаа машин эсвэл сүлжээний галт хана зэрэг байж болох юм. MAC LOMAC модуль MAC LOMAC Модулийн нэр: mac_lomac.ko Цөмийн тохиргооны файл: options MAC_LOMAC Ачаалалтын тохируулга: mac_lomac_load="YES" MAC Biba бодлогоос ондоо нь &man.mac.lomac.4; бодлого нь бүрэн бүтэн байдлын дүрмүүдийг эвдэхгүйн тулд бүрэн бүтэн байдлын түвшинг заавал багасгасны дараа бүрэн бүтэн байдлын хувьд доор орших обьект уруу хандахыг зөвшөөрдөг. Low-watermark integrity policy буюу доод түвшний бүрэн бүтэн байдлын MAC хувилбарыг хуучин &man.lomac.4;-ийн шийдэлтэй эндүүрч болохгүй бөгөөд энэ хувилбар нь Biba-тай бараг л төстэй ажилладаг боловч ялгаатай тал нь субьектийн бууруулалтыг туслах зэргийн тасалгааны тусламжтай дэмжихийн тулд хөвөгч хаяг/шошгуудыг ашигладаг явдал юм. Энэ хоёр дахь тасалгаа нь [auxgrade] хэлбэрийг авдаг. lomac бодлогыг туслах зэргээр зааж өгөх үед энэ нь иймэрхүү харагдах ёстой: lomac/10[2]. Энд байгаа хоёр (2) гэсэн тоо нь туслах зэрэг юм. MAC LOMAC бодлого нь бүрэн бүтэн байдлын хаяг/шошгоор бүх системийн обьектуудыг хаа сайгүй хаяглах явдалд тулгуурладаг бөгөөд субьектуудад бүрэн бүтэн байдлын хувьд доор орших обьектуудаас уншихыг зөвшөөрч дараа нь өндөр бүрэн бүтэн байдал бүхий обьектуудад ирээдүйд хийгдэж болзошгүй бичилтүүдээс урьдчилан сэргийлэхийн тулд субьект дээрх хаяг/шошгыг доошлуулж бууруулдаг. Энэ нь дээр хэлэлцэгдсэн [auxgrade] тохируулга болохоор уг бодлого нь илүү сайн нийцтэй байдлыг хангаж Biba-аас бага эхний тохиргоог шаардаж болох юм. Жишээнүүд Biba болон MLS бодлогуудын нэгэн адил setfmac болон setpmac хэрэгслүүд системийн обьектууд дээр хаяг/шошгонууд байрлуулахад хэрэглэгдэж болно: &prompt.root; setfmac /usr/home/trhodes lomac/high[low] &prompt.root; getfmac /usr/home/trhodes lomac/high[low] Энд байгаа туслах зэрэг нь low буюу доор гэж байгааг анзаараарай, энэ нь зөвхөн MAC LOMAC бодлогын хангадаг боломж юм. MAC Шорон дахь Nagios MAC Шорон дахь Nagios Дараах нь зөв тохируулсан бодлогуудын хамтаар төрөл бүрийн MAC модулиудыг ашиглан аюулгүй орчинг үүсгэхийг харуулах болно. Энэ нь зөвхөн тест бөгөөд хүн бүгдийн аюулгүй байдлын асуудалд бүрэн хариулт болно гэж тооцох ёсгүй юм. Бодлогыг зөвхөн шийдэж түүнийг орхигдуулах нь хэзээ ч ажиллахгүй бөгөөд жинхэнэ ажиллаж байгаа үйлдвэрлэлийн орчинд сүйрлийн болж болох юм. Энэ процессийг эхлүүлэхээсээ өмнө multilabel тохируулга файлын систем бүр дээр энэ бүлгийн эхэнд дурдсаны дагуу тавигдах ёстой. Ингэж хийхгүй бол алдаа гарах болно. Энд байхдаа net-mngt/nagios-plugins, net-mngt/nagios, болон www/apache13 портууд бүгд суулгагдаж тохируулагдаж зөв ажиллаж байгаа эсэхийг шалгаарай. Хэрэглэгчийн insecure ангилал үүсгэнэ Дараах хэрэглэгчийн ангиллыг /etc/login.conf файлд нэмж: insecure:\ :copyright=/etc/COPYRIGHT:\ :welcome=/etc/motd:\ :setenv=MAIL=/var/mail/$,BLOCKSIZE=K:\ :path=~/bin:/sbin:/bin:/usr/sbin:/usr/bin:/usr/local/sbin:/usr/local/bin :manpath=/usr/share/man /usr/local/man:\ :nologin=/usr/sbin/nologin:\ :cputime=1h30m:\ :datasize=8M:\ :vmemoryuse=100M:\ :stacksize=2M:\ :memorylocked=4M:\ :memoryuse=8M:\ :filesize=8M:\ :coredumpsize=8M:\ :openfiles=24:\ :maxproc=32:\ :priority=0:\ :requirehome:\ :passwordtime=91d:\ :umask=022:\ :ignoretime@:\ :label=biba/10(10-10): мөн дараах мөрийг анхдагч хэрэглэгчийн ангилалд нэмж процедурыг эхэлнэ: :label=biba/high: Энэ хийгдсэний дараа мэдээллийн баазыг дахин бүтээхийн тулд дараах тушаалыг ажиллуулах ёстой: &prompt.root; cap_mkdb /etc/login.conf Ачаалалтын тохиргоо Дахин ачаалах гэсний хэрэггүй, шаардлагатай модулиудыг систем эхлүүлэхэд дуудахын тулд дараах мөрүүдийг /boot/loader.conf файлд нэмнэ: mac_biba_load="YES" mac_seeotheruids_load="YES" Хэрэглэгчдийг тохируулна root хэрэглэгчийг анхдагч ангилалд доор дурдсаныг ашиглан тохируулна: &prompt.root; pw usermod root -L default root эсвэл системийн хэрэглэгчид биш бүх хэрэглэгчийн бүртгэлүүд одоо нэвтрэлийн ангилал шаардах болно. Нэвтрэлтийн ангилал шаардлагатай, түүнгүй бол хэрэглэгчид &man.vi.1; зэрэг нийтлэг тушаалд хандах боломжгүй болно. Дараах sh скрипт үүнийг хийх болно: &prompt.root; for x in `awk -F: '($3 >= 1001) && ($3 != 65534) { print $1 }' \ /etc/passwd`; do pw usermod $x -L default; done; nagios болон www хэрэглэгчдийг insecure ангилалд оруулна: &prompt.root; pw usermod nagios -L insecure &prompt.root; pw usermod www -L insecure Contexts буюу Сэдвийн файл үүсгэнэ Сэдвийн файл нь одоо үүсгэгдсэн байх ёстой; дараах жишээ файлыг /etc/policy.contexts-д байрлуулах ёстой. # This is the default BIBA policy for this system. # System: /var/run biba/equal /var/run/* biba/equal /dev biba/equal /dev/* biba/equal /var biba/equal /var/spool biba/equal /var/spool/* biba/equal /var/log biba/equal /var/log/* biba/equal /tmp biba/equal /tmp/* biba/equal /var/tmp biba/equal /var/tmp/* biba/equal /var/spool/mqueue biba/equal /var/spool/clientmqueue biba/equal # For Nagios: /usr/local/etc/nagios /usr/local/etc/nagios/* biba/10 /var/spool/nagios biba/10 /var/spool/nagios/* biba/10 # For apache /usr/local/etc/apache biba/10 /usr/local/etc/apache/* biba/10 Энэ бодлого нь мэдээллийн урсгалд хязгаарлалтуудыг тавьж аюулгүй байдлыг хангадаг. Энэ тусгайлсан тохиргооны хувьд хэрэглэгчид, root болон бусад хэрэглэгчид Nagios програмд хандахаар хэзээ ч зөвшөөрөгдсөн байх ёсгүй. Nagios-ийн тохиргооны файлууд болон процессууд нь бүр мөсөн өөртөө багтсан буюу шоронд хийгдсэн байх болно. Одоо энэ файлыг өөрийн систем уруу уншуулахдаа дараах тушаалыг ажиллуулна: &prompt.root; setfsmac -ef /etc/policy.contexts / &prompt.root; setfsmac -ef /etc/policy.contexts / Дээрх файлын системийн байршил орчноосоо хамааран өөр байж болно; гэхдээ үүнийг файлын систем бүр дээр ажиллуулах ёстой. /etc/mac.conf файл гол хэсэгт дараах өөрчлөлтүүдийг шаарддаг: default_labels file ?biba default_labels ifnet ?biba default_labels process ?biba default_labels socket ?biba Сүлжээг идэвхжүүлнэ Дараах мөрийг /boot/loader.conf-д нэмнэ: security.mac.biba.trust_all_interfaces=1 Тэгээд дараа нь доор дурдсаныг rc.conf файлд хадгалагдсан сүлжээний картны тохиргоонд нэмнэ. Хэрэв анхдагч Интернэтийн тохиргоо DHCP-ээр хийгдсэн бол системийг ачаалах болгоны дараа үүнийг гараараа тохируулах хэрэгтэй болох юм: maclabel biba/equal Тохиргоог тест хийх нь MAC Тохиргоог тест хийх нь Вэб сервер болон Nagios нь системийг эхлүүлэхэд ажиллахааргүй байгаа эсэхийг шалгаад дахин ачаална. root хэрэглэгч Nagios-ийн тохиргооны сан дахь ямар ч файлд хандаж чадах ёсгүйг баталгаажуулна. Хэрэв root нь /var/spool/nagios-д &man.ls.1;-ийг ажиллуулж чадаж байвал ямар нэг юм буруу байна гэсэн үг. Зөв бол permission denied алдаа буцаагдах ёстой. Хэрэв бүгд зүгээр юм шиг санагдвал Nagios, Apache, болон Sendmail-ийг одоо аюулгүй байдлын бодлогод тааруулж ажиллуулж болно. Үүнийг дараах тушаал хийх болно: &prompt.root; cd /etc/mail && make stop && \ setpmac biba/equal make start && setpmac biba/10\(10-10\) apachectl start && \ setpmac biba/10\(10-10\) /usr/local/etc/rc.d/nagios.sh forcestart Бүгд зөв ажиллаж байгаа эсэхийг баталгаажуулж дахин шалгаарай. Хэрэв үгүй бол бүртгэлийн файлуудаас алдааны мэдэгдлүүд байгаа эсэхийг шалгана. &man.sysctl.8; хэрэгсэл ашиглаж &man.mac.biba.4; аюулгүй байдлын бодлогын модулийн үйлчлэлийг хааж бүгдийг эхнээс нь эхлэхийг оролдоорой. root хэрэглэгч аюулгүй байдлын үйлчлэлийг өөрчилж тохиргооны файлыг айлгүйгээр засварлаж чадна. Дараах тушаал нь шинээр үүсгэсэн бүрхүүлийн хувьд аюулгүй байдлын бодлогыг доод зэрэг уруу орж буурахыг зөвшөөрөх болно: &prompt.root; setpmac biba/10 csh Үүнийг болгохгүй байлгахын тулд &man.login.conf.5;-оор хэрэглэгчийг хүрээнд оруулна. Хэрэв &man.setpmac.8; тушаалыг тасалгааных нь хүрээнээс гадна ажиллуулах гэж оролдвол алдаа буцаагдах бөгөөд тушаал ажиллахгүй байх болно. Энэ тохиолдолд root-ийг biba/high(high-high) болгож тохируулна. Хэрэглэгчийг түгжих Энэ жишээ нь харьцангуй жижиг, тавиас бага хэрэглэгчтэй хадгалалтын системийг авч үздэг. Хэрэглэгчид нь нэвтрэлтийн боломжуудтай байх бөгөөд тэдэнд зөвхөн өгөгдөл биш бас хандалтын эх үүсвэрүүдийг хадгалахыг зөвшөөрнө. Энэ тохиолдолд &man.mac.bsdextended.4; нь &man.mac.seeotheruids.4;-тэй холилдон оршиж болох бөгөөд системийн обьектуудад хандахыг хаагаад зогсохгүй бас хэрэглэгчийн процессийг нуух хандалтыг бас хаадаг. Дараах мөрүүдийг /boot/loader.conf файлд нэмж эхэлнэ: mac_seeotheruids_enabled="YES" &man.mac.bsdextended.4; аюулгүй байдлын бодлогын модулийг дараах rc.conf хувьсагчийг хэрэглэн идэвхтэй болгож болно: ugidfw_enable="YES" /etc/rc.bsdextended файлд хадгалагдах анхдагч дүрмүүд нь системийг эхлүүлэхэд дуудагдана. Гэхдээ анхдагч оруулгууд нь өөрчлөлтүүд шаардаж болох юм. Энэ машин нь зөвхөн хэрэглэгчдэд үйлчлэхээр зориулагдсан болохоор сүүлийн хоёроос бусдыг хааж тайлбар болгон үлдээж болох юм. Сүүлийн хоёр нь анхдагчаар хэрэглэгчийн эзэмших системийн обьектуудыг дуудуулах болно. Шаардлагатай хэрэглэгчдийг энэ машин уруу нэмээд дахин ачаална. Тест хийх зорилгоор хоёр консол дээр өөр хэрэглэгчээр нэвтрэхийг оролдоорой. Бусад хэрэглэгчдийн процессууд харж болохоор байгаа эсэхийг харахын тулд ps aux тушаалыг ажиллуулна. &man.ls.1;-ийг нөгөө хэрэглэгчийн гэрийн сан дээр ажиллуулахыг оролдоорой, энэ нь амжилтгүй болох болно. Супер хэрэглэгчийн хандалтыг хаахын тулд ашигладаг тусгай sysctl-уудыг өөрчлөхөөс бусад тохиолдолд root хэрэглэгчээр тест битгий хийгээрэй. Шинэ хэрэглэгч нэмэгдэхэд тэдгээрийн &man.mac.bsdextended.4; дүрмүүд дүрмийн олонлогийн жагсаалтад байхгүй байна. Дүрмийн олонлогийг хурдан шинэчлэхийн тулд &man.kldunload.8; болон &man.kldload.8; хэрэгслүүдийг ашиглан аюулгүй байдлын бодлогын модулийг буулгаж дараа нь түүнийг дахин ачаалж хийнэ. MAC Тогтолцооны алдааг олж засварлах MAC алдааг олж засварлах Хөгжүүлэлтийн явцад цөөн хэрэглэгчид энгийн тохируулга дээр асуудлууд гарснаа мэдээлсэн. Эдгээр асуудлуудын заримыг доор жагсаав: <option>multilabel</option> тохируулгыг <filename>/</filename> дээр идэвхжүүлж болохгүй байна туг миний root (/) хуваалтан дээр идэвхтэй болохгүй байна! 50 хэрэглэгч тутмын нэг нь ийм асуудалтай байдаг бололтой, харин бид энэ асуудалтай эхний тохиргооны үеэр тулгарсан. bug буюу "цох" гэж нэрлэгдэх үүний цаадах ажиглалт нь үүнийг буруу баримтжуулалт эсвэл баримтын буруу тайлбарлалтын үр дүн гэж намайг итгэхэд хүргэсэн. Энэ яагаад болсноос үл хамааран үүнийг шийдэхийн тулд дараах алхмуудыг хийж болох юм: /etc/fstab-ийг засварлаж root хуваалтыг зөвхөн унших зорилгоор гэж тохируулна. Ганц хэрэглэгчийн горимд дахин ачаална. tunefs тушаалыг / дээр ажиллуулна. Системийг энгийн горимд дахин ачаална. mount / тушаалыг ажиллуулж тохируулгыг болгож /etc/fstab файлд өөрчлөн системийг дахин ачаална. root файлын систем дээр тохируулга зөв тохируулагдсаныг баталгаажуулж mount тушаалын гаралтыг дахин шалгаарай. <acronym>MAC</acronym>-ийн дараа X11 серверийг эхлүүлж чадахгүй байна MAC-ийн тусламжтай аюулгүй орчинг үүсгэсний дараа би X-ийг дахиж эхлүүлж чадахаа больчихлоо! Энэ нь MAC хуваалтын бодлого эсвэл MAC хаяглалтын бодлогуудын аль нэгний буруу хаяглалтаас болсон байж болох юм. Дибаг хийхийн тулд доор дурдсаныг оролдоод үзээрэй: Алдааны мэдэгдлийг шалгана; хэрэв хэрэглэгч insecure ангилалд байгаа бол хуваалтын бодлого гэмтэн байж болох юм. Хэрэглэгчийн ангиллыг default буюу анхдагч ангилал уруу тохируулж мэдээллийн баазыг cap_mkdb тушаалын тусламжтай дахин бүтээх хэрэгтэй. Хэрэв энэ нь асуудлыг арилгаж чадахгүй байгаа бол хоёрдугаар алхам уруу ор. Хаяг/шошгоны бодлогуудыг давхар шалгаарай. Асуудалтай байгаа хэрэглэгч, X11 програм болон /dev оруулгуудын хувьд бодлогууд зөв заагдсан эсэхийг баталгаажуулаарай. Хэрэв эдгээрийн аль нь ч асуудлыг тань шийдэхгүй бол TrustedBSD вэб сайтад байрлах TrustedBSD-ийн хэлэлцүүлгийн жагсаалтууд эсвэл &a.questions; захидлын жагсаалт уруу алдааны мэдэгдэл болон өөрийн орчны тухай мэдээллийг илгээгээрэй. Error: &man..secure.path.3; cannot stat <filename>.login_conf</filename> Намайг root-ээс систем дээрх өөр хэрэглэгч уруу шилжихийг оролдох үед _secure_path: unable to state .login_conf гэсэн алдаа гараад байна. Энэ мэдэгдэл нь тэр болох гэж байгаа хэрэглэгчийн хаяг/шошгоны тохиргооноос хэрэглэгчийн өөрийнх нь тохиргоо өндөр байгааг ихэвчлэн үзүүлдэг. Жишээ нь систем дээрх хэрэглэгч joe анхдагч гэсэн хаяг/шошготой байна гэж бодъё. хаяг/шошготой root хэрэглэгч joe-ийн гэр санг харж чадахгүй. Энэ нь root хэрэглэгч su тушаал ашиглан joe болсон ч гэсэн болохгүй байна. Энэ тохиолдолд Biba бүрэн бүтэн байдлын загвар нь root хэрэглэгчийг бүрэн бүтэн байдлын доод түвшин тохируулагдсан обьектуудыг харахыг зөвшөөрөхгүй байх болно. <username>root</username> хэрэглэгчийн нэр эвдэрсэн байна! Энгийн эсвэл бүр ганц хэрэглэгчийн горимд root хэрэглэгч танигддаггүй. whoami тушаал 0 (тэг) буцаах бөгөөд su тушаал who are you? гэсэн алдааны мэдэгдлийг буцаадаг. Юу болоод байгаа юм бол оо? Энэ нь хаяглах бодлого &man.sysctl.8;-оор хаагдсан эсвэл бодлогын модулийг буулгаснаас болдог. Хэрэв бодлого хаагдсан эсвэл түр зуур хаагдсан бол тохируулгыг арилган нэвтрэлтийн боломжуудын мэдээллийн баазыг дахин тохируулах хэрэгтэй. Бүх тохируулгууд арилсан эсэхийг баталгаажуулж login.conf файлаа дахин шалгаж мэдээллийн баазаа cap_mkdb тушаалаар дахин бүтээх хэрэгтэй. Энэ нь master.passwd файлд эсвэл мэдээллийн баазад хандах хандалтыг бодлого хязгаарласнаас болоод бас гарч болох юм. Системд ашиглагдаж байгаа ерөнхий бодлоготой зөрчилдөх хаяг/шошгоны доор администратор файлыг өөрчлөхөд ихэвчлэн ингэдэг. Ийм тохиолдлуудад хэрэглэгчийн мэдээллийг систем унших бөгөөд файл нь шинэ хаяг/шошго удамшин авсан болохоор хандалт хаалттай байх болно. Бодлогыг &man.sysctl.8;-ий тусламжтай хаах хэрэгтэй. Ингэхэд бүх зүйлс хэвийндээ эргэн орох болно. diff --git a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/txtfiles.ent b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/txtfiles.ent index b26eb9446f..1b1a035893 100644 --- a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/txtfiles.ent +++ b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/txtfiles.ent @@ -1,78 +1,76 @@ - - diff --git a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/x11/chapter.sgml b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/x11/chapter.sgml index db2eda915d..1f18e0d836 100644 --- a/mn_MN.UTF-8/books/handbook/x11/chapter.sgml +++ b/mn_MN.UTF-8/books/handbook/x11/chapter.sgml @@ -1,1682 +1,1673 @@ Ken Tom X.Org-н X11 серверт зориулж шинэчилсэн Marc Fonvieille Шагдарын Нацагдорж Орчуулсан X Цонхот систем Ерөнхий агуулга FreeBSD хэрэглэгчдэд зориулж график горимоор хангахын тулд X11-г ашигладаг. X11 бол Х Цонхот системийн нээлттэй эх хэлбэрийн гүйцэтгэл бөгөөд ийм системд &xorg; болон &xfree86; хоёр хоёулаа багтдаг. &os;-н &os; 5.2.1-RELEASE хувилбарыг оролцуулаад түүнээс өмнөх хувилбаруудад анхдагч суудаг цонхот системийн сервер нь &xfree86; төслөөс гаргасан &xfree86; байдаг. Харин &os; 5.3-RELEASE хувилбараас эхлээд анхдагч суудаг X11 сервер нь X.Org сангаас гаргасан &xorg; болж өөрчлөгдсөн бөгөөд түүний лиценз нь &os;-ийн лицензтэй ижил төсөөтэй билээ. Мөн &os;-д зориулсан худалдаж авч болохоор Х серверүүд байдаг. Энэ бүлэгт Х11-г хэрхэн суулгаж тохируулах талаар &xorg;-н хүрээнд ярих болно. &xfree86;-г суулгаж тохируулах тухай (&xfree86; нь анхдагч Х11 сервер байх үеийн &os;-н хуучин хувилбарууд гэх мэт) мэдээллийг &os;-н хуучин гарын авлагуудаас хэсэгт олж уншиж болно. X11-н дэмждэг дэлгэцтэй холбоотой төхөөрөмжийн талаар &xorg; вэб хуудаснаас хараарай. Энэ бүлгийг уншиж дууссаны дараа та дараах зүйлсийг мэдэх болно: X Цонхот системийн төрөл бүрийн бүрдлүүд болон тэд хэрхэн хоорондоо хамтарч ажилладаг тухай. X11-г хэрхэн суулгаж тохируулах. Төрөл бүрийн цонхот орчныг хэрэглэх. &truetype; төрлийн үсгийн маягийг X11 дээр хэрхэн хэрэглэх. Өөрийнхөө системийг график горимд хэрхэн нэвтрэлт хийлгэх тухай (XDM). Энэ бүлгийг уншихаасаа өмнө та дараах зүйлсийг гүйцэтгэх хэрэгтэй: Гуравдагчдын бүтээсэн програмыг хэрхэн суулгах тухай мэддэг байх хэрэгтэй (). X-г таньж мэдэх µsoft.windows; болон &macos; зэрэг график горимыг урьд нь хэрэглэдэг байсан зарим хүмүүс анх удаагаа X-г хэрэглэх үед нэгэн төрлийн цочролд автаж магадгүй юм. Х-н төрөл бүрийн бүрдлүүд хоорондоо хэрхэн хамтарч ажилладаг талаар бүрэн мэдэх шаардлагагүй ч гэсэн түүний тухай үндсэн ойлголт авсан үед X-н хүчин чадлыг зөв ашиглаж болох юм. Яагаад X гэж? X нь &unix;-д зориулж бүтээсэн цонхот системийн анхдагч нь биш ч хамгийн их түгсэн нь мөн билээ. X-н анхны хөгжүүлэгчид нь Х-г бичихээсээ өмнө өөр цонхот систем дээр ажиллацгааж байсан юм. Тэр системийг нь W (Window гэсэн үг) гэж нэрлэдэг байжээ. X нь ердөө л Ром үсгийн дараагийн үсэг байв. X нь заримдаа X, X Window System буюу Х цонхот систем, X11 гэх мэтчилэн янз бүрээр нэрлэгддэг. Магадгүй Х11-г X Цонх гэж нэрлэсэн хүмүүс их байгааг анзаарч магадгүй юм. Дэлгэрэнгүй мэдээлэл &man.X.7; дээр буй. X үйлчлүүлэгч/сервер загвар X нь анхнаасаа сүлжээтэй ажиллана гэж тооцож зохиогдсон бөгөөд үйлчлүүлэгч-сервер загвар хэрэглэдэг. X загварт X сервер нь хулгана, гар, дэлгэцтэй ажилладаг. Энэ үед серверийн үүрэг бол гар болон хулганаас оруулсан мэдээллийг хүлээж аван зохицуулах зэрэг дэлгэц дээрх үйлдлүүдийг хариуцаж ажиллаж байдаг. X програм болгон (XTerm эсвэл &netscape; гэх мэт) уг серверийн үйлчлүүлэгч нь юм. Үйлчлүүлэгч нь сервер уруу жишээлбэл энэ байрлалд цонх зурна уу гэх мэтийн хүсэлт илгээж болдог байхад серверээс үйлчлүүлэгч рүү жишээлбэл Хэрэглэгч OK товч дээр дарсан шүү гэх мэтийн мэдэгдэл буцааж илгээж байдаг. Гэртээ юм уу эсвэл жижигхэн албан байгууллагын орчинд X сервер болон X үйлчлүүлэгч нь нэг компьютер дээр ажиллаж байдаг. Гэхдээ X серверийг багахан чадалтай компьютер дээр ажиллуулаад харин Х програмуудыг арай хүчтэй компьютер (үйлчлүүлэгч) дээр ажиллуулбал хамгийн тохирсон албаны хэрэглээ байж болох билээ. Ийм нөхцөлд Х сервер болон үйлчлүүлэгчийн хоорондох холболт сүлжээгээр хийгдэнэ. Ийм хэрэглээ нь Х-г өөрөөр хэрэглэнэ гэж бодож байсан зарим хүмүүсийг гайхшруулж магадгүй юм. Тийм хүмүүс X серверийг маш хүчтэй мундаг эд байх ёстой ба бага чадалтай нь X үйлчлүүлэгчийн үүрэг гүйцэтгэж ширээн дээр байх ёстой гэж бодсон байдаг. Х сервер нь дэлгэц болон гар залгагдсан компьютер нь бөгөөд Х үйлчлүүлэгч нь дэлгэц дээр цонх дүрсэлдэг програмууд шүү гэдгийг санах нь тун чухал. Сервер болон үйлчлүүлэгч хоёрыг нэг төрлийн компьютер юм уу эсвэл нэг төрлийн үйлдлийн систем дээр ажиллах ёстой гэсэн ямар ч албадсан заавар байдаггүй. Х серверийг µsoft.windows; эсвэл Apple-н &macos; дээр ажиллуулж болдог бөгөөд иймэрхүү үйлдлийг гүйцэтгэж байдаг маш олон үнэгүй юм уу худалдааны програмууд байдаг. Цонх зохицуулагч X-н загварын зарчим нь &unix;-н хэрэгсэл болохоос бодлого биш гэсэн зарчимтай тун ижил байдаг. Энэ нь юу гэсэн үг вэ гэхээр, Х нь үйлдлүүд хэрхэн биелэгдэх ёстой талаар ямар ч бичлэг хийдэггүй. Харин түүний оронд хэрэглэгчдэд зориулсан хэрэгслүүдээр хангагдсан байдаг бөгөөд тэдгээрийг яаж хэрэглэх нь хэрэглэгчийн үүрэг юм. Энэ зарчмын дагуу Х нь цонхнуудыг хэрхэн харагдах, хулгана хэрхэн хөдлөх, ямар товч хэрэглэж цонхнуудын хооронд дамжих (µsoft.windows; дээрх Alt Tab товчлуурын хослол шиг), цонх болгоны дээрх гарчгийн самбар яаж харагдах, цонх болгонд хаах товч байх ёстой юу үгүй гэх зэргийн бүртгэл болон заавруудыг агуулж байдаггүй. Харин түүний оронд иймэрхүү хариуцлагыг X нь Цонх зохицуулагч гэж нэрлэгдэх програм руу дамжуулдаг. Х-д зориулсан маш олон тооны цонх зохицуулагчид байдаг нь: AfterStep, Blackbox, ctwm, Enlightenment, fvwm, Sawfish, twm, Window Maker зэрэг бөгөөд өөр олныг дурдаж болно. Эдгээр цонх зохицуулагч болгон тус тусдаа өөрсдийн өөрийн гэсэн төрөл бүрийн харуулах загвартай байдаг ба зарим нь өөртөө virtual desktops буюу хийсвэр компьютерийн дэлгэцийг дэмждэг бөгөөд тэд нарын зарим нь тийм хийсвэр дэлгэцэндээ сэлгэх товчлуурууд агуулж байхад зарим нь Start буюу Эхлэх товч юм уу түүнтэй ижил төхөөрөмж агуулж байдаг. Мөн зарим нь themeable буюу дэлгэцийн дурын өөрчлөлт хийж харагдах загваруудын бүрдлийг агуулан сэлгэж хэрэглэх зэргээр хэрэглэгдэж байдаг билээ. Эдгээр цонх зохицуулагчид болон мөн бусад зохицуулагчдыг портын цуглуулга доторх x11-wm төрөлд олж болно. Мөн түүнчлэн КДЭ болон ГНОМ дэлгэцийн орчнууд нь өөрсдийн гэсэн цонх зохицуулагчтай байдаг ба тэр нь дэлгэцийн орчиндоо агуулагдчихсан ажиллаж байдаг. Цонх зохицуулагч бүр өөр өөрсдийн тохируулах аргатай байдаг. Зарим нь тохируулгын файлыг гараараа бичих ёстой гэдэг байхад зарим нь ихэнх тохируулгын үйлдлүүдийг GUI буюу график орчны хэрэгслээр хийдэг; мэдэж байгаагаар, нэг цонх зохицуулагч (Sawfish) Lisp програмын хэллэгээр бичигдсэн тохиргооны файлтай байдаг. Сонгогдож идэвхжүүлэх бодлого Цонх зохицуулагчийн бас нэг үүрэг бол сонгогдож идэвхжих бодлого билээ. Цонх болгон ямар нэгэн байдлаар сонгогдсоноо илэрхийлж идэвхжин гарнаас оруулсан мэдээллийг хүлээж авах бөгөөд идэвхтэй болсноо нүдэнд харуулагдахаар дүрсэлж харуулах хэрэгтэй байдаг. Түгээмэл болсон, сонгогдож идэвхжих бодлогыг идэвхжүүлэхийн-тулд-дарах гэж нэрлэдэг. Энэ загварыг µsoft.windows; хэрэглэдэг бөгөөд хулгана дарах үед заагдсан цонх нь идэвхитэй болно. X ямар нэгэн сонгож идэвхжүүлэх бодлогыг дэмждэггүй. Харин түүний оронд цонх зохицуулагч гуай тухайн үед ямар цонх идэвхжих вэ гэдгийг хянаж байдаг. Цонх зохицуулагч бүр өөр өөрсдийн сонгож идэвхжүүлэх арга хэрэглэдэг. Тэд бараг бүгдээрээ дарж идэвхжүүлэх бодлого баримталж байхад тун цөөхөн нь өөр зарчим баримталсан байдаг. Хамгийн түгээмэл сонгож идэвхжүүлэх бодлогууд бол: хулганыг дагаж идэвхжүүл Хулганы заагч байгаа цонхыг сонгогдсон гэж авч үздэг. Цонхыг хамгийн өмнө нь байлгах шаардлагагүй бөгөөд нэмж товч даралгүй хулганы байрлалыг өөрчилснөөр цонхыг идэвхжүүлж болно. унтамхай-идэвхжүүлэлт Энэ бодлого бол хулгана-дагаж-идэвхжүүл бодлогын өргөжүүлсэн арга юм.хулгана-дагаж-идэвхжүүл бодлого дээр хэрэв хулгана эх цонхон дээр (эсвэл арын дэвсгэр) очвол ямар ч цонх идэвхтэй болдоггүй. Харин унтамхай-идэвхжүүлэлт дээр хэрэв хулгана өөрийнхөө цонхноос гараад өөр цонх уруу орсон үед тэр цонх идэвхтэй болдог. идэвхжүүлэхийн-тулд-дарах Хулганы товч дарахад л тухайн цонх идэвхжинэ. Уг цонх тэгээд дэлгэгдэх бөгөөд бүх цонхны өмнө харуулагддаг. Ингээд дарагдсан бүх товчнуудын өгөгдлүүд энэ цонх уруу илгээгдэж байдаг. Маш олон цонх зохицуулагчид өөр бодлого дэмжих эсвэл жаахан өөрчилсөн бодлого хэрэглэдэг. Тухайн цонх зохицуулагчийн бичиг баримтаас нь нэмэгдэл мэдээлэл аваарай. Widgets буюу багажнууд X-н хэрэгсэл болохоос бодлого биш зарчмыг өргөтгөн програм болгоныг төлөөлсөн багаж дэлгэц дээр харуулагддаг. Багажнууд гэдэг нь дарагдах, эсвэл ямар нэгэн аргаар өөрчлөгдөж байдаг дэлгэц дээрх зүйлс бөгөөд товч, чагталдаг цонх, бөөрөнхий сонгодог товч, тэмдэгт зурагнууд, жагсаалтууд зэрэг юм. µsoft.windows; харин тэдгээрийг controls буюу хянагчид гэж нэрлэсэн байдаг. µsoft.windows; болон Apple-н &macos; хоёр багажны маш тогтсон загвартай билээ. Програм хөгжүүлэгчид нь өөрсдийн програмуудаа нийтлэг харуулагдах загвараар аль болох хийх зарчмыг баримталж байдаг. X-ийн хувьд бол тодорхой нэг график загвар, аль эсвэл багажнуудын олонлогийг заавал баримтлах нь тийм ч ухаалаг бус санаа юм. Тийм болохоор Х програмуудыг хоорондоо адилхан харагдах нийтлэг загвартай байдаг гэж бодох хэрэггүй. MIT-с гаргасан Athena эсвэл &motif; ( µsoft.windows; дээрх багажнуудын олонлог түүн дээр хийгдсэн, товойлгосон ирмэгүүд болон гурван саарал сүүдэртэй), OpenLook, болон бусад маш олон, түгээмэл дэлгэрсэн багажны цуглуулгууд байдаг. Өнөөгийн ихэнх шинэ Х програмууд нь КДЭ-н хэрэглэдэг Qt, аль эсвэл ГНОМ-н хэрэглэдэг GTK+ зэрэг орчин үеийн багажнуудын олонлог хэрэглэдэг. Энэ нь &unix;-н харагдах дэлгэцийн маягийн хувьд зарим нэг давхцалд хүргэх бөгөөд ингэснээр мэдээж юмсыг шинэ хэрэглэгчдийн хувьд илүү хялбар болгох юм. X11-г суулгах нь &xorg; бол &os;-н анхдагч X11 гүйцэтгэл юм. &xorg; нь X.Org сангаас гаргасан Х цонхот системийн Х сервер. &xorg; нь &xfree86 4.4RC2 болон X11R6.6 хоёрын эх бичлэг дээр үндэслэгдсэн билээ. &os;-н портын цуглуулга дотор байгаа &xorg;-н хувилбар нь &xorg.version; гэж буй. Портын цуглуулгаас &xorg;-г суулгахын тулд: &prompt.root; cd /usr/ports/x11/xorg &prompt.root; make install clean &xorg;-г бүхлээр нь хөрвүүлэхийн тулд хамгийн багадаа 4 ГБ хэмжээ сул байлгах хэрэгтэйг анхаараарай. X11-г багц хэлбэрээр мөн суулгаж болно. Хоёрт хэлбэрийн файлыг нь &man.pkg.add.1; хэрэгслээр Х11-г суулгаж болдог. Алсад байгаа серверээс нөхөж суулгадаг боломжийг &man.pkg.add.1; хэрэглэх үед багцнаас хувилбарынх нь дугаарыг устгах хэрэгтэй. Тэгээд &man.pkg.add.1; нь автоматаар сүүлийн хувилбарыг нь нөхөж суулгадаг. &xorg;-н хамгийн сүүлийн хэлбэрийг нь автоматаар нөхөж суулгахын тулд ердөө л дараах тушаалыг өгнө: &prompt.root; pkg_add -r xorg Дээрх жишээгээр бол X11-г сервер, үйлчлүүлэгч, үсгийн маяг зэрэгтэй нь бүхлээр нь суулгана. Х11-н багц болон портууд нь тусдаа мөн суугдаж болдог. Энэ бүлгийн үлдсэн хэсэгт Х11-г суулгаж тохируулан хэрхэн эвтэйхэн компьютерийн дэлгэц бэлдэх талаар өгүүлэх болно. Christopher Shumway Хамтран бичсэн X11-н тохируулга &xorg; X11 Тохируулж эхлэхээс өмнө Х11-г тохируулахаасаа өмнө суулгасан системийн дараах мэдээллүүд шаардлагатай: Дэлгэцийн тодорхойлолтууд Видео адаптерийн схемийн мэдээлэл Видео адаптерийн санах ойн хэмжээ Хэвтээ зуралтын давтамж Босоо зуралтын давтамж Х11-д хэрэгтэй дэлгэцийн тодорхойлолтод зуралтын хэмжээ болон зуралтын давтамж нар орно. Эдгээр тодорхойлолтыг тухайн дэлгэцийг үйлдвэрлэсэн газрын вэб хуудас юм уу эсвэл уг дэлгэцтэй хамт ирсэн бичиг баримт дотроос харж болно. Тэр дотроос мэдэх шаардлагатай хоёр тоо бол хэвтээ болон босоо чиглэлийн зуралтын давтамж юм. Видео адаптерийн схемийг Х11 мэдсэнээр уг график дүрслэгчтэй ямар драйвер буюу таниулагч програм ашиглан харилцан ажиллах боломжтойг мэдэж авдаг. Ихэнх схемүүд автоматаар танигддаг боловч хэрэв автомат танилт амжилтгүй болох тохиолдолд схемийн мэдээллийг мэдсэн байх нь хэрэгтэй билээ. График дүрслэгч дээрх санах ойн хэмжээг мэдсэнээр зуралтын нягтшил болон өнгөний баялгийг тодорхойлоход хэрэгтэй. Үүнийг мэдэх нь тун чухал бөгөөд системийнхээ ажиллаж чадах хязгаарыг нь тодорхойлдог юм. X11-н тохиргоо X11-г тохируулах нь олон үе шаттай явц билээ. Хамгийн эхний алхам бол анхдагч тохируулгын файлыг бэлдэх билээ. Супер хэрэглэгчийн эрхээр ердөө л дараах тушаалыг өгнө: &prompt.root; Xorg -configure Ингэснээр /root сан дотор xorg.conf.new гэсэн нэртэй Х11 ийн тохиргооны үндсэн файл үүсгэгддэг (та &man.su.1; тушаалаар юм уу эсвэл анхнаасаа супер хэрэглэгчийн эрхээр орсон байсан ч супер хэрэглэгчийн $HOME буюу эх сан дотор үүсгэх болно). Х11 гуай тухайн систем дээр байгаа график төхөөрөмжийг таних оролдлого хийж таниулах програмын мэдээллийг уг тохируулга руу бичдэг. Дараагийн алхам бол уг тохируулга файлыг ашиглаад график төхөөрөмжтэй &xorg; ажиллаж чадаж байгааг турших юм. Үүний тулд дараах тушаалыг оруулах хэрэгтэй: &prompt.root; Xorg -config xorg.conf.new Хэрэв хар саарал дэвсгэр дээр Х хэлбэртэй хулганы заагч харагдаж байвал амжилттай боллоо гэсэн үг. Туршилтаас гарахын тулд Ctrl Alt Backspace товчлуурын хослолыг дарна. Хэрэв хулгана ажиллахгүй байвал өмнөх туршилтыг дахин хийхээсээ өмнө хулганаа тохируулах шаардлагатай. &os;-г суулгах бүлэгт буй хэсгээс харна уу. X11-г сайжруулах Дараа нь xorg.conf.new файлыг өөрийнхөө хүсэлд тохируулан сайжруулах хэрэгтэй. Уг файлыг &man.emacs.1; эсвэл &man.ee.1; зэрэг засварлагчаар нээнэ. Эхлээд дэлгэцийн зурах давтамжийг оруулж өгөх хэрэгтэй. Ийм зурах давтамж нь хэвтээ болон босоо чиглэлийн зурах давтамж гэж байдаг. Давтамжийн тоон утгуудыг xorg.conf.new файл дотор "Monitor" гэсэн хэсэгт оруулж өгөөрэй: Section "Monitor" Identifier "Monitor0" VendorName "Monitor Vendor" ModelName "Monitor Model" HorizSync 30-107 VertRefresh 48-120 EndSection HorizSync болон VertRefresh гэсэн хэсэг нь хоосон утгатай байж магадгүй. Хэрэв тийм бол тэдгээрт тохирсон утгуудыг нь оруулж өгөх ёстой. HorizSync-д хэвтээ зуралт, VertRefresh-д босоо зуралтын утгыг өгнө. Дээрх жишээн дээр дэлгэцийн тохирох утгуудыг нь оруулж байна. X нь DPMS (Тэжээл хэмнэх) чадвартай дэлгэцийг дэмждэг. &man.xset.1; програм цаг дуусах нөхцлийг шалгаад дэлгэцийг standby, suspend, эсвэл off буюу нөөц, түр салгах, эсвэл унтраах зэрэг горимд шилжүүлдэг. Хэрэв та дэлгэцэндээ DPMS шинж чанарыг хэрэгжүүлнэ гэж бодож байвал дараах мөрийг monitor хэсэгт нэмэх хэрэгтэй: Option "DPMS" xorg.conf Та xorg.conf.new файлыг засварлагч дээр нээсэн хэвээр байгаа болохоор дэлгэцийн зуралтын хэмжээ болон өнгөний нягтыг оруулж өгч болно. Эдгээр утгыг "Screen" хэсэгт оруулдаг: Section "Screen" Identifier "Screen0" Device "Card0" Monitor "Monitor0" DefaultDepth 24 SubSection "Display" Viewport 0 0 Depth 24 Modes "1024x768" EndSubSection EndSection DefaultDepth-д өгсөн утга нь анхдагч хэрэглэх өнгөний нягт юм. Хэрэв анхдагч утгыг нь ачаалах үед дарж өөрчлөж хэрэглэнэ гэвэл &man.Xorg.1;-г ажиллуулах тушаалд гэсэн сонголтыг хүссэн утгатай хамт оруулан хэрэглэж болно. Modes гэсэн түлхүүр үг нь заасан өнгөтэй үеийн дэлгэцийн зурах хэмжээг зааж байдаг. Тухайн график дүрслэгчийн үйлдвэрлэгчээс зааж өгсөн стандарт VESA горимууд л зөвшөөрөгдсөн гэдгийг анхаарна уу. Дээрх жишээн дээр дэлгэцийн анхдагч өнгөний нягт нь нэг цэгийг хорин дөрвөн битээр илэрхийлнэ гэж заасан байгаа бөгөөд ийм нягтшилтай үедээ өргөөшөө 1024, өндрөөшөө 768 цэгээр зурж харуул хэмээн зааж өгөв. Эцэст нь тохируулгын файлаа хадгалаад өмнө заасны дагуу дахин турших хэрэгтэй. Хүндрэл гарсан үед танд хэрэгтэй нэг хэрэгсэл бол Х11-ийн log буюу бүртгэл тэмдэглэлийн файл юм. Энэ файлд Х11-д залгагдсан төхөөрөмжийн тухай мэдээллүүд оршиж байдаг. &xorg;-н бүртгэл тэмдэглэлийн нэрний загвар нь /var/log/Xorg.0.log хэлбэртэй байдаг. Энэ файлын жинхэнэ нэр нь Xorg.0.log-оос Xorg.8.log-н хооронд өөрчлөгдөж байдаг. Хэрэв бүх зүйл сайн болж өнгөрсөн бол тохируулгын файлаа &man.Xorg.1;-д олдох газарт байрлуулах хэрэгтэй. Үүнийг голдуу /etc/X11/xorg.conf эсвэл - /usr/X11R6/etc/X11/xorg.conf гэсэн байрлалд + /usr/local/etc/X11/xorg.conf гэсэн байрлалд хуулдаг. &prompt.root; cp xorg.conf.new /etc/X11/xorg.conf X11-г тохируулах явц ингээд гүйцлээ. &xorg;-г та одоо &man.startx.1; хэрэгслээр эхлүүлж болно. Х11 сервер нь мөн &man.xdm.1;-р эхлүүлэгдэж болдог. Түүнчлэн &man.xorgcfg.1; нэртэй Х11-тэй хамт ирдэг график дүрслэлтэй тохируулгын хэрэгсэл байдаг. Үүгээр төхөөрөмжүүдийг график хэлбэрээр сонгон тохирох таниулах програмуудыг нь сонгох журмаар тохиргоо хийж болдог. Уг програмыг консолоос xorgcfg -textmode гэсэн тушаалаар эхлүүлдэг. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.xorgcfg.1;-н гарын авлагаас харна уу. Мөн &man.xorgconfig.1; нэртэй хэрэгсэл бий. Энэ нь консол дээр ажилладаг програм бөгөөд график горимыг бодвол ажиллахад арай төвөгтэй байж магадгүй ч зарим нөхцөлд бусад хэрэгслийн чаддаггүйг биелүүлж чаддаг. Нэмэгдэл тохиргоо &intel; i810 Graphics Chipsets-г тохируулах Intel i810 graphic chipset &intel; i810 integrated chipsets төрлийн график дүрслэгчдийг тохируулахын тулд agpgart AGP програмууд X11-д хэрэгтэй байдаг. &man.agp.4;-н драйверийн гарын авлагаас нэмэгдэл мэдээллийг хараарай. Энэ нь мөн бусад график хавтангуудын төхөөрөмжийг тохируулахад хэрэглэгддэг. Системийнхээ цөмд &man.agp.4; драйверийг оруулж хөрвүүлээгүй бол &man.kldload.8; тушаалаар драйверийг дуудсан үед ажиллахгүй гэдгийг анхаарна уу. Уг драйвер анхнаасаа цөмд оруулж бэлтгэгдсэн байх ёстой юм уу эсвэл ачаалах үед /boot/loader.conf-р цөмд нэмэгдсэн байх ёстой. Өргөн дэлгэцийн горим нэмэх widescreen flatpanel өргөн дэлгэцийн тохиргоо Энэ хэсэгт таныг тохируулгын жаахан илүү мэдлэгтэй гэж үзэх болно. Мөн энэ хэсэгт дээр өгүүлсэн ердийн тохиргоо хийхийг авч үзэхгүй. Бүртгэл мэдээллийн файлыг ашиглаж тохиргоог ямар нэгэн аргаар дуусгаж болно. Хамгийн багадаа текст засварлагч байхад л уг тохируулгыг хийж болох хангалттай. 16:10 болон 10:9 зэрэг харуулах харьцааг дэмждэг одоогийн өргөн дэлцгэцүүд (WSXGA, WSXGA+, WUXGA, WXGA, WXGA+, гэх мэт) жаахан хүндрэлтэй байж болзошгүй. Зарим төрлийн 16:10 харуулах харьцаануудыг дурдвал: 2560x1600 1920x1200 1680x1050 1440x900 1280x800 Зарим тохиолдолд Section "Screen" хэсгийн Mode хэсэгт эдгээр харьцаануудын нэгийг бичсэнээр тохиргоог амархан гүйцээж болдог: Section "Screen" Identifier "Screen0" Device "Card0" Monitor "Monitor0" DefaultDepth 24 SubSection "Display" Viewport 0 0 Depth 24 Modes "1680x1050" EndSubSection EndSection &xorg; нь тухайн өргөн дэлгэцээс I2C/DDC мэдээллийг нь авах ухаантай болохоор уг дэлгэцийн харгалзах зуралтын давтамжийг нь мэдэж чаддаг. Хэрэв эдгээр ModeLines-ууд нь драйвер дотор байхгүй байвал &xorg; танд жаахан тусламж өгч чаддаг. /var/log/Xorg.0.log файлаас ажиллаж болох ModeLine-уудыг харж болно. Дараах шиг мөрийн хэсгүүдийг харах хэрэгтэй: (II) MGA(0): Supported additional Video Mode: (II) MGA(0): clock: 146.2 MHz Image Size: 433 x 271 mm (II) MGA(0): h_active: 1680 h_sync: 1784 h_sync_end 1960 h_blank_end 2240 h_border: 0 (II) MGA(0): v_active: 1050 v_sync: 1053 v_sync_end 1059 v_blanking: 1089 v_border: 0 (II) MGA(0): Ranges: V min: 48 V max: 85 Hz, H min: 30 H max: 94 kHz, PixClock max 170 MHz Энэ мэдээллийг EDID мэдээлэл гэдэг. Үүгээр ModeLine мөрийг үүсгэхийн тулд ердөө л тэдгээрийг зөв дарааллаар нь оруулж бичихэд хангалттай: ModeLine <name> <clock> <4 horiz. timings> <4 vert. timings> Тэгэхээр дээр жишээний дагуу Section "Monitor" хэсэгт ModeLine мөрийг дараах маягаар оруулна: Section "Monitor" Identifier "Monitor1" VendorName "Bigname" ModelName "BestModel" ModeLine "1680x1050" 146.2 1680 1784 1960 2240 1050 1053 1059 1089 Option "DPMS" EndSection Ингэж энгийн засварлалт хийж дуусгаад Х-ийг өргөн дэлгэцтэй нь шинээр ажиллуулж болно. Murray Stokely Хамтран бичилцсэн X11 дээр үсгийн маяг хэрэглэх нь Type1 төрлийн үсгийн маяг Х11 тэй хамт ирдэг анхдагч үсгийн маягууд нь ширээний програмуудад тийм сайн тохиромжтой байж чаддаггүй. Том үсэгнүүд нь зарим нь арзайж харагдах, зарим &netscape;-н жижиг үсэгнүүд тийм аятайхан харагддаггүй гэх мэт онцгүй тохиолдлууд тулгардаг. Гэхдээ Х11 дээр хэрэглэгдэх боломжтой үнэгүй өндөр чанарын Type1 (&postscript;) төрлийн үсгийн маягууд байдаг. Жишээ нь URW үсгийн цуглуулганд (x11-fonts/urwfonts) өндөр чанарын type1 (Times Roman, Helvetica, Palatino гэх мэтчилэн) үсгийн маягууд орсон байдаг. Мөн Freefonts цуглуулганд (x11-fonts/freefonts) маш олон төрлийн үсгийн маяг байдаг бөгөөд ихэнх нь графиктай ажилладаг Gimp зэрэг програмд зориулагдсан болохоор дэлгэцийн харуулах зориулалтанд хэрэглэгддэггүй. Бас Х11 дээр цөөхөн тохиргоо хийгээд &truetype; төрлийн үсгийн маяг хэрэглэдэг болгож болдог. &man.X.7; хуудаснаас юм уу эсвэл &truetype; үсгийн маягийн хэсгээс нэмэлт мэдээллүүдийг уншина уу. Дээрх Type1 үсгийг портын цуглуулгаас суулгахын тулд дараах тушаалыг оруулна: &prompt.root; cd /usr/ports/x11-fonts/urwfonts &prompt.root; make install clean Энэ үйлдлийг бусад цуглуулган дээр мөн адил хийнэ. X серверт эдгээр үсгээ таниулахын тулд тохируулгын файлд (/etc/X11/xorg.conf) дараах мөрийг нэмж өгдөг: - FontPath "/usr/X11R6/lib/X11/fonts/URW/" + FontPath "/usr/local/lib/X11/fonts/URW/" эсвэл Х ажиллаж байх үед дараах тушаалыг өгч болно: - &prompt.user; xset fp+ /usr/X11R6/lib/X11/fonts/URW + &prompt.user; xset fp+ /usr/local/lib/X11/fonts/URW &prompt.user; xset fp rehash Энэ тушаал нь Х хэсгийг хаагдах хүртэл хүчинтэй бөгөөд ийм байдалд хүргэхгүй гэвэл ачаалах үед уншигддаг эхлэх файлд нэмж өгдөг (startx-н эхлэх үед уншдаг файл нь ~/.xinitrc, харин XDM зэргийн график нэвтрэлт хийдэг програмын эхлэн уншдаг файл нь ~/.xsession байдаг ). Гурав дахь арга бол шинэ - /usr/X11R6/etc/fonts/local.conf файл хэрэглэх юм: + /usr/local/etc/fonts/local.conf файл хэрэглэх юм: anti-aliasing хэсгээс уншина уу. &truetype; үсгийн маяг TrueType үсгийн маяг үсгийн маяг TrueType &xorg; нь өөртөө бас &truetype; төрлийн үсгийн маягийг харуулах гүйцэтгэлтэй суусан байдаг. Үүнийг гүйцэтгэх хоёр төрлийн гүйцэтгэл бий. Энэ хэсэгт freetype модулийг харуулсан ба нөгөө үсгийн маяг харуулагчийг бодвол илүү тогтвортой билээ. freetype модулийг идэвхжүүлэхийн тулд дараах мөрийг /etc/X11/xorg.conf файлын "Module" хэсэгт нэмнэ. Load "freetype" Одоо &truetype; үсгийн маягт зориулсан сан үүсгээд (жишээлбэл - /usr/X11R6/lib/X11/fonts/TrueType) + /usr/local/lib/X11/fonts/TrueType) бүх &truetype; үсгүүдээ тэр санд хуулна. &macintosh; машинаас &truetype; төрлийн үсгийн маягийг шууд хуулж болохгүй гэдгийг анхаарах хэрэгтэй. Эдгээр нь Х11 дээр хэрэглэгдэхийн тулд &unix;/&ms-dos;/&windows; хэлбэрийнх байх ёстой. Тэр санд хуулсныхаа дараа ttmkfdir-г ашиглаж fonts.dir файл үүсгэдэг бөгөөд ингэснээр Х-н үсэг харуулагч нь шинэ файл суугдлаа гэдгийг таньдаг. ttmkfdir нь FreeBSD-н портын цуглуулганд x11-fonts/ttmkfdir гэж буй. - &prompt.root; cd /usr/X11R6/lib/X11/fonts/TrueType + &prompt.root; cd /usr/local/lib/X11/fonts/TrueType &prompt.root; ttmkfdir -o fonts.dir Одоо &truetype; санг үсгийн маягийн таних замд нэмэх ёстой. Энэ нь дээр Type1 үсгийн маягт дээр өгүүлсэнтэй ижилхэн - &prompt.user; xset fp+ /usr/X11R6/lib/X11/fonts/TrueType + &prompt.user; xset fp+ /usr/local/lib/X11/fonts/TrueType &prompt.user; xset fp rehash гэж нэмэх юм уу эсвэл xorg.conf файл дотор FontPath гэж нэмнэ. Ингээд болох нь тэр. Одоо &netscape;, Gimp, &staroffice;, гэх мэтчилэн бүх X програмууд суугдсан &truetype; үсгийн маягуудыг таних ёстой. Маш бага хэмжээтэй (өндөр нарийвчлалтай дэлгэц дээр үзүүлэгдэх вэбийн текстүүд) эсвэл маш том үсэгнүүд (&staroffice; дээр) арай илүү харагдана. Joe Marcus Clarke Шинэчлэсэн Anti-Aliased үсгийн маяг anti-aliased үсгийн маяг үсгийн маяг anti-aliased Anti-aliasing үсгийн маягууд Х11 дээр &xfree86; 4.0.2-с эхлэн боломжтой болсон. Гэхдээ &xfree86; 4.3.0 хүртэл үсгийн маяг тохируулах нь төвөгтэй байв. &xfree86; 4.3.0-с эхлэн Х11 дээр - /usr/X11R6/lib/X11/fonts/ + /usr/local/lib/X11/fonts/ ба ~/.fonts/ дотор байрласан бүх үсгийн маягууд автоматаар anti-aliasing гэж Xft-нийцтэй програмд хэрэглэгдэх боломжтой болсон. Бүх програмууд Xft-нийцтэй биш боловч ихэнх нь Xft-г дэмжсэн байдаг. Хft-нийцтэй програмууд бол Qt 2.3 ба түүнээс дээшхи хувилбарууд (КДЭ ширээний орчинг хөгжүүлэхэд хэрэглэгддэг багаж хэрэгслүүд), GTK+ 2.0 ба түүнээс дээшхи хувилбарууд ( ГНОМ ширээний орчинг хөгжүүлэхэд хэрэглэгддэг багаж хэрэгслүүд), мөн Mozilla 1.2 ба түүнээс дээшхи хувилбарууд юм. Ямар үсгийн маягууд нь anti-aliased болохыг хянах эсвэл anti-aliasing шинж чанаруудыг тохируулахын тулд - /usr/X11R6/etc/fonts/local.conf файлыг + /usr/local/etc/fonts/local.conf файлыг үүсгэх (хэрэв байвал засварлах) хэрэгтэй. Xft үсгийн маягийн системийн хэд хэдэн шинж чанарууд энэ файлаар тохируулагддаг бөгөөд энэ хэсэгт зөвхөн энгийн хэдийг жишээ татах болно. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг &man.fonts-conf.5; хуудаснаас харна уу. XML Энэ файл нь XML хэлбэрийн байх ёстой. Том жижиг үсгийн хэмжээнд нь анхааралтай хандах хэрэгтэй. Мөн нээгдсэн таглааг бас зөв хаасан байх ёстой. Энэ файл эхлэхдээ энгийн DOCTYPE тодорхойлолтоор эхэлдэг бөгөөд дараа нь <fontconfig> таглаа араас нь залгаж явдаг: <?xml version="1.0"?> <!DOCTYPE fontconfig SYSTEM "fonts.dtd"> <fontconfig> Өмнө хэлсэнчлэн - /usr/X11R6/lib/X11/fonts/ болон + /usr/local/lib/X11/fonts/ болон ~/.fonts/ санд байгаа үсгийн маягууд автоматаар Xft-нийцтэй програмд танигддаг. Та үүнээс өөр санд үсгийн маяг байрлуулсан бол - /usr/X11R6/etc/fonts/local.conf файлд + /usr/local/etc/fonts/local.conf файлд доор дурдсантай ижил мөр оруулж өгөх хэрэгтэй: <dir>/үсгийн/маягийн/байгаа/сангийн</зам> Шинэ үсэг, ялангуяа шинэ сан нэмсний дараа үсгийн маягийн түр хадгалагдсан орон зайг дараах тушаалаар сэргээх ёстой: &prompt.root; fc-cache -f Anti-aliasing нь ирмэгийг жаахан уусгаж зөөлрүүлэн харагдуулдаг болохоор жижиг үсгүүдийг уншихад эвтэйхэн болгодог бөгөөд том үсгийн шаталсан ирмэгийг зөөллөж гөлийлгөдөг. Иймэрхүү зөөллөсөн шинэ чанар нь ердийн текст дээр хэрэгжихээр нүдэнд ядаргаатай өвтгөх нөлөө үүсгэж магадгүй юм. Тэгэхээр 14-н хэмжээнээс бага үсгийн маяганд anti-aliasing шинж чанарыг хэрэглэхгүй гэж бодвол дараах мөрийг оруулаарай: <match target="font"> <test name="size" compare="less"> <double>14</double> </test> <edit name="antialias" mode="assign"> <bool>false</bool> </edit> </match> <match target="font"> <test name="pixelsize" compare="less" qual="any"> <double>14</double> </test> <edit mode="assign" name="antialias"> <bool>false</bool> </edit> </match> үсгийн маяг зай авалт Жигд зай авалттай үсгийн маяганд anti-aliasing шинж чанар зөв хэрэгжихгүй байж магадгүй. Энэ асуудал КДЭ дээр их тулгардаг. Үүний засах нэг арга бол тийм үсгүүдийн зай авалтыг 100 байх ёстой гэж зааж өгдөг. Дараах мөрийг нэмж үүнийг гүйцэтгэнэ: <match target="pattern" name="family"> <test qual="any" name="family"> <string>fixed</string> </test> <edit name="family" mode="assign"> <string>mono</string> </edit> </match> <match target="pattern" name="family"> <test qual="any" name="family"> <string>console</string> </test> <edit name="family" mode="assign"> <string>mono</string> </edit> </match> (энэ нь бусад ердийн ижил зай авалттай үсгийн маягуудыг "mono" гэсэн нэрээр хандана гэж зааж өгч байна) тэгээд дараа нь: <match target="pattern" name="family"> <test qual="any" name="family"> <string>mono</string> </test> <edit name="spacing" mode="assign"> <int>100</int> </edit> </match> Helvetica зэрэг зарим үсгийн маягуудад anti-aliased хэрэглэх үед бага зэрэг хүндрэлүүд гарч болзошгүй. Энэ загвар нь тийм үсгийн маягуудын талыг нь хасах шинж илэрдэг. Бүр таарахгүй муудах үед Mozilla зэргийн програмууд ажиллах үедээ нурдаг. Үүнээс сэргийлэхийн тулд local.conf файлд дараах мөрийг нэмнэ: <match target="pattern" name="family"> <test qual="any" name="family"> <string>Helvetica</string> </test> <edit name="family" mode="assign"> <string>sans-serif</string> </edit> </match> local.conf файлыг засварлаж дуусаад уг файлыг </fontconfig> таглаагаар дууссан эсэхийг шалгаарай. Ингээгүй бол уг файлын өөрчлөлтийг үл хэрэгсэж хэрэгжүүлдэггүй. Х11-тэй анх ирдэг үсгийн маягуудад anti-aliasing хэрэглэхэд тийм аятайхан харагддаггүй. Арай илүү анхдагч үсгийн маягийг x11-fonts/bitstream-vera портоос суулгаж болно. Энэ порт нь суугдах үедээ хэрэв - /usr/X11R6/etc/fonts/local.conf файл + /usr/local/etc/fonts/local.conf файл байхгүй бол мөн суулгадаг. Хэрэв файл өмнө нь байвал - энэ порт /usr/X11R6/etc/fonts/local.conf-vera + энэ порт /usr/local/etc/fonts/local.conf-vera гэсэн файл үүсгэдэг. Үүний дотор байгааг - /usr/X11R6/etc/fonts/local.conf файл уруу + /usr/local/etc/fonts/local.conf файл уруу нийлүүлбэл Bitstream үсгийн маягтууд автоматаар X11 Serif, Sans Serif, болон Monospaced үсгийн маягтуудын оронд сууж анхдагч үсгийн маяг нь болдог. Эцэст нь хэрэглэгчид өөрсдийн гэсэн тохируулгаа хувийн сан дотор буй .fonts.conf файл дотор хийж болдог. Ингэхийн тулд хэрэглэгч бүр ~/.fonts.conf файл үүсгэх хэрэгтэй. Энэ файл нь мөн XML хэлбэртэй байх ёстой. LCD дэлгэц Үсгийн маяг LCD дэлгэц Сүүлчийн үг: LCD дэлгэцтэй үед sub-pixel харуулалт хэрэглэх хүсэлт гарч болзошгүй. Энэ нь үндсэндээ (хэвтээ чиглэлд нь салгасан) улаан, ногоон болон цэнхэр өнгийн бүрдлүүдийг тусад нь салгаж харуулснаар хэвтээ чиглэлийн дүрслэх чадварыг сайжруулдаг. Үр дүн нь мэдээж маш сайн харуулалт үүсдэг. Ингэж зөвшөөрүүлэхийн тулд local.conf файлд дараах мөрийг нэмнэ: <match target="font"> <test qual="all" name="rgba"> <const>unknown</const> </test> <edit name="rgba" mode="assign"> <const>rgb</const> </edit> </match> Дэлгэцийн төрлөөс хамаарч rgb нь bgr, vrgb эсвэл vbgr гэж өөрчлөгдөж болзошгүй тул янз янзаар нь туршиж аль нь илүү тохирч байгааг олоорой. Mozilla anti-aliased үсгийн маягийг хорих Дараагийн удаа Х-г эхлэх үед Anti-aliasing зөвшөөрөгдсөн байх болно. Гэхдээ програмууд энэ шинж чанарын давуу талыг ашиглах хэрэгтэй. Одоогийн байдлаар Qt хэрэгсэл үүнийг ашигладаг. Энэ нь КДЭ орчны бүх үсгийн маягт anti-aliased хэрэгжүүлдэг. Мөн GTK+ үүнийг ашиглан ГНОМ дээр Font програмаар ( дээр дэлгэрэнгүй мэдээлэл буй) үсгийн маягтдаа anti-aliasing хэрэгжүүлдэг. Анхныхаа тохиргоогоор Mozilla 1.2 болон түүнээс дээшхи хувилбарууд нь автоматаар anti-aliasing-г ашигладаг. Үүнийг хорихын тулд Mozilla-DWITHOUT_XFT гэсэн сонголттой хөрвүүлж бэлдэх хэрэгтэй. Seth Kingsley Хамтран бичилцсэн X Display Manager буюу харуулалт зохицуулагч Ерөнхий ойлголт X Display Manager буюу харуулалт зохицуулагч X Display Manager (XDM) буюу Х харуулалт зохицуулагч гэдэг нь Х цонхот системд сонгогдон хэрэглэгдэж болох бөгөөд нэвтрэх үйлдэлд хэрэглэгддэг. Энэ нь бага хүчин чадалтай X терминал, ширээний програмын орчин, мөн том сүлжээнд буй харуулалтын сервер зэрэг төрөл бүрийн нөхцөлд хэрэглэгддэг. Нэгэнт Х цонхот систем нь сүлжээ болон бүртгэлийн бие даасан гүйцэтгэлтэй болохоор Х үйлчлүүлэгч болон серверүүдийн хоорондох холбоог тохируулах маш олон арга бий. XDM нь холбогдож болох серверүүдийг график горимд дүрсэлж харуулдаг бөгөөд нэр болон нууц үг оруулах нөхцөл биелүүлж өгдөг. Та XDM-г хэрэглэгчид зориулж &man.getty.8; хэрэгслийн биелүүлдэг гүйцэтгэлтэй ( хэсгээс дэлгэрэнгүйг харна уу) ижил гэж бодох хэрэгтэй. Тэгэхээр энэ нь систем рүү нэвтрэх үйлдлийг гүйцэтгэдэг бөгөөд нэвтрүүлэхдээ тухайн хэрэглэгчийн орчинг ажиллуулж (голдуу Х цонхны зохицуулагч байдаг ) хэрэглэгчийг гарах хүртэл нь хүлээж байдаг. Мөн өөр хэрэглэгч холбогдох үед холбогдох дэлгэцийг харуулан нэвтрэх үйлдэл хийлгэх боломжийг XDM биелүүлж байдаг. XDM-г хэрэглэх нь XDM далд чөтгөр гуай - /usr/X11R6/bin/xdm гэсэн байрлалд байдаг. + /usr/local/bin/xdm гэсэн байрлалд байдаг. Энэ нь root эрхтэй хүнээр ямар ч үед эхлүүлэгдэж болдог бөгөөд эхлэнгүүтээ уг машинд буй Х цонхыг зохицуулах үүргийг гүйцэтгэж эхэлдэг. Хэрэв XDM-г машиныг шинээр ачаалагдах болгонд эхлүүлэх хүсэлтэй байгаа бол үүнийг биелүүлэх хамгийн эвтэйхэн зам бол /etc/ttys файлд оруулга хийж өгөх билээ. Энэ файлын зохион байгуулалтын талаар хэсэгт хараарай. /etc/ttys файл дотор XDM-г виртуал терминал дээр далд чөтгөр хэлбэрээр ажиллуулна гэсэн дараах мөр байдаг: - ttyv8 "/usr/X11R6/bin/xdm -nodaemon" xterm off secure + ttyv8 "/usr/local/bin/xdm -nodaemon" xterm off secure Анхдагч тохируулгаараа энэ нь хоригдсон байдаг бөгөөд идэвхжүүлэхийг хүсвэл тав дахь үг болох off гэснийг on болгож өөрчлөөд &man.init.8;-г дээр заасны дагуу шинээр ачаалах хэрэгтэй. Эхний талбар нь уг програмын зохицуулах терминалын нэр бөгөөд ttyv8 гэсэн буй. Энэ нь XDM есдүгээр виртуал терминал дээр ажиллаж эхэлнэ гэсэн үг юм. XDM-г тохируулах нь XDM-г тохируулах файл - /usr/X11R6/lib/X11/xdm санд байдаг. + /usr/local/lib/X11/xdm санд байдаг. Энэ сан дотор XDM-н харагдцыг өөрчилж тохируулах хэд хэдэн файл бий. Голдуу дараах төрлийн файлууд байдаг: Файл Тодорхойлолт Xaccess Хэрэглэгчийн эрхийн дүрэм. Xresources X-н resource буюу эх сурвалж анхдагч утгууд. Xservers Дотоод юм уу алсад буй холбогдож болох дэлгэц зохицуулагчдын жагсаалт. Xsession Нэвтрэх үед тухайн орчинд үйлдэгддэг анхдагч скрипт. Xsetup_* Нэвтрэх үйлдлээс өмнө нь програмуудыг ачаалагч скрипт. xdm-config Уг машин дээр ажиллаж байгаа бүх харуулагчдыг ерөнхийд нь тохируулагч файл. xdm-errors Сервер програмаас үүсгэгдсэн алдаанууд. xdm-pid Одоогийн ажиллаж байгаа XDM-н процесс ID дугаар. Мөн энэ сан дотор XDM-г ажиллаж байх үед уг график орчныг тохируулдаг скрипт болон програмууд байдаг. Саяны жагсаасан файлуудын зориулалтыг ерөнхийд нь дор дурдав. Уг файлуудыг хэрэглэх дэлгэрэнгүй заавар нь &man.xdm.1; хуудсанд тодорхойлогдсон байгаа. Анхныхаа тохируулгаар бол энгийн нэгэн нэвтрэх дөрвөлжин цонх дотор уг машины нэр харуулагдсан байдаг ба том үсгээр Login: гэж бичээд доод хэсэгт нь Password: гэж нууц үг оруулах талбар байдаг. Энэ цонхноос эхлэн XDM-н харагдцыг өөрчилж эхэлж болох юм. Xaccess XDM-ээр хянагддаг харуулагчтай холбогдох протоколыг X Display Manager Connection Protocol (XDMCP) гэж нэрлэдэг. Энэ файл нь алсад буй компьютераас XDMCP холболт ямар дүрмээр хийгдэхийг заан хянаж байдаг. Энэ нь алсаас холбогдох холболтыг хүлээж авах тохиргоог xdm-config файлд хийх хүртэл хориотой байдаг. Анхдагч тохиргоогоороо бол ямар ч хэрэглэгчийн холболтыг зөвшөөрөхгүй гэж заагдсан байдаг. Xresources Энэ нь харуулагчдыг сонгох нэвтрэх дэлгэцийн харуулалтыг өөрчилж болох анхдагч утгууд хадгалсан файл юм. Энэ файлаар нэвтрэх програмыг өөрчилж болно. Файлын зохион байгуулалт нь Х11-н бичиг баримтад заасантай ижил загвартай байдаг. Xservers Энэ нь сонгогдож болох харуулагчдын жагсаалт хадгалсан файл. Xsession Энэ файл нь XDM-д зориулсан хэрэглээг холбогдсоны дараа гүйцэтгэгдэх скрипт файл юм. Ихэнхдээ хэрэглэгчид өөрсдийнхөө эхлэл санд буй ~/.xsession файл дотор өөрсдийн гэсэн ажиллуулах бичлэгээ бичиж энэ файлын гүйцэтгэлийг дардаг. Xsetup_* Энэ файл нь нэвтрэх цонх болон харуулагчдыг сонгогдохоос өмнө автоматаар ажилладаг. Харуулагч болгонд зориулсан скрипт нь Xsetup_ нэрэн дээр харуулагчийн дугаар залгагдсан нэртэй байдаг ( жишээ нь дотоод харуулагч Xsetup_0 гэсэн нэртэй байдаг). Энэ файлд голдуу xconsole зэргийн нэг юм уу хоёр програмыг ар талд ажиллуулж байхаар бичсэн байдаг. xdm-config Энэ файлд харуулагч болгонд хэрэглэгдэх програмын анхдагч утга хэлбэрийн тохируулгууд байдаг. xdm-errors Энэ файл дотор XDM-н ажиллуулахыг оролдсон серверээс гарсан алдаануудыг бичсэн байдаг. Хэрэв XDM-н эхлүүлсэн дэлгэц ямар нэгэн замаар гацах юм бол юунаас болсон эсэхийг нь мэдэх хамгийн зөв газар бол энэ билээ. Эдгээр алдаанууд мөн хэрэглэгчийн тухайн орчноос хамаарч ~/.xsession-errors файл дотор бас бичигддэг. Сүлжээний харуулагч серверийг ажиллуулах Бусад хэрэглэгчдийг харуулагч сервер рүү холбохын тулд хандах эрхийн дүрмийг засварлаж холболт хүлээж авагчийг зөвшөөрүүлэх хэрэгтэй. Анхдагч утгаараа үүнийг хорьсон байдаг. XDM-г холболт хүлээж авдаг болгохын тулд эхлээд xdm-config файл доторх мөрийг тайлбар мөр болгож хүчингүй болгох хэрэгтэй: ! SECURITY: do not listen for XDMCP or Chooser requests ! Comment out this line if you want to manage X terminals with xdm DisplayManager.requestPort: 0 тэгээд XDM-ийг шинээр эхлүүлэх хэрэгтэй. Ийм файлд # тэмдгээр тайлбар мэт болгож хасдаггүй харин ! тэмдэг хэрэглэх хэрэгтэй гэдгийг санах хэрэгтэй. Xaccess файл доторхоос жишээнүүдийг харах хэрэгтэй бөгөөд &man.xdm.1; гарын авлагаас дэлгэрэнгүй унших нь зүйтэй. XDM-н орлуулгууд XDM-г орлох хэд хэдэн програм бий. Тэдний нэг болох kdm-г ( КДЭ-тэй цуг ирдэг) энэ бүлэгт тайлбарлах болно. Харуулалт зохицуулагч kdm нь маш олон төрлийн харуулах загварыг санал болгодог бөгөөд нэвтрэх үед цонх зохицуулагчдыг давхар сонгож болох боломж өгдөг. Valentino Vaschetto Хамтран бичсэн Дэлгэцийн орчин Энэ хэсэгт FreeBSD-н Х-д зориулсан төрөл бүрийн дэлгэцийн орчнуудыг тайлбарлах болно. Дэлгэцийн орчин гэдэгт энгийн цонх зохицуулагчаас авахуулаад төрөл бүрийн ширээний програмыг агуулсан цогц програмууд болох КДЭ болон ГНОМ зэрэг ордог. GNOME буюу ГНОМ ГНОМ-н тухай ГНОМ ГНОМ гэдэг нь компьютераа тохируулахад тань амарчилж хөнгөвчилсөн дэлгэцийн програмын орчин юм. ГНОМ дотор самбар (програм эхлүүлэх болон төлөв байдлыг нь харуулах зорилготой), дэлгэцийн орон зай (програмууд байрлахад зориулагдсан ), дэлгэцийн хэрэгслүүд болон програмуудын цуглуулга, мөн програмууд өөр хоорондоо зохицож ажиллахад зориулагдсан хэд хэдэн журам агуулагдаж байдаг. Өөр үйлдлийн систем юм уу эсвэл өөр орчинд ажиллаж сурсан хүмүүст ГНОМ-н санал болгож байгаа хүчтэй бөгөөд аятайхан график орчин нь дасахад амар санагддаг. FreeBSD дээрх ГНОМ-н талаар дэлгэрэнгүй мэдээллийг FreeBSD-н ГНОМ Төслийн вэб хуудаснаас харах хэрэгтэй. Уг вэб хуудсанд ГНОМ-г хэрхэн суулгаж тохируулан мөн зохицуулах талаар нэлээн өргөн хэмжээний асуулт хариултууд байдаг. ГНОМ-г суулгах - - ГНОМ-г суулгах амар арга бол FreeBSD-г - суулгах тухай - Бүлэг 2-н хэсэгт - тайлбарлаж байсан - Desktop Configuration цэснээс суулгах юм. - Гэхдээ порт юм уу багцаас мөн амархан суулгаж болох билээ: + Энэ програм хангамжийг портын цуглуулга юм уу эсвэл багцаас + хялбар аргаар суулгаж болно: Сүлжээнээс ГНОМ-г багц хэлбэрээр нь суулгахыг хүсвэл дараах тушаалыг өгөхөд хангалттай: &prompt.root; pkg_add -r gnome2 ГНОМ-г порт дотор эх бичлэгээс нь хөрвүүлж суулгахыг хүсвэл дараах тушаалаар суулгана: &prompt.root; cd /usr/ports/x11/gnome2 &prompt.root; make install clean ГНОМ суугдсаны дараа Х серверт анхдагч цонх зохицуулагчийн оронд ГНОМ эхлэхийг зааж өгөх хэрэг гардаг. ГНОМ-г эхлүүлэх амархан арга бол ГНОМ-н харуулалтыг зохицуулагч буюу GDM-г хэрэглэх билээ. GDM нь ГНОМ-той хамт суугддаг (гэхдээ анхдагч тохиргоогоороо бол хоригдсон байдаг) бөгөөд /etc/rc.conf файл дотор gdm_enable="YES" мөрийг нэмэн оруулснаар идэвхжүүлдэг. Шинээр ачаалагдах үед нэвтрэлт хийсний дараа нэмэлт тохируулга хийлгүйгээр ГНОМ автоматаар эхэлдэг. ГНОМ-г мөн тушаал бичдэг мөрнөөс .xinitrc файлд зөв тохируулга хийснээр ажиллуулж бас болно. Хэрэв .xinitrc файл өмнө нь байж байвал уг файлд байгаа цонх зохицуулагч эхлэх мөрийг арилгаад оронд нь /usr/local/bin/gnome-session гэж оруулах хэрэгтэй. Хэрэв нэг их онц чухал мөр уг тохиргооны файл дотор байхгүй гэж та мэдэж байгаа бол дараах тушаалыг өгч бас болно: &prompt.user; echo "/usr/local/bin/gnome-session" > ~/.xinitrc Тэгээд startx гэсэн тушаалыг бичихэд ГНОМ дэлгэцийн орчин эхлэх болно. Хэрэв XDM юм уу ямар нэгэн өөр дэлгэцийн орчин хэрэглэгдэж байсан бол .xsession гэсэн файл үүсгээд уг файл дотор өмнө ярьж байсан оруулгыг оруулах хэрэгтэй. Ингэхийн тулд уг файлыг засварлагчаар нээгээд дотор байгаа мөрийг /usr/local/bin/gnome-session мөрөөр дарж бичихэд болно: &prompt.user; echo "#!/bin/sh" > ~/.xsession &prompt.user; echo "/usr/local/bin/gnome-session" >> ~/.xsession &prompt.user; chmod +x ~/.xsession Өөр нэг сонголт бол цонх зохицуулагчид өөрчлөлт хийж нэвтрэлт хийгдэх үед дэлгэцийн орчныг сонгож болдгоор тохируулж болдог. КДЭ-н дэлгэрэнгүй хэсэгт КДЭ-н дэлгэцийн орчны зохицуулагч kdm дээр хэрхэн үүнийг хийдэг талаар тайлбарласан байгаа. ГНОМ дээрх Anti-aliased үсгийн маягууд ГНОМ anti-aliased үсгийн маяг X11 нь өөрийнхөө RENDER өргөтгөлийг ашиглан anti-aliased үсгийн маягийг харуулж байдаг. GTK+ 2.0 болон түүнээс дээшхи хувилбар нь ( ГНОМ-д хэрэглэгддэг багаж хэрэгсэл) уг өргөтгөлийг ашиглаж чаддаг. anti-aliasing үсгийн маягийг тохируулах талаар хэсэгт өгүүлсэн байгаа. Тэгэхээр програмаа шинэчилснээр ГНОМ орчинд anti-aliasing үсгийн маяг хэрэглэгдэж болно. Applications Desktop Preferences Font цэсийг сонгоод түүнээс Best shapes, Best contrast, эсвэл Subpixel smoothing (LCDs) гэдгийг сонгоход л боллоо. ГНОМ-д харъяалагддаггүй GTK+ програмуудад бол ажиллуулахаасаа өмнө GDK_USE_XFT гэдэг орчны хувьсагчид 1 гэсэн утга өгөөд дараа нь уг програмыг ажиллуулбал болно. КДЭ КДЭ KDE-н тухай КДЭ бол хэрэглэхэд тун амар орчин үеийн дэлгэцийн орчин юм. Хэрэглэгчид хэрэгтэй КДЭ-н санал болгодог зарим зүйлс бол: Орчин үеийн сайхан дэлгэцийн орчин Сүлжээгээр ажиллуулахад ямар ч хүндрэлгүй КДЭ дэлгэцийн орчин болон түүний програмуудад зориулж өөртөө агуулсан тусламжийн системтэй КДЭ-н бүх програмууддаа тохирсон загвар маягтай Стандартчлагдсан цэс болон багажит самбар, гарын товчлолууд, өнгөний хүснэгт гэх мэтчилэн. Internationalization буюу олон хэлийн дэмжлэг: КДЭ нь 40 гаран гадаад хэл дээр боломжтой Бүх дэлгэцийн орчны тохируулгыг төвлөрүүлсэн цонхот загвартай тохиргоо хийх боломж Маш олон КДЭ програмууд КДЭ нь Konqueror нэртэй &unix; ертөнцөд өрсөлдөөн ихтэй хөтлөгчүүдийн нэг болох вэб хөтлөгчтэй хамт ирдэг. КДЭ-н талаар дэлгэрэнгүй мэдээллийг KDE вэб хуудаснаас харж болно. КДЭ-тэй холбоотой эх үүсвэрүүд болон FreeBSD-тэй холбоотой тусгай мэдээллийг FreeBSD-KDE багийн вэб хуудаснаас лавлах хэрэгтэй. КДЭ-г суулгах нь ГНОМ болон бусад дэлгэцийн орчны - програмуудыг суулгадаг шиг КДЭ-г суулгах хамгийн хялбар арга бол FreeBSD-г - суулгах тухай - Бүлэг 2-н хэсэгт - тайлбарлаж байсан - Desktop Configuration цэснээс суулгах явдал юм. - Ахин хэлье, уг програмыг мөн багц юм уу портын цуглуулга ашиглан - амархан суулгаж болно: + програмуудыг суулгадаг шиг энэхүү програм хангамжийг + портын цуглуулга юм уу эсвэл багцаас хялбар аргаар + суулгаж болно: Сүлжээгээр КДЭ-г багц хэлбэрээр суулгана гэвэл дараах тушаалыг өгөхөд л болно: &prompt.root; pkg_add -r kde &man.pkg.add.1; автоматаар уг програмын сүүлийн хувилбарыг нь нөхөж суулгах болно. КДЭ-г порт цуглуулганаас эх бичлэгээс нь хөрвүүлж суулгана гэвэл: &prompt.root; cd /usr/ports/x11/kde3 &prompt.root; make install clean КДЭ суугдсаны дараа Х серверт анхдагч цонх зохицуулагчийн оронд КДЭ-г ажиллуулна гэж зааж өгөх хэрэгтэй. Үүний тулд .xinitrc файлыг дараах аргаар засварлаж мөн болно: &prompt.user; echo "exec startkde" > ~/.xinitrc Одоо ингээд startx тушаалыг ажиллуулбал КДЭ дэлгэцийн орчин эхлэх болно. Хэрэв урьд нь XDM зэрэг өөр дэлгэцийн орчин хэрэглэгдэж байсан бол тохируулга арай өөр байх болно. Тэр үед .xsession файлыг засварлах хэрэгтэй. Энэ бүлгийн сүүл хэсэгт kdm-н талаар зааварласан байгаа. KDE-н талаар дэлгэрэнгүй Одоо КДЭ суугдсан байгаа болохоор ихэнх зүйлсийг та тусламжийн системийг нь ашиглан нээж олох юм уу эсвэл зүгээр л цэснүүд дээр дарж туршиж болох юм. &windows; эсвэл &mac; төрлийн хэрэглэгчдэд бол бараг гэртээ байгаа юм шиг л сэтгэгдэл төрөх байх. КДЭ-н хамгийн сайн заавар бичиг баримтууд интернэт дээр бий. КДЭ өөртэйгөө хамт Konqueror хөтлөгч мөн маш олон програм болон өргөжүүлсэн бичиг баримтуудтай ирдэг. Бүлгийн үлдсэн хэсэгт санамсаргүй нээж олсон ч гэсэн сурахад хүндрэлтэй техникийн зарим асуудлуудыг зааварчлах болно. KDE Display Manager буюу КДЭ-н дэлгэцийн зохицуулагч КДЭ дэлгэц зохицуулагч Олон хэрэглэгчтэй системийн администратор хэрэглэгчдэд график нэвтрэх горим хэрэглэхийг хүсдэг. Өмнө тайлбарласны дагуу XDM ийм зорилгоор бас хэрэглэгдэж болно. Гэхдээ КДЭ бас үүнтэй ижил үүрэг гүйцэтгэж чадах kdm нэртэй харагдац сайтай эвтэйхэн нэвтрэх хэсгийг санал болгодог. Мөн хэрэглэгч бүр уг зохицуулагчийн цэснээс ямар дэлгэцийн орчинд холбогдохоо (КДЭ, ГНОМ, эсвэл бусад өөр) нэвтрэх үедээ сонгож болдог. kdm-г идэвхжүүлэхийн тулд /etc/ttys файлд буй ttyv8 гэсэн оруулгатай хэсэг дараах маягаар өөрчлөгдөх ёстой: ttyv8 "/usr/local/bin/kdm -nodaemon" xterm on secure XFce XFce-н тухай XFce нь ГНОМ дээр хэрэглэгддэг GTK+ хэрэгсэл дээр үндэслэгдсэн дэлгэцийн орчин бөгөөд хэрэглэхэд маш хөнгөн амархан тохируулгатай билээ. Өнгөц харахад &unix; системүүд дээр байдаг үнэтэй зарагддаг CDE дэлгэцийн орчинтой төсөөтэй. XFce-н зарим шинж чанарыг дурдвал: Дэлгэцийн орчинд ажиллахад тун амар хялбаршуулсан Хулганы чирж тавих үйлдэл зэрэгт бүрэн тохируулагдсан Цэс болон програм ачаалах үндсэн самбар нь CDE-тэй ижил Цонх зохицуулагч, файл зохицуулагч, дууны оролт гаралтыг зохицуулагч, ГНОМ-н дэмжлэгтэй програмуудыг ажиллуулах тохиромж зэрэг олон зүйлсийг багтаасан Орчноо өөрчилж болдог (GTK+ дэмжлэгтэй учраас) Түргэн, хөнгөн үр бүтээлтэй болохоор санах ойн хязгаарлалтай удаан машинуудад тун тохиромжтой. XFce-н дэлгэрэнгүй мэдээллийг XFce вэб хуудаснаас хараарай. XFce-г суулгах нь XFce-н багц хувилбар (үүнийг бичиж байх үед) байдаг. Суулгахын тулд ердөө л: &prompt.root; pkg_add -r xfce4 Мөн портын цуглуулга дотроос эх бичлэгээс нь хөрвүүлж суулгаж болно: &prompt.root; cd /usr/ports/x11-wm/xfce4 &prompt.root; make install clean Одоо Х серверт Х орчныг эхлүүлэх үед XFce-г ажиллуул гэж зааж өгөхийн тулд: &prompt.user; echo "/usr/local/bin/startxfce4" > ~/.xinitrc Дараагийн удаа Х эхлэх үед XFce нь дэлгэцийн орчин болсон байна. Мөн өмнөх орчнуудтай ижил, хэрэв XDM зэрэг өөр орчин урьд нь хэрэглэгдэж байсан бол .xsession файлыг үүсгээд ГНОМ хэсэгт тайлбарласан шиг гэхдээ /usr/local/bin/startxfce4 гэсэн утгыг оруулах юм уу эсвэл нэвтрэх үед сонгогдохоор болгож тохируулахыг хүсвэл kdm хэсэгт тайлбарласны дагуу хийх хэрэгтэй. diff --git a/mn_MN.UTF-8/share/sgml/mailing-lists.ent b/mn_MN.UTF-8/share/sgml/mailing-lists.ent index 9306c42dcc..30130251ba 100644 --- a/mn_MN.UTF-8/share/sgml/mailing-lists.ent +++ b/mn_MN.UTF-8/share/sgml/mailing-lists.ent @@ -1,440 +1,444 @@ FreeBSD жагсаалтын сервер"> &a.mailman.listinfo;"> FreeBSD ACPI захидлын жагсаалт"> freebsd-acpi"> FreeBSD advocacy захидлын жагсаалт"> freebsd-advocacy"> FreeBSD AFS порт хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-afs"> FreeBSD Adaptec AIC7xxx хэлэлцүүлгүүдийн захидлын жагсаалт"> freebsd-aic7xxx"> FreeBSD Alpha порт хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-alpha"> FreeBSD-г AMD64 системүүд уруу порт хийх"> freebsd-amd64"> FreeBSD зарлалын захидлын жагсаалт"> freebsd-announce"> FreeBSD Apache захидлын жагсаалт"> freebsd-apache"> FreeBSD архитектур ба дизайны захидлын жагсаалт"> freebsd-arch"> FreeBSD ARM порт хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-arm"> FreeBSD ATM сүлжээний захидлын жагсаалт"> freebsd-atm"> FreeBSD эх код аудитийн захидлын жагсаалт"> freebsd-audit"> FreeBSD хоёртын шинэчлэлтийн системийн захидлын жагсаалт"> freebsd-binup"> FreeBSD Bluetooth захидлын жагсаалт"> freebsd-bluetooth"> FreeBSD bugbusters захидлын жагсаалт"> freebsd-bugbusters"> FreeBSD асуудлын тайлангуудын захидлын жагсаалт"> freebsd-bugs"> FreeBSD chat захидлын жагсаалт"> freebsd-chat"> FreeBSD кластерийн захидлын жагсаалт"> freebsd-cluster"> &os.current; захидлын жагсаалт"> freebsd-current"> CTM зарлалууд"> ctm-announce"> CVS файлуудын CTM түгээлт"> ctm-cvs-cur"> CTM 4-STABLE src салбар түгээлтийн захидлын жагсаалт"> ctm-src-4"> CTM -CURRENT src салбар түгээлтийн захидлын жагсаалт"> ctm-src-cur"> CTM хэрэглэгчийн хэлэлцүүлэг захидлын жагсаалт"> ctm-users"> FreeBSD CVS-ийн нийлүүлсэн мэдэгдлийн захидлын жагсаалт"> cvs-all"> FreeBSD CVS doc нийлүүлэх жагсаалт"> cvs-doc"> FreeBSD CVS ports нийлүүлэх жагсаалт"> cvs-ports"> FreeBSD CVS projects нийлүүлэх жагсаалт"> cvs-projects"> FreeBSD CVS src нийлүүлэх жагсаалт"> cvs-src"> FreeBSD CVSweb арчилгааны захидлын жагсаалт"> freebsd-cvsweb"> FreeBSD дээр суурилсан мэдээллийн баазууд захидлын жагсаалт"> freebsd-database"> FreeBSD баримтжуулах төслийн захидлын жагсаалт"> freebsd-doc"> FreeBSD-д зориулж төхөөрөмжийн драйвер бичих нь"> freebsd-drivers"> Eclipse IDE, хэрэгслүүд, баян клиент програмууд болон портуудын FreeBSD хэрэглэгчид"> freebsd-eclipse"> FreeBSD-embedded захидлын жагсаалт"> freebsd-embedded"> FreeBSD-emulation захидлын жагсаалт"> freebsd-emulation"> FreeBSD-eol захидлын жагсаалт"> freebsd-eol"> FreeBSD FireWire (IEEE 1394) хэлэлцүүлгийн захидлын жагсаалт"> freebsd-firewire"> FreeBSD файлын системийн төслийн захидлын жагсаалт"> freebsd-fs"> FreeBSD GEOM захидлын жагсаалт"> freebsd-geom"> FreeBSD GNOME болон GNOME програмуудын захидлын жагсаалт"> freebsd-gnome"> FreeBSD техникийн хэлэлцүүлгүүдийн захидлын жагсаалт"> freebsd-hackers"> FreeBSD техник хангамж ба тоног төхөөрөмжийн захидлын жагсаалт"> freebsd-hardware"> FreeBSD толин тусгал сайтуудын захидлын жагсаалт"> freebsd-hubs"> FreeBSD интернационалчлалын захидлын жагсаалт"> freebsd-i18n"> FreeBSD i386-тай холбоотой асуудлуудын захидлын жагсаалт"> freebsd-i386"> FreeBSD IA32 порт хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-ia32"> FreeBSD IA64 порт хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-ia64"> FreeBSD IPFW кодын захидлын жагсаалт"> freebsd-ipfw"> FreeBSD ISDN захидлын жагсаалт"> freebsd-isdn"> FreeBSD Интернетийн үйлчилгээ үзүүлэгчийн захидлын жагсаалт"> freebsd-isp"> + +FreeBSD шоронгийн захидлын жагсаалт"> +freebsd-jail"> + FreeBSD Java хэлний захидлын жагсаалт"> freebsd-java"> FreeBSD-тэй холбоотой ажлын захидлын жагсаалт"> freebsd-jobs"> FreeBSD KDE/Qt ба KDE програмуудын захидлын жагсаалт"> freebsd-kde"> FreeBSD LFS порт хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-lfs"> FreeBSD libh суулгалт ба багцлах системийн захидлын жагсаалт"> freebsd-libh"> FreeBSD MIPS порт хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-mips"> FreeBSD толин тусгал сайтын администраторууд"> mirror-announce"> FreeBSD зөөврийн компьютерийн захидлын жагсаалт"> freebsd-mobile"> Mozilla хөтлөгчийн FreeBSD портын захидлын жагсаалт"> freebsd-mozilla"> FreeBSD мультимедиа захидлын жагсаалт"> freebsd-multimedia"> FreeBSD сүлжээний захидлын жагсаалт"> freebsd-net"> FreeBSD шинэ хэрэглэгчдийн захидлын жагсаалт"> freebsd-newbies"> FreeBSD new-bus захидлын жагсаалт"> freebsd-new-bus"> FreeBSD OpenOffice захидлын жагсаалт"> freebsd-openoffice"> FreeBSD ажиллагааны захидлын жагсаалт"> freebsd-performance"> FreeBSD Perl захидлын жагсаалт"> freebsd-perl"> FreeBSD пакет шүүгчийн захидлын жагсаалт"> freebsd-pf"> FreeBSD Интел бус тавцангууд уруу порт хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-platforms"> FreeBSD гол багийн бодлогын шийдвэрүүдийн захидлын жагсаалт"> freebsd-policy"> FreeBSD портын захидлын жагсаалт"> freebsd-ports"> FreeBSD портын алдааны захидлын жагсаалт"> freebsd-ports-bugs"> FreeBSD PowerPC порт хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-ppc"> HP Proliant сервер тавцангууд дээрх FreeBSD-ийн техникийн хэлэлцүүлэг"> freebsd-proliant"> FreeBSD Python захидлын жагсаалт"> freebsd-python"> FreeBSD Чанарын Батламжийн захидлын жагсаалт"> freebsd-qa"> FreeBSD ерөнхий асуултууд захидлын жагсаалт"> freebsd-questions"> FreeBSD ачаалах скрипт системийн захидлын жагсаалт"> freebsd-rc"> FreeBSD realtime өргөтгөлүүд захидлын жагсаалт"> freebsd-realtime"> FreeBSD SCSI дэд системийн захидлын жагсаалт"> freebsd-scsi"> FreeBSD аюулгүй байдлын захидлын жагсаалт"> freebsd-security"> FreeBSD аюулгүй байдлын мэдэгдлүүд захидлын жагсаалт"> freebsd-security-notifications"> FreeBSD-small захидлын жагсаалт"> freebsd-small"> FreeBSD тэгш хэмт олон боловсруулалт захидлын жагсаалт"> freebsd-smp"> FreeBSD SPARC порт хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-sparc64"> &os.stable; захидлын жагсаалт"> freebsd-stable"> FreeBSD C99 болон POSIX-той нийцтэй байдлын захидлын жагсаалт"> freebsd-standards"> FreeBSD sun4v порт хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-sun4v"> FreeBSD тест захидлын жагсаалт"> freebsd-test"> FreeBSD ажиллагаа ба тогтвортой байдлыг тест хийх захидлын жагсаалт"> freebsd-testing"> FreeBSD урсгалуудын захидлын жагсаалт"> freebsd-threads"> FreeBSD tokenring захидлын жагсаалт"> freebsd-tokenring"> FreeBSD USB захидлын жагсаалт"> freebsd-usb"> FreeBSD хэрэглэгчийн бүлгийн зохицуулалт захидлын жагсаалт"> freebsd-user-groups"> FreeBSD үйлдвэрлэгчдийн урьдчилсан хувилбар зохицуулалт захидлын жагсаалт"> freebsd-vendors"> VuXML дэд бүтцийн тухай хэлэлцүүлэг "> freebsd-vuxml"> FreeBSD вэб мастер захидлын жагсаалт"> freebsd-www"> FreeBSD X11 захидлын жагсаалт"> freebsd-x11"> bug-followup@FreeBSD.org"> majordomo@FreeBSD.org"> diff --git a/mn_MN.UTF-8/share/sgml/teams.ent b/mn_MN.UTF-8/share/sgml/teams.ent index 313fc19ad0..6c42870fbb 100644 --- a/mn_MN.UTF-8/share/sgml/teams.ent +++ b/mn_MN.UTF-8/share/sgml/teams.ent @@ -1,56 +1,58 @@ admins@FreeBSD.org"> +bugmeister@FreeBSD.org"> + core-secretary@FreeBSD.org"> cvsadm@FreeBSD.org"> cvsup-master@FreeBSD.org"> dcvs@FreeBSD.org"> doceng@FreeBSD.org"> donations@FreeBSD.org"> faq@FreeBSD.org"> ftp-master@FreeBSD.org"> mirror-admin@FreeBSD.org"> ncvs@FreeBSD.org"> perforce-admin@FreeBSD.org"> pcvs@FreeBSD.org"> portmgr@FreeBSD.org"> portmgr-secretary@FreeBSD.org"> projcvs@FreeBSD.org"> re@FreeBSD.org"> security-officer@FreeBSD.org">